CVDR437311_1Afstemmingsverordening Participatiewet, IOAW en IOAZ 2016nlregelingRoermond2016-04-12RoermondGemeenteblad 2016, nr. 41079Afstemmingsverordening Participatiewet, IOAW en IOAZ 2016Participatiewet, art. 8a, eerste lid, aanhef en onder a,b,c,d, art. 8a, lid 2, art. 8b, art. 47, art. 60b; Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers, art. 35; Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandige, art. 35.gemeenteraadmaatschappelijke zorg en welzijn2016-03-30De tekst in dit document is vrij van auteursrecht en
databankrecht2016-04-122016-04-012022-10-01nieuwe regeling2016/016/1GeenAfstemmingsverordening Participatiewet, IOAW en IOAZ 2016De raad van de gemeente Roermondgezien het voorstel van burgemeester en wethouders van 16 februari
2016,raadsvoorstelnummer 2016/016/1;gezien het advies van de Cliëntenraad Participatiewet van 15 januari
2016;gezien het advies van de commissie Burgers en Samenleving van 15 maart
2016;gelet op het bepaalde inartikel 8a, eerste lid, aanhef en onder a, b, c, d en e en tweede lid, artikel 8b, artikel 47 en artikel 60b Participatiewet; artikel 35 Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte
werkloze werknemers; artikel 35 Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte
gewezen zelfstandigen.besluit De Afstemmingsverordening Participatiewet, IOAW en IOAZ 2016 vast te
stellen.1Algemene bepalingen1Begripsomschrijvingen
Alle begrippen die in deze verordening worden gebruikt en die
niet nader worden omschreven hebben dezelfde betekenis als in de
Participatiewet (PW), de Wet inkomensvoorziening oudere en
gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers (IOAW), de
Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk
arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen (IOAZ) en de Algemene
wet bestuursrecht (Awb).
In deze verordening wordt verstaan onder:
uitkeringsnorm:
de op de leef- en woonsituatie van toepassing zijnde
bijstandsnorm conform de PW, eventueel aangevuld met de
bijzondere bijstand voor levensonderhoud voor 18 tot 21
jarigen;
de bijzondere bijstand als bedoeld in artikel 5,
onderdeel d, van de wet;
de op belanghebbende van toepassing zijnde grondslag
bedoeld in artikel 5, vierde lid IOAW/IOAZ;
uitkeringsgerechtigde: belanghebbende bedoeld in artikel
1 onder l van de Wet structuur uitvoeringsorganisatie
werk en inkomen;
UWV: het Uitvoeringsinstituut
werknemersverzekeringen;
wetten: de IOAW, de IOAZ en de Participatiewet.
2Het verlagen van de uitkering
Als de belanghebbende de in de wetten opgenomen verplichtingen
naar het oordeel van het college niet of in onvoldoende mate
nakomt wordt de uitkering verlaagd.
De verlaging wordt afgestemd op de ernst van de gedraging, de
mate waarin de belanghebbende de gedraging kan worden verweten
en de bijzondere persoonlijke omstandigheden waarin de
belanghebbende verkeert.
3BerekeningsgrondslagDe verlaging wordt opgelegd op de voor de uitkeringsgerechtigde van
toepassing zijnde uitkeringsnorm.4Het besluit tot opleggen van een verlagingIn het besluit tot het opleggen van een verlaging van de uitkering wordt
in ieder geval vermeld:
de reden van de verlaging;
de duur van de verlaging;
het bedrag of percentage waarmee de uitkering wordt
verlaagd;
de reden van afwijking indien wordt afgeweken van de in deze
verordening genoemde percentages en/of duur van de
verlaging.
5Afzien van verlaging
Het college ziet af van een verlaging als:
de gedraging meer dan één jaar voor constatering daarvan
door het college heeft plaatsgevonden, of
de gedraging meer dan één jaar geleden door het college
is geconstateerd en naar aanleiding van deze gedraging
nog geen besluit door het college heeft
plaatsgevonden.
Als het college afziet van een verlaging wordt de belanghebbende
hiervan schriftelijk op de hoogte gesteld.
6Ingangsdatum, tijdvak en recidive
De verlaging wordt met terugwerkende kracht toegepast, voor
zover de bijstand nog niet is uitbetaald. Daarbij wordt
uitgegaan van de voor die maand geldende uitkeringsnorm.
Voor zover de bijstand over de afgelopen maand reeds is
uitbetaald gaat de verlaging de eerstvolgende kalendermaand in.
Daarbij wordt uitgegaan van de voor die maand geldende
uitkeringsnorm.
De duur van de verlaging bedraagt de termijnen die in deze
verordening worden vermeld.
Indien de belanghebbende, binnen 12 maanden gerekend vanaf de
datum van het besluit waarin de verlaging wordt toegepast,
opnieuw een verplichting niet nakomt (recidive) wordt de duur
waarnaar in het derde lid wordt verwezen verdubbeld.
Bij derde en meer opvolgende verwijtbare gedragingen worden de
termijnen waarnaar in het vierde lid wordt verwezen telkens
verlengd met één maand extra.
7Samenloop van gedragingenIndien een belanghebbende zich schuldig maakt aan verschillende
gedragingen die het niet nakomen van een verplichting als genoemd in
artikel 2, eerste lid, inhouden, wordt voor het bepalen van de hoogte
van de verlaging uitgegaan van de som van de verlagingen van de
afzonderlijke gedragingen, tot een maximum van een verlaging van 100%
gedurende één maand.2Niet nakomen van de niet geüniformeerde verplichtingen met
betrekking tot de arbeidsinschakeling2Niet nakomen van de niet geüniformeerde verplichtingen met betrekking tot de arbeidsinschakeling.8Gedragingen ParticipatiewetGedragingen van een belanghebbende waardoor algemeen geaccepteerde
arbeid niet wordt verkregen of een verplichting op grond van de
artikelen 9, 9a en 55 van de PW niet of onvoldoende wordt nagekomen,
worden onderscheiden in de volgende categorieën:
eerste categorie: het zich niet tijdig laten registreren als
werkzoekende bij het UWV of het niet tijdig laten verlengen van
de registratie;
tweede categorie:
het niet of onvoldoende meewerken aan het opstellen,
uitvoeren en evalueren van een plan van aanpak als
bedoeld in artikel 44a van de PW;
voor zover het gaat om een belanghebbende jonger dan 27
jaar : het onvoldoende nakomen van verplichtingen als
bedoeld in de artikelen 9, eerste lid, of 55 van de
Participatiewet, gedurende vier weken na een melding als
bedoeld in artikel 43, vierde en vijfde lid, van de PW,
voor zover deze verplichtingen niet worden genoemd in
artikel 18, vierde lid, van de PW;
het niet of onvoldoende verrichten van een door het
college opgedragen tegenprestatie naar vermogen als
bedoeld in artikel 9, eerste lid, onderdeel c, van de
PW;
derde categorie: het niet of in onvoldoende mate naar vermogen
proberen algemeen geaccepteerde arbeid te verkrijgen voor zover
dit niet voortvloeit uit een gedraging als bedoeld in artikel
18, vierde lid, van de PW.
9Gedragingen IOAW en IOAZGedragingen van een belanghebbende waardoor algemeen geaccepteerde
arbeid niet wordt verkregen of een verplichting op grond van de
artikelen 37 en 38 van de IOAW/IOAZ niet of onvoldoende wordt nagekomen,
worden onderscheiden in de volgende categorieën:
eerste categorie: het zich niet tijdig laten registreren als
werkzoekende bij het UWV of het niet tijdig laten verlengen van
de registratie;
tweede categorie:
het niet of in onvoldoende mate meewerken aan een
onderzoek naar de mogelijkheden tot
arbeidsinschakeling;
het niet of onvoldoende gebruik maken van een door het
college aangeboden voorziening als bedoeld in de
artikelen 36, eerste lid, en 37, eerste lid, onderdeel
e, van de IOAW of de IOAZ, voor zover dit niet heeft
geleid tot het geen doorgang vinden of tot voortijdige
beëindiging van die voorziening;
het niet of onvoldoende verrichten van een door het
college opgedragen tegenprestatie naar vermogen als
bedoeld in artikel 37, eerste lid, onderdeel f van de
IOAW of de IOAZ;
derde categorie:
het niet of in onvoldoende mate naar vermogen proberen
algemeen geaccepteerde arbeid te verkrijgen;
het niet aanvaarden van algemeen geaccepteerde
arbeid;
het door eigen toedoen niet behouden van algemeen
geaccepteerde arbeid;
het niet of in onvoldoende mate gebruik maken van door
het college aangeboden voorzieningen, waaronder begrepen
sociale activering, gericht op arbeidsinschakeling en
het niet of in onvoldoende mate mee te werken aan
onderzoek naar zijn of haar mogelijkheden tot
arbeidsinschakeling.
10Hoogte en duur van de verlagingDe verlaging, bij gedragingen als bedoeld in de artikelen 8 en 9, wordt
vastgesteld op:
10% van de uitkeringsnorm gedurende een maand bij gedragingen
van de eerste categorie;
50% van de uitkeringsnorm gedurende een maand bij gedragingen
van de tweede categorie;
100% van de uitkeringsnorm gedurende een maand bij gedragingen
van de derde categorie.
3.Niet nakomen van de geüniformeerde verplichtingen met betrekking tot de a arbeidsinschakeling11Duur verlaging bij schending geüniformeerde arbeidsverplichting
Als een belanghebbende een verplichting als bedoeld in artikel
18, vierde lid, van de PW niet of onvoldoende nakomt, wordt de
verlaging vastgesteld op 100% van de uitkeringsnorm gedurende
een maand.
Het college kan de verlaging op grond van artikel 18, elfde lid,
PW herzien zodra uit houding en gedragingen van de
belanghebbende ondubbelzinnig blijkt dat hij de verplichtingen
weer nakomt.
Het verzoek tot herziening op grond van artikel 18, elfde lid
PW, dient schriftelijk ingediend te worden bij het college.
Het college kan de verlaging enkel herzien in de gevallen dat de
duur van de opgelegde verlaging langer is dan één maand.
Herziening van de verlaging kan niet plaatsvinden vóór de maand
waarin het verzoek tot herziening ingediend.
Indien het college de verlaging op grond van artikel 18, elfde
lid, PW herziet, wordt de hoogte van het percentage van de
verlaging gehalveerd.
4Overige gedragingen die leiden tot een verlaging12Tekortschietend besef van verantwoordelijkheid ParticipatiewetIndien een belanghebbende een tekortschietend besef van
verantwoordelijkheid voor de voorziening het bestaan heeft betoond als
bedoeld in artikel 18, tweede lid van de PW wordt de uitkeringsnorm
verlaagd met inachtneming van het onderstaande:
Indien een belanghebbende voorafgaande aan de ingangsdatum van
de bijstandsverlening het beschikbare vermogen op een
onverantwoorde wijze heeft besteed waardoor hij niet langer
beschikt over de middelen om in de kosten van het bestaan te
voorzien en als gevolg daarvan eerder dan noodzakelijk een
beroep moet doen op bijstand wordt de uitkeringsnorm op deze
gedraging afgestemd met een verlaging van 100% van de
uitkeringsnorm gedurende een maand.
Indien er sprake is van het niet of niet volledig tot
uitbetaling komen van een voorliggende voorziening vanwege
verrekening, waarbij op grond van een wettelijk voorschrift
artikel 4:93 vierde lid van de Awb buiten toepassing is gelaten,
wordt de bijstand op deze gedraging afgestemd met een verlaging
van 100% van de uitkeringsnorm gedurende één maand.
Indien een belanghebbende op een andere wijze door eigen toedoen
afhankelijk wordt van de bijstand dan wordt de bijstand op deze
gedraging afgestemd met een verlaging van 100% van de
uitkeringsnorm gedurende een maand.
Indien de belanghebbende verwijtbaar geen beroep doet op een
voorliggende voorziening en de aanspraak op de voorliggende
voorziening niet is vast te stellen wordt de uitkeringsnorm op
deze gedraging afgestemd met een verlaging van 50% van de
uitkeringsnorm gedurende één maand.
Indien een belanghebbende niet of in onvoldoende mate voldoet
aan een opgelegde verplichting als bedoeld in artikel 55 van de
PW wordt een verlaging toegepast van 50% gedurende één
maand.
12aMedewerkingsplichtIndien een belanghebbende de medewerkingsplicht, als bedoeld in artikel
17 lid 2 van de PW, artikel 13 lid 2 van de IOAW of IOAZ niet of
onvoldoende nakomt, wordt de verlaging vastgesteld op 50% van de
uitkeringsnorm gedurende een maand.13Zeer ernstige misdragingen
Indien een belanghebbende zich zeer ernstig misdraagt tegenover
personen en instanties die zijn belast met de uitvoering van de
PW en de IOAW of de IOAZ wordt de uitkeringsnorm verlaagd.
De verlaging wordt in geval van een ernstige misdraging in de
vorm van verbaal geweld, discriminatie of intimidatie op de
volgende wijze vastgesteld:
50% van de uitkeringsnorm gedurende een maand bij een
ernstige misdraging;
100% van de uitkeringsnorm gedurende een maand bij een
tweede ernstige misdraging binnen een periode van 24
maanden na de vorige misdraging;
100% van de uitkeringsnorm gedurende 2 maanden vanaf een
derde ernstige misdraging binnen een periode van 24
maanden na de vorige misdraging.
De verlaging wordt in geval van een ernstige misdraging in de
vorm van zaakgericht fysiek geweld of mensgericht fysiek geweld
op de volgende wijze vastgesteld:
100% van de uitkeringsnorm gedurende 1 maand bij een
eerste ernstige misdraging;
100% van de uitkeringsnorm gedurende 2 maanden bij een
tweede ernstige misdraging binnen een periode van 24
maanden na de vorige misdraging;
100% van de uitkeringsnorm gedurende 3 maanden vanaf een
derde ernstige misdraging binnen een periode van 24
maanden na de vorige misdraging.
Van een zeer ernstige misdraging is sprake als verwijtbaarheid
is vastgesteld en dit gedrag in het normale menselijke verkeer
onacceptabel is.
5Slotbepalingen14Intrekken oude verordeningDe Afstemmingsverordening Participatiewet, IOAW en IOAZ vastgesteld bij
besluit van 18 december 2014, besluitnummer 2014/085/2 worden
ingetrokken per 1 april 2016.15Inwerkingtreding en citeertitel
Deze verordening treedt in werking op 1 april 2016.
Deze verordening wordt aangehaald als: Afstemmingsverordening
Participatiewet, IOAW en IOAZ 2016.
Afstemmingverordening Participatiewet, IOAW en IOAZ gemeente Roermond
2016AlgemeenRechten en plichten in de Participatiewet (PW)De gemeente heeft een verantwoordelijkheid met betrekking tot de
invulling van de rechten en plichten van bijstandsgerechtigden. Mede
gelet op de rechtszekerheid van een bijstandsgerechtigde moet het
gemeentelijk beleid vastgelegd worden in een verordening. Rechten en
plichten zijn echter twee kanten van één medaille. Het recht op bijstand
is altijd verbonden aan de plicht zich in te zetten om weer
onafhankelijk te worden van de uitkering.Artikel 18, eerste lid, van de PW spreekt over het afstemmen van de
bijstand en de daaraan verbonden verplichtingen op de omstandigheden,
mogelijkheden en middelen van een belanghebbende. In deze bepaling wordt
benadrukt dat het vaststellen van de hoogte van de uitkering en de
daaraan verbonden verplichtingen voor bijstandsgerechtigden maatwerk is.
Daarbij moet recht worden gedaan aan de individuele situatie en de
persoonlijke omstandigheden van bijstandsgerechtigden. Artikel 18,
tweede lid, van de PW legt een directe koppeling tussen de rechten en
plichten van uitkeringsgerechtigden: het recht op een uitkering is
altijd verbonden aan de plicht zich in te zetten om weer onafhankelijk
te worden van de uitkering. Dit betekent dat de vaststelling van de
hoogte van de uitkering niet alleen afhangt van de toepasselijke
uitkeringsnorm en de beschikbare middelen van de bijstandsgerechtigde,
maar ook van de mate waarin de verplichtingen worden nagekomen. De
inspanningen die van de bijstandsgerechtigde naar vermogen kunnen worden
verwacht, spelen ook een rol.Wanneer het college tot het oordeel komt dat een bijstandsgerechtigde
zijn verplichtingen niet of in onvoldoende mate nakomt, verlaagt het de
uitkering. Er is dus geen sprake van een bevoegdheid, maar van een
verplichting. Alleen wanneer iedere vorm van verwijtbaarheid ontbreekt,
ziet het college af van een dergelijke verlaging. Het college moet
niettemin bij de vaststelling van de verlaging rekening houden met de
persoonlijke omstandigheden en de individueel vastgestelde
verplichtingen. Het college kan dan ook (gedeeltelijk) van een verlaging
afzien als het college daartoe zeer dringende reden aanwezig acht.Met ingang van 1 januari 2015 zijn in artikel 18, vierde lid, van de PW
geüniformeerde arbeidsverplichtingen opgenomen. Voor schending van deze
verplichting geldt dat de bijstand in beginsel moet worden verlaagd met
honderd procent gedurende één tot drie maanden. In de verordening wordt
de duur van de verlaging vastgelegd (artikel 18, vijfde lid, van de
PW).Is afgezien van een verlaging wegens het ontbreken van elke vorm van
verwijtbaarheid, dan is het niet mogelijk om bij toepassing van
bepalingen ten aanzien van recidive deze gedraging mee te tellen. Is
vanwege de afstemming op grond van artikel 18, eerste lid, van de PW of
vanwege dringende redenen afgezien van het opleggen van een verlaging,
dan is daarin geen reden gelegen om de betreffende gedraging buiten
beschouwing te laten in geval van recidive.Het college beoordeelt uiterlijk drie maanden na de datum van de
beschikking of de omstandigheden en het gedrag van belanghebbende
aanleiding geven de beslissing te herzien (artikel 18, derde lid, van de
PW). Bij een dergelijke herbeoordeling hoeft niet opnieuw een besluit te
worden genomen, waarbij alle feiten en omstandigheden opnieuw tegen het
licht worden gehouden. Het heeft slechts als doel vast te stellen of
belanghebbende tussentijds (binnen de periode waarover de verlaging zich
uitstrekt) blijk heeft gegeven van een zodanige gedragsverandering of
dat sprake is van een zodanige wijziging van omstandigheden, dat
aanleiding bestaat de eerder opgelegde verlaging in zwaarte of duur bij
te stellen.Artikel 18, derde lid, van de PW is naar het oordeel van het ministerie
van Sociale Zaken en Werkgelegenheid niet van toepassing als sprake is
van schending van een van de geüniformeerde arbeidsverplichtingen
(artikel 18, vierde lid, van de PW). Ten aanzien van geüniformeerde
arbeidsverplichtingen is artikel 18, elfde lid, van de PW van
toepassing. Verschil tussen artikel 18, derde lid, en artikel 18, elfde
lid, van de PW is dat artikel 18, elfde lid, pas wordt toegepast als
belanghebbende daarom vraagt.Een verlaging krachtens de Afstemmingsverordening is een punitieve
sanctie voor zover de verlaging wordt opgelegd omdat belanghebbende zich
zeer ernstig heeft misdragen. Als een betreffende gedraging ook een
strafbaar feit oplevert, kan belanghebbende hier strafrechtelijk voor
worden vervolgd. Deze verlaging en de strafvervolging kunnen alleen
naast elkaar bestaan als sprake is van juridisch te onderscheiden
feiten. Bijvoorbeeld: belanghebbende beledigt opzettelijk een ambtenaar.
Strafrechtelijk bezien kan een geldboete worden opgelegd of een
gevangenisstraf van ten hoogste drie maanden. Daarnaast is sprake van
zich zeer ernstig misdragen zoals bedoeld in artikel 9, zesde lid, van
de PW op grond waarvan de bijstand kan worden verlaagd.In andere gevallen waarin een verlaging wordt opgelegd krachtens de
Afstemmingsverordening is sprake van een reparatoire sanctie
(bijvoorbeeld bij schending arbeidsverplichting). Als een betreffende
gedraging ook een strafbaar feit oplevert, kan belanghebbende hier
strafrechtelijk voor worden vervolgd. De verlaging en de strafvervolging
kunnen naast elkaar bestaan omdat het hier gaat om een reparatoire
maatregel en een punitieve sanctie.Afstemmen in de IOAW en de IOAZSinds 1 juli 2010 heeft het college de mogelijkheid een uitkering op
grond van de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk
arbeidsongeschikte werkloze werknemers (hierna: IOAW) of Wet
inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen
zelfstandigen (hierna: IOAZ) te verlagen of te weigeren als een
belanghebbende de aan het recht op uitkering verbonden verplichtingen
niet of onvoldoende nakomt (artikel 20 van de IOAW/IOAZ). Het
gemeentelijk beleid moet vastgelegd worden in een verordening (artikel
van de 35 IOAW/IOAZ).Keuze blijvend of tijdelijk weigeren in de IOAW/IOAZHet college heeft de vrijheid om de uitkering blijvend of tijdelijk te
weigeren als belanghebbende ondermeer verwijtbaar werkloos raakt. Wil het college gebruik maken van die
bevoegdheid dan moet dat in de verordening geregeld zijn. In de
verordening is geregeld dat het college de uitkering alleen tijdelijk
weigert. Dit ter voorkoming van vergaande nadelige gevolgen voor de
belanghebbende bij blijvende weigering van de uitkering. Gehele
weigering van de uitkering heeft tot gevolg dat de IOAW/IOAZ-ers
mogelijk een beroep op de bijstand moeten doen, waar de vermogenstoets
geldt. Daarnaast betreft het een kwetsbare doelgroep, die uit ouderen
bestaat.Niet verlenen van medewerkingHet niet verlenen van medewerking (art. 17 lid 2, PW en artikel 13, lid
2 IOAW/IOAZ) zal niet snel aanleiding geven tot verlaging van de
bijstand. Het belangrijkste voorbeeld van de medewerkingsplicht is het
toestaan van een huisbezoek. In de praktijk zal het niet toestaan van
een huisbezoek echter leiden tot beëindiging of intrekking van het recht
op bijstand omdat het recht op bijstand niet kan worden vastgesteld. Het
verlagen van de bijstand is in dat geval niet aan de orde.Schenden van de inlichtingenplichtDe bestuurlijke boete is per 1 januari 2013 opnieuw ingevoerd in de Wet
werk en bijstand (thans: PW), IOAW en IOAZ. Deze moet worden opgelegd
bij een schending van de inlichtingenplicht en komt in de plaats van de
verlaging van de bijstand.Hoofdstuk 1 Algemene bepalingenArtikel 1 BegripsomschrijvingenBegrippen die al zijn omschreven in de PW, de IOAW, de IOAZ of de Awb
worden niet afzonderlijk gedefinieerd in deze verordening. Deze zijn
vanzelfsprekend van toepassing op deze verordening.Artikel 2 Het verlagen van de uitkeringHet eerste lid van dit artikel geeft de omvang van de werking van deze
verordening aan en met name dat het hier een uitwerking betreft van
artikel 18 tweede lid van de PW.In de Afstemmingsverordening zijn voor allerlei gedragingen
standaardverlagingen vastgesteld in de vorm van een vaste (procentuele)
verlaging van de uitkeringsnorm. In dit tweede lid is de hoofdregel
neergelegd: de verlaging afstemmen op de ernst van het feit dat zich
heeft voorgedaan, de afweging in hoeverre de betrokken persoon hiervoor
verantwoordelijk is en de eventuele individuele bijzondere
omstandigheden die van belang kunnen zijn in verband met de gevolgen van
de tijdelijke verlaging voor de persoon of het gezin. Deze bepaling
brengt met zich mee dat bij elke verlaging zal moeten worden nagegaan of
gelet op deze drie criteria afwijking van de hoogte en de duur van de
voorgeschreven standaardverlaging geboden is. Afwijking van de
standaardverlaging kan zowel tot een verzwaring als een matiging van de
hoogte en/of de duur van de verlaging leiden.Matiging van de verlaging kan bijvoorbeeld aan de orde komen bij:
bijzondere financiële of sociale omstandigheden van de
belanghebbende;
proportionaliteit: de zwaarte van de verlaging is niet evenredig
aan de ernst van de gedraging en de mate van
verwijtbaarheid.
Artikel 3 BerekeningsgrondslagIn dit artikel is het uitgangspunt vastgelegd dat een verlaging wordt
berekend over de uitkeringsnorm. Onder de uitkeringsnorm wordt verstaan
de wettelijke norm inclusief vakantietoeslag. Bij een uitkering op grond
van de IOAW/IOAZ wordt gekeken naar de grondslag als bedoeld in artikel
5 van de IOAW/IOAZ.Een verlaging kan ook worden toegepast op de bijzondere bijstand die aan
een belanghebbende wordt verstrekt. Bijvoorbeeld aan een belanghebbende
waar bijzondere bijstand aan wordt verleend met toepassing van artikel
12 van de PW. Personen van 18 tot 21 jaar ontvangen een lage
jongerennorm, die indien noodzakelijk wordt aangevuld door middel van
aanvullende bijzondere bijstand in de kosten van levensonderhoud. Als
een verlaging uitsluitend op de lage jongerennorm wordt opgelegd, zou
dit leiden tot rechtsongelijkheid ten opzichte van de 21-jarigen.Artikel 4 Het besluit tot opleggen van een verlaging.Het verlagen van een uitkering op grond van deze verordening vindt
plaats door middel van een besluit. Tegen dit besluit kan een
belanghebbende bezwaar en beroep indienen. In dit artikel is aangegeven
wat in het besluit in ieder geval moet worden vermeld. Deze eisen
vloeien rechtstreeks voort uit de Awb en dan vooral uit het
motiveringsvereiste. Het motiveringsvereiste houdt onder andere in dat
een besluit kenbaar is en van een deugdelijke motivering is
voorzien.Artikel 5 Afzien van verlagingIndien elke verwijtbaarheid ontbreekt dient het college af te zien van
een verlaging. Dit wordt in het eerste lid nogmaals benadrukt. Een
andere reden om af te zien van een verlaging is dat de gedraging te lang
geleden heeft plaatsgevonden (verjaring). Omwille van de effectiviteit
(‘lik op stuk’) is het nodig dat een verlaging spoedig nadat de
gedraging heeft plaatsgehad, wordt toegepast. Om deze reden wordt onder
b. geregeld dat het college geen verlagingen toepast bij gedragingen die
langer dan één jaar geleden hebben plaatsgevonden.Daarnaast wordt ook geen verlaging toegepast wanneer de verwijtbare
gedraging langer dan één jaar geleden door het college is geconstateerd
maar het college tot dusver heeft nagelaten een besluit te nemen.Het tweede lid regelt dat een belanghebbende schriftelijk op de hoogte
wordt gesteld van het afzien van een verlaging. Dit is van belang in
verband met eventuele recidive.Artikel 6 Ingangsdatum, tijdvak en recidiveDe verlaging wordt naar de toekomst toegepast, tenzij de uitkering nog
niet is uitbetaald. De verlaging dient na constatering in beginsel zo
spoedig mogelijk geëffectueerd te worden zodat oorzaak en gevolg
maximaal aan elkaar worden gekoppeld.In de leden 3 tot en met 5 is de systematiek geregeld indien sprake is
van herhaling van een verwijtbare gedraging. Indien binnen één jaar na
een eerste verwijtbare gedraging opnieuw sprake is van een verwijtbare
gedraging, wordt de grotere mate van verwijtbaarheid tot uitdrukking
gebracht in een verdubbeling van de duur van de verlaging. Bij een derde
en meer opvolgende verwijtbare gedragingen wordt de duur van de
verlaging telkens verlengd met één maand extra.Er is geen sprake van recidive als is afgezien van een afstemming omdat
de verwijtbaarheid geheel heeft ontbroken. Met eerste verwijtbare
gedraging wordt de eerste gedraging bedoeld die aanleiding is geweest
tot een verlaging, ook indien de verlaging wegens zeer bijzondere
omstandigheden niet is geëffectueerd.Voor het bepalen van de aanvang van de termijn van 12 maanden, geldt het
tijdstip waarop het besluit(waarin de verlaging is medegedeeld) bekend is gemaakt (verzenddatum
beschikking).Artikel 7 Samenloop van gedragingenDe regeling voor de samenloop van gedragingen heeft betrekking op
verschillende gedragingen van een uitkeringsgerechtigde. Bijvoorbeeld:
belanghebbende staat niet ingeschreven bij het UWV en werkt onvoldoende
mee aan een door het college opgedragen tegenprestatie naar vermogen. De
verlaging van de uitkeringsnorm wordt dan vastgesteld aan de hand van de
cumulatie van de verschillende percentages van de beide categorieën. In
dit geval bedraagt de verlaging niet meer dan 60% gedurende één
maand.De verlaging van de uitkeringsnorm kan niet meer bedragen dan de hoogte
van de volledige uitkering (100%) gedurende één maand.Hoofdstuk 2 Niet nakomen van de niet geüniformeerde verplichtingen met
betrekking tot de arbeidsinschakelingArtikel 8 Gedragingen ParticipatiewetDe artikelen 8 en 10 dienen in onderlinge samenhang worden gelezen. In
artikel 8 worden de schendingen van verplichtingen uit de PW
geformuleerd. De verwijtbare gedragingen die genoemd zijn in artikel 8
zijn ondergebracht in categorieën. Aan die categorieën wordt in artikel
10 een gewicht toegekend in de vorm van een verlagingspercentage. De
categorieën zijn gerangschikt naar toenemende zwaarte. Een gedraging
wordt ernstiger geacht naarmate de gedraging meer concrete gevolgen
heeft voor het niet verkrijgen of behouden van betaalde arbeid.De verwijtbare gedragingen omvatten zowel het niet als het onvoldoende
nakomen van diverse verplichtingen. Artikel 18, tweede lid, van de WWB
zoals dat luidde vóór 1 januari 2015 bepaalt dat het college moest
afstemmen als een belanghebbende de verplichtingen ‘niet of onvoldoende
nakomt’. Met het huidige artikel 18, tweede lid, van de PW wordt dit
gewijzigd in ‘het niet nakomen van de verplichtingen’. Het woord
‘onvoldoende’ valt hiermee weg. Gemeend wordt dat de wetgever hiermee
echter geen inhoudelijke wijziging heeft beoogd en dat dit moet worden
gelezen als het niet of onvoldoende nakomen van verplichtingen. Om
onduidelijkheid hierover te voorkomen is daarom in artikel 8 neergelegd
dat sprake is van een verwijtbare gedraging bij het niet of onvoldoende
nakomen van de verplichtingen.Inspanningen in eerste vier weken na de melding (onderdeel b)De plicht tot arbeidsinschakeling geldt vanaf datum melding (zie artikel
9, eerste lid, van de PW). Specifiek voor personen jonger dan 27 jaar
geldt dat zij worden beoordeeld op hun inspanningen in de eerste vier
weken na de melding (artikel 43, vierde en vijfde lid, van de PW). Is
geen enkele inspanning verricht, dan bestaat op grond van artikel 13,
tweede lid, onderdeel d, van de PW geen recht op bijstand. Zijn er wel
inspanningen verricht, maar naar het oordeel van het college
onvoldoende, dan verlaagt het college de uitkering. De verlaging kan in
principe al worden toegepast op basis van de grondslagen zoals genoemd
in artikel 3 van deze verordening. Een aparte grondslag is strikt
genomen niet noodzakelijk. Het zou wellicht zelfs tot verwarring kunnen
leiden als het bijvoorbeeld gaat om een belanghebbende die in de vijfde
of zesde week na de melding de fout in gaat. Desalniettemin is het niet
of onvoldoende verrichten van inspanningen vanwege de herkenbaarheid
toch als aparte gedraging genoemd opgenomen in de Afstemmingsverordening
(zie artikel 8, onderdeel b, ten tweede).Het niet naar vermogen proberen algemeen geaccepteerde arbeid te
verkrijgen (onderdeel c)Deze verwijtbare gedraging is niet aan de orde voor zover het gaat om
het niet naar vermogen proberen te verkrijgen van algemeen geaccepteerde
arbeid als dit het gevolg is van een gedraging zoals bedoeld in artikel
18, vierde lid, van de PW. In artikel 18, vierde lid, van de PW staan de
geüniformeerde arbeidsverplichtingen. Voor schending van een
geüniformeerde arbeidsverplichting geldt een apart afstemmingsregime:
verlaging van de bijstand met honderd procent gedurende een in de
Afstemmingsverordening vastgelegde duur van ten minste een maand en ten
hoogste drie maanden (artikel 18, vijfde lid, van de PW). In deze
verordening is de duur vastgelegd in artikel 10.Er is dus geen sprake van een verwijtbare gedraging zoals bedoeld in
artikel 8, onderdeel c, als het niet naar vermogen proberen te
verkrijgen van algemeen geaccepteerde arbeid voortvloeit uit een
gedraging zoals bedoeld in artikel 18, vierde lid, van de PW zoals:
het niet verkrijgen of niet behouden van kennis en vaardigheden
die noodzakelijk zijn voor het verkrijgen van algemeen
geaccepteerde arbeid, en
het belemmeren van het verkrijgen van algemeen geaccepteerde
arbeid door kleding, gebrek aan persoonlijke verzorging en
gedrag.
Artikel 9 Gedragingen IOAW en IOAZDe artikelen 9 en 10 dienen in onderlinge samenhang worden gelezen. In
artikel 9 worden de schendingen van verplichtingen uit de IOAW en de
IOAZ geformuleerd. De verwijtbare gedragingen die genoemd zijn in
artikel 9 zijn ondergebracht in categorieën. Aan die categorieën wordt
in artikel 10 een gewicht toegekend in de vorm van een
verlagingspercentage. De categorieën zijn gerangschikt naar toenemende
zwaarte. Een gedraging wordt ernstiger geacht naarmate de gedraging meer
concrete gevolgen heeft voor het niet verkrijgen of behouden van
betaalde arbeid.Artikel 10 Hoogte en duur van de verlagingDit artikel behoeft geen verdere toelichting.Hoofdstuk 3 Niet nakomen van de geüniformeerde verplichtingen met
betrekking tot de arbeidsinschakelingArtikel 11 Duur verlaging bij schending geüniformeerde
arbeidsverplichtingMet ingang van 1 januari 2015 zijn in artikel 18, vierde lid, van de PW
geüniformeerde arbeidsverplichtingen opgenomen. Voor schending van deze
verplichting geldt dat de bijstand in beginsel moet worden verlaagd met
honderd procent gedurende één tot drie maanden. In de verordening wordt
de duur van de verlaging vastgelegd (artikel 18, vijfde lid, van de
PW).Het gaat om de volgende verplichtingen:
het aanvaarden of het behouden van algemeen geaccepteerde
arbeid;
het uitvoering geven aan de door het college opgelegde
verplichting om ingeschreven te staan bij een
uitzendbureau;
het naar vermogen verkrijgen van algemeen geaccepteerde arbeid
in een andere dan de gemeente van inwoning, alvorens naar die
andere gemeente te verhuizen;
bereid zijn om te reizen over een afstand met een totale
reisduur van 3 uur per dag, indien dat noodzakelijk is voor het
naar vermogen verkrijgen, het aanvaarden of het behouden van
algemeen geaccepteerde arbeid;
bereid zijn om te verhuizen, indien het college is gebleken dat
er geen andere mogelijkheid is voor het naar vermogen
verkrijgen, het aanvaarden of het behouden van algemeen
geaccepteerde arbeid, en de belanghebbende een
arbeidsovereenkomst met een duur van tenminste een jaar en een
netto beloning die ten minste gelijk is aan de voor de
belanghebbende geldende uitkeringsnorm, kan aangaan;
het verkrijgen en behouden van kennis en vaardigheden,
noodzakelijk voor het naar vermogen verkrijgen, het aanvaarden
of het behouden van algemeen geaccepteerde arbeid;
het naar vermogen verkrijgen, het aanvaarden of het behouden van
algemeen geaccepteerde arbeid niet belemmeren door kleding,
gebrek aan persoonlijke verzorging of gedrag;
het gebruik maken van door het college aangeboden voorzieningen,
waaronder begrepen sociale activering, gericht op
arbeidsinschakeling en mee te werken aan onderzoek naar zijn of
haar mogelijkheden tot arbeidsinschakeling.
In deze verordening is geregeld dat bij overtreding van een van deze
geüniformeerde verplichtingen de bijstand verlaagd wordt met een
percentage van 100% gedurende één maand.In artikel 18 lid 11 van de PW is opgenomen dat wanneer het college naar
aanleiding van de schending van de geüniformeerde verplichtingen de
bijstand heeft verlaagd het college, op verzoek van de belanghebbende,
deze verlaging kan herzien, zodra uit de houding en gedragingen van de
belanghebbende ondubbelzinnig blijkt dat hij de verplichtingen weer
nakomt.Herziening van deze verlaging vindt alleen plaats voor zover de
verlaging langer duurt dan één maand. Praktisch betekent dat dat enkel
herziening plaats vindt bij recidive. In dit artikel is verder geregeld
dat het verzoek om herziening schriftelijk ingediend moet worden bij het
college.Herziening kan plaatsvinden vanaf de maand dat het verzoek wordt
ontvangen. Tenslotte is geregeld dat het college in dit soort gevallen
de verlaging herziet en het percentage van de verlaging halveert
gedurende de verder opgelegde periode.Hoofdstuk 4 Overige gedragingen die leiden tot een verlagingArtikel 12 Tekortschietend besef van verantwoordelijkheid
ParticipatiewetAan de PW ligt het beginsel ten grondslag dat een ieder in eerste
instantie in zijn eigen bestaan(skosten) dient te voorzien. Pas wanneer
dat niet mogelijk is, kan men een beroep doen op bijstand. Hoofdregel is
dus dat iedereen alles zal moeten doen en nalaten om een beroep op
bijstand te voorkomen. Leidt een gedraging ertoe dat belanghebbende
eerder, langer of voor een hoger bedrag is aangewezen op bijstand, dan
is veelal sprake van een tekortschietend besef van verantwoordelijkheid
voor de voorziening in het bestaan.Hiervan is in ieder geval sprake bij de volgende gedragingen (als die er
toe leiden dat belanghebbende eerder, langer of voor een hoger bedrag is
aangewezen op bijstand):
het te snel interen van vermogen (eerste lid);
het door eigen schuld verliezen van het recht op een uitkering
of een andere voorliggende voorziening.
Met betrekking tot het tweede lid:Op 1 januari 2013 is de Wet aanscherping handhaving en sanctiebeleid SZW
in werking getreden. Deze wet beoogt een aanscherping van het sanctieregime in de sociale
zekerheid. In deze wet is geregeld dat een belanghebbende die herhaaldelijk fraudeert met een
sociale zekerheidsuitkering (anders dan de bijstand) een boete krijgt
van 150% van het benadelingsbedrag. Deze boete wordt volledig verrekend
met de uitkering waardoor de uitkering feitelijk niet tot uitbetaling
komt.Indien de belanghebbende geen andere middelen van het bestaan heeft kan
hij een beroep doen op de bijstand als vangnetvoorziening.Het feit dat het recht op een passende en toereikende voorziening
verloren is gegaan wordt aangemerkt als tekortschietend besef van
verantwoordelijkheid. Een en ander levert daarom maatregelwaardig gedrag
op, op basis waarvan de bijstand kan worden verlaagd.Met betrekking tot het vierde lid:Lid 4 doelt op situaties waar een belanghebbende verzaakt om een beroep
te doen op een voorliggende voorziening maar waarin niet duidelijk is
hoe hoog de claim op de voorliggende voorziening is. Bijvoorbeeld in de
gevallen waarin een belanghebbende nog een loonvordering heeft op een
ex-werkgever maar waarin niet duidelijk is hoe hoog deze vordering
is.Artikel 12a MedewerkingsplichtIn artikel 17 lid 2 van de PW en artikel 13 lid 2 van de IOAW/IOAZ is de
medewerkingsplicht opgenomen. De belanghebbende is verplicht desgevraagd
de medewerking te verlenen die redelijkerwijs nodig is voor de
uitvoering van de wet.De belanghebbende verleent het college desgevraagd de medewerking die
redelijkerwijs nodig is voor de uitvoering van deze wet, waaronder in
ieder geval wordt verstaan het verlenen van medewerking aan een oproep
om op een bepaalde plaats en tijd te verschijnen in verband met zijn
arbeidsinschakeling of het afnemen van een toets in het kader van de
beheersing van de Nederlandse taal (artikel 18b PW).Artikel 13 Zeer ernstige misdragingenIn de PW, IOAW en IOAZ is opgenomen dat de belanghebbende verplicht is
‘zich te onthouden van zeer ernstige misdragingen jegens de met de
uitvoering van deze wet belaste personen en instanties tijdens het
verrichten van hun werkzaamheden’.Onder de term 'zeer ernstige misdraging' dient in elk geval te worden
verstaan: elke vorm van ongewenst en agressief fysiek contact met een
persoon of het ondernemen van pogingen daartoe. Hieronder valt
bijvoorbeeld schoppen, slaan of het (dreigen met) gooien van voorwerpen
naar een persoon of het beledigen, bedreigen, discrimineren of
vergelijkbare agressieve uitingen in het contact met en persoon. Ook het
toebrengen van schade aan een gebouw of inventarisonderdeel, evenals het
ondernemen van pogingen daartoe in enige vorm wordt als zeer ernstige
misdragingen gezien. Handelingen en uitingen die door hun grote en
mogelijk blijvende impact op de desbetreffende persoon of personen grote
invloed hebben zoals het opzetten van gerichte lastercampagnes, seksuele
intimidatie, het tonen van steek- en/of vuurwapens evenals (pogingen
tot) opsluiting in een ruimte, zijn eveneens als zeer ernstige
misdraging te beschouwen. Ook verbaal geweld, waaronder mede wordt
verstaan bedreigingen aan de medewerker en of diens gezin, valt onder de
noemer 'zeer ernstige misdraging'.Met ingang van 1 januari 2015 is de verplichting om zich te onthouden
van zeer ernstige misdragingen een zelfstandige verplichting die is
opgenomen in de PW, IOAW en IOAZ. Het gaat dan om alle vormen van zeer
ernstige misdragingen tegenover de met de uitvoering van de wetten
belaste personen en instanties (college, SVB en re-integratiebedrijven)
tijdens het verrichten van hun werkzaamheden. Met de zinsnede 'tijdens
het verrichten van de werkzaamheden' wordt aangegeven dat de misdraging
dient plaats te vinden in het kader van de uitvoering van de wetten. Dat
is anders als betrokkenen elkaar buiten werktijd tegen komen: dan is
alleen het strafrecht van toepassing.Voor het bepalen van de verwijtbaarheid van de misdraging zal gekeken
moeten worden naar de soort gedraging, de mate waarin de gedraging te
verwijten valt en de omstandigheden waaronder de misdraging heeft
plaatsgevonden.In dit verband kan in het algemeen een onderscheid gemaakt worden tussen
instrumenteel geweld en frustratiegeweld. Van instrumenteel geweld is
sprake als iemand het toepassen van geweld bewust gebruikt om een
bepaald doel te bereiken (bijvoorbeeld het verkrijgen van een
uitkering). Agressie die ontstaat door onmacht, ontevredenheid,
onduidelijkheid en dergelijke kan worden aangeduid met
frustratieagressie. Het zal duidelijk zijn dat de mate van
verwijtbaarheid bij instrumenteel geweld in beginsel groter is dan bij
frustratiegeweld.In het tweede en derde lid is tevens onderscheid gemaakt tussen fysiek
en niet fysiek geweld. Daarbij wordt fysiek geweld in welke vorm dan ook
als een ernstiger incident beschouwd dan wanneer dit niet heeft
plaatsgevonden.Daarnaast is sprake van een steeds zwaardere afstemming (verlaging) van
de bijstand naarmate deze vergelijkbare incidenten door dezelfde persoon
vaker voorkomen.Hierdoor ontstaat een meer gedifferentieerd uitgewerkt en gestructureerd
systeem waarbij meer recht wordt gedaan een stapsgewijze progressieve
reactie op onacceptabele gedragingen en incidenten.Het toepassen van een verlaging staat overigens geheel los van het doen
van strafrechtelijke aangifte bij de politie. Bij gemeenten is een
intern agressieprotocol opgesteld met instructies hoe te handelen bij
agressie.Schematisch:
Niet fysiek geweld (verbaal, discriminatie of intimidatie)1e keer 50%1 maand2e keer < 24 maanden100%1 maand3e keer of meer < 24 maanden100%2 maandenFysiek geweld(zaak- of mensgericht)1e keer 100%1 maand2e keer < 24 maanden100%2 maanden3e keer of meer < 24 maanden100%3 maanden
Hoofdstuk 5 SlotbepalingenArtikel 14 Intrekken oude verordeningDit artikel behoeft geen toelichting.Artikel 15 Inwerkingtreding en citeertitelDit artikel behoeft geen toelichting.Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad, gehouden op 30
maart 2016.De griffier,J.Vervuurt De burgemeester,M.J.D. Donders – de Leest