CVDR438507_1Financiële verordening gemeente Overbetuwe 2017nlregelingOverbetuwe2017-02-13Overbetuwegemeenteblad 180339 20 december 2016Financiële verordening gemeente Overbetuwe 2017Gemeentewet, art. 212gemeenteraadfinanciën en economie2016-12-06De tekst in dit document is vrij van auteursrecht en
databankrecht2017-01-012022-01-01nieuwe regeling16rb000110Budgethoudersregeling 2017Geen.exb-2018-9524Financiële verordening gemeente Overbetuwe 2017Onderwerp: Financiële verordening gemeente Overbetuwe 2017Ons kenmerk: 16RB000110Nr. 8De raad van de gemeente Overbetuwe;gelezen het raadsvoorstel van burgemeester en wethouders van 1 november
2016;gehoord het advies van de auditcommissie van 23 november 2016;gelet op artikel(en) 212 van de Gemeentewet;b e s l u i t :vast te stellen deFinanciële verordening gemeente Overbetuwe 20171Algemene bepalingen1BegripsomschrijvingenDeze verordening verstaat onder:
administratie: het systematisch verzamelen, vastleggen,
verwerken en verstrekken van informatie ten behoeve van het
besturen, functioneren en beheersen van de gemeentelijke
organisatie en de verantwoording die daarover moet worden
afgelegd;
college: het college van burgemeester en wethouders;
jaarstukken: de jaarrekening, het jaarverslag en de bijbehorende
stukken van een begrotingsjaar;
overheidsbedrijf: onderneming met privaatrechtelijke
rechtspersoonlijkheid, niet zijnde een personenvennootschap met
rechtspersoonlijkheid, waarin de gemeente, al dan niet tezamen
met een of meer andere publiekrechtelijke rechtspersonen, in
staat is het beleid te bepalen of een onderneming in de vorm van
een personenvennootschap, waarin een publiekrechtelijke
rechtspersoon deelneemt;
structurele baten en lasten: baten en lasten die zich gedurende
minimaal vier jaar voordoen;
team: iedere organisatorische eenheid binnen de gemeentelijke
organisatie met een eigen rechtstreekse verantwoordelijkheid aan
het college.
2Begroting en verantwoording2Programma-indeling
De raad stelt bij aanvang van iedere raadsperiode een
programma-indeling voor die raadsperiode vast.
De raad stelt bij aanvang van iedere raadsperiode op voorstel
van het college de taakvelden per programma vast.
De raad stelt op voorstel van het college per programma de
beleidsindicatoren vast. Het voorstel van het college bevat ten
minste de verplichte beleidsindicatoren, bedoeld in artikel 25,
tweede lid, onder a, van het Besluit begroting en verantwoording
provincies en gemeenten.
De raad stelt bij aanvang van iedere raadsperiode vast over
welke onderwerpen hij in extra paragrafen naast de verplichte
paragrafen van de begroting en de jaarstukken kaders wil stellen
en wil worden geïnformeerd.
3Inrichting begroting en jaarstukken
Bij de begroting en de jaarstukken worden onder elk van de
programma’s de baten en lasten per taakveld weergegeven.
Bij de uiteenzetting van de financiële positie in de begroting
wordt van de nieuwe investeringen per investering het benodigde
investeringskrediet weergegeven.
Bij de uiteenzetting van de financiële positie in begroting
wordt in, aanvulling op het bepaalde in artikel 20 en artikel 21
van het Besluit begroting en verantwoording provincies en
gemeenten, inzicht gegeven in de ontwikkeling van de
schuldpositie als gevolg van de begroting, de meerjarenraming,
de investeringen en de grondexploitatie.
In de jaarstukken wordt van de investeringen de uitputting van
de geautoriseerde investeringskredieten en de actuele raming van
de totale uitgaven en inkomsten weergegeven.
4Kaders begroting
Het college biedt voor 1 juli aan de raad een nota aan met een
voorstel voor het beleid en de financiële kaders van de
begroting voor het volgende begrotingsjaar en de
meerjarenraming. De raad stelt deze nota voor 1 augustus vast.
In de begroting wordt een post onvoorzien opgenomen.
5Autorisatie begroting en investeringskredieten
De raad autoriseert met het vaststellen van de begroting de
baten en de lasten per taakveld.
Bij de begrotingsbehandeling geeft de raad aan van welke nieuwe
investeringen hij op een later tijdstip een apart voorstel voor
autorisatie van het investeringskrediet wil ontvangen. De
overige nieuwe investeringen worden bij de begrotingsbehandeling
met het vaststellen van de financiële positie geautoriseerd.
Het college informeert de raad als hij verwacht, dat de lasten
van een taakveld de geautoriseerde lasten dreigen te
overschrijden, de investeringsuitgaven van een
investeringskrediet het geautoriseerde investeringskrediet
dreigen te overschrijden of de baten van een taakveld de
geautoriseerde baten dreigen te onderschrijden. De raad geeft
aan of hij een voorstel wil voor het wijzigen van de
geautoriseerde lasten van het taakveld, het wijzigen van het
geautoriseerde investeringskrediet of het bijstellen van het
beleid.
Bij de behandeling van de tussenrapportages in de raad bedoeld
in artikel 7, lid 1, doet het college voorstellen voor het
wijzigen van de geautoriseerde baten en lasten, het wijzigen van
de geautoriseerde investeringskredieten en het bijstellen van
het beleid. In geval van investeringen met een meerjarig
karakter doet het college indien nodig ook bij iedere begroting
op grond van geactualiseerde ramingen voorstellen voor het
wijzigen van de geautoriseerde investeringskredieten.
Voor een investering waarvan het investeringskrediet niet met
het vaststellen van de begroting is geautoriseerd, legt het
college voorafgaand aan het aangaan van verplichtingen een
investeringsvoorstel met een voorstel voor het vaststellen van
een investeringskrediet aan de raad voor.
6Autorisatie achteraf
Ten behoeve van een soepele voortgang in de bedrijfsvoering
en/of besluitvormingstrajecten is vooraf geen budgetverlening
door de raad noodzakelijk voor:
nieuwe uitgaven met een eenmalig karakter van maximaal €
150.000 exclusief compensabele btw;
nieuwe structurele exploitatielasten van maximaal €
20.000 exclusief compensabele btw;
investeringen van maximaal € 150.000 exclusief
compensabele btw, waarvan de structurele kapitaallasten
maximaal € 20.000 bedragen.
Van de financiële consequenties van transacties die de in het
eerste lid genoemde bedragen niet te boven gaan, worden achteraf
in het betreffende begrotingsjaar administratieve
begrotingswijzigingen opgesteld of de betreffende financiële
consequenties worden meegenomen in een één van de tussentijdse
rapportages aan de raad, bedoeld in artikel 7, eerste lid en de
daaruit voortvloeiende begrotingswijziging.
Bij de bepaling van overschrijding van taakvelden wordt geen
rekening gehouden met overschrijdingen, die het gevolg zijn van
een hogere toerekening van loonkosten van de eigen organisatie.
Kredietopeningen ten behoeve van grondexploitatie-activiteiten
waarvoor een actuele, door de raad vastgestelde exploitatieopzet
voorhanden is, kunnen ongelimiteerd door het college worden
afgewikkeld, indien deze uitgaven passen binnen de bedoelde
exploitatieopzet.
7Tussentijdse rapportage
Het college informeert de raad viermaal per jaar door middel van
tussentijdse rapportages over de realisatie van de begroting.
De tussenrapportages bevatten een uiteenzetting over de
uitvoering van het beleid, de belangrijkste ontwikkelingen in de
verplichte paragrafen van de begroting en een overzicht met de
bijgestelde raming van:
de baten en de lasten per taakveld;
het overzicht van de algemene dekkingsmiddelen;
het overzicht van de overhead en de geraamde
vennootschapsbelasting;
het totale saldo van de baten en lasten volgend uit de
onderdelen a, b en c;
de (beoogde) toevoegingen en onttrekkingen aan reserves
per taakveld;
het resultaat, volgend uit de onderdelen d en e;
de realisatie en raming van de uitputting van de
investeringskredieten.
In de tussenrapportages worden afwijkingen op de oorspronkelijke
ramingen van de baten en lasten van taakvelden en
investeringskredieten in de begroting groter dan € 50.000
toegelicht.
8Informatieplicht
Het college besluit niet over het verstrekken van leningen,
waarborgen en garanties groter dan € 1.000.000 dan nadat de raad
is geïnformeerd over het voornemen en hiertoe in de gelegenheid
is gesteld zijn wensen en bedenkingen ter kennis van het college
te brengen.
Het bepaalde in het eerste lid is niet van toepassing op het
aangaan van achtervangovereenkomsten met het Waarborgfonds
Sociale Woningbouw, voor zover het de (her)financiering betreft
van de woongelegenheden in de gemeente.
9EMU-saldoWanneer het Rijk de gemeente bericht dat alle gemeenten samen het
collectieve aandeel van gemeenten in het EMU-tekort, bedoeld in artikel
3, zesde lid, van de Wet houdbare overheidsfinanciën, hebben
overschreden, informeert het college de raad of een aanpassing van de
begroting nodig is. Als het college een aanpassing nodig acht, doet het
college een voorstel voor het wijzigen van de begroting. 3Financieel beleid10Waardering en afschrijving vaste activa
Immateriële en materiële vaste activa worden afgeschreven
volgens de methodiek en de termijnen zoals vermeld in de bijlage
afschrijvingsbeleid bij deze verordening.
Kosten voor het afsluiten van geldleningen worden direct ten
laste van de exploitatie gebracht.
Over nieuwe investeringen wordt het eerste jaar geen
afschrijving en rente berekend.
11Reserves en voorzieningen
In de begroting en jaarstukken vindt de renteberekening en
-toerekening plaats in overeenstemming met de uitgangspunten van
het in de Kadernota 2017 opgenomen Renterapport.
Het college biedt de raad eens in de vier jaar een nota reserves
en voorzieningen aan. Deze nota wordt door de raad vastgesteld
en hierin wordt behandeld:
de vorming en besteding van reserves;
de vorming en besteding van voorzieningen.
Bij een voorstel tot instelling van een bestemmingsreserve voor
een investeringsvoornemen wordt minimaal aangegeven:
het specifieke doel van de reserve;
de voeding van de reserve;
de maximale hoogte van de reserve;
de maximale looptijd.
Als een bestemmingsreserve voor een investeringsvoornemen binnen
de aangegeven maximale looptijd niet heeft geleid tot een
investering, valt de bestemmingsreserve vrij en wordt deze aan
de algemene reserve toegevoegd.
12Kostprijsberekening
Voor het bepalen van de geraamde kostprijs van rechten en
heffingen waarmee kosten in rekening worden gebracht en van
goederen, werken en diensten die worden geleverd aan
overheidsbedrijven en derden, wordt een extracomptabel stelsel
van kostentoerekening gehanteerd. Bij deze kostentoerekening
worden naast de directe kosten, de overheadkosten en de rente
van de inzet van vreemd vermogen, reserves en voorzieningen voor
de financiering van de in gebruik zijnde activa betrokken.
Bij de directe kosten worden betrokken de bijdragen aan en
onttrekkingen van voorzieningen voor de noodzakelijke vervanging
van de betrokken activa en de afschrijvingskosten van de in
gebruik zijnde activa. Voor de rechten en heffingen waarmee
kosten in rekening worden gebracht, worden daarbij ook de
compensabele belasting over de toegevoegde waarde (btw) en de
gederfde inkomsten van het kwijtscheldingsbeleid betrokken.
Voor de toerekening van de overheadkosten worden de
overheadkosten die kunnen worden toegerekend aan activiteiten
welke geheel of deels worden bekostigd met een specifieke
uitkering of subsidie, binnen het taakveld overhead apart
geadministreerd en in de desbetreffende verantwoordingen over de
besteding toegerekend aan die activiteiten.
Voor de toerekening van de overheadkosten worden de
overheadkosten die kunnen worden betrokken in de aangifte
vennootschapsbelasting, binnen het taakveld overhead apart
geadministreerd en voor de belastingaangifte aan de kostprijs
van de vennootschapsbelastingplichtige activiteiten
toegerekend.
Voor de toerekening van de overheadkosten aan de kostprijs van
rechten en heffingen waarmee kosten in rekening worden gebracht
en van goederen, werken, diensten die worden geleverd aan
overheidsbedrijven en derden, voor zover dat niet activiteiten
als bedoeld in het derde en vierde lid betreffen, wordt
uitgegaan van de hierna aangegeven systematiek:
De met in acht neming van lid 3 en 4 van dit artikel
resterende overheadkosten worden aan de overige
taakvelden toegerekend op basis van een opslag op het
uurtarief.
Voor de bepaling van de opslag worden de resterende
overheadkosten gedeeld door het aantal aan de taakvelden
toe te rekenen uren.
In de berekening van het uurtarief wordt voor de Helster
en Openbare werken de opslag op het uurtarief bepaald op
de helft.
Het percentage voor de toerekening van rente voor de
financiering van de in gebruik zijn de activa, bedoeld in het
eerste lid, wordt jaarlijks met de begroting vastgesteld en
gebaseerd op de uitgangspunten van het Renterapport bij de
Kadernota 2017.
In afwijking van het eerste lid worden bij
vennootschapsbelastingplichtige activiteiten en
grondexploitaties alleen de rentekosten voor de inzet van vreemd
vermogen aan de kostprijs toegerekend en bij projectfinanciering
worden de werkelijke rentekosten toegerekend.
13Prijzen economische activiteiten
Voor de levering van goederen, diensten of werken door de
gemeente aan overheidsbedrijven en derden waarbij de gemeente in
concurrentie met marktpartijen treedt, wordt ten minste de
geraamde integrale kostprijs in rekening gebracht. Bij afwijking
vanwege een publiek belang doet het college vooraf voor elk van
deze activiteiten afzonderlijk een voorstel voor een
raadsbesluit, waarin het publiek belang van de levering van de
desbetreffende goederen, diensten of werken wordt gemotiveerd.
Bij het verstrekken van leningen of garanties door de gemeente
aan overheidsbedrijven en derden worden ten minste de geraamde
integrale kosten in rekening gebracht. Bij afwijking vanwege een
publiek belang doet het college vooraf een voorstel voor een
raadsbesluit, waarin het publiek belang van de lening of de
garantie wordt gemotiveerd.
Bij het verstrekken van kapitaal door de gemeente aan
overheidsbedrijven en derden gaat het college uit van een
vergoeding van ten minste de geraamde integrale kosten van de
verstrekte middelen. Bij afwijking vanwege een publiek belang
doet het college vooraf een voorstel voor een raadsbesluit,
waarin het publiek belang van de kapitaalverstrekking wordt
gemotiveerd.
Raadsbesluiten met de motivering van het publiek belang als
bedoeld in de vorige leden zijn niet nodig als minder dan de
integrale kostprijs in rekening wordt gebracht en sprake is
van:
leveringen van goederen, diensten of werken en het
verstrekken van leningen, garanties en kapitaal aan
andere overheden voor zover deze leveringen en
verstrekkingen zijn bedoeld voor de uitoefening van de
publieke taak door die andere overheid;
een bevoordeling van activiteiten in het kader van een
bij wet opgedragen publiekrechtelijke taak;
een bevoordeling van activiteiten in het kader van een
toegekend bijzonder of uitsluitend recht waarvoor
prijsvoorschriften gelden;
een bevoordeling die valt onder de reikwijdte van de
staatssteunregels van het Werkingsverdrag van de
Europese Unie en daarmee verenigbaar is;
overige door de raad vastgestelde uitzonderingen.
14Vaststelling hoogte belastingen, rechten, heffingen en
prijzen
Het college doet de raad jaarlijks een voorstel voor de hoogte
van de gemeentelijke tarieven voor de belastingen, riool- en
afvalstoffenheffing en de overige heffingen.
Het college biedt de raad eens in de vier jaar een nota aan met
de kaders voor de prijzen voor de levering van gemeentelijke
goederen, werken en diensten aan overheidsbedrijven en derden en
voor de huren en de erfpachten.
De besluiten voor het vaststellen van nieuwe prijzen en het
wijzigen van prijzen, bedoeld in lid 2, worden ter kennisneming
aan de raad aangeboden.
4Kapitaalgoederen en grondexploitatie15Onderhoud kapitaalgoederen
Het college biedt de raad ten minste eens in de vier jaar een
onderhoudsplan openbare ruimte aan. Het plan geeft het kader
weer voor het beoogde onderhoudsniveau, de planning van het
onderhoud en de kosten van het onderhoud voor het openbaar
groen, water, wegen, kunstwerken en straatmeubilair. De raad
stelt het plan vast.
Het college biedt de raad ten minste eens in de vijf jaar een
rioleringsplan aan. Het plan geeft het kader weer voor het
beoogde onderhoudsniveau, de planning van het onderhoud, de
uitbreiding van de riolering en de kosten van het onderhoud en
de eventuele uitbreidingen. De raad stelt het plan vast.
Het college biedt de raad ten minste eens in de vier jaar een
onderhoudsplan gebouwen aan. Het plan bevat voorstellen voor het
te plegen onderhoud en de bijbehorende kosten aan de
gemeentelijke gebouwen. De raad stelt het plan vast.
16GrondbeleidHet college biedt de raad ten minste eens in de vier jaar een nota
grondbeleid aan. De raad stelt de nota vast. In de nota wordt onder
andere aandacht besteed aan:
de strategische visie van het toekomstig grondbeleid van de
gemeente;
te ontwikkelen en in ontwikkeling genomen projecten;
het verloop van de grondvoorraad;
de uitgangspunten voor de verkoopprijzen van gronden.
5Financiële organisatie en financieel beheer17AdministratieDe administratie is zodanig van opzet en werking, dat zij in ieder geval
dienstbaar is voor:
het sturen en het beheersen van activiteiten en processen in de
gemeente als geheel en in de teams;
het verstrekken van informatie over ontwikkelingen in de omvang
van de vaste activa, voorraden, vorderingen, schulden en
contracten;
het verschaffen van informatie over uitputting van de toegekende
budgetten en investeringskredieten en voor het maken van
kostencalculaties;
het verschaffen van informatie over indicatoren met betrekking
tot de gemeentelijke productie van goederen en diensten en de
maatschappelijke effecten van het gemeentelijke beleid;
het afleggen van verantwoording over de rechtmatigheid, de
doelmatigheid en de doeltreffendheid van het gevoerde bestuur in
relatie tot de gestelde beleidsdoelen, de begroting en relevante
wet- en regelgeving;
de controle van de registratie van gegevens als zodanig en van
de daaraan ontleende informatie, alsmede voor de controle op de
rechtmatigheid, de doelmatigheid en de doeltreffendheid van het
gevoerde bestuur in relatie tot de gestelde beleidsdoelen, de
begroting en relevante wet- en regelgeving.
18Financiële organisatieHet college draagt zorgt voor:
een eenduidige indeling van de gemeentelijke organisatie en een
eenduidig toewijzing van de gemeentelijke taken aan de teams;
een adequate scheiding van taken, functies, bevoegdheden,
verantwoordelijkheden;
de verlening van mandaten en volmachten voor het aangaan van
verplichtingen ten laste van de toegekende budgetten en
investeringskredieten;
de interne regels voor taken en bevoegdheden, de
verantwoordingsrelaties en de bijbehorende informatievoorziening
van de financieringsfunctie;
de te maken afspraken met de teams over de te leveren
prestaties, de daarvoor beschikbare middelen en de wijze en
frequentie van rapportage over de voortgang van de activiteiten
en uitputting van middelen;
de kostenverdeelsleutels voor het eenduidig toewijzen van baten
en lasten aan de taakvelden;
het beleid en de interne regels voor de inkoop en de
aanbesteding van goederen, werken en diensten;
het beleid en de interne regels voor de steunverlening en de
toekenning van subsidies aan ondernemingen en instellingen;
het beleid en de interne regels voor het voorkomen van misbruik
en oneigenlijk gebruik van gemeentelijke regelingen en
eigendommen, opdat aan de eisen van rechtmatigheid, controle en
verantwoording wordt voldaan.
19Interne controle
Het college zorgt ten behoeve van het getrouwe beeld van de
jaarrekening, bedoeld in artikel 213, derde lid, onder a, van de
Gemeentewet en de rechtmatigheid van de baten en lasten en de
balansmutaties, bedoeld in artikel 213, derde lid, onder b, van
de Gemeentewet, voor de jaarlijkse interne toetsing van de
getrouwheid van de informatieverstrekking en de rechtmatigheid
van de beheershandelingen. Bij afwijkingen neemt het college
maatregelen tot herstel.
Het college zorgt voor de systematische controle van de
registratie en de ontwikkeling van de bezittingen en het
financieel vermogen van de gemeente met dien verstande dat de
waardepapieren, de voorraden, de uitstaande leningen, de
debiteurenvorderingen, de liquiditeiten, de opgenomen leningen,
de kortlopende schulden en de vorderingen van crediteuren
jaarlijks worden gecontroleerd en registergoederen en
bedrijfsmiddelen ten minste eenmaal in de vier jaar. Bij
afwijkingen in de registratie neemt het college maatregelen voor
herstel van de tekortkomingen.
6Slotbepalingen20Intrekken oude verordening en overgangsrecht
De Financiële verordening gemeente Overbetuwe 2007 wordt
ingetrokken, met dien verstande dat zij van toepassing blijft op
de jaarstukken van het begrotingsjaar voorafgaand aan het jaar
waarin deze verordening in werking treedt.
Op investeringen in de openbare ruimte met maatschappelijk nut
die voor 1 januari 2017 zijn gedaan, blijft de Financiële
verordening gemeente Overbetuwe 2007 van toepassing zoals deze
gold op de dag voor de inwerkingtreding van deze verordening.
21Inwerkingtreding en citeertitel
Deze verordening treedt in werking op 1 januari 2017.
Deze verordening wordt aangehaald als: Financiële verordening
gemeente Overbetuwe 2017.
Aldus besloten in zijn openbare vergaderingvan 6 december 2016.DE RAAD VOORNOEMD,de griffier,drs. A.J. van den Brink MBA.de voorzitter,drs. A.S.F. van Asseldonk.Toelichting op Financiële verordening gemeente Overbetuwe 2017I. AlgemeenIn deze verordening zijn zoveel mogelijk de artikelen en toelichtingen
overgenomen uit de modelverordening 2016 van de VNG. Van onderwerpen, waarvan in
andere door de raad vastgestelde verordeningen of beleidsstukken, e.d. zaken al
goed en duidelijk zijn geregeld, zijn in deze verordening geen artikelen
overgenomen. In die gevallen worden de niet overgenomen artikelen of andere
afwijkingen van de modelverordening kort toegelicht.Verder hebben we enkele artikelen overgenomen uit de oude Financiële
verordening, die in de praktijk heel goed hebben gewerkt, een soepele
bedrijfsvoering bevorderen en niet in strijd zijn met de nieuwe voorschriften.
In de toelichting vermelden wij welke artikelen dit betreffen.Tenslotte hebben wij ernaar gestreefd de omvang van deze verordening beperkt te
houden mede om “dichtregelen” te voorkomen; bij een zeer uitgebreide en
gedetailleerde verordening kan namelijk iedere (ondergeschikte) nieuwe
ontwikkeling leiden tot een -vanuit het oogpunt van rechtmatigheid-
noodzakelijke aanpassing van Financiële verordening (met het gehele bestuurlijke
voortraject).Bij de oude verordening was ook gekozen voor de eenvoudige, niet te uitgebreide
aanpak en dit heeft geleid tot een praktisch hanteerbaar stuk met voldoende
waarborgen en een grote houdbaarheidsdatum (verordening dateert van 2006 en is
slechts eenmaal gewijzigd in 2007)II. Toelichting op de artikelenArtikel 1. BegripsomschrijvingenHet begrip administratie is gedefinieerd ten behoeve van artikel 17 van de
verordening.De begrippen college en jaarstukken komen in diverse artikelen en onderdelen van
deze toelichting voor.Overheidsbedrijf is gedefinieerd om in artikel 13 van de verordening nadere
invulling te kunnen geven aan de verplichtingen die volgen uit de
Mededingingswet voor het vaststellen van de hoogte van prijzen.Verder zijn structurele baten en lasten nader omschreven t.b.v. artikel 6 en
omdat in de praktijk vaak niet duidelijk is wanneer bijv. nieuwe uitgaven een
eenmalig of structureel karakter hebben. In deze gemeente, maar ook in vele
andere, is het gebruikelijk en logisch om baten en lasten als structureel aan te
merken als deze zich voordoen in een begrotingsjaar en minimaal de
driejaarperiode van de daaraan gekoppelde meerjarenraming, in totaal dus vier
jaar.Tenslotte is het begrip team is gedefinieerd ten behoeve van de artikelen 17 en
18 van de verordening.Artikel 2. Programma-indelingDit artikel bevat bepalingen over de inrichting van de begroting en de
jaarstukken. De indeling van de programma’s worden bij aanvang van iedere
raadsperiode door de raad vastgesteld. Het Besluit begroting en
verantwoording provincies en gemeenten (hierna: BBV) bepaalt in
aanvulling hierop, dat de taakvelden aan de programma’s moeten worden
toegewezen.Het tweede lid regelt, dat de taakvelden op voorstel van het college aan de
programma’s worden toebedeeldHet derde lid bepaalt, dat op voorstel van het college de raad
beleidsindicatoren per programma vaststelt. Het is het zogenaamde SMART maken
van de begroting. Wat de verplichte beleidsindicatoren zijn, volgt uit de
(ministeriële) Regeling vaststelling beleidsindicatoren door gemeenten
in programma’s en programmaverantwoording, welke zijn grondslag
vindt in artikel 25, tweede lid, onder a, van het BBV.Overigens bepaalt dit artikel niet dat elke nieuwe raadsperiode de gehele
begroting en jaarstukken moeten worden herzien. In de meeste gevallen is dat
niet raadzaam. Als de indeling en gebruikte beleidsindicatoren de vorige
raadsperiode goed zijn bevallen, kunnen deze ongewijzigd opnieuw worden
vastgesteld. In andere gevallen zijn (kleine) bijstellingen of wijzigingen
meestal voldoende.Het BBV schrijft een aantal verplichte paragrafen voor. In een paragraaf wordt
de raad integraal over een bepaald thema dat dwars door de begroting loopt,
geïnformeerd.Het vierde lid bepaalt, dat de raad bij aanvang van een nieuwe raadsperiode kan
aangeven, welke paragrafen hij nog meer wenst. Artikel 3. Inrichting begroting en jaarstukkenIn dit artikel zijn aanvullend op het BBV bepalingen opgenomen voor de
inrichting van de begroting. Het artikel schrijft voor, dat de baten en lasten
onder de programma’s in de begroting per taakveld worden weergegeven. In het tweede lid wordt de verplichting in het BBV (artikel 20) om in de
begroting aandacht te besteden aan de investeringen, nader uitgewerkt door te
bepalen, dat er bij de uiteenzetting van de financiële positie een overzicht van
de investeringen wordt gegeven. Dit is nodig om ook de autorisatie van
investeringskredieten mogelijk te maken. In onze gemeente wordt dit op
praktische wijze ingevuld door in de uiteenzetting van de financiële positie een
samenvatting van de nieuwe investeringen op te nemen en voor een specificatie te
verwijzen naar een bijlage bij de begroting (het Programma Nieuwe Lasten) Het derde lid bepaalt, dat in aanvulling op het bepaalde in het BBV de gevolgen
van de begroting en meerjarenraming voor de gemeentelijke schuldpositie
inzichtelijk worden gemaakt.In het vierde lid wordt voor de jaarstukken het inzicht in de uitputting van
investeringskredieten geregeld.Artikel 4. Kaders begrotingArtikel 4 biedt de kaders voor het opstellen van de begroting en de
meerjarenraming. Hierin staan uitgangspunten die het college bij het opstellen
van deze stukken in acht moet nemen. Dit in aanvulling op de bepalingen van de
artikelen 189 en 193 van de Gemeentewet en het BBV. Het eerste lid van het artikel bepaalt, dat de gemeenteraad vooraf aan het
opstellen van de begroting een kadernota vaststelt, waarin de hoofdlijnen voor
het beleid en de financiële kaders voor de komende jaren zijn vastgelegd. Deze
kaders worden opgenomen in de jaarlijkse kadernota en geven richting aan het
college voor het opstellen van de begroting en de meerjarenraming. Artikel 8 van het BBV zegt dat een bedrag voor onvoorzien moet zijn opgenomen in
het programmaplan/de begroting. In onze gemeente is al jaren gebruikelijk een
vast bedrag per inwoner op te nemen in de begroting en meerjarenraming.Artikel 5. Autorisatie begroting en investeringskredieten Artikel 5 bevat regels voor de autorisatie van de baten en lasten in de
begroting en van de investeringskredieten. Op grond van artikel 189 van de
Gemeentewet berust het budgetrecht bij de raad. De raad neemt uiteindelijk de
beslissing welke bedragen zij voor taken en activiteiten op de begroting
beschikbaar stelt. Gedurende het begrotingsjaar kan de raad op grond van artikel
192 van de Gemeentewet besluiten nemen voor het wijzigen van de begroting. De
gemeente kan slechts uitgaven doen voor de bedragen die hiervoor op de begroting
zijn gebracht (derde lid van artikel 189 van de Gemeentewet). De raad kan kiezen
op welk niveau hij budgetten beschikbaar stelt. Autorisatie door de raad van de
baten en de lasten vindt plaats op het niveau van taakvelden (eerste lid). In de
oude verordening was de autorisatie per programma geregeld. Door invoering van
taakvelden is er een goede tussenweg gekomen tussen de (zeer grote) omvang van
de programma’s en de (te kleine) omvang van de oude producten. Naast lopende uitgaven doet een gemeente investeringen. Ook uitgaven voor
investeringen moeten door de raad worden geautoriseerd. Voor de autorisatie van
deze investeringskredieten is er voor gekozen deze bij de begrotingsbehandeling
mee te nemen (tweede lid). Wel kan de raad bij de begrotingsbehandeling
aangegeven, welke investeringskredieten hij op een later tijdstip wenst te
autoriseren. Zo kan de raad de autorisatie van politiek belangrijke
investeringen combineren met de behandeling van de inhoudelijke kant van het
investeringsvoorstel. Het bedrag voor een dergelijke investering blijft wel op
de begroting staan als voorziene uitgaaf, maar de raad autoriseert de uitgaaf
nog niet. Het college is nog niet bevoegd verplichtingen voor de investering aan
te gaan. Het college dient dreigende overschrijdingen van geautoriseerde lasten en
investeringskredieten en dreigende onderschrijdingen van geautoriseerde baten
bij het bekend worden aan de raad te melden (lid 3), zodat de raad kan besluiten
of het budget moet worden gewijzigd of dat het beleid moet worden bijgesteld.
Voor het behandelen van de daadwerkelijke tussentijdse budgetaanpassingen en
bijstellingen van beleid is er in lid 4 voor gekozen deze mee te nemen bij de
behandeling van de tussenrapportages.Meestal komen gedurende het begrotingsjaar nieuwe investeringsvoornemens op
tafel, die bij het opstellen van de begroting niet waren voorzien. Het vijfde
lid van het artikel regelt de autorisatie van de investeringskredieten anders
dan bij vaststelling van de begroting, dus voor investeringen die zich pas in de
loop van het begrotingsjaar aandienen.Artikel 6 Autorisatie achterafZoals eerder vermeld, is het beschikbaar stellen van budgetten op basis van de
Gemeentewet een exclusief recht van de raad, dat niet kan worden overgedragen
aan het college. Dit betekent dus dat het college bij alle onverwachte zaken
en/of noodzakelijke kleine nieuwe verplichtingen die extra geld kosten formeel
geredeneerd eerst moet wachten op een raadsbesluit tot aanvullende
kredietopening. Dit doorkruist een soepele bedrijfsvoering en is natuurlijk niet
praktisch. Daarom was er in de oude verordening een regeling opgenomen dat het
college voor nieuwe uitgaven tot een bepaald niveau niet hoefde te wachten op
een voorafgaande door de raad vast te stellen begrotingswijziging. Deze regeling
is ongewijzigd overgenomen in deze nieuwe verordening en lichten wij hieronder
toe In dit artikel is geregeld binnen welke grensbedragen het college mag besluiten
tot het doen van niet in de programmabegroting geraamde eenmalige en structurele
uitgaven.In die gevallen worden de verplichtingen dus al wel door het college aangegaan
en/of de uitgaven al gedaan en wordt er pas achteraf bij een zogenaamde
“administratieve” wijziging vastgesteld of wordt er bij één van de tussentijdse
rapportages alsnog door de raad ingestemd met het benodigde aanvullende
budget.Het college moet er bij deze procedure natuurlijk wel op kunnen vertrouwen dat
de raad hier soepel mee omgaat en dergelijke zaken niet telkens zwaar
inhoudelijk gaat beschouwen. Anderzijds moet het college ook het vertrouwen, dat
de raad door vaststelling van dit artikel aan het college geeft, niet schaden en
dus artikel 6 alleen toepassen in die situaties waarvoor dit artikel is bedoeld. Omdat de gevolgde lijn al vele jaren zeer goed in de praktijk werkt, is dit
artikel ongewijzigd overgenomen uit de oude verordening.Indien de in dit artikel vermelde grensbedragen niet worden overschreden mag het
college in eerste instantie dus besluiten tot het doen van uitgaven, waarvoor
nog geen budgetten beschikbaar zijn. Boven die grensbedragen moet altijd vooraf
krediet worden gevraagd aan de raad (m.u.v. de afwijkende regeling voor
grondexploitatie met vastgestelde exploitatieberekeningen, zie lid 4).Ter voorkoming van misverstanden is het oude lid 1-b in de nieuwe verordening
opgesplitst in b en c. Hierdoor wordt nu duidelijk geregeld dat investeringen
van boven de € 150.000, die in meerdere jaren worden afgeschreven, altijd vooraf
aan de raad ter beslissing moeten worden voorgelegd (dus ook als hieruit lagere
kapitaallasten voortvloeien dan het grensbedrag van € 20.000 voor nieuwe
jaarlijkse lasten). Bij de uitvoering van de oude verordening bleek dat deze
intentie niet helder was geregeld.Het kan namelijk voorkomen dat er en nieuwe investering gedaan moet worden van
bijv. € 500.000 die in 40 jaar wordt afgeschreven. De jaarlijkse kapitaallasten
zijn dan lager dan het grensbedrag van € 20.000 en in principe zou deze nieuwe
investering dan niet vooraf aan de raad ter beslissing voorgelegd moeten worden.
Wij zijn van mening dat nieuwe -niet in de begroting voorziene- investeringen
van boven de € 150.0000 altijd vooraf aan de raad ter beslissing moeten worden
voorgelegd. De oude verordening is ook altijd zo toegepast, alleen was het
daarin niet duidelijk geregeld. De nieuwe formulering maakt een einde aan deze
onduidelijkheid. Lid 3 is opgenomen met het oog op de rechtmatigheid en overgenomen uit de oude
verordening. Daarin is geregeld, dat bij de bepaling van de mate van
overschrijding van taakvelden geen rekening wordt gehouden met verschuivingen in
de toerekening van loonkosten tussen het ene en het andere taakveld. Formeel
geredeneerd is elke overschrijding van een taakveld namelijk onrechtmatig; bij
deze beoordeling houdt de accountant er geen rekening mee dat andere taakvelden
met dezelfde bedragen aan loonkosten zijn onderschreden.In de praktijk komt het door diverse oorzaken regelmatig voor dat bij het
opmaken van de jaarstukken blijkt dat er verschuivingen hebben plaatsgevonden in
de toerekening van de loonkosten van de eigen organisatie, terwijl het totaal
van die toerekeningen binnen de hele begroting overeenstemt met de hiervoor
geraamde bedragen. Omdat na 1 januari van een boekjaar formeel geen
begrotingswijzigingen door de raad kunnen worden vastgesteld, betekent dit dat
dergelijke overschrijdingen niet meer gecorrigeerd kunnen worden en automatisch
als onrechtmatig worden beoordeeld door de accountant (de raad heeft immers
vooraf geen aanvullend budget geautoriseerd). Dit artikel biedt hiervoor dus een
praktische oplossing.Bij tussentijdse rapportages zal overigens wel worden nagegaan in hoeverre het
mogelijk en zinvol is om de ramingen van de toerekening van de eigen loonkosten
af te stemmen op de werkelijke toerekeningen.Lid 4 is ook ongewijzigd overgenomen uit de oude verordening en heeft betrekking
op beschikbaar stellen van kredieten voor grondexploitatie-activiteiten.
Voorzover hiervoor actuele door de raad vastgestelde exploitatieopzetten
voorhanden zijn, is de bevoegdheid om krediet voor de daadwerkelijke uitvoering
daarvan beschikbaar te stellen, volledig in handen van het college. De raad
heeft immers bij de vaststelling van de exploitatie-opzetten ingestemd met de
uitvoering en de daarin opgenomen kosten van bouwrijp maken, etc. Het is dan ook
praktisch om de uitvoering hiervan, binnen de kaders van die exploitatieopzetten
aan het college over te laten.Indien er geen actueel vastgestelde exploitatieopzet voorhanden is, geldt de
procedure, zoals beschreven in het 1e en 2e lid van dit artikel.Artikel 7. Tussentijdse rapportageDe tussentijdse rapportages zijn een belangrijk onderdeel van de planning- en
controlcyclus voor de raad. Op basis van de tussenrapportages wordt de raad op
hooflijnen geïnformeerd over de uitputting van budgetten en
investeringskredieten en de voortgang van de uitvoering van het beleid. Ten
opzichte van de oude verordening hebben wij hieraan toegevoegd dat er ook
gerapporteerd wordt over belangrijke ontwikkelingen in de verplichte paragrafen
van de begroting; het moet wel om echt belangrijke zaken gaan die van invloed
zijn op het beeld/de conclusies van de paragrafen. In de oude verordening was nog sprake van twee rapportages per jaar. Met het oog
op snellere informatievoorziening, transparantie en meer grip op de uitvoering
(meer in control) is in de nieuwe verordening gekozen voor vier
tussenrapportages per jaar.Het tweede lid bevat bepalingen over de minimale inhoud van het financiële deel
van de rapportages. Het derde lid bepaalt welke afwijkingen ten opzichte van de begroting door het
college in de tussenrapportages moeten worden toegelicht. Evenals in de oude
verordening is een ondergrens opgenomen van € 50.000, echter nu per taakveld in
plaats van per programma, omdat in deze verordening de autorisatie per taakveld
plaatsvindt en niet meer per programma. De financiële mutaties van elke
tussentijdse rapportage worden volgens de vaste gedragslijn in deze gemeente
verwerkt in het eerstvolgende raadsvoorstel begrotingswijzigingen.Artikel 8. InformatieplichtIn de Financiële verordening is -evenals als in de oude verordening- een
aanvullend artikel opgenomen voor een nadere invulling van de informatieplicht
van het college aan de raad. Het betreft een uitwerking van het vierde lid van
artikel 169 Gemeentewet. Dat artikel van die wet verplicht het college vooraf
aan het aangaan van bepaalde verplichtingen de raad inlichtingen te verstrekken
indien de raad daarom verzoekt of indien de uitoefening van deze bevoegdheden
van het college ingrijpende gevolgen heeft voor de gemeente. In artikel 8 van de
Financiële verordening verzoekt de raad het college om informatie vooraf aan het
aangaan van de opgesomde rechtshandelingen met een financieel gevolg, indien het
aangaan van deze verplichtingen de in het artikel genoemde bedragen
overschrijden. De bepalingen uit het artikel ontslaan het college niet van de informatieplicht
in andere gevallen. Ook moeten besluiten van het college voor het doen van
privaatrechtelijke rechtshandelingen passen binnen de kaders van het beleid dat
door de raad is uiteengezet. Het artikel 8 van de Financiële verordening schept slechts duidelijkheid tussen
het college en de raad over de vraag wanneer de raad in elk geval vooraf wenst
te worden geïnformeerd en in de gelegenheid wil worden gesteld zijn wensen en
bedenkingen aan het college kenbaar te maken. In de nieuwe verordening is
hierover alleen een bepaling opgenomen voor het verstrekken van leningen,
waarborgen en garanties groter dan € 1.000.000. In de oude verordening was,
naast deze bepaling. aanvullend op de Gemeentewet een bepaling opgenomen over
het aangaan van verplichtingen voor werken en diensten. Deze bepaling is niet
overgenomen in de nieuwe verordening, omdat in het door de raad vastgestelde
inkoop- en aanbestedingsbeleid voldoende waarborgen zijn vastgelegd. Bovendien
is de raad bij grote werken en omvangrijke nieuwe diensten vooraf al
geïnformeerd in voorstellen tot het beschikbaar stellen van de benodigde
budgetten. Tenslotte zal het college de raad bij politiek gevoelige zaken vooraf
informeren en gelegenheid geven om wensen en bedenkingen kenbaar te maken.Lid 2 is ongewijzigd uit de oude verordening overgenomen. Dit heeft betrekking
op de achtervangovereenkomsten, die het college tot nu toe altijd heeft gesloten
voor woningbouw. Formeel zou dit telkens vooraf aan de raad voorgelegd moeten
worden, hetgeen mede met het oog op de beperkte risico’s niet praktisch zou
zijn. Daarom is deze bevoegdheid ook in de nieuwe verordening uitgezonderd.Artikel 9. EMU-saldoVoor gemeenten is in de Wet houdbare overheidsfinanciën vastgelegd, dat ze een
aandeel hebben in het plafond voor het totale EMU-tekort van Nederland. Wordt
dit gemeentelijk aandeel in het EMU-tekort door de gezamenlijke gemeenten
overschreden, dan kan dat tot een correctieve maatregel van het Rijk leiden of
tot een boete uit Europa die naar gemeenten wordt doorvertaald. Maar het kan ook
zijn, dat de overschrijding niet tot aanvullend beleid van het Rijk of Europa
leidt. Gemeenten krijgen in het voorjaar van het Rijk bericht of het gemeentelijk
aandeel in het nationale toegestane EMU-tekort met de lopende begroting dreigt
te worden overschreden. Ook wordt dan duidelijk of daarop actie van gemeenten is
gewenst. Pas als dit laatste het geval is, moeten gemeenten met een individueel
EMU-saldo hoger dan de gemeentelijke EMU-referentiewaarde hun begroting
neerwaarts bijstellen om de overschrijding van het collectieve aandeel ongedaan
te maken. In het artikel is opgenomen dat het college de raad informeert als de gemeente
van het Rijk een bericht heeft ontvangen dat het toegestane EMU-tekort voor alle
gemeenten dreigt te worden overschreden. Als daarop actie nodig is van de
gemeente, doet het college een voorstel voor het wijzigen van de begroting.Artikel 10. Waardering & afschrijving vaste activaIn het tweede lid, onder a, van artikel 212 van de Gemeentewet is opgenomen, dat
de financiële verordening in elk geval de regels voor waardering en afschrijving
van activa bevat. Hieraan is in artikel 10 invulling gegeven. Voor de bepalingen
over afschrijvingsmethodieken en afschrijvingstermijnen van de materiële en
immateriële vaste activa wordt in de verordening verwezen naar de bijlage bij de
verordening. In de bijlage zijn de methodiek en de afschrijvingstermijnen voor
de verschillende categorieën immateriële vaste activa, materiële vaste activa
met economisch nut en materiële vaste activa met maatschappelijk nut opgenomen. Vanaf 1 januari 2017 is ook het activeren van investeringen met maatschappelijk
nut verplicht. Het BBV laat een aanzienlijke beleidsvrijheid aan gemeenten voor
het zelf vaststellen van de eigen afschrijvingsmethodieken en
afschrijvingstermijnen. Natuurlijk geldt hierbij wel het criterium dat gemeenten
de afschrijvingsmethodiek en afschrijvingstermijn van een actief moeten
afstemmen op de verwachte gebruiksduur. Indien dit wordt nagelaten, wordt het
getrouwe beeld van de jaarstukken aangetast. In de oude verordening was hierop eigenlijk al geanticipeerd en werden
investeringen met een maatschappelijk nut, zoals wegen, plantsoenen, kunstwerken
in de openbare ruimten als regel geactiveerd en afgeschreven in 20 jaar. Het
blijft discutabel welke afschrijvingstermijnen te hanteren voor deze categorie
van investeringen. Met het oog op de duidelijkheid en het doortrekken van de
vaste lijn (is ook al toegepast in het PNL 2017-2020) hebben wij besloten om de
vaste afschrijvingstermijn van 20 jaar te handhaven.Ook de overige afschrijvingstermijnen en de methode van annuïteitsgewijs
afschrijven zijn nog actueel en zeer praktisch. Daarom zijn deze uitgangspunten
zoveel mogelijk ongewijzigd overgenomen uit de oude verordening.Wel zijn de afschrijvingsregels en -termijnen, waar nodig, afgestemd op de
nieuwe voorschriften. Tevens zijn ze meer overzichtelijk gepresenteerd in een
aparte bijlage bij artikel 10 en beter gegroepeerd (voorheen in een uitgebreid
artikel in de verordening).Artikel 11. Reserves en voorzieningenIn het eerste lid wordt voor wat betreft het al dan niet bereken van rente over
reserves en voorzieningen verwezen naar het eerder door de raad vastgestelde
Renterapport (bij de Kadernota 2017). Daarin zijn de uitgangspunten voor
renteberekening en -toerekening volledig afgestemd op het nieuwe BBV en
uitgebreid toegelicht.Het tweede lid bepaalt, dat het college eens in de vier jaar een nota over de
reserves en voorzieningen aan de raad aanbiedt. Met het vaststellen van deze
nota stelt de raad de kaders vast voor de vorming van reserves en
voorzieningen.Voor een investeringsvoornemen kan de raad een bestemmingsreserve vormen. Een
deel van de algemene reserve wordt hiervoor afgezonderd. Hiermee wordt op de
balans van de gemeente tot uitdrukking gebracht, dat een toekomstige investering
in de loop van de jaren door de afschrijvingen een beslag op het eigen vermogen
gaat leggen. In het derde lid zijn de voorwaarden voor een dergelijke
bestemmingsreserve opgenomen.Investeringsvoornemens leiden niet altijd tot investeringen. Er bestaat het
gevaar, dat bestemmingsreserves op de balans blijven staan waar tegenover in het
geheel geen investeringsvoornemens meer bestaan. Door voor elke nieuwe
bestemmingsreserve voor een investeringsvoornemen een maximale
“houdbaarheidsdatum” op te nemen kan dit worden voorkomen. Hiervoor is in de
verordening de bepaling (vierde lid) opgenomen dat bestemmingsreserves die de
houdbaarheidsdatum hebben overschreden, vervallen en weer aan de algemene
reserve worden toegevoegd.Artikel 12. Kostprijsberekening Artikel 212 Gemeentewet bepaalt in het tweede lid, onder b, dat de verordening
in ieder geval de grondslagen bevat voor de berekening van de door het
gemeentebestuur in rekening te brengen prijzen en van tarieven voor rechten als
bedoeld in artikel 229b en heffingen als bedoeld in artikel 15.33 van de Wet
milieubeheer. De grondslagen voor de prijzen die de gemeente bij
overheidsbedrijven en derden in rekening brengt en voor de tarieven van rechten
en heffingen waarmee kosten in rekening worden gebracht, worden gevormd door de
opbouw van de kostprijs.Met de herziening van het BBV met ingang van 2017 moeten de overheadkosten apart
worden verantwoord. Ze worden bij de gemeente niet meer doorberekend aan de
taakvelden. Daarmee vervalt de mogelijkheid om de integrale kostprijzen in de
administratie van de baten en lasten op taakvelden van de begroting en de
jaarstukken in beeld te brengen. De kostprijzen moeten daarom extracomptabel
worden berekend en vastgelegd.Het eerste lid van artikel 12 bepaalt, dat de kostprijsberekeningen
extracomptabel worden vastgelegd en dat de kostprijzen bestaan uit de directe
kosten en een opslag voor de overhead en de rente over de inzet van vreemd
vermogen, reserves en voorzieningen voor de financiering van (vaste) activa die
voor desbetreffende rechten en heffingen en voor de desbetreffende goederen,
werken en diensten worden ingezet. Het tweede lid bepaalt, dat ook bijdragen aan en onttrekkingen van voorzieningen
voor de noodzakelijke vervanging van de betrokken activa en de
afschrijvingskosten van de in gebruik zijnde activa worden betrokken bij de
kostprijsberekening. Voor de gemeentelijke rechten en heffingen waarmee kosten
in rekening worden gebracht zoals de riool- en afvalstoffenheffing, worden in de
kostprijsberekening ook de compensabele btw en de gederfde inkomsten van het
kwijtscheldingsbeleid meegenomen. Het derde lid geeft aan, dat de overheadkosten die kunnen worden toegerekend aan
specifieke uitkeringen en subsidies, apart onder het taakveld overhead in de
administratie worden afgezonderd en in de desbetreffende verantwoordingen over
de besteding aan specifieke uitkeringen en subsidies worden toegerekend. Het vierde en vijfde lid gaan over de toerekening van de overheadkosten aan de
kostprijs van rechten en heffingen waarmee kosten in rekening worden gebracht en
over de kostprijs van prijzen van goederen, diensten en werken die worden
geleverd aan overheidsbedrijven en derden. Het vierde lid geeft aan, dat de overheadkosten die kunnen worden toegerekend
aan de activiteiten die onder de vennootschapsbelastingplicht vallen, apart
onder het taakveld overhead in de administratie worden afgezonderd en in de
belastingaangifte aan deze activiteiten worden toegerekend. Het vijfde lid geeft de definitie van de kostenverdeelsleutel voor de
toerekening van de overheadkosten aan de kostprijzen van rechten en heffingen
waarmee de gemeente kosten in rekening brengt zoals de afvalstoffen- en
rioolheffing, en voor de toerekening van de overheadkosten aan de kostprijzen
van goederen, werken en diensten die door de gemeente aan overheidsbedrijven en
derden worden geleverd. De toerekening van de overheadkosten vindt plaats op
basis van een opslag op het uurtarief. Deze opslag wordt bepaald door de
overheadkosten te delen door het aantal aan de taakvelden toe te rekenen uren.
Om te grote herverdeeleffecten te voorkomen, wordt bepaald dat voor de teams die
aantoonbaar veel lagere overheadkosten hebben (de Helster en Openbare Werken)
wordt uitgegaan van de helft van het overheadtarief van de overige teams. Het zesde lid handelt over de toerekening van rente. In de Kadernota 2017 zijn
de uitgangspunten voor de berekening en de toerekening van rente vastgesteld.
Kortheidshalve verwijzen wij hiernaar. Het zevende lid geeft aan, dat in de kostprijs van
vennootschapsbelastingplichtige activiteiten en grondexploitaties geen rente
over de inzet van reserves en voorzieningen wordt meegenomen. Die rente wordt
door de rijksbelastingdienst niet als kosten geaccepteerd. Grondexploitaties vallen bij de meeste gemeenten ook onder de
vennootschapsbelastingplichtige activiteiten, maar dit hoeft niet altijd het
geval te zijn. Voor de methodiek van het bepalen van de omslagrente wordt in dit
lid aangesloten bij de Notitie Grondexploitaties van de Commissie BBV. Artikel 13. Prijzen economische activiteitenAls een gemeente goederen, diensten of werken levert aan overheidsbedrijven of
derden dan mag zij deze activiteiten niet bevoordelen als het economische
activiteiten betreffen. Economische activiteiten zijn hier activiteiten waarmee
de gemeenten in concurrentie met ondernemingen treedt. Het bevoordelingsverbod houdt feitelijk in, dat ten minste een integrale
kostprijs voor de levering van goederen, diensten en werken en het verstrekken
van leningen, garanties en kapitaal in rekening moet worden gebracht.Van deze verplichting kan worden afgeweken als de activiteiten worden ontplooid
in het kader van het publiek belang. Daarvoor is wel nodig dat in een
raadbesluit het publiek belang van de activiteit wordt gemotiveerd. Het
raadbesluit moet worden aangemerkt als een concretiserend besluit van algemene
strekking. Voor het verplicht in rekening brengen van minimaal een integrale kostprijs voor
de levering van goederen, werken en diensten of voor het verstrekken van
leningen, garanties en kapitaal geldt een aantal uitzonderingen. Deze
uitzonderingen worden in het vierde lid opgesomd.Artikel 14. Vaststelling hoogte belastingen, rechten, heffingen en prijzen
Dit artikel en de toelichting zijn grotendeels ongewijzigd overgenomen uit de
modelverordening en komen in grote lijnen overeen met de oude verordening.Het vaststellen van de tarieven voor belastingen, rechten, leges en heffingen is
een bevoegdheid van de raad. Deze bevoegdheid kan niet worden gedelegeerd
(artikel 156 van de Gemeentewet). Het eerste lid van artikel 14 bepaalt, dat de
raad de tarieven voor de belastingen, riool-, afvalstoffenheffing en overige
heffingen jaarlijks vaststelt. Dit betekent, dat de bijbehorende verordeningen
jaarlijks worden herzien. Het vaststellen van prijzen voor de levering van gemeentelijke goederen,
diensten of werken (die niet vallen onder artikel 229 van de Gemeentewet) is een
privaatrechtelijk besluit. Deze besluiten zijn een bevoegdheid van het college
(eerste lid, onder e, van artikel 160 van de Gemeentewet), maar hebben wel
invloed op de hoogte van de inkomsten en raken daarom ook het budgetrecht van de
raad. Het tweede lid bepaalt, dat het college aan de raad eens in de vier jaar een
nota aanbiedt met daarin de kaders voor resp. de te hanteren prijzen, huren en
(indien van toepassing) tarieven voor erfpacht. De raad stelt deze nota vast. Het derde lid bepaalt dat besluiten tot wijziging van prijzen/vaststelling van
nieuwe prijzen aan de raad ter kennisneming worden gezonden, conform de tot nu
toe gevolge lijn. De modelverordening heeft een hiervan afwijkende bepaling op
grond waarvan elke (kleine) afwijking van het vastgestelde beleid vooraf voor
afzonderlijke besluitvorming aan de raad moet worden voorgelegd. Dit is echter
niet praktisch; door toezending ter kennisneming en een goede onderbouwing
waarom in een bepaalde situatie gezocht is naar “een stukje maatwerk” zijn er
voldoende waarborgen dat er binnen de door de raad vastgestelde kaders wordt
gehandeld.Hoofdstuk 4. Kapitaalgoederen en grondexploitatieHet BBV geeft in een aantal artikelen aan welke informatie de verplichte zeven
paragrafen in ieder geval moet bevatten (paragrafen lokale heffingen,
weerstandsvermogen en risicobeheersing, onderhoud kapitaalgoederen,
financiering, bedrijfsvoering, verbonden partijen en grondbeleid). Onder andere in de financiële verordening kan de raad bepalen of en zo ja welke
aanvullende informatie in de paragrafen moet worden opgenomen. Hoofdstuk 4 van
de modelverordening van de VNG geeft hiervoor vrij willekeurig een aantal
voorbeelden. Wij hebben besloten de betreffende (voorbeeld-) artikelen niet over
te nemen uit de modelverordening. De paragrafen bevatten namelijk al veel
verplicht voorgeschreven informatie. Waar dit zinvol is voegt het college
hieraan al aanvullende informatie toe. De informatiebehoefte zal ook niet elk
jaar hetzelfde zijn en voor elke wijziging zou de verordening op de nieuwe
informatiebehoefte moeten worden afgestemd, hetgeen niet praktisch is.Artikel 15. Onderhoud kapitaalgoederenDit artikel bepaalt, dat het college ten minste eens in de vier jaar de raad
onderhoudsplannen aanbiedt over het onderhoud van resp. openbare ruimte,
riolering en gebouwen. Hiermee kan de raad de kaders voor het toekomstig
onderhoudsniveau vaststellen.Voor het Gemeentelijke Rioleringsplan is, in overeenstemming met de
geldigheidsduur van het huidige GRP, een termijn van 5 jaar aangehouden.Artikel 16. GrondbeleidDit artikel bepaalt, dat het college eens de vier jaar aan de raad een nota
grondbeleid aanbiedt en geeft aan welke onderwerpen daarin zoal aan de orde
komen. Bij de start van de samenstelling van de nota wordt beoordeeld welke
andere onderwerpen van belang zijn om op te nemen. Met de nota stelt de raad de
kaders voor het grondbeleid vast.Artikel 17. AdministratieOnder dit artikel van de modelverordening zijn algemene bepalingen opgenomen
voor de inrichting van de gemeentelijke administratie. Op hoofdlijnen wordt
opgedragen welke gegevens systematisch moeten worden vastgelegd en aan welke
eisen deze gegevens en de vastlegging ervan moeten voldoen. Artikel 18. Financiële organisatieArtikel 18 (ongewijzigd uit modelverordening) geeft de uitgangspunten voor de
financiële organisatie en draagt het college op hiervoor zorg te dragen. Het
college is op grond van artikel 160 van de Gemeentewet bevoegd regels te stellen
over de ambtelijke organisatie. Deze bevoegdheid betreft ook het stellen van
regels voor de financiële organisatie. Dit blijkt uit het advies van de Afdeling
advisering van de Raad van State en het nader rapport uit 2003 over de wijziging
van artikel 212 van de Gemeentewet. Artikel 18 geeft een opsomming op welke terreinen van de financiële organisatie
het college beleid en interne regels moet stellen. Om hier invulling aan te
geven ligt het voor de hand, dat het college een organisatiebesluit en een
treasurystatuut vaststelt en dat het college de volmachten en mandaten alsook de
kostenverdeelsleutels voor de (extracomptabele) kostentoerekening vastlegt. Bij het beleid en de interne regels voor de inkoop en aanbesteding kan gedacht
worden aan een inkoopreglement en ook aan gemeentelijke inkoopvoorwaarden. Bij het beleid en de interne regels voor steunverlening en subsidieverstrekking
gaat het om procedures die naleving van de Europese staatssteunregels en regels
voor diensten van algemeen economisch belang, de Algemene wet bestuursrecht en
de gemeentelijke subsidieverordening waarborgen.In geval van misbruik en oneigenlijk gebruik gaat het bijvoorbeeld om het
treffen van voldoende verificatiemaatregelen vooraf van de antecedenten van een
aanvrager van een gemeentelijke subsidie, zodat subsidies wel daadwerkelijk
worden verstrekt aan rechthebbenden. De uitgangspunten voor de financiële organisatie zijn nodig om voor het
financieel beheer en het financieel beleid aan de eisen voor rechtmatigheid,
controle en verantwoording te voldoen. Ze creëren de randvoorwaarden, waarop de
interne controle en de accountantscontrole kan steunen bij het onderzoek naar de
rechtmatigheid van de beheershandelingen met een financieel gevolg en de
getrouwheid van de jaarrekening.Artikel 19. Interne controleDe accountant toetst jaarlijks of de gemeenterekening een getrouw beeld geeft
van de gemeentelijke financiën en of de (financiële) beheershandelingen die
eraan ten grondslag liggen, rechtmatig zijn verlopen. Het eerste lid van artikel
19 draagt het college op maatregelen te treffen, zodat gedurende het jaar of
vooraf aan de accountantscontrole de gemeente zelf nagaat of de cijfers in de
administraties een getrouw beeld geven en of de financiële beheershandelingen
die aan de baten, de lasten en de balansmutaties ten grondslag liggen,
rechtmatig (zijn) verlopen.Het tweede lid bepaalt, dat het college maatregelen treft, zodat wordt
gecontroleerd of de administratie van materiele bezittingen zoals gebouwen,
voertuigen, computers, voorraden en de administratie van het financieel vermogen
zoals aandelen en overeenkomsten van leningen, geldmiddelen,
debiteurenvorderingen e.d. overeenkomen met hetgeen de gemeente daadwerkelijk
bezit. Voor veel van deze bezittingen wordt een jaarlijkse controle gevraagd. Eens in vier jaar moet worden gecontroleerd of de administratie van
registergoederen en bedrijfsmiddelen overeenkomt met het daadwerkelijke bezit. Artikel 20. Intrekken oude verordening en overgangsrecht en Artikel 21. Inwerkingtreding en citeertitelDe nieuwe verordening treedt volgens artikel 21 inwerking op 1 januari 2017 en
is van toepassing op alle stukken die betrekking hebben op het begrotingsjaar
2017 en later. De oude verordening is ondanks het intrekken nog wel van
toepassing op de jaarstukken 2016, die begin 2017 worden opgesteld. Hiervoor is
in artikel 20, eerste lid, een overgangsbepaling opgenomen. Met ingang van 1 januari 2017 gelden vanwege de wijzigingen van het BBV andere
bepalingen voor het activeren en afschrijven van nieuwe investeringen met
maatschappelijk nut. In het tweede lid van artikel 20 is een overgangsbepaling
opgenomen. Voor investeringen met maatschappelijk nut voor 2017 zijn de
bepalingen uit de oude financiële verordening nog van kracht.Bijlage afschrijvingsbeleid bij artikel 10 van de Financiële verordening
gemeente Overbetuwe 2017I. Algemene uitgangspunten
Afschrijving van activa vindt plaats op annuïteitsbasis.
Activa met een verkrijgingsprijs van minder dan € 5.000 worden niet
geactiveerd, met uitzonderdering van gronden en terreinen.
De raad kan voor unieke projecten of in bijzondere situaties op basis
van een goed onderbouwd collegevoorstel afwijkende
afschrijvingstermijnen vaststellen.
II. Materiële vaste activa met economisch nut
De volgende materiële vaste activa met economisch nut worden
afgeschreven in:
Voor materieel van openbare ruimte en veiligheid worden de
afschrijvingstermijnen gehanteerd die zijn opgenomen in de door de raad
vastgestelde vervangingsschema’s van dit materieel.
Voor de investeringen die betrekking hebben op rioleringen worden de
afschrijvingstermijnen gehanteerd die zijn opgenomen in het actuele
Gemeentelijke Rioleringsplan.
Op gronden en terreinen wordt niet afgeschreven.
In afwijking van de termijnen onder II-1a worden de oorspronkelijke
afschrijvingstermijnen van 60 jaar van (oude) investeringen van
schoolgebouwen, niet aangepast.
III. Materiële vaste activa met maatschappelijk nut
Materiële vaste activa met maatschappelijk nut worden afgeschreven in 20
jaar. Voor de praktische toepassing hieronder een aantal voorbeelden op
welke activa dit zoal van toepassing is: parken, plantsoenen,
sportvelden, groenvoorzieningen, wegen, pleinen, rotondes, tunnels,
viaducten, bruggen, geluidswallen, straatmeubilair, kades, sluizen en
waterkeringen.
Voor lichtmasten en armaturen gelden de afschrijvingstermijnen, vermeld
in het door de raad vastgestelde verlichtingsplan.
De kosten van sluiten van geldleningen worden direct ten laste van de
exploitatie verantwoord.
Bijdragen aan activa in eigendom van derden worden afgeschreven in
overeenstemming met de verwachte gebruiksduur van dat actief.
Behoort bij besluit van de gemeenteraad d.d. 6 december 2016, nr. Mij bekend,de griffier,drs. A.J. van den Brink MBA.financiele verordening 161206..pdf