CVDR60461_1Toeslagenverordening Wet investeren in jongeren gemeente LingewaardnlregelingLingewaard2019-03-21LingewaardHet Gemeente NieuwsToeslagen verordening Wet investeren in jongeren gemeente LingewaardGemeentewet, art. 149.Wet investeren in jongeren artikel 12 lid 1 onderdeel b en artikel 41 lid 1.Wet Werk en Bijstand, art. 8, lid 1 en artikel 36.gemeenteraadbestuur en recht2009-10-21De tekst in dit document is vrij van auteursrecht en
databankrecht2009-10-082009-10-012012-01-01nieuwe regelingBesluitnummer 72b/2009wet investeren in jongeren en wet werk en bijstandWet investeren in jongeren en Wet werk en bijstandGeen.Toeslagenverordening Wet investeren in jongeren gemeente Lingewaard1Algemene bepalingen1In deze verordening wordt verstaan onder:
de wet: de Wet investeren in jongeren;
gehuwdennorm: de norm bedoeld in artikel 28, eerste lid
onderdeel d, van de wet;
college: het college van burgemeester en wethouders;
woning: een woning als bedoeld in artikel 1, onderdeel j, Wet op
de huurtoeslag, als mede een woonwagen of woonschip, als bedoeld
in artikel 3, zesde lid, Wet werk en bijstand;
woonkosten:
indien een huurwoning wordt bewoond, de per maand
geldende huurprijs, bedoeld in artikel 1, onderdeel d,
van de Wet op de huurtoeslag;
Indien een eigen woning wordt bewoond, de tot een bedrag
per maand omgerekende som van de verschuldigde
hypotheekrente en de in verband met het in eigendom
hebben van de woning te betalen zakelijke lasten en een
naar omstandigheden vast te stellen bedrag voor
onderhoud;
2De bepalingen van deze verordening gelden alleen voor jongeren van 21
jaar of ouder doch jonger dan 27 jaar. In geval van gehuwden gelden de
bepalingen van deze verordening alleen indien de gehuwden beiden 21 jaar
of ouder doch jonger dan 27 jaar zijn.2Criteria voor het verhogen van de norm3Toeslagen
De toeslag bedoeld in artikel 30, eerste lid, van de wet
bedraagt 20 procent van de gehuwdennorm voor de jongere in wiens
woning geen ander zijn hoofdverblijf heeft;
De toeslag bedoeld in artikel 30, eerste lid, van de wet
bedraagt 10 procent van de gehuwdennorm voor de jongere die met
één of meer anderen zijn hoofdverblijf in dezelfde woning heeft;
De toeslag bedoeld in artikel 30, eerste lid, van de wet
bedraagt 5 procent van de gehuwdennorm voor de jongere die met
één of beide ouders in dezelfde woning zijn hoofdverblijf heeft;
In afwijking van de leden 2 en 3 bedraagt de toeslag 20 procent van de
gehuwdennorm indien de kosten van huur of hypotheek voor de jongere
hoger zijn dan 18% van het netto wettelijk minimumloon.
3Criteria voor het verlagen van de norm of toeslag4Verlaging gehuwden1 De verlaging bedoeld in artikel 31 van de wet bedraagt 10 procent van
de gehuwdennorm voor gehuwden die met één of meer anderen hun
hoofdverblijf in dezelfde woning hebben. 2 De verlaging bedoeld in artikel 31 van de wet bedraagt 15 procent van
de gehuwdennorm voor gehuwden die met één of beide ouders in dezelfde
woning hun hoofdverblijf hebben. 3 In afwijking van de voorgaande leden wordt geen verlaging toegepast
indien de kosten van huur of hypotheek voor de gehuwden hoger zijn dan
18 procent van het netto wettelijk minimumloon. 5Verlaging woonsituatieDe verlaging bedoeld in artikel 32 van de wet bedraagt:
20 procent van de gehuwdennorm indien een woning wordt bewoond
waaraan voor de jongere geen woonkosten verbonden zijn;
10 procent van de gehuwdennorm indien geen woning bewoond wordt.
6Verlaging SchoolverlatersDe verlaging bedoeld in artikel 33 van de wet bedraagt 20 procent van de
gehuwdennorm.7Verlaging toeslag alleenstaanden van 21 en 22 jaar
De verlaging bedoeld in artikel 34 van de wet bedraagt:
20 procent van de gehuwdennorm indien het een jongere
van 21 jaar betreft;
10 procent van de gehuwdennorm indien het een jongere
van 22 jaar betreft.
In afwijking van lid 1 wordt de verlaging vastgesteld op de
hoogte van de op grond van artikel 3 toegekende toeslag, indien
deze toeslag minder bedraagt dan de verlaging waartoe toepassing
van lid 1 zou leiden.
De vorige leden zijn niet van toepassing ten aanzien van een
jongere op wie artikel 6 van toepassing is.
8Anti-cumulatiebepalingDe toepassing van de artikelen 3 tot en met 7 geschiedt zodanig, dat de
toepasselijke norm voor de jongere tenminste bedraagt:
35 procent van de gehuwdennorm voor een alleenstaande,
55 procent van de gehuwdennorm voor een alleenstaande ouder,
65 procent van de gehuwdennorm voor gehuwden.
4Slotbepalingen9InwerkingtredingDeze verordening is met terugwerkende kracht van toepassing met ingang
van 1 oktober 2009. 10CiteertitelDeze verordening wordt aangehaald als: Toeslagenverordening Wet
investeren in jongeren gemeente Lingewaard.Aldus vastgesteld in zijn openbare vergadering van 8 oktober 2009.De raad voornoemd,de griffier, de voorzitter,Th.G.L. Greep H.H. de VriesDe Wet investeren in jongeren en de inkomensvoorziening Op 1 oktober 2009 treedt de Wet investeren in jongeren (WIJ) in werking.
Doelstelling van deze wet is de duurzame arbeidsparticipatie in regulier
werk van jongeren tot 27 jaar. Om dit te bereiken is in de wet een recht
op een zogenaamd werkleeraanbod vastgelegd. Het werkleerrecht berust op
de uitgangspunt dat jongeren die goed geschoold zijn en over voldoende
kwalificaties beschikken gemakkelijker aan het werk zullen komen en
daardoor zelfstandig in hun levensonderhoud kunnen voorzien. De WIJ verplicht gemeenten om te investeren in de arbeidsinschakeling
van alle jongeren, ook bij een grote afstand tot de arbeidsmarkt.
Daartoe moeten gemeenten jongeren in beginsel een werkleeraanbod doen.
Afgeleide van het werkleeraanbod is een inkomensvoorziening voor
jongeren vanaf 18 jaar als de jongere onvoldoende inkomsten heeft. Deze
inkomensvoorziening is alleen beschikbaar als het werkleeraanbod wegens
in de persoon van de jongere gelegen of niet verwijtbare omstandigheden
zijnerzijds geen optie is, dit aanbod onvoldoende inkomsten genereert of
er nog geen werkleeraanbod kan worden gedaan. De samenhang tussen het
werkleeraanbod enerzijds en de inkomensvoorziening anderzijds is een
bepalend element in de WIJ. De relatie tussen werken/leren en een uitkering is fundamenteel anders
dan de Wwb, waarbij het recht op bijstand vooropstaat met als afgeleide
de plicht tot arbeidsparticipatie. Met de WIJ wordt een
‘paradigmawisseling’ beoogd: is het uitgangspunt in de Wwb ‘een
uitkering, mits’ in de WIJ is dit omgedraaid en geldt als uitgangpunt
‘geen uitkering, tenzij’. Deze uitkering, de zogenaamde
inkomensvoorziening, volgt in grote lijnen de Wwb voor wat betreft de
voorwaarden die aan het recht zijn verbonden en de normering die geldt
voor de hoogte van deze voorziening. Evenals in de Wwb bestaat de inkomensvoorziening uit een rijksgeregeld
deel (de norm) die binnen bepaalde grenzen verhoogd of verlaagd kan
worden op grond van gemeentelijk beleid (toeslag en verlaging). Dit
gemeentelijk beleid moet door de gemeenteraad in een verordening worden
vastgelegd. Relatie met de Wwb Met de inwerkingtreding van de WIJ is de Wwb in beginsel afgesloten voor
jongeren tot 27 jaar en kunnen deze jongeren in beginsel geen algemene
bijstand meer ontvangen. Daartoe is de Wwb op een aantal onderdelen
aangepast en zou de Toeslagenverordening Wwb een navenante wijziging
moeten ondergaan. Op grond van het overgangsrecht (artikel 86 WIJ)
blijft de Wwb voor jongeren die op 30 september 2009 algemene bijstand
ontvingen echter van toepassing totdat de algemene bijstand wordt
beëindigd maar uiterlijk tot 1 juli 2010. Om die reden is een aanpassing
van de Toeslagenverordening Wwb aan de WIJ (nog) niet aan de orde. Dit
zal eerst met ingang van 1 juli 2010zijn beslag krijgen. Omdat niet
uitgesloten kan worden dat zich in de tussentijd ontwikkelingen zullen
voordoen die nopen tot een inhoudelijke wijziging van de
Toeslagenverordening, is het thans nog te prematuur om een
wijzigingsvoorstel voor de Toeslagenverordening Wwb aan te bieden. Bij het inrichten van de WIJ is op het punt van de inkomensvoorziening
uitdrukkelijk ervoor gekozen zoveel mogelijk aansluiting te zoeken met
de Wwb, op onderdelen als de normensystematiek, de middelentoets,
verlaging van bijstand en terugvordering en verhaal. Hoewel die
aansluiting niet in alle opzichten volledig is gerealiseerd, is ten
aanzien van het te voeren toeslagen- en verlagingenbeleid sprake van een
identiek wettelijk kader als thans in de Wwb. Normen die specifiek
betrekking hebben op jong-meerderjarigen zijn uit de Wwb overgeheveld
naar de WIJ. Omdat het oogmerk van de WIJ niet is geweest de normen van de
inkomensvoorziening voor jongeren te verlagen is, gelet op de gewenste
aansluiting met de Wwb en uit overwegingen van uitvoerbaarheid, in deze
Toeslagenverordening WIJ aansluiting gezocht bij de Verordening
toeslagen en verlagingen Wwb. Een toeslagenverordening Wet investeren in jongeren Evenals in de Wwb heeft de wetgever in de WIJ het college en de
gemeenteraad afzonderlijke taken toebedeeld. Het college is
verantwoordelijk voor de uitvoering van de WIJ, terwijl de gemeenteraad
de opdracht heeft gekregen in een vijftal verordeningen regels vast te
stellen, ondermeer met betrekking tot het verhogen en verlagen van de
normen die voor de inkomensvoorziening gelden (artikel 12, eerste lid,
sub e, WIJ). Deze regels moeten exclusief in een verordening worden
vastgelegd, ter wille van de rechtszekerheid, aldus de Memorie van
Toelichting (Kamerstukken II 2008-2009, 31 775, nr. 3, p. 37).
Aangenomen mag worden dat deze regelgevende bevoegdheid rechtens niet
kan worden overgedragen aan het college. De toeslagenverordening heeft een categoriaal karakter, dat wil zeggen
dat voor een aantal categorieën uitkeringsgerechtigden de hoogte van de
toeslag dan wel verlaging van de norm of de toeslag in de verordening is
beschreven. Het is daarbij niet nodig c.q. mogelijk om alle mogelijke
situaties uitputtend te beschrijven. In niet geregelde gevallen is het
college immers bevoegd én verplicht om de inkomensvoorziening bij wijze
van individualisering afwijkend vast te stellen (artikel 35, vierde lid,
WIJ). Normen, toeslagen en verlagingen Uit overwegingen van uitvoerbaarheid heeft de wetgever ervoor gekozen om
de normensystematiek die thans is vastgelegd in de Wwb zoveel mogelijk
over te nemen in de WIJ. Dat betekent enerzijds dat onderscheid is
gemaakt tussen de normen die gelden voor jongmeerderjarigen (jongeren
van 18 tot 21 jaar) en oudere jongeren (21 tot 27 jaar). Anderzijds zijn
de normen voor beide leeftijdsgroepen identiek aan de normen die thans
in de Wwb voor beide groepen gelden. Hetzelfde geldt voor de normen die
van toepassing zijn bij het verblijf in een inrichting. De overgang naar
de WIJ leidt op dit onderdeel dus niet tot een wijziging van de
financiële positie van de jongeren die afhankelijk worden van een
inkomensvoorziening. Normen In Hoofdstuk 4 van de WIJ (‘Recht op inkomensondersteuning’) zijn de
normen vastgelegd die gelden voor de verschillende leefsituaties
(artikelen 26 t/m 29 WIJ). Voor personen van 21 jaar tot en met 27 jaar
bestaat een drietal basisnormen (artikelen 26, 27 en 28 WIJ), te weten:
gehuwden: 100% van het wettelijk minimumloon (= de gehuwdennorm)
alleenstaande ouders: 70% van de gehuwdennorm
alleenstaanden: 50% van de gehuwdennorm
Voor jongeren in de leeftijd van 18 tot 21 jaar geldt de huidige
Wwb-normering, die is afgestemd op de kinderbijslag (artikelen 26, sub a
en 27, sub a, WIJ). Deze normen kunnen eventueel worden aangevuld met
bijzondere bijstand, voor zover de middelen van de ouders niet
toereikend zijn dan wel de onderhoudsplicht van de ouders niet te gelde
gemaakt kan worden. Artikel 12 Wwb blijft voor deze groep onverkort van
toepassing. Voor jongeren waarvan één van de partners zich in de leeftijdsgroep 18
tot 21 jaar bevindt en de ander in de groep 21 tot 27 jaar, gelden
eveneens identieke normen als thans in de Wwb voor partners in de
leeftijd van 21 tot 65 jaar. Toeslagen en verlagingen Voor jongeren in de leeftijd van 21 tot 27 jaar geldt dat de normen
verhoogd en/of verlaagd kunnen worden onder dezelfde voorwaarden als
thans in de Wwb is vastgelegd. Kort gezegd betreft het de verplichting
om de norm voor alleenstaanden en alleenstaande ouders te verhogen met
een toeslag als deze een woning bewonen zonder medebewoner. Omdat de kosten van het bestaan dan niet gedeeld kunnen worden met een
ander bedraagt de toeslag het maximale bedrag, zijnde 20% van de norm
voor gehuwden in die leeftijdscategorie. Kunnen de bestaanskosten wel
met een ander gedeeld worden dan kan de toeslag worden verlaagd. Het
college is overigens niet verplicht om bij de verlening van een toeslag
rekening te houden met lagere bestaanskosten maar kan er ook voor kiezen
om alle alleenstaanden en alleenstaande ouders, zonder nader
onderscheid, de maximale toeslag te verstrekken (zie voor de Wwb
Kamerstukken II 2002-2003, 28 870, nr. 3, p. 52 en 53). De bevoegdheid om de uitkering te verlagen bij medebewoning geldt ook
voor de norm voor gehuwden. Voorts kan de norm of toeslag worden
verlaagd als de woonsituatie, los van medebewoning, lagere
bestaanskosten met zich meebrengt. Daarnaast is verlaging van de norm of
toeslag mogelijk als de jongere een schoolverlater is. Ten slotte kan
het college bij een 21- of 22-jarige alleenstaande de toeslag verlagen
om de uitkering in de pas te laten lopen met het wettelijk
minimumjeugdloon. De laatstgenoemde verlagingen kunnen niet in
combinatie met elkaar worden toegepast. Binnen de gestelde
randvoorwaarden staat het de gemeenten in beginsel vrij om eigen beleid
te voeren over de hoogte van de toeslagen en verlagingen. Er bestaat
geen wettelijke verplichting om de norm en/of toeslag te verlagen. Ook voor gehuwde jongeren waarvan één van de partners in de
leeftijdsgroep van 18 tot 21 jaar en de ander in de leeftijd van 21 tot
27 jaar zit, geldt dat de norm verlaagd kan worden. De WIJ sluit dit,
evenmin als de Wwb, uit. Dit geldt evenzeer voor het geval beide
partners in de leeftijdsgroep 18 tot 21 jaar zitten. Ook de voor hen
geldende norm kan verlaagd worden. Niettemin wordt dit niet opportuun
geacht. De normen voor deze categorie jongeren zijn immers al lager
vastgesteld, vanwege de (vaak theoretische) onderhoudsplicht van ouders.
Het verder verlagen van deze normen kan er spoedig toe leiden dat deze
jongeren onder het bestaansminimum terechtkomen. Bovendien maakt
categoriale verlaging op deze groep jongeren de toch al behoorlijk
complexe normensystematiek nog ingewikkelder. Gehuwde jongeren van 21 tot 27 jaar met niet-rechthebbende
partner Voor jongeren van 21 tot 27 jaar met een oudere partner, geldt dat de
norm gelijk is aan de norm die voor een alleenstaande of alleenstaande
ouder geldt (artikel 28, eerste lid, sub e, resp. 28, tweede lid, sub e,
WIJ). Personen van 27 jaar of ouder komen immers niet in aanmerking voor
een inkomensvoorziening in het kader van de WIJ. De norm alleenstaande
of alleenstaande ouder geldt ook als de andere partner om andere redenen
(bijv. in geval van detentie) geen recht heeft op een
inkomensvoorziening (artikel 28, derde lid, WIJ). De mogelijkheid om de
norm voor een alleenstaande (ouder) te verhogen met een toeslag is in de
WIJ evenwel beperkt tot de jongere die feitelijk alleenstaande (ouder)
is (artikel 30, eerste lid, in verbinding met 26, sub b en 27, sub b,
WIJ). Naar de letter bestaat dus voor de gehuwde met niet-rechthebbende
partner geen recht op toeslag. Niettemin mag, gegeven de wens van de
wetgever om e.e.a. zoveel mogelijk conform de Wwb te regelen en met een
beroep op de jurisprudentie die gevormd is onder de Wwb en Abw, worden
aangenomen dat ook gehuwde jongeren die voor de normering worden
gelijkgesteld met een alleenstaande (ouder), onder omstandigheden recht
kunnen hebben op een toeslag, mede gelet op het
individualiseringsbeginsel, dat binnen de WIJ klaarblijkelijk ook een
rol speelt op het punt van normen, toeslagen en verlagingen (artikel 35,
vierde lid, WIJ; zie m.b.t. de bijstand bijvoorbeeld CRvB 12 december
1995, JABW 1996/40). Heeft de niet-rechthebbende partner geen of een
zeer laag inkomen en is geen sprake van medebewoning, dan zal de
toeslag, naar analogie van de WWB, in beginsel zelfs 20% van de
gehuwdennorm moeten bedragen (CRvB 4 maart 2003, LJN: AF6326). Als de niet-rechthebbende partner een Wwb-uitkering ontvangt, is er geen
aanleiding om een toeslag te verstrekken. Dat geldt evenzeer voor de
bijstandsgerechtigde partner. Beiden kunnen immers nimmer een uitkering
ontvangen die tezamen meer bedraagt dan 100% van de bijstandsnorm voor
gehuwden. Omdat beide partners dan aanspraak hebben op de norm die voor
een alleenstaande geldt, betekent dit tegelijkertijd dat een verlaging
in verband met medebewoning formeel gezien niet mogelijk is, omdat deze
beperkt is tot de gehuwdennorm (als bedoeld in artikel 28, eerste/tweede
lid onderdeel d WIJ). In voorkomende gevallen is het in dat geval mogelijk met toepassing van
artikel 18, eerste lid, Wwb de bijstandsnorm van de bijstandsgerechtigde
partner te verlagen. Voor de situatie dat beide partners ten laste komende kinderen hebben,
is een specifieke regeling getroffen. Dan geldt voor de jongere partner
de gehuwdennorm die bij zijn leeftijd past (artikel 28, vierde lid,
WIJ). Omdat daar expliciet over gehuwdennorm wordt gesproken, is
verlaging van die norm wegens medebewoning, wel mogelijk. De algemene
bijstand die de bijstandsgerechtigde partner ontvangt, moet vervolgens
daarop in mindering worden gebracht.Berekening toepasselijke uitkering In de WIJ is evenmin als in de Wwb voorgeschreven, dat in gevallen
waarin zowel de toeslag als de norm verlaagd kunnen worden, de verlaging
met voorrang op de toeslag dient plaats te vinden. Het bij voorrang
toepassen van de verlaging op de toeslag blijft ook in de WIJ de
aangewezen volgorde. In de praktijk leidt dit overigens alleen bij de
combinatie verlaging wegens woonsituatie en leeftijdsverlaging (een
andere verlaging is niet mogelijk in combinatie met de
leeftijdsverlaging) tot verschillende uitkomsten. Bovenstaande in acht
nemend kan de hoogte van de normuitkering voor jongeren als volgt worden
berekend: 1 Norm; 2a Optellen toeslag (alleen bij alleenstaanden en alleenstaande ouders) OF 2b Korten met verlaging wegens het delen van een woning met anderen
(alleen bij gehuwden) 3 Korten met verlaging wegens woonsituatie; 4a Korten met verlaging schoolverlater OF 4b Korten met verlaging voor 21- en 22-jarige alleenstaanden op (het
restant van) de toeslag. De verlagingen onder stap 4a en 4b mogen nooit gelijktijdig worden
toegepast. De Toeslagenverordening geeft aan welke verlaging geldt. Leidt de uitkomst tot een lager bedrag aan bijstand dan de gestelde
minima in artikel 8 van de Toeslagenverordening, dan moet het college de
bijstand vaststellen op de van toepassing zijnde minimum hoogte volgens
dit artikel. Zelfstandigen Jongeren met een zelfstandig bedrijf of beroep komen niet in aanmerking
voor een werkleeraanbod of inkomensvoorziening (artikel 23, eerste lid,
onderdeel e, resp. artikel 42, eerste lid, onderdeel m, WIJ). Zij kunnen
een beroep doen op de Wwb. Dat geldt voor de voorbereidingskosten, de
periodieke bijstand voor levensonderhoud en voor bedrijfskapitaal.
Aandachtspunt bij de algemene bijstand voor levensonderhoud is wel dat
voor die jongeren de normensystematiek uit de WIJ van toepassing is (zie
artikel 58 WIJ). ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING Artikel 1 Het begrip ‘gehuwdennorm’ is omschreven, omdat het uitkeringsgebouw in
de WIJ, inclusief toeslagen en verlagingen, voor 21- tot 27-jarigen
daaraan gerelateerd is. Volstaan is met een verwijzing naar artikel 28,
tweede lid, sub e, WIJ. De daar genoemde gehuwdennorm is gelijk aan de
gehuwdennorm genoemd in artikel 21, sub a, Wwb.Evenmin als in de Wwb wordt het begrip ‘woning’ in de WIJ omschreven.
Gelet op de analogie met de Wwb mag aangenomen worden dat daarmee
hetzelfde begrip is bedoeld als in de Wwb, te weten het begrip ‘woning’,
bedoeld in de Wet op de huurtoeslag, “een gebouwde onroerende zaak voor
zover deze als zelfstandige woonruimte, onvrije etage dan wel andere
onzelfstandige woonruimte is verhuurd, alsmede de onroerende
aanhorigheden”. Het begrip ‘woonkosten’ is nader gedefinieerd, omdat dit van belang is
voor de toepassing van artikel 5 (verlaging woonsituatie). Aangesloten
is bij de begripsomschrijving die voorheen onder de vigeur van de
Algemene Bijstandswet in het Besluit landelijke normering (tot 1996) was
opgenomen. Het is aan het college overgelaten om de onderhoudskosten
vast te stellen. Omdat een woning ook een woonwagen of woonschip kan zijn, is tevens
verwezen naar artikel 3, zesde lid Wwb, waarin deze woonruimtes met een
woning worden gelijkgesteld. Begrippen die in deze verordening worden gebruikt en niet nader zijn
omschreven hebben dezelfde betekenis als in de WIJ. Zo wordt in deze
verordening meerdere malen het begrip ‘jongere’ gebruikt. Artikel 2,
eerste lid, WIJ omschrijft dit begrip. Onder jongere wordt verstaan: een
hier te lande woonachtige Nederlander (of daarmee gelijkgestelde
vreemdeling) 16 jaar of ouder doch jonger dan 27 jaar. Voor de
toepassing van deze verordening wordt onder jongeren echter verstaan de
jongeren in de leeftijd van 21 jaar of ouder maar jonger dan 27 jaar
(zie ook artikel 2). Artikel 3 Op grond van artikel 35, tweede lid, sub a, WIJ is de gemeenteraad
verplicht om te bepalen dat de toeslag 20 procent van de gehuwdennorm
bedraagt voor de alleenstaande of alleenstaande ouder in wiens woning
geen ander zijn hoofdverblijf heeft (onverminderd de mogelijkheid tot
verlaging van norm of toeslag op andere gronden). Dit is vastgelegd in
lid 1. Ingeval in de woning een ander zijn hoofdverblijf heeft, wordt
verondersteld dat er noodzakelijke kosten van het bestaan gedeeld kunnen
worden (bijvoorbeeld huur en stookkosten). Zolang er geen sprake is van
een gezamenlijke huishouding moet er echter van worden uitgegaan dat
niet alle kosten gedeeld kunnen worden. Een toeslag blijft op zijn
plaats.In deze verordening is als uitgangspunt gekozen voor de zgn. forfaitaire
variant voor het vaststellen van de hoogte van de toeslag. Forfaitair
betekent dat niet de werkelijke bestaanskosten en de mate waarin deze in
concreto gedeeld worden bepalend zijn voor de hoogte van de toeslag maar
de enkele veronderstelling dat het delen van kosten mogelijk is.
Hiervoor wordt gekozen, omdat deze de meest efficiënte uitvoering
oplevert en bovendien het minst fraudegevoelig is. In de jurisprudentie
is de forfaitaire variant algemeen aanvaard (zie bijvoorbeeld CRvB 10
juli 2008, LJN: BD3700). In de toeslagenverordening is daarom gekozen
voor een toeslag van 10 procent van de gehuwdennorm in het geval één
ander in dezelfde woning zijn hoofdverblijf heeft. Als nog een ander
zijn hoofdverblijf in de woning heeft kunnen de kosten nog meer gedeeld
worden. Daarom is in het derde lid bepaald dat de toeslag 5% bedraagt als er
twee of meer medebewoners zijn. Als nog meer anderen in de woning hun
hoofdverblijf hebben, kan er echter niet zondermeer van worden uitgegaan
dat het delen van kosten in nog sterkere mate mogelijk is, zodat bijv.
de toeslag op nihil zou kunnen worden gesteld. Dat is voorbehouden aan
de situatie dat alle bestaanskosten gedeeld worden, nl. bij een
gezamenlijke huishouding. Volledigheidshalve moet hier nog worden opgemerkt dat in de
uitzonderlijke situatie dat de medebewoner over geen enkele vorm van
inkomen beschikt (denk aan de niet rechthebbende partner of inwonende
uitgeprocedeerde) verlaging van de toeslag vanwege medebewoning niet kan
worden toegepast. De medebewoner kan dan immers daadwerkelijk geen
bijdrage in de kosten leveren, waardoor er dus ook geen voordeel is voor
de betrokkene (CRvB 4 maart 2003, 00/3534 NABW en 02/3129 NABW). Lid 2 Uit een oogpunt van gemeentelijke beleidsvrijheid is daarnaast als
alternatief een ‘soepeler’ variant aangeboden, waarin de hoeveelheid
medebewoners geen gevolgen heeft voor de hoogte van de toeslag en deze
op 10 procent vastgesteld blijft. Lid 3 Hierin is opgenomen om jongeren die een woning delen met een ouder een
lagere toeslag toe te kennen dan jongeren die een woning delen met een
ander. Het betreft hier feitelijk jongeren die hun hoofdverblijf hebben
bij (één van de) ouders. In dat geval mag aangenomen worden dat de
mogelijkheid om bestaanskosten te delen in het algemeen groter zal zijn
dan in andere gevallen (zie ook CRvB 2 maart 1999, JABW 1999/61 en
69).Lid 4 Naast het forfaitaire model is het desalniettemin mogelijk om de toeslag
concreter af te stemmen op de mate waarin de bestaanskosten
daadwerkelijk kunnen worden gedeeld. In geval de maandelijkse kosten van
huur of hypotheek hoger zijn dan een bepaald percentage van het netto
wettelijk minimumloon, kan, in afwijking van de voorgaande bepalingen,
een hogere toeslag worden toegekend. Met huur wordt, conform artikel
7:212 BW, gedoeld op de geldelijke tegenprestatie voor het gebruik van
een woning of een deel daarvan. Dat kan dus een zgn. ‘all in’-bedrag
zijn, incl. de kosten voor gas, licht en water en bepaalde
servicekosten. Is de jongere kostgeld verschuldigd dan dient de
woonlastencomponent met de huur gelijkgesteld te worden. Is dit niet
mogelijk omdat het een ‘all-in’ bedrag is, dan dient het kostgeld als
geheel in aanmerking te worden genomen. Met hypotheek wordt in dit
verband bedoeld de maandelijkse lasten voor rente, aflossing dan wel
premiebetaling voor een eigen woning. Deze begrippen wijken af van het
begrip ‘woonkosten’ dat gebruikt wordt in artikel 5. Het begrip
‘woonkosten’ heeft een te beperkte strekking om bij het forfaitaire
model adequaat te kunnen werken. Daarbij gaat het immers om medebewoners
die zelf (kamer)huur betalen. Het begrip ‘woonkosten’ is echter
gerelateerd aan de huurprijs voor een zelfstandige woning en in die
situaties dus niet bruikbaar.Artikel 4 Artikel 4 vormt het spiegelbeeld van artikel 3. Waar de norm voor een
alleenstaande (ouder) wordt verhoogd met 10% als een woning gedeeld
wordt met een ander, is dit ook gerealiseerd voor gehuwde jongeren in
dezelfde situatie. De jongeren kunnen in dat geval namelijk ook kosten
delen met een ander en daarom is een verlaging op zijn plaats. Zijn er
meerdere personen waarmee de bestaanskosten van de gehuwden kunnen
worden gedeeld, dan kan de verlaging worden verhoogd. Hetzelfde geldt
voor eerstegraads bloedverwanten, zie de toelichting op artikel 3. Artikel 5 Als aan een woning geen woonkosten verbonden zijn, is sprake van lagere
bestaanskosten dan in andere gevallen. Artikel 32 WIJ opent om die reden
de mogelijkheid om de norm of de toeslag te verlagen. Dat is in artikel
5 gerealiseerd. Het bepaalde onder a leidt ertoe dat de norm of toeslag met 20% wordt
verlaagd als de jongere geen woonlasten betaalt. Dat kan zich voordoen
bij krakers, of als de woonkosten worden betaald door een derde, bijv.
de ouders of de ex-partner. Onder woonkosten wordt in dit verband
verstaan de huur of, als de jongere een eigen woning bewoont, de
verschuldigde hypotheekrente en de aan het eigendom verbonden zakelijke
lasten alsmede een naar omstandigheden vast te stellen bedrag voor
onderhoud (CRvB 6 november 2001, nrs. 99/7 en 99/29 NABW). Wordt de norm of toeslag verlaagd omdat de jongere geen woonlasten heeft
en is hij daarnaast medebewoner, zodat de toeslag ook nog eens op die
grond verlaagd wordt, dan kan dit spoedig als een te ver gaande vorm van
verlaging van de uitkering worden aangemerkt, gelet op het totale effect
van de dubbele verlaging (zie CRvB 27 mei 2008, LJN: 2698). Op grond van
het individualiseringsbeginsel zal de verlaging dan beperkt moeten
worden. Onder b is bepaald dat als de jongere geen woning bewoont, de norm of
toeslag met 10% wordt verlaagd. Deze bepaling ziet op de mogelijkheid om
de uitkering van dak- en thuislozen te verlagen, omdat deze lagere
bestaanskosten hebben dan jongeren die een woning bewonen. Mochten dak-
en thuislozen regelmatig gebruik maken van een opvangadres, dan kan de
uitkering afwijkend worden vastgesteld, met toepassing van artikel 35,
vierde lid, WIJ bij wijze van individualisering. Artikel 6 De schoolverlatersverlaging van artikel 33 WIJ is blijkens de
toelichting op dat artikel bedoeld om de schoolverlater gedurende het
eerste half jaar niet in een veel betere financiële positie te brengen
als toen hij nog aangewezen was op studiefinanciering of een
tegemoetkoming krachtens de WTOS. Er wordt daarbij geen onderscheid
gemaakt naar een (voormalig) uit- of thuiswonende student. Opmerking
verdient nog dat bij gehuwden die beiden schoolverlater zijn, de
verlaging niet verdubbeld wordt. Deze blijft dan 20%. Wel is denkbaar,
dat de periode waarover de verlaging wordt toegepast, verlengd wordt,
als beide partners na elkaar schoolverlater worden. Wordt naast de schoolverlatersverlaging ook een verlaging toegepast
i.v.m. medebewoning dan kan dit spoedig tot gevolg kan hebben dat de
totale verlaging te groot is en aanpassing behoeft, gelet op het
individualiseringsbeginsel. Dat kan afgeleid worden uit CRvB 12 mei
2009, LJN: BI5349. Als de schoolverlater voor beëindiging van de studie
studiefinanciering WSF2000 ontving naar de norm van uitwonende student,
dan moet de inkomensvoorziening minimaal op die norm worden vastgesteld. Artikel 7 Artikel 34 WIJ geeft het college de bevoegdheid om een verlaging toe te
passing indien het van oordeel is, dat gezien de hoogte van het minimum
jeugdloon er een drempel zou kunnen zijn om werk te aanvaarden.
Aangezien het minimum jeugdloon voor een 21-jarige lager is dan dat voor
een 22-jarige ligt het voor de hand om voor een 21-jarige een grotere
verlaging toe te passen dan voor een 22-jarige. In het tweede lid wordt geregeld, dat -overeenkomstig het bepaalde in
artikel 34 WIJ- de verlaging voor een 21- of 22-jarige alleen kan
plaatsvinden op de toeslag van artikel 33 WIJ. De verlaging kan niet
meer bedragen dan de op grond van artikel 3 toegekende toeslag.In het derde lid wordt uitvoering gegeven aan de verplichting van
artikel 35, tweede lid, sub b, WIJ om in de verordening vast te stellen
dat de schoolverlatersverlaging niet gelijktijdig kan worden toegepast
met de verlaging voor 21- en 22-jarigen. Voor het met voorrang toepassen
van de schoolverlatersverlaging is gekozen, omdat een 21- of 22-jarige
schoolverlater niet beter af is op grond van dit artikel dan een
23-jarige schoolverlater op grond van artikel 6 van de
Toeslagenverordening. Artikel 8 De verschillende verlagingen in de Toeslagenverordening zien op
verschillende omstandigheden bij de jongere en kunnen elk afzonderlijk
als redelijk worden aangemerkt. Zonder dit artikel zou dat echter kunnen
betekenen, dat het college de inkomensvoorziening vanwege deze samenloop
dermate laag zou moeten vaststellen, dat er feitelijk geen sprake meer
zou zijn van een toereikende uitkering. In voorkomende gevallen zou het
college op grond van artikel 35, vierde lid, WIJ de inkomensvoorziening
hoger moeten vaststellen. Daarom is er voor gekozen om reeds in de
Toeslagenverordening een absoluut minimumbedrag vast te leggen, waarop
het college de norm (inclusief eventuele toeslag en verlagingen)
tenminste moet vaststellen. Dat laat onverlet dat in concrete
omstandigheden het bij samenloop ook denkbaar is dat de norm hoger moet
worden vastgesteld. Zie bijv. de hierboven beschreven jurisprudentie
t.a.v. de samenloop van een verlaging i.v.m. medebewoning en het
ontbreken van woonkosten (CRvB 27 mei 2008, LJN: 2698) en de samenloop
van een schoolverlatersverlaging en een verlaging i.v.m. medebewoning
(CRvB 12 mei 2009, LJN: BI5349). Het individualiseringsbeginsel kan dus
met zich meebrengen dat bij samenloop ook bij een resterende norm die
boven de in dit artikel genoemde percentages ligt, al aanleiding is om
tot verhoging daarvan over te gaan, gelet op alle omstandigheden van de
jongere. Aan de verplichting van artikel 35, tweede lid, sub b, WIJ, t.w. dat in
de Toeslagenverordening wordt vastgelegd dat de schoolverlatersverlaging
(artikel 33 WIJ) en de leeftijdsverlaging (artikel 34 WIJ) niet
gelijktijdig mogen worden toegepast, wordt reeds voldaan door de
formulering van artikel 7 van de Toeslagenverordening.Slotbepalingen