<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><cvdr xmlns="http://standaarden.overheid.nl/cvdr/terms/" xmlns:dcterms="http://purl.org/dc/terms/" xmlns:overheid="http://standaarden.overheid.nl/owms/terms/" xmlns:overheidrg="http://standaarden.overheid.nl/cvdr/meta/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://standaarden.overheid.nl/cvdr/terms/  http://decentrale.regelgeving.overheid.nl/cvdr/xsd/cvdr.xsd"><!--export0.90--><!--volledig0.92--><!--wrapper0.90--><!--modificeer_20.90--><!--cvdr2gvop0.92--><!--pre_struct0.90--><!--pre_source0.91--><!--metadata_tussenformaat0.91--><meta xmlns:msxsl="urn:schemas-microsoft-com:xslt" xmlns:xhtml="http://www.w3.org/1999/xhtml"><owmskern><dcterms:identifier>CVDR392478_1</dcterms:identifier><dcterms:title>Treasurystatuut</dcterms:title><dcterms:language>nl</dcterms:language><dcterms:type scheme="overheid:Informatietype">regeling</dcterms:type><dcterms:creator scheme="overheid:Waterschap">Waterschap Drents Overijsselse Delta</dcterms:creator><dcterms:modified>2016-11-08</dcterms:modified><dcterms:spatial scheme="overheid:Waterschap">Waterschap Drents Overijsselse Delta</dcterms:spatial></owmskern><owmsmantel><dcterms:isFormatOf resourceIdentifier="https://zoek.officielebekendmakingen.nl/wsb-2016-170.html">Elektronisch Waterschapsblad, 11-01-2016</dcterms:isFormatOf><dcterms:alternative>Treasurystatuut van Waterschap Drents Overijsselse Delta</dcterms:alternative><dcterms:source resourceIdentifier="">Onbekend.</dcterms:source><overheid:isRatifiedBy scheme="overheid:BestuursorgaanWaterschap">algemeen bestuur</overheid:isRatifiedBy><dcterms:subject>financiën en economie</dcterms:subject><dcterms:issued>2016-01-04</dcterms:issued><dcterms:rights>
          De tekst in dit document is vrij van auteursrecht en
          databankrecht
        </dcterms:rights></owmsmantel><cvdripm><overheidrg:inwerkingtredingDatum>2016-01-12</overheidrg:inwerkingtredingDatum><overheidrg:betreft>nieuwe regeling</overheidrg:betreft><overheidrg:kenmerk>Onbekend.</overheidrg:kenmerk><overheidrg:gedelegeerdeRegelgeving><al>Geen.</al></overheidrg:gedelegeerdeRegelgeving><overheidrg:redactioneleToevoeging><al>Geen.</al></overheidrg:redactioneleToevoeging></cvdripm></meta><body><intitule>Treasurystatuut</intitule><regeling><aanhef><preambule><al>Het algemeen bestuur van het Waterschap Drents Overijsselse Delta; </al><al/><al>gelezen het voorstel van de Voorbereidingscommissie van het Waterschap
                        Drents Overijsselse Delta i.o;</al><al/><al/><al>B E S L U I T:</al><al/><al/><al>vast te stellen het volgende <vet>Treasurystatuut</vet></al></preambule></aanhef><regeling-tekst><hoofdstuk><kop><label/><nr>1.</nr><titel>INLEIDING</titel></kop><artikel><kop><label/><nr>1.1</nr><titel>Wettelijk kader</titel></kop><al>Het Rijk heeft regels gesteld aan hoe waterschappen hun geld en kapitaal
                            beheren. In de <vet>Wet Financiering Decentrale Overheden (Wet
                                FIDO)</vet> zijn kaders gesteld voor een verantwoorde, prudente en
                            professionele inrichting en uitvoering van de treasuryfunctie van
                            decentrale overheden. Bijlage 4 bevat de belangrijkste bepalingen uit de
                            Wet FIDO. De doelstellingen van deze wet zijn:</al><lijst><li nr="•"><al>het bevorderen van een solide financiering en kredietwaardigheid
                                    van de decentrale overheden; en</al></li><li nr="•"><al>het beheersen van renterisico's; en</al></li><li nr="•"><al>het vergroten van transparantie.</al></li></lijst><al/><al>Op de Wet FIDO is verdere regelgeving gebaseerd.</al><al/><al>In de <vet>Uitvoeringsregeling Financiering decentrale overheden
                                (Ufdo)</vet> staan de percentages voor de kasgeldlimiet en de
                            renterisiconorm. Hoeveel geld waterschappen mogen lenen, is afhankelijk
                            van de hoogte van de begroting. De kasgeldlimiet bepaalt hoeveel geld ze
                            mogen lenen voor een periode van maximaal 1 jaar. De renterisiconorm
                            schrijft voor hoeveel maximaal geleend mag worden voor een periode
                            langer dan 1 jaar.</al><al/><al>In de <vet>Regeling uitzetting derivaten decentrale overheden
                                (RUDDO)</vet> zijn de normen met betrekking tot kredietwaardigheid
                            vastgelegd, waaraan de partijen waar de decentrale overheden middelen
                            willen uitzetten moeten voldoen.</al><al/><al>In de <vet>Regeling schatkistbankieren decentrale overheden</vet> is
                            nader uitgewerkt hoe schatkistbankieren voor decentrale overheden werkt
                            en welke rechten en verplichtingen decentrale overheden en de Staat
                            hebben. De verplichting tot Schatkistbankieren is vastgelegd in de Wet
                            Fido.</al><al/><al>In het <vet>Besluit leningvoorwaarden decentrale overheden</vet> staan
                            voorwaarden voor decentrale overheden die geld willen lenen.
                            Geldleningen kunnen slechts worden aangegaan of verstrekt en de nakoming
                            van uit geldleningen voortvloeiende verplichtingen (rente en aflossing)
                            kunnen slechts worden gegarandeerd, indien de wederzijdse
                            betalingsverplichtingen zijn uitgedrukt in euro of in één van de
                            nationale munteenheden van de lidstaten van de Europese Unie die
                            deelnemen aan de Economische en Monetaire Unie én indien de hoofdsom
                            niet onderhevig is aan enige vorm van indexatie.</al><al/><al>Tot slot is een waterschap verplicht een financiële verordening op te
                            stellen. Dit op basis van de <vet>Waterschapswet</vet>. Ook dienen de
                            begroting en het jaarverslag een financieringsparagraaf te bevatten.
                            Deze verplichting is vastgelegd in het <vet>Waterschapsbesluit</vet>
                            (hoofdstuk 4).</al></artikel><artikel><kop><label/><nr>1.2</nr><titel>Kwalitatieve randvoorwaarden en instrumenten</titel></kop><al>Het wettelijk kader kent de volgende kwalitatieve randvoorwaarden
                            waaruit volgt dat zogenaamd bankieren door decentrale overheden, niet is
                            toegestaan:</al><lijst><li nr="1."><al>het aangaan van leningen en het uitzetten van middelen evenals
                                    het verlenen van garanties, zijn alleen toegestaan voor de
                                    uitoefening van de publieke taak; en</al></li><li nr="2."><al>uitzettingen en het gebruik van derivaten dienen een prudent
                                    karakter te hebben en behoren niet gericht te zijn op het
                                    genereren van inkomen door het lopen van risico's.</al></li></lijst><al/><al>In verband met de vereisten van de Wet FIDO heeft het bestuur volgende
                            instrumenten voor het sturen, beheersen, verantwoorden en toezicht
                            houden op het gebied van treasury:</al><lijst><li nr="1."><al>het treasurystatuut; en</al></li><li nr="2."><al>de treasuryparagraaf.</al></li></lijst><al/><al>In het statuut worden de kaders van de treasuryfunctie aangegeven. Het
                            treasurystatuut maakt een objectieve en transparante verantwoording
                            vooraf en achteraf mogelijk. Naast het treasurystatuut wordt jaarlijks
                            een treasuryparagraaf in zowel de begroting, de bestuursrapportage als
                            in de jaarrekening opgenomen. Hierin worden de specifieke
                            beleidsvoornemens en de uitvoering van het beleid op het gebied van
                            treasury besproken.</al></artikel><artikel><kop><label/><nr>1.3</nr><titel>Opbouw van het treasurystatuut</titel></kop><al>Allereerst worden de doelstellingen van de treasuryfunctie van het
                            waterschap geformuleerd. Deze worden vervolgens nader uitgewerkt in de
                            organisatie en procedures waarbij rekening gehouden wordt met de
                            voorgeschreven limieten. Het treasurybeleid wordt vervolgens beschreven
                            voor de onderdelen voorbereiding, vaststelling en uitvoering. Daarna
                            komen de administratieve organisatie en interne controle van de
                            treasuryfunctie aan de orde. Daarbij ligt het accent op de eenduidigheid
                            betreffende de verdeling van de taken, bevoegdheden en
                            verantwoordelijkheden. Als bijlage is tot slot het begrippenkader
                            opgenomen. Met de vaststelling van dit treasurystatuut wordt voldaan aan
                            de verplichting zoals die is opgenomen in artikel 108 en 109 van de
                            Waterschapswet.</al></artikel></hoofdstuk><hoofdstuk><kop><label/><nr>2.</nr><titel>DOEL VAN HET TREASURYSTATUUT</titel></kop><artikel><kop><label/><nr>2.1</nr><titel>Doel</titel></kop><al>Het treasurystatuut (hierna: statuut) heeft tot doel een formeel kader
                            te scheppen waar binnen de financiering- en beleggingsactiviteiten van
                            Waterschap Drents Overijsselse Delta dienen plaats te vinden. In het
                            statuut moeten de vier elementen sturen, beheersen, verantwoorden en
                            toezicht houden in hun samenhang, duidelijkheid en transparantie
                            garanderen.</al><al/><al>Het statuut is een "levend" document waarbij regelmatig moet worden
                            gecontroleerd of de inhoud nog aansluit bij de omstandigheden. Bij sterk
                            veranderde omstandigheden kan het statuut aanpassingen vereisen.</al></artikel><artikel><kop><label/><nr>2.2</nr><titel>Algemene missie</titel></kop><al>In het oprichtingsreglement van het waterschap legt de provincie voor
                            het waterschap het gebied, de taken, de inrichting, de omvang en
                            samenstelling van het bestuur vast. De algemene missie van Waterschap
                            Drents Overijsselse Delta is het zo optimaal mogelijk uitvoeren van haar
                            publieke taken. In algemene zin zal het financieel beleid dienen bij te
                            dragen aan en ondersteuning bieden voor het uitvoeren van deze missie.
                            Meer specifiek zal de financiële continuïteit op korte en lange termijn
                            gewaarborgd dienen te worden.</al></artikel><artikel><kop><label/><nr>2.3</nr><titel>Het treasurybeleid</titel></kop><al>Het treasurybeleid is erop gericht toegang te verkrijgen en te behouden
                            tot de geld- en kapitaalmarkt om zo, binnen de financiële mogelijkheden
                            van het waterschap, een optimaal of voldoende rendement te verkrijgen
                            dan wel de lasten zo veel mogelijk te reduceren. Hierbij moeten de
                            risico's zo goed mogelijk worden beheerst.</al><al/><al>Meer gedetailleerd zijn de doelstellingen van het treasurybeleid:</al><lijst><li nr="•"><al>het verkrijgen en behouden van toegang tot de geld- en
                                    kapitaalmarkten tegen de scherpst mogelijke condities;</al></li><li nr="•"><al>het beschermen van de organisatie tegen ongewenste financiële
                                    risico's, zoals rente-, koers-, liquiditeits-, valuta- en
                                    kredietrisico's;</al></li><li nr="•"><al>het minimaliseren van de interne (verwerkingskosten) en externe
                                    kosten bij het beheren van de geldstromen en de financiële
                                    posities;</al></li><li nr="•"><al>het realiseren van een efficiënte en controleerbare
                                    treasuryfunctie binnen de organisatie;</al></li><li nr="•"><al>het tijdig beschikbaar hebben van betrouwbare informatie
                                    aangaande de treasury;</al></li><li nr="•"><al>het continu voldoen aan de wettelijke vereisten aangaande
                                    treasury, zoals onder meer opgenomen in de Wet FIDO, RUDDO en
                                    Regeling schatkistbankieren decentrale overheden en de daarbij
                                    behorende uitvoeringsregelingen.</al></li></lijst></artikel><artikel><kop><label/><nr>2.4</nr><titel>Risico-attitude</titel></kop><al>De attitude van het Waterschap Drents Overijsselse Delta ten aanzien van
                            financieel risico is risicomijdend.</al><al/><al>Risicomijdend houdt in ieder geval in:</al><lijst><li nr="•"><al>Het beleid ten aanzien van financieringen is erop gericht een
                                    spreiding van toekomstige renterisico's te bevorderen opdat ook
                                    in de toekomst kan worden ingespeeld op ontwikkelingen op het
                                    gebied van het aantrekken en uitzetten van financieringen zodat
                                    voldaan wordt aan de renterisiconorm conform de eisen uit de wet
                                    FIDO en er geen overmatige blootstelling aan rentebewegingen
                                    optreedt;</al></li><li nr="•"><al>Het beleid is er op gericht om te komen tot optimalisatie van de
                                    inkomende en uitgaande geldstromen middels het matchen van
                                    inkomsten en uitgaven in de loop van het jaar;</al></li><li nr="•"><al>Het beleid ten aanzien van beleggingen is zodanig dat alleen
                                    beleggingen kunnen worden gedaan van tijdelijke
                                    overschotten;</al></li><li nr="•"><al>Het gebruik van derivaten is <vet>niet</vet> toegestaan ter
                                    beperking van financiële risico’s.</al></li><li nr="•"><al>Het aangaan van leningen aangaan, uitzetten van middelen of
                                    verlenen van garanties in een andere valuta dan de Euro is
                                        <vet>niet</vet> toegestaan.</al></li></lijst></artikel><artikel><kop><label/><nr>2.5</nr><titel>Grenzen van het statuut</titel></kop><al>De volgende activiteiten vallen buiten de kaders van dit statuut:</al><lijst><li nr="•"><al>Deelnemingen en beleggingen (incl. het uitzetten van middelen
                                    via leningen) die worden gedaan in het kader van de publieke
                                    taak, waarbij bewust risico's worden aanvaard.</al></li><li nr="•"><al>Het uitzetten van overtollige middelen voor een langere tijd
                                    (&lt; 12 mnd.) bij andere openbare lichamen.</al></li><li nr="•"><al>Het verlenen van garanties.</al></li></lijst><al/><al>In de voorkomende gevallen dient hiervoor steeds afzonderlijke
                            besluitvorming plaats te vinden. Deze besluitvorming dient plaats te
                            vinden binnen de kaders van het Delegatiebesluit en de
                            Mandaatregeling.</al></artikel></hoofdstuk><hoofdstuk><kop><label/><nr>3.</nr><titel>DE ORGANISATIE VAN DE TREASURYFUNCTIE</titel></kop><artikel><kop><label/><nr>3.1</nr><titel>Verantwoordelijkheden en bevoegdheden</titel></kop><al>De plaats van treasury binnen het Waterschap Drents Overijsselse Delta
                            is als volgt aan te geven:</al><al/><al>Na vaststelling van het Statuut delegeert het algemeen bestuur middels
                            een delegatiebesluit het dagelijks bestuur voor de uitvoering van het
                            treasurybeleid, c.q. concrete treasury-activiteiten zoals financieringen
                            en uitzetten van gelden. Via het mandaatbesluit draagt het dagelijks
                            bestuur de bevoegdheid tot het uitvoeren van het treasurybeleid over aan
                            de secretaris-directeur. De financiële bevoegdheid van de
                            secretaris-directeur is via het Mandaatbesluit beperkt; alle financiële
                            bevoegdheden zijn vastgelegd in de mandateringstabel.</al><al/><al>In de uitvoering van het treasurybeleid wordt de secretaris-directeur
                            ondersteund door de manager Financiën en Juridische zaken. De
                            secretaris-directeur en de manager Financiën en Juridische zaken vormen
                            tezamen de treasurycommissie; de treasurycommissie wordt verder
                            ondersteund door de afdeling Financiën en Juridische zaken.</al></artikel><artikel><kop><label/><nr>3.2</nr><titel>Bestuurlijke informatievoorziening</titel></kop><al>De secretaris-directeur informeert het dagelijks bestuur over aangegane
                            leningen en uitgezette middelen (&lt; 12 mnd.) via een schriftelijke
                            mededeling van de treasurycommissie. Ten behoeve van het inzicht
                            vermelden deze mededelingen ook het totaal van de aangegane leningen,
                            het totaal van de uitgezette middelen (&lt; 12 mnd.), het saldo van de
                            overtollige middelen in ’s Rijks schatkist, de liquiditeitspositie en
                            een liquiditeitsprognose.</al><al/><al>Het algemeen bestuur ontvangt sturings- en verantwoordingsinformatie
                            over het treasurybeleid via de treasuryparagraaf in de begroting, via de
                            “bestuursrapportage” en de jaarrekening. Paragraaf 5.2 werkt de
                            financiële beleidscyclus nader uit.</al></artikel><artikel><kop><label/><nr>3.3</nr><titel>Administratieve organisatie (AO)</titel></kop><al>In het kader van dit treasurystatuut zijn drie procedures opgesteld,
                            welke als bijlagen bij dit statuut zijn opgenomen. In deze procedures
                            worden verantwoordelijkheden, activiteiten, bevoegdheden en
                            functiescheidingen tussen besluitvormende, uitvoerende, registrerende en
                            controlerende functies vastgelegd. De procedures zijn:</al><lijst><li nr="•"><al>‘Aangaan van leningen’; en</al></li><li nr="•"><al>‘Uitzetten van gelden voor een korte periode (deposito's)’;
                                    en</al></li><li nr="•"><al>‘Schatkistbankieren’.</al></li></lijst><al/><al>Door functiescheiding te creëren tussen besluitvormende, registrerende
                            en controlerende functies wordt misbruik zoveel mogelijk voorkomen.
                            Naast de externe controle aan het einde van het proces vindt ook tijdens
                            de processen controle plaats naar de juistheid en legitimiteit. Het
                            belangrijkste deel van de controle vindt dan ook intern plaats,
                            bijvoorbeeld met de interne controle op rechtmatigheid. De controle van
                            de accountant vindt plaats in het kader van de controle op de
                            jaarrekening. Hiermee strekt de controle van de accountant zich uit over
                            het gehele uitvoeringstraject. De invulling hiervan is in de
                            verordeningen en artikel 109 <vet>Waterschapswet</vet> (“controle op het
                            financiële beheer en van de inrichting van de financiële organisatie”)
                            neergelegd.</al></artikel></hoofdstuk><hoofdstuk><kop><label/><nr>4.</nr><titel>INSTRUMENTEN EN LIMIETEN VAN DE TREASURYFUNCTIE</titel></kop><artikel><kop><label/><nr>4.1</nr><titel>Uitoefening treasuryfunctie</titel></kop><al>Dit hoofdstuk zet de kaders uiteen waarbinnen de uitoefening van de
                            treasuryfunctie dient plaats te vinden. Het geeft daarmee de (uiterste)
                            grenzen aangeeft van handelingen, verantwoordelijkheden en/of
                            bevoegdheden. Eerst worden echter de beschikbare instrumenten benoemd.
                        </al></artikel><artikel><kop><label/><nr>4.2</nr><titel>Instrumenten</titel></kop><al>Voor het uitvoeren van transacties zijn in het kader van de treasury de
                            volgende instrumenten ter beschikking:</al><lijst><li nr="•"><al>Rekening-courantovereenkomst Staat der Nederlanden
                                    (Schatkistbankieren);</al></li><li nr="•"><al>Overige rekening-courant faciliteiten;</al></li><li nr="•"><al>Kasgeldleningen;</al></li><li nr="•"><al>Vaste geldleningen;</al></li><li nr="•"><al>Uitzettingsvormen (zoals deposito's).</al></li></lijst></artikel><artikel><kop><label/><nr>4.3</nr><titel>Limieten</titel></kop><al>Bij het gebruik van de bovenstaande instrumenten moet men in ieder geval
                            voldoen aan de onderstaande richtlijnen:</al></artikel><artikel><kop><label/><nr>4.3.1</nr><titel>Algemeen</titel></kop><lid><lidnr>•</lidnr><al>Geld wordt uitsluitend uitgezet of opgenomen op basis van een
                                recente liquiditeitsprognose en een actuele rentevisie.</al></lid><lid><lidnr>•</lidnr><al>De renterisiconorm mag in principe niet worden overschreden.</al></lid><lid><lidnr>•</lidnr><al>De rentevisie / rentescenario's van het Waterschap Drents
                                Overijsselse Delta zijn gebaseerd op informatie van gezaghebbende
                                instanties zoals de European Central Bank (ECB) en het Centraal Plan
                                Bureau (CPB).</al></lid></artikel><artikel><kop><label/><nr>4.3.2</nr><titel>Opnemen</titel></kop><lid><lidnr>•</lidnr><al>Renterisico's op de netto vlottende schuld zijn begrensd tot de
                                normen van de kasgeldlimiet van de Wet FIDO;</al></lid><lid><lidnr>•</lidnr><al>Renterisico's op de vaste schuld zijn begrensd tot de normen van de
                                renterisiconorm van de Wet FIDO;</al></lid><lid><lidnr>•</lidnr><al>Het gebruik van specifieke rente-instrumenten vereist per transactie
                                afzonderlijke besluitvorming door het algemeen bestuur en dient te
                                geschieden conform de ministeriële regeling uit hoofde van de Wet
                                FIDO en RUDDO;</al></lid><lid><lidnr>•</lidnr><al>Het aantrekken van leningen geschiedt conform de procedure ‘aangaan
                                van leningen’ zoals opgenomen in bijlage 1.</al></lid></artikel><artikel><kop><label/><nr>4.3.3</nr><titel>Uitzetten van gelden voor een korte periode (deposito's) bij
                                andere openbare lichamen</titel></kop><al>Op basis van paragraaf 2.5 vallen deelnemingen en beleggingen en het
                            uitzetten van overtollige middelen voor een langere tijd (&lt; 12 mnd.)
                            bij andere openbare lichamen buiten de kaders van dit statuut.</al><al/><al>Voor het overige houden waterschappen hun overtollige liquide middelen
                            in ’s Rijks schatkist aan. In afwijking op deze wettelijke eis kunnen
                            waterschappen hun overtollige middelen in de vorm van leningen uitzetten
                            bij andere openbare lichamen, met dien verstande dat openbare lichamen
                            geen leningen kunnen verstrekken aan openbare lichamen ten aanzien
                            waarvan zij met het financiële toezicht zijn belast. De treasuryfunctie
                            beperkt zich tot uitzettingen van overtollige middelen voor een kortere
                            periode (&lt; 12 mnd.) bij andere openbare lichamen.</al><al/><lijst><li nr="•"><al>Risico's bij uitzettingen voor een kortere periode worden
                                    beperkt doordat minimaal de hoofdsom is gegarandeerd;</al></li><li nr="•"><al>Het uitzetten van gelden geschiedt conform de procedure
                                    'uitzetten van gelden voor een korte periode bij andere openbare
                                    lichamen', zoals opgenomen in bijlage 2.</al></li></lijst></artikel></hoofdstuk><hoofdstuk><kop><label/><nr>5.</nr><titel>VOORBEREIDING EN VASTSTELLING VAN HET TREASURYBELEID </titel></kop><artikel><kop><label/><nr>5.1</nr><titel>Financiële beleidscyclus / rapportages</titel></kop><al>Waterschap Drent Overijsselse Delta gebruikt de jaarlijkse financiële
                            beleidscyclus voor het vaststellen van het treasurybeleid, voor het
                            afleggen van verantwoording over dat beleid en voor bijstelling van het
                            beleid door het jaar heen. De beleidscyclus kent een aantal sturings- en
                            rapportagedocumenten, die gedurende het jaar geformuleerd worden door de
                            afdeling Financiën en Juridische zaken.</al><al/><al>Deze documenten zijn:</al><lijst><li nr="•"><al>Perspectiefnota: voorafgaand aan de vaststelling van de
                                    begroting behandelt het algemeen bestuur de voorjaarsnota in het
                                    voorjaar die betrekking heeft op het begrotingsjaar alsmede
                                    minimaal de 3 daarop volgende jaren. De voorjaarsnota is een
                                    meerjarenraming, waarin de lange termijn ontwikkelingen worden
                                    geanalyseerd en doorgerekend. Dit analyseren en doorrekenen
                                    dient ook te gebeuren voor de liquiditeitsprognose en de
                                    risicoanalyse. De voorjaarsnota vormt de basis voor de verdere
                                    begrotingsprocedure.</al></li><li nr="•"><al>Programmabegrotinq inclusief meerjarenbegroting: in het najaar
                                    wordt de programmabegroting opgesteld waarin de
                                    treasuryparagraaf wordt opgenomen. Het treasurybeleid zoals dit
                                    in de programmabegroting wordt opgenomen, wordt voorbereid door
                                    de afdeling Financiën en Juridische zaken en na behandeling door
                                    het management en het dagelijks bestuur, vastgesteld door het
                                    algemeen bestuur. In, of op basis van, de treasuryparagraaf
                                    kunnen mandaten worden vastgesteld om de daadwerkelijke
                                    transacties te laten uitvoeren. Naast de treasuryparagraaf kent
                                    de begroting een liquiditeitsprognose en een rentevisie.</al></li><li nr="•"><al>Jaarrekening: in de jaarrekening, die gezien moet worden als de
                                    verantwoording van de uitvoering van het beleid, wordt wederom
                                    een treasuryparagraaf opgenomen. Hierin wordt het beleid zoals
                                    het voorgenomen was in de treasuryparagraaf in de begroting
                                    getoetst aan het werkelijk uitgevoerde beleid. Verschillen
                                    dienen daarbij verklaard te worden. </al></li></lijst><al>De treasuryparagraaf in de Begroting worden gebruikt om het
                            treasurybeleid te formuleren en de treasuryparagraaf van de Jaarrekening
                            wordt gebruikt om het treasurybeleid te toetsen. In de
                            treasuryparagrafen worden de volgende onderwerpen meegenomen:</al><lijst><li nr="•"><al>De algemene interne en externe ontwikkelingen die van invloed
                                    zijn op de treasuryfunctie;</al></li><li nr="•"><al>De ontwikkeling in de financierings-, beleggings- en
                                    vermogensbehoefte;</al></li><li nr="•"><al>De ontwikkeling in de renterisiconorm en de kasgeldlimiet;</al></li><li nr="•"><al>Het risicobeleid: analyse van de risico’s m.b.t. treasury;</al></li><li nr="•"><al>Het cashmanagement: de plannen, c.q. realisatie van het beleid
                                    inzake het kasbeheer;</al></li><li nr="•"><al>Het financierings- en beleggingsbeleid: de plannen c.q.
                                    realisatie van het beleid voor de waterschapsfinanciering en
                                    belegging van overschotten;</al></li><li nr="•"><al>Relevante ontwikkelingen in de treasury-organisatie;</al></li><li nr="•"><al>Relevante ontwikkelingen in de informatievoorziening en
                                    systeembeheer voor de treasuryfunctie;</al></li><li nr="•"><al>Een rentevisie en een rentegevoeligheidsanalyse;</al></li><li nr="•"><al>Een liquiditeitenprognose;</al></li><li nr="•"><al>De hoogte en benutting van het drempelbedrag
                                    (“Schatkistbankieren”) per kwartaal.</al></li></lijst><al/><al>De genoemde documenten worden als onderdeel van de begroting of
                            jaarrekening vastgesteld door het algemeen bestuur.</al></artikel></hoofdstuk><hoofdstuk><kop><label/><nr>6</nr><titel>TOETSING EN CONTROL</titel></kop><artikel><kop><label/><nr>6.1</nr><titel>Intern </titel></kop><al>Controle op de uitvoering van het beleid vindt plaats middels de
                            procedures van de administratieve organisatie (onderdeel van de
                            Verordening financieel beleid en beheer zoals bedoeld in artikel 108 lid
                            1 en 2 van de Waterschapswet) en de jaarlijkse financiële beleidscyclus
                            zoals beschreven in paragraaf 5.1 van het statuut. </al><al/><al>De afdeling Financiën en Juridische zaken zal van alle plannen, nota's
                            en besluiten dossiers aanleggen. Dit dossier staat op verzoek ter
                            beschikking voor interne controle door de concerncontroller. Om een
                            correcte wijze van interne controle zeker te stellen, zullen de
                            medewerkers van de afdeling Financiën en Juridische zaken, welke belast
                            zijn met de treasury-activiteiten, niet betrokken zijn bij het feitelijk
                            administratief vastleggen van transacties en posities.</al></artikel><artikel><kop><label/><nr>6.2</nr><titel>Extern</titel></kop><al>Het Waterschap Drents Overijsselse Delta zal alle maatregelen treffen
                            die noodzakelijk zijn voor het (doen) uitvoeren van een effectieve
                            externe controle, door een registeraccountant (artikel 109 lid 2 van de
                            Waterschapswet). De toetsing van de rechtmatigheid van de uitvoering van
                            het treasurybeleid is object van de reguliere controle van de
                            accountant. Opdrachtgever voor de externe controle is het algemeen
                            bestuur.</al><al/><al>Daarnaast zal het Waterschap Drents Overijsselse Delta de volgende
                            informatie verstrekken: </al></artikel><artikel><kop><label/><nr>6.2.1</nr><titel>Toezichthouder </titel></kop><al>Jaarlijks de jaarrekening waarin opgenomen:</al><lijst><li nr="•"><al>Het begrotingstotaal bij aanvang van het verslagjaar;</al></li><li nr="•"><al>De kasgeldlimiet bij aanvang van het verslagjaar;</al></li><li nr="•"><al>De gemiddelde netto vlottende schuld in elk van de
                                    kalenderkwartalen van het verslagjaar;</al></li><li nr="•"><al>het drempelbedrag voor het begrotingsjaar waarover
                                    verantwoording wordt afgelegd;</al></li><li nr="•"><al>voor ieder kwartaal van dat jaar, het bedrag aan middelen dat in
                                    het kader van het drempelbedrag door het waterschap buiten ’s
                                    Rijks schatkist is aangehouden.</al></li></lijst><al/><al>Jaarlijks de begroting waarin opgenomen:</al><lijst><li nr="•"><al>het begrotingstotaal voor het komende jaar;</al></li><li nr="•"><al>de kasgeldlimiet bij aanvang van het komende jaar;</al></li><li nr="•"><al>de renterisiconorm bij aanvang van het komende jaar;</al></li><li nr="•"><al>het renterisico op de vaste schuld over de komende 4 jaren;</al></li><li nr="•"><al>het drempelbedrag bij aanvang van het komende jaar.</al></li></lijst></artikel><artikel><kop><label/><nr>6.2.2</nr><titel>Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) </titel></kop><al>Driemaandelijks een opgave van de stand van het EMU-saldo op een voor
                            het Centraal Bureau voor de Statistiek te bepalen wijze, zodat zij de
                            informatie aan het Ministerie van Financiën kan presenteren. Deze
                            informatie wordt door de afdeling Financiën en Juridische zaken
                            verzorgd.</al></artikel></hoofdstuk><hoofdstuk><kop><label/><nr>7.</nr><titel>BESTUURLIJKE VASTSTELLING</titel></kop><structuurtekst><al>Artikel 108 en artikel 109 van de Waterschapswet bepalen dat het
                            algemene bestuur bij verordening regels vaststelt met betrekking tot de
                            organisatie van de administratie en het beheer van de vermogenswaarden
                            en de controle. Met de vaststelling van dit statuut wordt voldaan aan de
                            verplichting dat het algemeen bestuur (minimaal) regels vaststelt inzake
                            de algemene doelstellingen, de te hanteren richtlijnen en limieten van
                            de financieringsfunctie zoals die is opgenomen in artikel 108 van de
                            Waterschapswet.</al><al/><al>Uiterlijk 14 dagen na vaststelling dient het statuut toegezonden te
                            worden aan de Gedeputeerde Staten van de provincies Overijssel en
                            Drenthe.</al></structuurtekst></hoofdstuk><hoofdstuk><kop><label/><nr>8.</nr><titel>SLOTBEPALING </titel></kop><structuurtekst><al>Dit statuut treedt in werking met ingang van de eerste dag na
                            vaststelling door het algemeen bestuur.</al><al/><al>Dit statuut kan worden aangehaald als 'Treasurystatuut van Waterschap
                            Drents Overijsselse Delta’.</al></structuurtekst></hoofdstuk></regeling-tekst><regeling-sluiting><slotformulering><al>Aldus vastgesteld door het algemeen bestuur van Waterschap Drents
                        Overijsselse Delta in de openbare vergadering van 4 januari 2016.</al></slotformulering><ondertekening>ir. H.H.G. Dijk, ir. E. de Kruijk,</ondertekening><ondertekening>Interim-dijkgraaf, secretaris-directeur</ondertekening></regeling-sluiting><bijlage><kop><label>BIJLAGE</label><nr>1:</nr><titel>PROCEDURE 'AANGAAN VAN LENINGEN<noot id="d1527e663"><noot.nr> 1 </noot.nr><noot.al>Deze procedure heeft ook betrekking op het aanpassen van de
                                looptijd van een bestaande lening.</noot.al></noot>’</titel></kop><al>Algemeen geldt dat binnen het Waterschap Drent Overijsselse Delta er naar
                    gestreefd wordt om bij het aangaan van geldleningen het 4-ogen principe te
                    hanteren. </al><table><tgroup cols="3"><colspec colname="col1" colwidth="23*"/><colspec colname="col2" colwidth="25*"/><colspec colname="col3" colwidth="52*"/><tbody><row><entry colname="col1"><al><vet>F</vet><vet>unctionaris</vet></al></entry><entry colname="col2"><al><vet>Activiteit</vet></al></entry><entry colname="col3"><al><vet>Omschrijving</vet></al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Financieel adviseur (“Treasurer”)</al></entry><entry colname="col2"><al>Signaleren liquiditeitstekort</al></entry><entry colname="col3"><al>Op basis van de liquiditeitenplanning wordt een
                                        liquiditeitstekort op korte termijn gesignaleerd.</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Financieel adviseur (“Treasurer”)</al></entry><entry colname="col2"><al>Bepalen noodzaak aangaan geldlening en omvang lening </al></entry><entry colname="col3"><al>Op basis van de liquiditeitenprognose wordt de noodzaak van
                                        extra liquide middelen beoordeelt en indien noodzakelijk
                                        wordt de omvang van de aan te trekken lening bepaald.</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Financieel adviseur (“Treasurer”)</al></entry><entry colname="col2"><al>Bepalen randvoorwaarden/ Opstellen voorstel lening</al></entry><entry colname="col3"><al>Rekening houdend met bovengenoemde informatie en het
                                        bepaalde in het treasurystatuut van het Waterschap Drents
                                        Overijsselse Delta, wordt een inventarisatie gedaan van de
                                        marktontwikkelingen teneinde te komen tot de
                                        randvoorwaarden. Hierna wordt een voorstel geformuleerd met
                                        hierin de marktbenadering, de omvang, de gewenste looptijd
                                        en het te verwachten rentepercentage van de af te sluiten
                                        lening.</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Treasury-commissie </al></entry><entry colname="col2"><al>Beoordelen voorstel lening</al></entry><entry colname="col3"><al>Instemmen met (evt. na wijzigingen) of afkeuren van het
                                        geformuleerde voorstel met hierin de marktbenadering, de
                                        omvang, de gewenste looptijd en het te verwachten
                                        rentepercentage van de af te sluiten lening.</al></entry></row><row><entry colname="col1" morerows="1"><al>Financieel adviseur (“Treasurer”)</al><al/></entry><entry colname="col2" morerows="1"><al>Opvragen offertes</al><al/></entry><entry colname="col3"><al>Schriftelijk (e-mail toegestaan) wordt bij minimaal 3 banken
                                        (waaronder de huisbankier) en/of geldmakelaars een
                                            <vet>schriftelijke</vet> offerte (e-mail toegestaan)
                                        opgevraagd voor de lening.</al><al/></entry></row><row><entry colname="col3"><al>Bij het aantrekken van vaste leningen krijgen de
                                        marktpartijen minimaal 5 werkdagen de tijd gegeven om een
                                        offerte in te dienen. Deze termijn is nodig om een goede
                                        marktwerking te waarborgen.</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Financieel adviseur (“Treasurer”)</al></entry><entry colname="col2"><al>Beoordelen offertes</al></entry><entry colname="col3"><al>Op grond van de ontvangen schriftelijke offertes wordt
                                        bepaald bij welke instantie de lening wordt aangegaan. De
                                        lening met de beste condities qua rente en kosten (incl.
                                        risico’s) wordt gekozen.</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Financieel adviseur (“Treasurer”)</al></entry><entry colname="col2"><al>Afsluiten lening</al></entry><entry colname="col3"><al>Nadat is bepaald bij wie de lening wordt aangegaan wordt er
                                        telefonisch én schriftelijk (per e-mail) akkoord gegeven aan
                                        de betreffende instantie. Deze instantie stuurt vervolgens
                                        een schriftelijke bevestiging met de overeengekomen
                                        voorwaarden.</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Secretaris-Directeur</al><al>(te baseren op actuele Delegatiebesluit en
                                        mandaatregeling)</al></entry><entry colname="col2"><al>Ondertekenen leningsovereenkomst</al></entry><entry colname="col3"><al>Binnen enkele dagen zal de lening worden geformaliseerd door
                                        ondertekening van de leningsovereenkomst welke vervolgens
                                        wordt geretourneerd aan de betreffende instantie.</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Secretaris-Directeur</al></entry><entry colname="col2"><al>Afleggen verantwoording</al></entry><entry colname="col3"><al>In de eerstvolgende vergadering van het dagelijks bestuur
                                        wordt schriftelijk terugmelding gedaan van de aangegane
                                        lening met alle relevante gegevens (zie paragraaf 3.2
                                        statuut). In de treasuryparagraaf van de jaarrekening wordt
                                        tevens verantwoording afgelegd over de gekozen handelswijze
                                        (zie paragraaf 5.1 statuut).</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Medewerker financiële administratie</al></entry><entry colname="col2"><al>Inboeken lening</al></entry><entry colname="col3"><al>Na ontvangst van het geld wordt de lening ingeboekt in de
                                        financiële administratie. </al></entry></row><row><entry colname="col1" morerows="2"><al>Financieel adviseur (“Treasurer”)</al><al/><al/></entry><entry colname="col2" morerows="2"><al>Dossier bijwerken en registreren / archiveren officiële
                                        leningbescheiden</al><al/><al/></entry><entry colname="col3"><al>Het dossier geldleningen wordt bijgewerkt, waarin alle
                                        relevante gegevens van de lening vastgelegd worden (zoals
                                        ontvangen schriftelijke offertes, beoordelingsformulier en
                                        leningsovereenkomst). </al></entry></row><row><entry colname="col3"><al>De originele ondertekende leningsbescheiden met bijlagen
                                        worden geregistreerd en gearchiveerd in het dossier
                                        geldleningen.</al></entry></row><row><entry colname="col3"><al>Het treasurydossier is digitaal te raadplegen via een
                                        zogenaamd document management systeem (DMS).</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Medewerker interne controle / bedrijfskundige</al></entry><entry colname="col2"><al>Toetsen procedure (steekproefgewijs)</al></entry><entry colname="col3"><al>Toetsen of de vooraf vastgestelde procedure op een juiste
                                        wijze is gevolgd en vastgelegd m.b.v. een IC-checklist voor
                                        treasury.</al></entry></row></tbody></tgroup></table></bijlage><bijlage><kop><label>BIJLAGE</label><nr>2:</nr><titel>PROCEDURE ‘UITZETTEN VAN GELDEN VOOR EEN KORTERE PERIODE BIJ ANDERE
                        OPENBARE LICHAMEN’</titel></kop><al>Als we spreken over een procedure voor het uitzetten van gelden, dient gemeld te
                    worden dat deze procedure slechts van toepassing is op het uitzetten van gelden
                    voor een korte periode (&lt; 12 mnd.) bij andere openbare lichamen.</al><table><tgroup cols="3"><colspec colname="col1" colwidth="24*"/><colspec colname="col2" colwidth="25*"/><colspec colname="col3" colwidth="51*"/><tbody><row><entry colname="col1"><al><vet>F</vet><vet>unctionaris</vet></al></entry><entry colname="col2"><al><vet>Activiteit</vet></al></entry><entry colname="col3"><al><vet>Omschrijving</vet></al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Financieel adviseur (“Treasurer”)</al></entry><entry colname="col2"><al>Signaleren “noodzaak” uitzetten gelden</al></entry><entry colname="col3"><al>Op basis van de liquiditeitsprognose wordt de omvang (en
                                        termijn) van de overtollige middelen bepaald. Dit binnen de
                                        kaders van de Regeling schatkistbankieren decentrale
                                        overheden.</al></entry></row><row><entry colname="col1" morerows="1"><al>Financieel adviseur (“Treasurer”)</al><al/></entry><entry colname="col2" morerows="1"><al>Bepalen randvoorwaarden / Opstellen voorstel uitzetten
                                        overtollige middelen bij andere openbare lichamen</al><al/></entry><entry colname="col3"><al>Rekening houdend met bovengenoemde informatie en het
                                        bepaalde in het treasurystatuut van het Waterschap Drents
                                        Overijsselse Delta, wordt een inventarisatie gedaan van de
                                        marktontwikkelingen teneinde te komen tot de
                                        randvoorwaarden. Het netwerk van de toezichthouder
                                        (Provincie Overijssel en Provincie Drenthe) kan gebruikt
                                        worden bij het verkennen van de markt.</al><al/></entry></row><row><entry colname="col3"><al>Hierna wordt een voorstel geformuleerd met hierin minimaal
                                        de “marktbenadering”, de looptijd en omvang van de
                                        uitzetting en het te verwachten rente percentage.</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Treasury-commissie </al></entry><entry colname="col2"><al>Beoordelen voorstel lening</al></entry><entry colname="col3"><al>Instemmen met (evt. na wijzigingen) of afkeuren van het
                                        geformuleerde voorstel met hierin de “marktbenadering”, de
                                        omvang, de gewenste looptijd en het te verwachten
                                        rentepercentage voor de uit te zetten middelen.</al></entry></row><row><entry colname="col1" morerows="1"><al>Financieel adviseur (“Treasurer”)</al><al/></entry><entry colname="col2" morerows="1"><al>Opvragen offertes</al><al/></entry><entry colname="col3"><al>Schriftelijk (e-mail toegestaan) wordt bij geïnteresseerde
                                        openbare lichamen en/of geldmakelaars een
                                            <vet>schriftelijke</vet> offerte (e-mail toegestaan)
                                        opgevraagd voor de uit te zetten middelen.</al><al/></entry></row><row><entry colname="col3"><al>De partijen krijgen minimaal 5 werkdagen de tijd om een
                                        offerte in te dienen. Deze termijn is nodig om een goede
                                        marktwerking te waarborgen.</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Financieel adviseur (“Treasurer”)</al></entry><entry colname="col2"><al>Beoordelen offertes</al></entry><entry colname="col3"><al>Op grond van de ontvangen schriftelijke offertes wordt
                                        bepaald bij welk openbaar lichaam het geld wordt uitgezet
                                        (hierbij geldt de beste condities op het gebied van rente en
                                        kosten).</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Financieel adviseur (“Treasurer”)</al></entry><entry colname="col2"><al>Accorderen uitzetting</al></entry><entry colname="col3"><al>Nadat is bepaald bij wie de uitzetting wordt aangegaan wordt
                                        er telefonisch én schriftelijk (per e-mail) akkoord gegeven
                                        aan de betreffende instantie, inclusief een schriftelijke
                                        bevestiging met de overeengekomen voorwaarden.</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Secretaris-Directeur</al><al>(te baseren op actuele Delegatiebesluit en
                                        mandaatregeling)</al></entry><entry colname="col2"><al>Ondertekenen overeenkomst</al></entry><entry colname="col3"><al>De uitzetting wordt geformaliseerd door ondertekening van
                                        een overeenkomst welke vervolgens wordt verstuurd aan de
                                        betreffende instantie, inclusief een verzoek tot
                                        retournering van een getekend exemplaar.</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Hoofd afdeling Financiën en Juridische zaken (namens
                                        treasurycommissie)</al></entry><entry colname="col2"><al>Opdracht tot beschikbaar stellen middelen</al></entry><entry colname="col3"><al>Nadat retourontvangst van de overeenkomst worden de middelen
                                        ter beschikking gesteld aan de contractpartij. Deze
                                        overboeking verloopt via de betalingsprocedure van
                                        Waterschap Drents Overijsselse Delta.</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Secretaris-Directeur</al></entry><entry colname="col2"><al>Afleggen verantwoording</al></entry><entry colname="col3"><al>In de eerstvolgende vergadering van het dagelijks bestuur
                                        wordt schriftelijke terugmelding gedaan van de aangegane
                                        lening met alle relevante gegevens (zie paragraaf 3.2
                                        statuut). In de treasuryparagraaf van de jaarrekening wordt
                                        tevens verantwoording afgelegd over de gekozen handelswijze
                                        (zie paragraaf 5.1 statuut).</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Medewerker financiële administratie</al></entry><entry colname="col2"><al>Inboeken vordering</al></entry><entry colname="col3"><al>Na debitering van het dagafschrift zal de uitzetting worden
                                        ingeboekt in de financiële administratie. </al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Financieel adviseur (“Treasurer”)</al></entry><entry colname="col2"><al>Dossier bijwerken</al></entry><entry colname="col3"><al>Tevens wordt het dossier "uitgezette overtollige middelen"
                                        bijgewerkt.</al></entry></row><row><entry colname="col1" morerows="2"><al>Financieel adviseur (“Treasurer”)</al><al/><al/></entry><entry colname="col2" morerows="2"><al>Dossier bijwerken en registreren / archiveren officiële
                                        bescheiden</al><al/><al/></entry><entry colname="col3"><al>Het dossier "uitgezette overtollige middelen" wordt
                                        bijgewerkt, waarin alle relevante gegevens van de uitzetting
                                        vastgelegd worden (zoals ontvangen schriftelijke offertes,
                                        beoordelingsformulier en overeenkomst). </al></entry></row><row><entry colname="col3"><al>De originele ondertekende bescheiden met bijlagen worden
                                        geregistreerd en gearchiveerd in het dossier
                                        geldleningen.</al></entry></row><row><entry colname="col3"><al>Het dossier is digitaal te raadplegen via een zogenaamd
                                        document management systeem (DMS).</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Medewerker interne controle / bedrijfskundige</al></entry><entry colname="col2"><al>Auditing procedure (steekproefgewijs)</al></entry><entry colname="col3"><al>Toetsen of de vooraf vastgestelde procedure op een juiste
                                        wijze is gevolgd en vastgelegd m.b.v. een IC-checklist voor
                                        treasury.</al></entry></row></tbody></tgroup></table></bijlage><bijlage><kop><label>BIJLAGE</label><nr>3:</nr><titel>PROCEDURE “SCHATKISTBANKIEREN”</titel></kop><table><tgroup cols="3"><colspec colname="col1" colwidth="19*"/><colspec colname="col2" colwidth="25*"/><colspec colname="col3" colwidth="56*"/><tbody><row><entry colname="col1"><al><vet>Afdeling / functionaris</vet></al></entry><entry colname="col2"><al><vet>Activiteit</vet></al></entry><entry colname="col3"><al><vet>Omschrijving</vet></al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Financieel</al><al>adviseur</al><al>(“Treasurer”)</al></entry><entry colname="col2"><al>Vaststellen</al><al>drempelbedrag</al></entry><entry colname="col3"><al>Ten tijde van het opstellen van de begroting wordt het
                                        drempelbedrag vastgesteld. Dit bedrag wordt opgenomen in de
                                        financiële paragraaf van de begroting. Ook het format voor
                                        de berekening en monitoring van het drempelbedrag (door het
                                        Rijk beschikbaar gesteld) wordt bijgewerkt.</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Financieel</al><al>adviseur</al><al>(“Treasurer”)</al></entry><entry colname="col2"><al>Informeren</al><al>coördinator</al><al>boekhouding</al></entry><entry colname="col3"><al>De treasurer informeert de coördinator</al><al>boekhouding (en visa versa) maandelijks overde belangrijkste
                                        ontwikkelingen in de</al><al>liquiditeitsprognose. In het kader van het</al><al>schatkistbankieren is het belangrijkste aspect deverwachte
                                        ontwikkeling van het rekeningcourantkrediet bij de
                                        Nederlandse</al><al>Waterschapsbank (NWB).</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Financieel</al><al>adviseur</al><al>(“Coördinator</al><al>boekhouding”)</al></entry><entry colname="col2"><al>Registreren</al><al>dagelijkse</al><al>bankstanden</al></entry><entry colname="col3"><al>Wekelijks wordt het format voor de berekeningen monitoring
                                        van het drempelbedragbijgewerkt door de coördinator
                                        boekhouding.</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Financieel</al><al>adviseur</al><al>(“Coördinator</al><al>boekhouding”)</al></entry><entry colname="col2"><al>Monitoren</al><al>drempelbedrag</al></entry><entry colname="col3"><al>Op basis van het door het Rijk beschikbaar</al><al>gestelde format wordt door de coördinator</al><al>boekhouding toegezien op de ontwikkeling vanhet gebruikte
                                        drempelbedrag (op</al><al>kwartaalbasis).</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>Financieel</al><al>adviseur</al><al>(“Coördinator</al><al>boekhouding”)</al></entry><entry colname="col2"><al>Afromen lopende</al><al>rekening(en)</al></entry><entry colname="col3"><al>Indien uit het monitoren van het drempelbedrag blijkt dat
                                        het drempelbedrag (in het kwartaal) te frequent en te ruim
                                        overschreden wordt, dan wordt een “herstelplan”
                                        opgesteld.</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al/></entry><entry colname="col2"><al>Bij incidentele overschotten</al></entry><entry colname="col3"><al>Indien sprake is van incidentele overschotten, dan bestaat
                                        het herstelplan uit het afromen van de lopende rekening(en)
                                        naar de Schatkist (Rekening-courant Staat der
                                        Nederlanden).</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al/></entry><entry colname="col2"><al>Bij structurele overschotten &gt; kwartaal en &lt; 12
                                        mnd.</al></entry><entry colname="col3"><al>Indien sprake is van structurele overschotten (hier: &gt;
                                        kwartaal), dan dient samen met de treasurer onderzocht te
                                        worden of de procedure ‘UITZETTEN VAN GELDEN VOOR EEN
                                        KORTERE PERIODE BIJ ANDERE OPENBARE LICHAMEN’ (Bijlage 2)
                                        moet worden gestart.</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al/></entry><entry colname="col2"><al>Bij structurele overschotten &gt; 12 mnd.</al></entry><entry colname="col3"><al>Bij structurele overschotten &gt; 12 mnd. dient de treasurer
                                        te onderzoeken of het uitzetten van overtollige middelen
                                        voor een langere tijd (&lt; 12 mnd.) bij andere openbare
                                        lichamen een optie is. Deze activiteit valt buiten de kaders
                                        van dit statuut. In de voorkomende gevallen dient hiervoor
                                        steeds afzonderlijke besluitvorming plaats te vinden. Deze
                                        besluitvorming dient plaats te vinden binnen de kaders van
                                        het Delegatiebesluit en de Mandaatregeling.</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al/></entry><entry colname="col2"><al/></entry><entry colname="col3"><al>Het doel van het herstelplan is op kwartaalbasis het
                                        drempelbedrag niet te overschrijden en het rendement op
                                        overtollige middelen te</al><al>optimaliseren.</al></entry></row><row><entry colname="col1" morerows="1"><al>Financieel</al><al>adviseur</al><al>(“Coördinator</al><al>boekhouding”)</al><al/></entry><entry colname="col2" morerows="1"><al>Ophogen lopende</al><al>rekening(en) vanuit</al><al>Schatkist (Rekeningcourant</al><al>Staat der</al><al>Nederlanden)</al><al/></entry><entry colname="col3"><al>Indien uit het monitoren van het drempelbedrag blijkt dat
                                        het drempelbedrag (in het kwartaal) onvoldoende benut wordt
                                        én sprake is van een positief saldo in de Schatkist, dan
                                        wordt een “herstelplan” opgesteld. Dit leidt tot
                                        overboekingen van overtollige middelen uit de Schatkist naar
                                        de lopende rekening(en) van het waterschap.</al></entry></row><row><entry colname="col3"><al>Het doel van het herstelplan is op kwartaalbasis het
                                        drempelbedrag niet te overschrijden en het rendement op
                                        overtollige middelen te optimaliseren.</al></entry></row><row><entry colname="col1"><al>adviseur</al><al>(“Treasurer”)</al></entry><entry colname="col2"><al>Structurele</al><al>overschotten</al><al>vereisen evaluatie</al><al>treasurybeleid</al></entry><entry colname="col3"><al>In een situatie van structurele overschotten</al><al>dient per direct geëvalueerd te worden wat deaanleiding(en)
                                        zijn van de structurele</al><al>overschotten en hoe structurele overschottenvan deze aard in
                                        de toekomst voorkomenkunnen worden. De treasurer legt
                                        hierover ookverantwoording af via de financiële
                                        beleidscyclus</al><al>(hoofdstuk 5 treasurybeleid).</al></entry></row></tbody></tgroup></table></bijlage><bijlage><kop><label>BIJLAGE</label><nr>4:</nr><titel>BELANGRIJKE BEPALINGEN UIT DE WET FIDO</titel></kop><al/><al>Van de wet FIDO, te beschouwen als kaderwet, volgen onderstaand de belangrijkste
                    bepalingen:</al><al/><al><vet>Art. 2, lid 1</vet>: Openbare lichamen kunnen uitsluitend ten behoeve van
                    de uitoefening van de publieke taak leningen aangaan, middelen uitzetten of
                    garanties verlenen. Voor het overige houden zij hun liquide middelen in ’s Rijks
                    schatkist aan.</al><al/><al><vet>Art. 2A, lid 1</vet>: Openbare lichamen kunnen geldleningen slechts aangaan
                    en verstrekken, dan wel de nakoming van uit geldleningen voortvloeiende
                    verplichtingen ten aanzien van de betaling van rente en aflossing slechts
                    garanderen, indien de geldleningen voldoen aan de daarvoor bij algemene
                    maatregel van bestuur te stellen regels.</al><al/><al><vet>Art. 2A, lid 2</vet>: Openbare lichamen kunnen derivaten hanteren of de
                    ingevolge artikel 2, vierde lid, uitgezonderde middelen uitzetten indien deze
                    derivaten of uitzettingen een prudent karakter hebben en niet zijn gericht op
                    het genereren van inkomen door het lopen van overmatig risico. Bij regeling van
                    Onze Ministers worden ter zake van de uitvoering van dit lid nadere regels
                    gesteld.</al><al/><al><vet>Art. 4, lid 1</vet>: De gemiddelde netto-vlottende schuld per kwartaal van
                    een openbaar lichaam overschrijdt de kasgeldlimiet niet.</al><al/><al><vet>Art. 4, lid 2</vet>: Indien een openbaar lichaam voor het derde
                    achtereenvolgende kwartaal de kasgeldlimiet overschrijdt, stelt het daarvan de
                    toezichthouder op de hoogte, en legt het de kwartaalrapportage en een plan om
                    binnen de kasgeldlimiet te blijven ter goedkeuring voor aan de
                    toezichthouder.</al><al/><al><vet>Art. 6, lid 1</vet>: Het renterisico op de vaste schuld van een openbaar
                    lichaam overschrijdt de renterisiconorm niet.</al><al/><al><vet>Art. 6, lid 2</vet>: De toezichthouder geeft, indien door een openbaar
                    lichaam niet wordt voldaan aan het eerste lid, het openbare lichaam een
                    aanwijzing om maatregelen te nemen ten einde het renterisico op het
                    begrotingstotaal te verminderen.</al><al/></bijlage><bijlage><kop><label>BIJLAGE</label><nr>5:</nr><titel>BEGRIPPENKADER</titel></kop><al/><al>Ten behoeve van de leesbaarheid is zoveel mogelijk het aantal technische termen
                    in dit statuut beperkt. Om misverstanden te voorkomen over de gehanteerde
                    begrippen is het gebruik van vakjargon echter onafwendbaar. Daarom worden
                    specifieke begrippen in de onderstaande begrippenlijst verklaard.</al><al/><al><vet>Begrotingstotaal:</vet> de totale lasten op de begroting.</al><al/><al><vet>Financiële derivaten:</vet> financiële instrumenten belichaamd in
                    contracten waarin de voorwaarden zijn vastgelegd waartegen een transactie op een
                    bepaald moment zal of kan plaatsvinden en waarvan de waarde afhankelijk is van
                    één of meer onderliggende activa, referentieprijzen of indices. Derivaten worden
                    onder andere gebruikt om renterisico's te sturen en financieringskosten te
                    minimaliseren.</al><al/><al><vet>Drempelbedrag:</vet> Een bedrag ter grootte van een percentage van het
                    begrotingstotaal van het openbare lichaam bij aanvang van het jaar. Dit
                    percentage is in de Regeling schatkistbankieren decentrale overheden voor de
                    waterschappen gesteld op 0,75%, waarbij het drempelbedrag minimaal € 250.000
                    bedraagt.</al><al/><al><vet>EU/EER lidstaat: </vet>Een lidstaat is een staat die lid is van de Europese
                    Unie of een andere staat die partij is bij de overeenkomst betreffende de
                    Europese Economische Ruimte. Dit zijn dus de EU-landen plus Noorwegen, IJsland
                    en Liechtenstein.</al><al/><al><vet>Financier</vet><vet>en</vet><vet>:</vet> Het aantrekken van vermogen (eigen
                    vermogen en vreemd vermogen) om de beschikking te krijgen over kapitaalgoederen
                    en/of werkkapitaal benodigd voor de uitoefening van de publieke taak.</al><al/><al><vet>Gemiddelde netto-vlottende schuld per kwartaal:</vet> het gemiddelde van de
                    netto-vlottende schuld op de eerste dag van iedere maand in het desbetreffende
                    kwartaal.</al><al/><al><vet>Kasgeldlimiet:</vet> Een bedrag ter grootte van een percentage van het
                    begrotingstotaal van het openbare lichaam bij aanvang van het jaar. Dit
                    percentage is in de Uitvoeringsregeling Financiering decentrale overheden (Ufdo)
                    voor de waterschappen vastgesteld op 23%.</al><al/><al><vet>Kredietrisico:</vet> De risico's op een waardedaling van een vordering ten
                    gevolge van het niet (tijdig) na kunnen komen van de verplichtingen door de
                    tegenpartij.</al><al/><al><vet>Liquiditeitenplanning:</vet> Een korte termijn overzicht van verwachte
                    inkomsten en uitgaven ter bepaling van het moment van aantrekken van een
                    lening.</al><al/><al><vet>Liquiditeitenprognose:</vet> Een gestructureerd overzicht van de
                    toekomstige inkomsten en uitgaven ingedeeld naar aard en tijdseenheid.</al><al/><al><vet>Marktrisico:</vet> Het gevaar van schommelingen in de waarde van financiële
                    activa door marktbewegingen. Dit risico dient geminimaliseerd te worden.
                    Voorwaarde hierbij is in beginsel dat de hoofdsom van de lening/uitzetting in
                    tact blijft.</al><al/><al><vet>Netto-vlottende schuld:</vet> Het gezamenlijk bedrag van:</al><lijst><li nr="•"><al>de opgenomen gelden met een oorspronkelijk rentetypische looptijd korter
                            dan 1 jaar;</al></li><li nr="•"><al>de schuld in rekening-courant;</al></li><li nr="•"><al>de voor een termijn van korter dan 1 jaar ter bewaking in kas gestorte
                            gelden van derden en;</al></li><li nr="•"><al>overige geldleningen die geen onderdeel uitmaken van de van de vaste
                            schuld, verminderd met het gezamenlijk bedrag van contante gelden,
                            tegoeden in rekening-courant, en de overige uitstaande gelden met een
                            rentetypische looptijd van korter dan 1 jaar.</al></li></lijst><al/><al><vet>Renterisico</vet>: Renterisico houdt in dat door veranderingen in de
                    rentestanden de financiële resultaten van het waterschap veranderen. Het
                    renterisico kan worden onderverdeeld in primair en secundair risico. Primair
                    risico is het ondervinden van nadeel door een rentestijging en het secundair
                    risico is het niet profiteren van rentedalingen.</al><al/><al><vet>Renterisico op de vaste schuld:</vet> mate waarin het saldo van rentelasten
                    en rentebaten van een openbaar lichaam verandert door wijzigingen in het
                    rentepercentage op leningen en uitzettingen met een oorspronkelijke
                    rentetypische looptijd van één jaar of langer.</al><al/><al><vet>Renterisiconorm:</vet> Een bedrag ter grootte van een percentage van het
                    begrotingstotaal van het openbare lichaam bij aanvang van het jaar. In de
                    Uitvoeringsregeling Financiering decentrale overheden (Ufdo) is dit percentage
                    voor de waterschappen vastgesteld op 30%. </al><al/><al><vet>Rentetypische looptijd:</vet> Het tijdsinterval gedurende de looptijd van
                    een geldlening, waarin op basis van de leningsvoorwaarden van de geldlening
                    sprake is van een door de verstrekker van de geldlening niet beïnvloedbare
                    constante rentevergoeding (rentevaste periode). </al><al/><al><vet>Rentevisie:</vet> De rentevisie heeft als doel het renterisico te
                    beheersen. Een rentevisie is gebaseerd op het interpreteren van een aantal
                    economische variabelen. De belangrijkste variabele is de
                    inflatieverwachting.</al><al/><al><vet>Risicoprofiel:</vet> Het bepalen van het risico waaraan een organisatie is
                    blootgesteld. Voor het opstellen van dit profiel wordt bepaald hoe
                    waarschijnlijk het is dat de risico’s optreden en welk effect deze risico’s dan
                    hebben.</al><al/><al><vet>Schatkistbankieren:</vet> Het aanhouden van middelen bij het ministerie van
                    Financiën (“de schatkist”). Het Agentschap van de Generale Thesaurie voert
                    binnen het ministerie van Financiën het schatkistbankieren uit. Alle deelnemers
                    aan het schatkistbankieren hebben een privaatrechtelijke
                    rekening-courantovereenkomst met de Staat der Nederlanden, vertegenwoordigd door
                    het Agentschap.</al><al/><al><vet>Toezichthouder:</vet> De provincies Drenthe en Overijssel (interprovinciale
                    waterschap) zijn op grond van de Waterschapswet belast met het financieel
                    toezicht op het waterschap.</al><al/><al><vet>Treasurybeleid:</vet> Dit beleid bestaat uit de uitgangspunten,
                    doelstellingen, richtlijnen en voorwaarden, de organisatorische en
                    administratieve kaders, de informatievoorziening en de administratieve
                    organisatie ter uitvoering van de treasuryfunctie.</al><al/><al><vet>Treasuryfunctie:</vet> Alle activiteiten die zich richten op het besturen
                    en beheersen van, het verantwoorden over en het toezicht houden op de financiële
                    vermogenswaarden, de financiële stromen, de financiële posities en de hieraan
                    verbonden risico's.</al><al/><al><vet>Treasuryparagraaf:</vet> Deze is in de begroting, in de bestuursrapportages
                    en in de jaarrekening opgenomen waarbij het geplande c.q. gerealiseerde
                    treasurybeheer weergegeven wordt.</al><al/><al><vet>Tussenpersonen</vet><vet>: </vet>Tussenpersonen in het kader van treasury
                    hebben een intermediairfunctie bij het afsluiten van financiële transacties. Aan
                    tussenpersonen waarmee wij zaken doen stellen wij de eis dat zij beschikken over
                    een vergunning van De Nederlandsche Bank (DNB) of de Autoriteit Financiële
                    Markten (AFM) beschikken om de betreffende activiteiten te mogen verrichten in
                    Nederland. De ondernemingen met een vergunning staan onder doorlopend toezicht
                    van DNB of de AFM.</al><al/><al><vet>Uitzetting:</vet> Het tijdelijk toevertrouwen van liquiditeiten aan derden
                    tegen vooraf overeengekomen condities en bedingen. Kortlopende uitzettingen
                    hebben betrekking op een periode tot één jaar en langlopende uitzettingen hebben
                    betrekking op een periode van een jaar of langer.</al><al/><al><vet>Vaste schuld:</vet> Het gezamenlijk bedrag van de schuld uit hoofde van de
                    geldleningen met een oorspronkelijke rentetypische looptijd van 1 jaar of
                    langer, en de voor een termijn van 1 jaar of langer ontvangen
                    waarborgsommen.</al><al/><al><vet>Vermogenswaarde:</vet> Het geheel van de in geld uitgedrukte waarde van de
                    bezittingen aan goederen en vorderingen (activa en passiva).</al><al/><al><vet>Vermogensbehoefte:</vet> Een overzicht van de behoefte aan middelen op
                    lange termijn ter financiering van de investeringen. Ook wel kapitaalbehoefte
                    genoemd.</al><al/></bijlage></regeling></body></cvdr>