CVDR360813_1Verordening tegenprestatie naar vermogen Participatiewet, IOAW en IOAZ ISD Bollenstreek 2015 NoordwijkerhoutnlregelingNoordwijkerhout2018-05-02NoordwijkerhoutOnbekendVerordening tegenprestatie naar vermogen Participatiewet, IOAW en IOAZ ISD Bollenstreek 2015 NoordwijkerhoutOnbekendgemeenteraadmaatschappelijke zorg en welzijn2014-12-18De tekst in dit document is vrij van auteursrecht en
databankrecht2015-01-012018-05-02OnbekendOnbekendGeenGeenVerordening tegenprestatie naar vermogen Participatiewet, IOAW en IOAZ ISD
Bollenstreek 2015 Noordwijkerhout1Begripsomschrijvingen1.Begripsomschrijvingen
Alle begrippen die in deze verordening worden gebruikt en die
niet nader worden omschreven hebben dezelfde betekenis als in de
Participatiewet, IOAW, IOAZ en de Algemene wet
bestuursrecht.
In deze verordening wordt verstaan onder:
dagelijks bestuur: het dagelijks bestuur van de
Intergemeentelijke sociale dienst Bollenstreek;
de uitkeringsgerechtigde: de persoon met een uitkering
ingevolge de Participatiewet, de IOAW of de IOAZ;
uitkering: uitkering ingevolge de Participatiewet, de
IOAW of IOAZ;
IOAW: Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk
arbeidsongeschikte werkloze werknemers;
IOAZ: Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk
arbeidsongeschiktegewezen zelfstandigen
2Bevoegdheid dagelijks bestuur2.Bevoegdheid dagelijks bestuurHet dagelijks bestuur maakt gebruik van zijn bevoegdheid om aan de
uitkeringsgerechtigde een tegenprestatie naar vermogen op te leggen als
bedoeld in artikel 9, eerste lid, onder c, van de Participatiewet,
artikel 37, eerste lid, onder f, van de IOAW en artikel 37, eerste lid,
onder f, van de IOAZ.3Doelgroep3.Doelgroep van de tegenprestatie naar vermogen1.Onverlet het bepaalde in de wet is de tegenprestatie naar vermogen
van toepassing op de uitkeringsgerechtigde die in beginsel tenminste
gedurende een onafgebroken periode van 24 maanden is aangewezen op
een uitkering.2.Het dagelijks bestuur kan de in lid 1 genoemde periode verkorten
indien en voor zover de (financiële) mogelijkheden dit toelaten.
3.Het dagelijks bestuur kan bij nadere regels van de verplichting als
bedoeld in het eerste lid vrijstelling geven. Dit kan ondermeer het
geval zijn indien de uitkeringsgerechtigde al onbeloonde
maatschappelijke nuttige activiteiten verricht van een zekere omvang
c.q. een traject volgt dat gericht is op regulier werk. 4Procedure4.Initiatief bij de uitkeringsgerechtigde1.De uitkeringsgerechtigde, behorend tot de doelgroep als bedoeld in
artikel 3, krijgt eerst gedurende 8 weken de gelegenheid om zelf een
tegenprestatie naar vermogen te regelen.2.Indien de uitkeringsgerechtigde er niet in slaagt om binnen de
termijn als bedoeld in het eerste lid een tegenprestatie naar vermogen te regelen die naar het oordeel
van het dagelijks bestuur past binnen de kaders van de wet en deze verordening, legt het dagelijks
bestuur door middel van een beschikking de tegenprestatie naar
vermogen op.5.Inhoud van de beschikkingIn de beschikking als bedoeld in artikel 4, tweede lid, worden (in ieder
geval) opgenomen:
een duidelijke omschrijving van hetgeen de uitkeringsgerechtigde
gaat doen;
de omvang en duur van de tegenprestatie;
waarom deze tegenprestatie voor deze uitkeringsgerechtigde
geschikt is.
5Duur en omvang6.Duur en omvang van de tegenprestatie1.De duur en omvang van de tegenprestatie naar vermogen bedraagt in
beginsel 8 uur per week gedurende in beginsel 15 weken per 12
maanden.2.Het dagelijks bestuur kan bij nadere regels hiervan naar beneden
afwijken indien de vraag naar onbeloonde maatschappelijke
activiteiten of de grootte van de doelgroep als bedoeld in artikel 3
of de persoonlijke omstandigheden van de uitkeringsgerechtigde dit
vragen.6Slotbepalingen7.UitvoeringHet dagelijks bestuur is belast met de uitvoering van het bepaalde in
deze verordening.8.HardheidsclausuleHet dagelijks bestuur kan ten gunste van belanghebbende afwijken van de
bepalingen van deze verordening, indien toepassing hiervan leidt tot
onbillijkheden van overwegende aard.9.Situaties waarin deze verordening niet voorzietIn gevallen, de uitvoering van deze verordening betreffende, waarin deze
verordening niet voorziet, beslist het dagelijks bestuur of maakt het
nadere regels.10.Inwerkingtreding en citeertitel
Deze verordening treedt in werking op 1 januari 2015.
Deze verordening wordt aangehaald als: Verordening
tegenprestatie naar vermogen Participatiewet, IOAW en IOAZ ISD
Bollenstreek 2015.
Aldus vastgesteld in de openbare raadsvergadering van 18 december 2014.De voorzitter, De griffier,Toelichting op de Verordening tegenprestatie naar vermogen 2015 AlgemeenDe tegenprestatie is geregeld in artikel 9 lid 1 onderdeel c van de
Participatiewet, in artikel 37, eerste lid, onder f, van de IOAW en artikel 37,
eerste lid, onder f, van de IOAZ.Daarbij moet het dus gaan om:a.personen met een bijstands-, IOAW- of
IOAZ-uitkeringDe tegenprestatie geldt zowel voor mensen die de bijstand/uitkering om niet
ontvangen als voor mensen die de bijstand/uitkering in de vorm van een
geldlening ontvangen, bijvoorbeeld in verband met het bezit van een eigen woning
met overwaarde. Voor iemand die alleen bijzondere bijstand ontvangt, geldt de
tegenprestatie niet, alsmede ook voor uitkeringsgerechtigden die buiten de
omschrijving van de doelgroep ontvangen (artikel 3) c.q. vrijgesteld zijn op
grond van de wet (zie toelichting op artikel 3, hieronder).b. onbetaalde werkzaamhedenHet gaat hier om werkzaamheden waar geen loon wordt betaald. Als er wel loon
wordt betaald dan is er sprake van reguliere werkzaamheden.Als alleen een onkosten- of vrijwilligersvergoeding wordt betaald, dan is toch
sprake van onbetaaldewerkzaamheden. Gaat het om een onkostenvergoeding op basis van daadwerkelijk
gemaakte kosten(belanghebbende heeft bonnetjes gedeclareerd) dan hoeft hier niets mee gedaan te
worden met betrekking tot de uitkering. Gaat het om een vrijwilligersvergoeding,
dan kan een deel worden vrijgelaten. Het onderscheid tussen vrijwilligerswerk en
een tegenprestatie zit in het verplichte karakter van de tegenprestatie.Vrijwilligerswerk is onbetaald werk dat volledig vrijwillig (onverplicht) wordt
gedaan in enig georganiseerd verband, voor anderen of de samenleving.
Werkzaamheden die iemand als vrijwilliger doet, kunnen ook worden gedaan in het
kader van de tegenprestatie. Het is aan de gemeente (dagelijks bestuur) om te
bepalen of iemand hiermee aan zijn verplichtingen tot het doen van een
tegenprestatie heeft voldaan.c.werkzaamheden die additioneel zijn op reguliere
arbeidHet moet gaan om werkzaamheden waar in deze tijd en op deze plaats geen enkele
bereidheid is om daar een geldelijke beloning voor te betalen. Ook hier geldt
dat het plaats- en tijdgebonden is. Dat betekent dat het noodzakelijk is om
regelmatig te evalueren of de werkzaamheden nog steeds als additioneel kunnen
worden beschouwd. Er is een groot grijs gebied waar verdringing van de
arbeidsmarkt op de loer ligt.d.werkzaamheden waarvan het primaire doel niet is
arbeidsinschakelingHet primaire doel van de tegenprestatie is dat iemand maatschappelijk nuttige
activiteiten verricht in ruil voor de uitkering. Dat betekent niet dat de
tegenprestatie niet mag bijdragen aan arbeidsinschakeling. Het kan een mooie
manier zijn voor uitkeringsgerechtigden om te (blijven) participeren in de
samenleving en om een sociaal netwerk, arbeidsritme en regelmaat te behouden.
Dit zijn ook noodzakelijke voorwaarden om de kansen op de arbeidsmarkt te
vergroten.Arbeidsinschakeling mag zonder meer een secundair doel kan zijn, maar als het
hoofdzakelijk of uitsluitend gericht is op arbeidsinschakeling, dan is sprake
van een re-integratietraject of participatieplaats.e.werkzaamheden die nauwkeurig omschreven zijn en afgestemd op de
capaciteiten enmogelijkheden van
belanghebbendeZie daarvoor de toelichting op artikel 5.f.werkzaamheden beperkt in duur en omvangZie daarvoor de toelichting op artikel 6. g.maatschappelijk nuttige activiteitenEen onderdeel van de definitie is dat het moet gaan om maatschappelijk nuttige
activiteiten. Wanneer is een activiteit maatschappelijk nuttig? Dit begrip wordt
niet nader omschreven in de wetgeving en er is (tot op heden) nog geen
jurisprudentie over. Het kan gaan om activiteiten die nuttig zijn voor de lokale
omgeving of voor de gemeente zelf. Maar ook de ontwikkeling van de
uitkeringsgerechtigde die de tegenprestatie uitvoert wordt als maatschappelijk
nuttig beschouwd. Bijvoorbeeld omdat de tegenprestatie mensen weer actief
krijgt. Dit kan op de lange termijn helpen om de kosten voor de gemeenschap te
reduceren.Artikelsgewijze toelichtingArtikel 1. BegripsomschrijvingenIn lid 1 wordt bij het beschrijven van de begrippen die in de verordening
voorkomen zoveel als mogelijk aangesloten bij de begripsbepalingen uit de
Participatiewet, IOAW/IOAZ en de Algemene wet bestuursrecht (Awb). Daar waar
mogelijk wordt naar de betreffende artikelen in de Participatiewet/de IOAW/IOAZ
verwezen.Artikel 2. Bevoegdheid dagelijks bestuurIngevolge artikel 8a van de Participatiewet en artikel 35 van de IOAW/IOAZ stelt
de gemeenteraad bij verordening regels vast gericht op het opdragen van de
tegenprestatie. In theorie zouden deze regels kunnen inhouden dat er geen
tegenprestatie naar vermogen wordt opgelegd. Dit artikel bepaalt nu dat het
dagelijks bestuur die tegenprestatie naar vermogen wel oplegt (binnen de
randvoorwaarden van de verordening).Artikel 3. Doelgroep van de tegenprestatie naar vermogenDit artikel bepaalt dat het dagelijks bestuur niet aan alle
uitkeringsgerechtigden een tegenprestatie naar vermogen oplegt, maar in beginsel
alleen aan diegenen die gedurende een langere periode (te weten 24 maanden
aaneengesloten) een uitkering ontvangen. Hierdoor wordt de omvang van de
doelgroep enigszins beperkt. De eerste jaren zal de focus vooral gericht zijn op
re-integratie. Daarnaast geldt dat naarmate men langer een uitkering ontvangt,
de rechtvaardiging om iets terug te doen voor de uitkering groter wordt. In
uitzonderingsgevallen kan hiervan worden afgeweken (“in beginsel”). Ook kan het
dagelijks bestuur meer in zijn algemeenheid besluiten om de “wachtperiode” te
verkorten tot bijvoorbeeld 12 maanden. Dit kan het geval zijn als er voldoende
of meer (financiële) mogelijkheden zijn om de tegenprestatie naar vermogen aan
een grotere groep uitkeringsgerechtigden op te leggen dan nu , bij de huidige
stand van zaken, het geval is.Indien de uitkeringsgerechtigde al vrijwilligerswerk doet, kan dit reden zijn om
geen tegenprestatie van hem te verlangen. Dit geldt zeker ook indien de
uitkeringsgerechtigde een traject volgt richting werk.Het dagelijks bestuur kan hieromtrent nadere regels stellen. Maatwerk staat
daarbij voorop.Overigens geeft de wet aan dat bepaalde groepen zijn vrijgesteld van de
tegenprestatie.Vrijgesteld van de tegenprestatie zijn namelijk:
zij die volledig en duurzaam arbeidsongeschikt zijn en op grond daarvan
volledig zijn vrijgesteld van de arbeids- en re-integratieverplichting
(art 9, vijfde lid, van de Participatiewet).
zij die een dringende reden hebben en die op grond daarvan tijdelijk
zijn vrijgesteld van de arbeidsverplichting en de tegenprestatie.
Zorgtaken kunnen als dringende reden worden aangemerkt voor zover
hiermee geen rekening kan worden gehouden door middel van een
voorziening als bedoeld in artikel 7, eerste lid, onder a van de
Participatiewet/artikel 34, eerste lid, onderdeel a, van de IOAZ/IOAZ
(artikel 9, tweede lid, van de Participatiewet / 37a, eerste lid, van de
IOAW/IOAZ).
op wie artikel 9a van de Participatiewet/artikel 38 IOAW/IOAZ van
toepassing is (ontheffing plicht tot arbeidsinschakeling alleenstaande
ouders).
Artikel 4. Initiatief bij de uitkeringsgerechtigdeNet zoals het geval is bij de uitvoering van de WMO, de schulddienstverlening en
het minimabeleid, is de verhouding tussen overheid en burger (steeds meer) aan
het kantelen. Was het eerst zo dat de overheid voor alles zorgde, nu is veel
meer de burger aan zet (eigen verantwoordelijkheid).Vandaar dat in overeenstemming daarmee, in dit artikel geregeld is dat de
uitkeringsgerechtigde eerst zelf de verantwoordelijkheid krijgt om zijn
tegenprestatie naar vermogen te regelen.Hiervoor krijgt hij een termijn van 8 weken. Lukt dit hem niet dan zal het dagelijks bestuur in deze het initiatief moeten
over nemen.Artikel 5. Inhoud van de beschikkingIndividualisering is noodzakelijk om het onderscheid te maken met verplichte
arbeid. Het enkel stellen dat de uitkeringsgerechtigde niet beperkt is zodat hij alle
soorten werkzaamheden kan verrichten, is dan ook onvoldoende.Voor de tegenprestatie is de term ‘naar vermogen’ van belang. Is er een
tegenprestatie opgelegd die betrokkene kan uitvoeren? Daarbij spelen
verschillende zaken een rol, zoals lichamelijke en geestelijke gesteldheid, de
mogelijkheid om op de werkplek te komen en de afstemming op de zorgtaken. Deze
individuele omstandigheden zullen door de consulent met de uitkeringsgerechtigde
besproken moeten zijn.Er zal dus maatwerk moeten worden geleverd, waarbij op individuele basis wordt
aangegeven waarom deze activiteit geschikt is voor deze persoon en hoe deze
activiteiten zijn afgestemd op de capaciteiten en mogelijkheden van de
uitkeringsgerechtigde.Artikel 6. Duur en omvang van de tegenprestatieUit jurisprudentie blijkt dat 32 uur per week in ieder geval te veel wordt
gevonden voor de tegenprestatie. Dat oordeel zou anders kunnen luiden als het
gaat om eenmalig 32 uur in één week. Dat is een wezenlijk andere situatie.Overeenkomstig de bedoelingen van de wetgever is er voor gekozen de omvang en
duur van de tegenprestatie in tijd te beperken: het gaat in principe om
kortstondige werkzaamheden.Het dagelijks bestuur kan naar beneden afwijken van omvang en duur als de
omstandigheden dat vragen.Artikel 7. UitvoeringDit artikel spreekt voor zich.Artikel 8. HardheidsclausuleDit artikel spreekt voor zich.Artikel 9. Situaties waarin deze verordening niet voorzietHet betreft hier een delegatiebepaling aan het dagelijks bestuur in gevallen
waarin de verordeningniet voorziet. Het spreekt dat het dagelijks bestuur daarbij de kaders van de
wet en deze verordening daarbij in acht neemt Artikel 10. Inwerkingtreding en citeertitelDit artikel spreekt voor zich.