CVDR4874_1Verordening inzake de wijze waarop ingezetenen en belanghebbenden bij de voorbereiding van gemeentelijk beleid worden betrokken (Inspraakverordening)nlregelingSteenwijkerland2017-11-21SteenwijkerlandGemeenteblad, 2006, 26Inspraakverordening SteenwijkerlandGemeentewet, art. 150gemeenteraadbestuur en recht2006-05-30De tekst in dit document is vrij van auteursrecht en
databankrecht2006-06-30nieuwe regeling2006/47GeenGeenVerordening inzake de wijze waarop ingezetenen en belanghebbenden bij de
voorbereiding van gemeentelijk beleid worden betrokkenDe raad van de gemeente Steenwijkerland;gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 16
mei 2006, nummer 2006/47;gelet op artikel 150 van de Gemeentewet;b e s l u i t :vast te stellen de volgende Verordening inzake de wijze waarop
ingezetenen en belanghebbenden bij de voorbereiding van gemeentelijk
beleid worden betrokken1BegripsomschrijvingenIn deze verordening wordt verstaan onder:
inspraak: het betrekken van ingezetenen en belanghebbenden bij de
voorbereiding van gemeentelijk beleid;
inspraakprocedure: de wijze waarop de inspraak gestalte wordt
gegeven;
beleidsvoornemen: het voornemen van een bestuursorgaan tot het
vaststellen of wijzigen van beleid.
2Onderwerp van inspraak1.Ieder bestuursorgaan besluit ten aanzien van zijn eigen bevoegdheden of
inspraak wordt verleend bij de voorbereiding van gemeentelijk
beleid.2.Inspraak wordt altijd verleend indien de wet daartoe verplicht.3.Geen inspraak wordt verleend:
ten aanzien van ondergeschikte herzieningen van een eerder
vastgesteld beleidsvoornemen;
indien inspraak bij of krachtens wettelijk voorschrift is
uitgesloten;
indien sprake is van uitvoering van hogere regelgeving, waarbij
het bestuursorgaan geen of zeer beperkte beleidsvrijheid
heeft;
indien de uitvoering van een beleidsvoornemen dermate
spoedeisend is, dat inspraak niet kan worden afgewacht.
3InspraakgerechtigdenInspraak wordt verleend aan ingezetenen en belanghebbenden.4Inspraakprocedure1.Op inspraak is de procedure van afdeling 3.4 van de Algemene wet
bestuursrecht van overeenkomstige toepassing.2.Het bestuursorgaan kan voor een of meer beleidsvoornemens een andere
inspraakprocedure vaststellen.5Eindverslag1.Ter afronding van de inspraak maakt het bestuursorgaan een eindverslag
op.2.Het eindverslag bevat in ieder geval:
een overzicht van de gevolgde inspraakprocedure;
een weergave van de zienswijzen die tijdens de inspraak
mondeling of schriftelijk naar voren zijn gebracht;
een reactie op deze zienswijzen, waarbij met redenen omkleed
wordt aangegeven op welke punten al dan niet tot aanpassing van
het beleidsvoornemen wordt overgegaan.
3.Het bestuursorgaan legt het eindverslag gedurende zes weken ter
inzage.4.Voorafgaand aan de terinzagelegging geeft het bestuursorgaan in een of
meer dag-, nieuws- of huis-aan-huisbladen en via de gemeentelijke
website kennis van de terinzagelegging van het eindverslag. In de
kennisgeving wordt vermeld waar en wanneer het eindverslag ter inzage
ligt.5.Een afschrift van het eindverslag wordt toegezonden aan degenen die een
zienswijze naar voren hebben gebracht of dezen worden persoonlijk op de
hoogte gesteld waar en wanneer het eindverslag ter inzage ligt.6Intrekking verordeningDe Inspraakverordening Steenwijk 2001, vastgesteld bij raadsbesluit van 23
januari 2001, wordt ingetrokken. 7InwerkingtredingDeze verordening treedt in werking op de eerste dag na de datum van uitgifte
van het Gemeenteblad waarin zij wordt geplaatst.8CiteertitelDeze verordening wordt aangehaald als: Inspraakverordening
Steenwijkerland.De raad voornoemd,de griffier, de voorzitter,1Artikel 150 Gemeentewet (oud):
De raad stelt een verordening vast, waarin regels worden gesteld met
betrekking tot de wijze waarop ingezetenen en in de gemeente een belang
hebbende natuurlijke en rechtspersonen bij de voorbereiding van
gemeentelijk beleid worden betrokken.
In deze verordening worden ten minste geregeld:
de wijze waarop van de beleidsvoornemens waarop inspraak zal
worden verleend, openbaar wordt kennis gegeven;
de wijze waarop ingezetenen en in de gemeente een belang
hebbende natuurlijke en rechtspersonen in staat worden gesteld
hun mening omtrent de onder a. bedoelde beleidsvoornemens
kenbaar te maken;
de rapportering over de onder b. bedoelde inspraak en over de
uitkomsten daarvan;
de wijze waarop ingezetenen en in de gemeente een belang
hebbende natuurlijke en rechtspersonen in de gelegenheid worden
gesteld hun beklag te doen over de uitvoering van de
verordening.
Artikel 150 Gemeentewet (nieuw):
De raad stelt een verordening vast, waarin regels worden gesteld met
betrekking tot de wijze waarop ingezetenen en belanghebbenden bij de
voorbereiding van gemeentelijk beleid worden betrokken.
De in het eerste lid bedoelde inspraak wordt verleend door toepassing
van afdeling 3.4 van de Algemene wet bestuursrecht, voor zover in de
verordening niet anders is bepaald.
2Tekst artikelen 3:11 t/m 3:17 van afdeling 3.4 van de Algemene wet
bestuursrechtArtikel 3:11
Het bestuursorgaan legt het ontwerp van het te nemen besluit, met de
daarop betrekking hebbende stukken die redelijkerwijs nodig zijn voor
een beoordeling van het ontwerp, ter inzage.
Artikel 10 van de Wet openbaarheid van bestuur is van overeenkomstige
toepassing. Indien op grond daarvan bepaalde stukken niet ter inzage
worden gelegd, wordt daarvan mededeling gedaan.
Tegen vergoeding van ten hoogste de kosten verstrekt het bestuursorgaan
afschrift van de ter inzage gelegde stukken.
De stukken liggen ter inzage gedurende de in artikel 3:16, eerste lid,
bedoelde termijn.
Artikel 3:12
Voorafgaand aan de terinzagelegging geeft het bestuursorgaan in een of
meer dag-, nieuws-, of huis-aan-huisbladen of op een andere geschikte
wijze kennis van het ontwerp. Volstaan kan worden met het vermelden van
de zakelijke inhoud.
Indien het een besluit van een tot de centrale overheid behorend
bestuursorgaan betreft, wordt de kennisgeving in ieder geval in de
Staatscourant geplaatst, tenzij bij wettelijk voorschrift anders is
bepaald.
In de kennisgeving wordt vermeld:
waar en wanneer de stukken ter inzage zullen liggen;
wie in de gelegenheid worden gesteld om zienswijzen naar voren
te brengen;
op welke wijze dit kan geschieden;
indien toepassing is gegeven aan artikel 3:18, tweede lid: de
termijn waarbinnen het besluit zal worden genomen.
Artikel 3:13
Indien het besluit tot een of meer belanghebbenden zal zijn gericht,
zendt het bestuursorgaan voorafgaand aan de terinzagelegging het ontwerp
toe aan hen, onder wie begrepen de aanvrager.
Artikel 3:12, derde lid, is van overeenkomstige toepassing.
Artikel 3:14
Het bestuursorgaan vult de ter inzage gelegde stukken aan met nieuwe
relevante stukken en gegevens.
Artikel 3:11, tweede tot en met vierde lid, is van toepassing.
Artikel 3:15
Belanghebbenden kunnen bij het bestuursorgaan naar keuze schriftelijk of
mondeling hun zienswijze over het ontwerp naar voren brengen.
Bij wettelijk voorschrift of door het bestuursorgaan kan worden bepaald
dat ook aan anderen de gelegenheid moet worden geboden hun zienswijze
naar voren te brengen.
Indien het een besluit op aanvraag betreft, stelt het bestuursorgaan de
aanvrager zo nodig in de gelegenheid te reageren op de naar voren
gebrachte zienswijzen.
Indien het een besluit tot wijziging of intrekking van een besluit
betreft, stelt het bestuursorgaan degene tot wie het te wijzigen of in
te trekken besluit is gericht zo nodig in de gelegenheid te reageren op
de naar voren gebrachte zienswijzen.
Artikel 3:16
De termijn voor het naar voren brengen van zienswijzen en het uitbrengen
van adviezen als bedoeld in afdeling 3.3, bedraagt zes weken, tenzij bij
wettelijk voorschrift een langere termijn is bepaald.
De termijn vangt aan met ingang van de dag waarop het ontwerp ter inzage
is gelegd.
Op schriftelijk naar voren gebrachte zienswijzen zijn de artikelen 6:9
en 6:10 van overeenkomstige toepassing.
Artikel 3:17Van hetgeen overeenkomstig artikel 3:15 mondeling naar voren is gebracht, wordt
een verslag gemaakt.Toelichting InspraakverordeningAlgemene toelichtingAanleidingArtikel 150 van de Gemeentewet verplicht de gemeenteraad tot het vaststellen
van een inspraakverordening. Aan deze wettelijke verplichting is in onze
gemeente uitvoering gegeven door vaststelling van de Inspraakverordening
Steenwijk 2001. Als gevolg van recente wetswijzigingen dient deze verordening thans
geactualiseerd te worden. De wetswijzigingen betreffen de inwerkingtreding
van de Wet dualisering gemeentebestuur, de opname van het klachtrecht in
hoofdstuk 9 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) en de invoering van de
Wet en Aanpassingswet uniforme openbare voorbereidingsprocedure. Met de inwerkingtreding van de Wet uniforme openbare voorbereidingsprocedure
wordt artikel 150 van de Gemeentewet gewijzigd (zie bijlage 1) en is
afdeling 3.4 van de Awb grondig herzien (zie bijlage 2). Door inwerkingtreding van de Aanpassingwet uniforme openbare
voorbereidingsprocedure is onder meer de inspraakverplichting, die in
artikel 6a van de Wet op de Ruimtelijke Ordening (WRO) was opgenomen en van
toepassing was op de voorbereiding van ruimtelijke plannen en de
vrijstellingsbepaling van artikel 19, eerste lid, van de WRO, vervallen. De
reden van deze wijziging is dat op de voorbereiding van dergelijke plannen
nu de uniforme openbare voorbereidings-procedure van de Awb van toepassing
is en aldus een doublure, namelijk inspraak op grond van artikel 6a van de
WRO èn ‘inspraak’ via de uniforme openbare voorbereidingsprocedure van de
Awb, wordt voorkomen. InspraakInspraak is een formeel vastgelegde en in een aantal gevallen wettelijk
verplichte vorm van burgerparticipatie. Uit de parlementaire behandeling van
artikel 150 van de Gemeentewet blijkt dat inspraak, in de zin van dit artikel,
moet worden verleend op het moment dat een beleids-voornemen voldoende is
uitgekristalliseerd. Inspraak vindt derhalve plaats in het laatste deel van de
voorbereidingsfase van het gemeentelijk beleid.Door gelegenheid tot inspraak te geven, wordt aan inwoners en andere
belanghebbenden expliciet de mogelijkheid geboden om hun mening over een
beleidsvoornemen kenbaar te maken. Voor het bestuursorgaan biedt inspraak de
gelegenheid om het voornemen toe te lichten en de inspraak-reacties mee te wegen
bij de besluitvorming over het betreffende voornemen. Aldus kan inspraak
bijdragen aan het verbeteren van de kwaliteit van en het vergroten van
maatschappelijk draagvlak voor het beleidsvoornemen. Andere vormen van burgerparticipatieInspraak heeft betrekking op voldoende uitgekristalliseerde, concrete
beleidsplannen. Daarmee kan inspraak worden onderscheiden van interactieve
beleidsvorming. Bij interactieve beleids-vorming betrekt het bestuursorgaan
in een zo vroeg mogelijk stadium burgers, maatschappelijke organisaties,
bedrijven en andere overheden bij het beleid om zo in een open en
evenwichtige wisselwerking of samenwerking tot beleid te komen. Hierbij weet
het bestuursorgaan nog niet of wil het bestuursorgaan nog niet bepalen hoe
het beleidsprobleem opgelost zal worden. Interactieve beleidsvorming vindt
derhalve in een eerder stadium van de voorbereidingfase plaats en betreft
dientengevolge geen relatief uitgewerkte plannen. Verder moet inspraak ook onderscheiden worden van de uniforme openbare
voorbereidings-procedure, zoals die in afdeling 3.4 van de Awb is opgenomen.
Deze procedure ziet namelijk niet op beleidsvoornemens, maar op concrete
ontwerpbesluiten, die vaak naar aanleiding van een (vergunning-)aanvraag
zijn opgesteld. Overigens is in deze inspraakverordening, overeenkomstig het bepaalde in
(het nieuwe) artikel 150 van de Gemeentewet, de uniforme openbare
voorbereidingsprocedure in beginsel wel van overeenkomstige toepassing
verklaart op de inspraakprocedure, om aldus eenheid in regelgeving te
bevorderen. Het feit dat burgerparticipatie op meerdere wijzen vorm kan worden gegeven,
maakt dat de in deze verordening geregelde inspraak een keuze is. Indien bijvoorbeeld het beleidsvoornemen tot stand is gekomen door middel
van (een variant van) interactieve beleidsvorming of wanneer de uniforme
openbare voorbereidingsprocedure wettelijk gevolgd moet worden, zal de
toegevoegde waarde van (ook nog) een inspraakprocedure in de meeste gevallen
beperkt zijn en enkel tot vertraging in de besluitvorming leiden. Dit neemt echter niet weg dat het bijvoorbeeld bij grootschalige
herinrichtingsplannen of ingrijpende bestemmingsplannen wenselijk kan zijn
om, voorafgaand aan de verplichte uniforme openbare voorbereidingsprocedure,
in het kader van een zorgvuldige belangeninventarisatie en-afweging, de inspraakprocedure toe te passen.Ook andere participatievormen, zoals het spreekrecht bij raads- en
commissievergaderingen, kunnen uit het oogpunt van bijvoorbeeld
doelmatigheid de voorkeur verdienen boven de inspraakmogelijkheid.Om aan het bovenstaande recht te doen, is in artikel 2, eerste lid, van deze
verordening bepaald dat ieder bestuursorgaan ten aanzien van zijn eigen
bevoegdheden besluit òf inspraak wordt verleend. Dit vraagt van het
bestuursorgaan wel dat reeds aan het begin van het proces helder wordt
aangegeven op welke wijze en op welke momenten gelegenheid tot participatie zal
worden geboden. DereguleringEr is gekozen voor een sobere regeling, waarbij rekening is gehouden met het
deregulerings-streven. Door het van toepassing verklaren van de
procedureregeling van afdeling 3.4 van de Awb en het weghalen van overbodige
bepalingen als het beklagrecht en de onnodige paragraaf-indeling, is deze
verordening ten opzichte van de Inspraakverordening Steenwijk 2001 verder
gedereguleerd. Hierdoor resteert een bondige verordening van slechts acht
artikelen. Bovendien maakt deze globale raamregeling het mogelijk om recht te
doen aan de aard, schaal en reikwijdte van het beleidsvoornemen waarop inspraak
plaatsvindt. Een gedetailleerde, en daardoor rigide, wijze van regelgeving dient
immers noch de belangen van de insprekers noch die van het bestuursorgaan.Artikelgewijze toelichtingArtikel 1 BegripsomschrijvingenIn onderdeel c is het begrip beleidsvoornemen gedefinieerd als: het voornemen
van het bestuurs-orgaan tot het vaststellen of wijzigen van beleid. Het gaat
derhalve niet om de vaststelling van concrete besluiten of (andere) concrete
handelingen, maar om de vorming van het beleid waarop deze kunnen worden
gebaseerd.Artikel 2 Onderwerp van inspraakHet eerste lid bepaalt dat elk bestuursorgaan ten aanzien van zijn eigen
bevoegdheden besluit òf inspraak wordt verleend bij de voorbereiding van
gemeentelijk beleid. Het begrip bestuursorgaan is omschreven in artikel 1:1, eerste lid, van de
Awb en omvat in elk geval de raad, het college en de burgemeester. Anders dan in de Inspraakverordening Steenwijk 2001 is niet meer aangegeven
op welke beleids-voornemens in ieder geval inspraak wordt verleend. Omdat
ieder bestuursorgaan zelf kan bepalen of inspraak wordt verleend, ontstaat
voor het bestuurorgaan de vrijheid om burgerparticipatie ook op een andere
wijze dan via inspraak invulling te geven, bijvoorbeeld door middel van een
vorm van interactieve beleidsvorming of via het spreekrecht bij commissie-
en raadsvergaderingen. Het besluit om al dan niet inspraak te verlenen is een besluit in de zin van
de Awb, waartegen bezwaar en beroep openstaat. Het tweede lid stelt dat inspraak altijd wordt verleend wanneer een wettelijk
voorschrift daartoe verplicht. In de verordening is niet aangegeven welke
wettelijke voorschriften het hier betreft. De reden hiervan is dat dan bij
iedere nieuwe wettelijke verplichting ook de verordening moet worden aangepast.
Verder zou de opsomming zo uitgebreid worden, dat afbreuk wordt gedaan aan de
overzichtelijkheid. Wettelijke verplichtingen tot het bieden van inspraak
bestaan op dit moment onder meer bij de voorbereiding van het gemeentelijke
milieubeleidsplan (artikel 4.17, derde lid, van de Wet milieubeheer), de
voorbereiding van besluiten tot uitsluiting van gebieden of categorieën
bouwwerken van welstandstoetsing (artikel 12, vierde lid, van de Woningwet) en
de voorbereiding van de verordening die betrekking heeft op de
cliëntenparticipatie bij de uitvoering van de Wet voorzieningen gehandicapten
(artikel 1a, eerste lid, van de Wet voorzieningen gehandicapten).In het derde lid is opgenomen wanneer in ieder geval geen inspraak wordt
verleend. De genoemde gronden spreken voor zich.Artikel 3 InspraakgerechtigdenDe omschrijving van inspraakgerechtigden vloeit rechtstreeks voort uit de tekst
van artikel 150 van de Gemeentewet. In de Wet uniforme openbare
voorbereidingsprocedure zijn de woorden 'in de gemeente een belang hebbende
natuurlijke en rechtspersonen' vervangen door: belanghebbenden. Het begrip
'belanghebbende' is in artikel 1:2 van de Awb gedefinieerd als: degene wiens
belang rechtstreeks bij een besluit is betrokken. Artikel 4 InspraakprocedureTer uniformering en deregulering is in het eerste lid afdeling 3.4 van de Awb op
de inspraak van toepassing verklaard. Daarmee verloopt de inspraak in beginsel
volgens de procedure zoals die is beschreven in de artikelen 3:11 tot en met
3:17 van de Awb. Deze artikelen zijn in bijlage 2 opgenomen. Uit de laatste zinsnede van het (nieuwe) tweede lid van artikel 150 van de
Gemeentewet blijkt dat afwijkingen van afdeling 3.4 van de Awb zijn toegestaan.
In de Memorie van Toelichting bij de Wet uniforme openbare
voorbereidingsprocedure is te lezen dat in de inspraakverordening zowel geheel
als gedeeltelijk van afdeling 3.4 van de Awb kan worden afgeweken. Van deze
mogelijkheid wordt in deze verordening gebruik gemaakt door opname van het
tweede lid van artikel 4. Anders dan in de voorgaande inspraakverordening, die
alleen in bijzondere gevallen de mogelijkheid tot afwijking van de
voorgeschreven procedure bood, kan het bestuursorgaan nu per beleids-voornemen
een andere, beter passende inspraakprocedure vaststellen. Ook kan voor een
bepaalde categorie beleidsvoornemens een afwijkende standaardprocedure worden
vastgesteld. Deze dient overigens bij voorkeur in beleidsregels te worden
vastgelegd. De afwijking kan betrekking hebben op bijvoorbeeld een verkorting
van de in artikel 3:16 van de Awb gestelde inspraaktermijn van zes weken na de
terinzagelegging van het beleidsvoornemen. Ook kan worden bepaald dat
inspraak-reacties alleen schriftelijk, in plaats van ook mondeling, ingediend
kunnen worden. Door het gestelde in het tweede lid kan de inspraakprocedure
derhalve nauwkeurig worden afgestemd op de aard, schaal en reikwijdte van het
beleidsvoornemen, waardoor maatwerk mogelijk is. Artikel 5 EindverslagVolgens artikel 3:17 van de Awb moet een verslag worden gemaakt van hetgeen
tijdens de inspraakprocedure mondeling naar voren is gebracht. Omdat het gewenst
is dat een eindverslag meer omvat dan enkel een verslag van de inspraakavond of
de anderszins mondeling naar voren gebrachte inspraakreacties, bepaalt het
tweede lid dat in het eindverslag in ieder geval een overzicht van de gevolgde
procedure moet zijn opgenomen (onderdeel a) evenals een weergave van alle
schriftelijk en mondeling ingebrachte inspraakreacties (onderdeel b). Uit
praktische overwegingen kunnen de schriftelijke inspraakreacties aan het verslag
worden gehecht. Voor wat betreft de mondelinge inspraakreacties kan worden
volstaan met een zakelijke weergave van de naar voren gebrachte opvattingen en
de vermelding van de personen die hun opvatting naar voren hebben gebracht.
Onderdeel c stelt dat het bestuursorgaan een gemotiveerde reactie op de
inspraakreacties dient te geven Verder schrijft dit onderdeel als sluitstuk van
inspraak voor dat het bestuursorgaan inzichtelijk maakt wat met de zienswijzen
wordt gedaan.In het derde, vierde en vijfde lid is bepaald op welke wijze het bestuursorgaan
het eindverslag openbaar maakt. Naast een algemene kennisgeving van de
terinzagelegging in – in beginsel – de Steenwijkerland Expres en op de
gemeentelijke website, wordt het eindverslag persoonlijk toegezonden aan degenen
die mondeling of schriftelijk hebben ingesproken dan wel, indien bijvoorbeeld de
omvang van het eindverslag of het (grote) aantal insprekers daartoe aanleiding
geeft, worden de insprekers persoonlijk – via een brief of per e-mail – op de
hoogte gesteld dat, waar en wanneer het eindverslag kan worden ingezien. Het is
aan te bevelen om tijdig, bijvoorbeeld tijdens de inspraakavond, duidelijkheid
over de communicatie te verschaffen.Artikel 6 Intrekking verordeningMet deze bepaling wordt de bestaande inspraakverordening ingetrokken. De datum
waarop de oude verordening vervalt, is de datum waarop de verordening in werking
treedt (zie artikel 7).