CVDR354016_1Maatregelenverordening participatiewet 2015nlregelingDelft2015-01-14DelftGemeenteblad, 13-01-2014Maatregelenverordening participatiewet 2015Gemeentewet art. 149gemeenteraadmaatschappelijke zorg en welzijn2014-12-18De tekst in dit document is vrij van auteursrecht en
databankrecht2015-01-012021-06-01nieuwe regelingOnbekendGeenGeenMaatregelenverordening participatiewet 2015De Raad van de gemeente Delft;
heeft het voorstel gelezen van het college van burgemeester en
wethouders van Delft van 14 oktober 2014;
houdt rekening met artikel 8, aanhef en het eerste lid, onderdeel a
van de Participatiewet;
Op basis hiervan besluit de Raad:
de Maatregelenverordening Participatiewet 2015 vast te stellen,
en
tegelijk in te trekken de Maatregelenverordening Wet werk en
bijstand 2013,
Het college: het college van burgemeester en
wethouders van Delft.
Algemene bijstand: de bijstand zoals bedoeld
in artikel 5, onderdeel b van de Participatiewet.
Bijzondere bijstand: de bijstand zoals deze
bedoeld is in artikel 5, onder d van de wet.
Bijstand: Algemene en bijzondere
bijstand.
Bijstandsnorm: de uitkeringsnorm zoals deze
is bedoeld in artikel 5, onderdeel c van de wet.
Uitkering: de algemene bijstand die wordt
verstrekt op grond van de Participatiewet
Individuele inkomenstoeslag: de toeslag zoals
deze wordt bedoeld in artikel 36 van de wet.
Maatregel: het verlagen van de bijstand op
grond van artikel 18, tweede, vijfde, zesde zevende en achtste
lid van de wet ,
Sociale activering: het doen van onbeloonde
maatschappelijke zinvolle activiteiten die zijn gericht op
deelname op de arbeidsmarkt (arbeidsinschakeling).
Tegenprestatie: het in opdracht van het
college doen van onbeloonde maatschappelijk zinvolle
activiteiten die niet gericht zijn op deelname op de
arbeidsmarkt, zoals bedoeld in artikel 9, eerste lid onder c van
de wet.
Activeringsperiode:
periode van maximaal 4 weken na de melding om bijstand waarbij
het college een aantal specifieke verplichtingen oplegt gericht
op een zo snel mogelijke werkaanvaarding en/of het bevorderen
van de participatie. Voor bijstandsaanvragers tot 27 jaar is dit
geregeld in artikel 43, vierde lid van de wet.
Geüniformeerde verplichtingen: de
verplichtingen genoemd in artikel 18, vierde lid van de
wet.
Niet geüniformeerde verplichtingen: alle
verplichtingen die aan de belanghebbende worden opgelegd met
uitzondering van de geüniformeerde verplichtingen (artikel 18,
vierde lid van de wet).
Belanghebbende:de persoon die
rechtstreeks in zijn belang is getroffen door het
maatregelbesluit
2:Het opleggen van een maatregel1.Het college legt een maatregel op, als de belanghebbende volgens het
college onvoldoende verantwoordelijkheidsbesef toont om zelfstandig
in het bestaan te voorzien.2.Daarnaast legt het college een maatregel op, als de belanghebbende
niet of onvoldoende zijn verplichtingen nakomt die voortvloeien uit
de wet met uitzondering van de verplichtingen genoemd in artikel 17,
eerste lid van de wet. 3.Het college legt ook een maatregel op indien de belanghebbende zich
ernstig misdraagt tegen het college of de met de uitvoering van deze
wet belaste personen en instanties tijdens het verrichten van hun
werkzaamheden.4.Indien de belanghebbende zich al eerder schuldig heeft gemaakt aan
maatregelwaardige gedragingen wordt bij de bepaling van de zwaarte
van de maatregel hiermee rekening gehouden.5.Het college stemt, indien er door bijzondere omstandigheden
dringende redenen zijn de maatregel af op de omstandigheden van de
belanghebbende en zijn mogelijkheden middelen te verkrijgen.6.Voor de niet-geüniformeerde verplichtingen houdt het college voor de
vaststelling van de maatregel ook rekening met de ernst van de
gedraging en de mate waarin de belanghebbende de gedraging kan
worden verweten.3:Maatregel opleggen en berekenen1.De maatregel wordt opgelegd voor een bepaalde tijd, als percentage
van de maandelijks verstrekte bijstandsnorm.2.De maatregel gaat in na het moment dat deze is opgelegd. Dit geldt
ook indien overeenkomstig deze verordening de maatregel met
terugwerkende kracht wordt opgelegd.3.De maatregel bestaat in principe uit een korting op de
bijstandsuitkering. De basis voor de maatregel is de bijstandsnorm
die geldt in de periode waarover de maatregel wordt opgelegd. Als
het niet mogelijk is de maatregel toe te passen op de
bijstandsuitkering, kan het college in plaats daarvan besluiten de
verstrekte, of de te verstrekken bijzondere bijstand te verlagen
voor zover deze op grond van artikel 12, 36 of 36b van de wet
is/wordt verleend. 4:Besluit tot het opleggen van een maatregelAls het college een maatregel oplegt, ontvangt de belanghebbende een
schriftelijk besluit. Daarin staat, voor zover dat van toepassing
is:
de reden van de maatregel;
de duur van de maatregel;
de periode waarover de maatregel wordt opgelegd;
het percentage waarmee de uitkering wordt verlaagd;
het bedrag waarmee de uitkering wordt verlaagd, op basis van de
bijstandsnorm of het benadelingsbedrag;
de reden waarom het besluit afwijkt van de
standaardmaatregel.
5:De belanghebbende horen
Voordat het college een maatregel oplegt, mag de
belanghebbende zijn zienswijze naar voren brengen.
Het college hoeft de belanghebbende niet de gelegenheid te
geven gehoord te worden, als:
de vereiste spoed zich daartegen verzet;
de belanghebbende al eerder de kans heeft gekregen om zijn
zienswijze naar voren te brengen en zich sindsdien geen
nieuwe feiten of omstandigheden hebben voorgedaan;
het volgens het college niet nodig is om de belanghebbende
te horen om de ernst van de gedraging vast te stellen;
de betrokkene zich ernstig heeft misdragen zoals bedoeld in
artikel 15..
6:Maatregel toch niet opleggen
Het college legt een maatregel niet op, als:
elke vorm van verwijtbaarheid redelijkerwijs ontbreekt;
de gedraging plaatsvond meer dan 12 maanden voordat deze is
geconstateerd.
Het college kan afzien van een maatregel, als het daarvoor
dringende redenen heeft.
Als het college een maatregel niet oplegt op grond van dringende
redenen, krijgt de belanghebbende daarvan schriftelijk
bericht.
Een besluit waarmee een maatregel is opgelegd staat, voor zover
het betreft de toepassing van artikel 10 en 11 derde tot en met
vijfde lid gelijk aan het besluit om daarvan af te zien in
verband met dringende redenen.
7:Hoe de maatregel wordt opgelegd
Als met de maatregel de uitkering wordt verlaagd, kan deze
verlaging op twee momenten ingaan:
Als de uitkering over de betreffende maand nog niet is
uitgekeerd, wordt de maatregel opgelegd op de eerste dag nadat
het besluit aan de belanghebbende bekend is gemaakt.
Als de uitkering over de betreffende maand al is uitgekeerd,
wordt de maatregel opgelegd op de eerste dag van de maand nadat
het besluit aan de belanghebbende bekend is gemaakt.
Als de belanghebbende bijzondere bijstand ontvangt op basis van
artikel 12, 36 of 36b van de wet, kan het college de maatregel
toepassen op de in dat kader verleende bijzondere bijstand.
Als een maatregel wordt opgelegd op bijzondere bijstand die op
grond van artikel 12 van de wet wordt verstrekt, dan is deze
maatregel – zowel wat hoogte (percentage) als duur betreft –
gelijk aan de maatregel die wordt opgelegd op de algemene
bijstand. De artikelen 9 tot en met 15 van deze verordening zijn
van toepassing op beide soorten maatregelen, maar dan moet wel
in plaats van bijstandsnorm worden gelezen:
‘bijzondere bijstand verstrekt op grond van artikel 12 van de
wet’.
De maatregel kan met terugwerkende kracht worden opgelegd, als
na de maatregelwaardige gedraging het recht op algemene bijstand
wordt beëindigd of ingetrokken. De grondslag is de bijstandsnorm
die geldig is op de ingangsdatum van de maatregel. De maatregel
kan niet eerder ingaan dan de dag waarop de gedraging heeft
plaatsgevonden.
In afwijking van het eerste lid, als blijkt dat op het moment
van de aanvraagprocedure er sprake is van bijstandsbehoeftigheid
door een gedraging zoals beschreven in artikel 18, lid 4, van de
wet dan wordt een maatregel opgelegd vanaf de ingangsdatum van
de toegekende uitkering voor zover die niet ligt voor de
betreffende gedraging.
Kan een maatregel, ondanks het bepaalde in zevende lid, niet
volledig worden uitgevoerd, omdat de uitkering wordt beëindigd?
Dan wordt deze alsnog uitgevoerd, als de belanghebbende binnen
een periode van één jaar opnieuw een uitkering ontvangt.
In die gevallen waarin een maatregel niet volledig kan worden
uitgevoerd, omdat de hoogte van de uitkering onvoldoende is, kan
het bedrag van de maatregel verdeeld worden over meer
maanden.
Een maatregel die wordt opgelegd wegens het schenden van de
verplichtingen voor een periode van meer dan drie maanden, wordt
uiterlijk na drie maanden nadat deze wordt uitgevoerd,
heroverwogen.
8:Samenloop van gedragingenMaakt een belanghebbende zich tegelijkertijd schuldig aan verschillende
gedragingen en komt hij daardoor zijn verplichtingen niet na? Dan
bepaalt het college de hoogte en duur van de maatregel op basis van de
gedraging waarvoor de zwaarste maatregel geldt.2:De niet-geüniformeerde verplichtingen9:Het niet nakomen van de niet-geüniformeerde verplichtingen met
betrekking tot de arbeidsinschakeling en tegenprestatieGedragingen van de betrokkene:
die er toe leiden dat algemeen geaccepteerde arbeid niet wordt
verkregen, behouden of dat algemeen geaccepteerde arbeid wordt
verloren, voor zover deze gedraging niet hoort tot de
geüniformeerde verplichtingen ; of,
die er toe leiden dat verplichtingen die op grond van artikel 9,
9a en 55 van de wet niet worden nagekomen;
worden onderscheiden in de volgende categorieën:
Eerste categorie;
het zich niet of niet tijdig als werkzoekende
registreren bij het UWV-Werkbedrijf of het niet tijdig
verlengen van deze registratie;
het niet of in onvoldoende mate meewerken aan een
onderzoek naar de mogelijkheid van
arbeidsinschakeling;
het zich niet houden aan de vastgestelde termijnen en
procedures voor ziek- en betermeldingen, als zij moeten
deelnemen aan re-integratieactiviteiten of op een
bepaalde plaats en een bepaalde tijd moeten verschijnen
vanwege de uitvoering van de Participatiewet;
het niet voldoende meewerken aan het opstellen,
uitvoeren en evalueren van een Plan van Aanpak zoals dit
is bedoeld in artikel 44a van de wet,
het niet voldoende meewerken aan het opstellen,
uitvoeren en evalueren van een Trajectplan of
re-integratieovereenkomst zoals deze zijn
overeengekomen, gericht op de re-integratie van de
belanghebbende.
het onvoldoende nakomen van verplichtingen als bedoeld
in artikel 9, eerste lid, of artikel 55 van de wet, voor
zover het gaat om een belanghebbende jonger dan 27 jaar,
gedurende 4 weken na de melding als bedoeld in artikel
43, vierde en vijfde lid van de wet,
het onvoldoende naar vermogen proberen algemeen
geaccepteerde arbeid te verkrijgen voor zover deze
verplichting niet behoort tot de geüniformeerde
verplichtingen;
het in onvoldoende mate of niet behoorlijk meewerken aan
het verrichten van een tegenprestatie zoals bedoeld in
artikel 9, eerste lid onderdeel c van de wet;
het niet, dan wel niet tijdig voldoen aan een oproep van
het college of een door het college aangewezen bedrijf
of instantie dat belast is met de uitvoering van deze
wet om in verband met de arbeidsinschakeling op een
aangegeven plaats en tijd te verschijnen;
het uit houding en gedrag laten blijken dat de
verplichtingen zoals bedoeld in artikel 9, eerste lid
onder b van de wet onvoldoende worden nagekomen;
het niet of in onvoldoende mate nakomen van een
bijzondere verplichting zoals bedoeld in artikel 55 van
de wet, zoals het zich niet onderwerpen aan een door een
arts geadviseerde noodzakelijke medische
behandeling;
het onvoldoende nakomen van de verplichtingen, opgelegd
door het college gedurende de activeringsperiode van 4
weken direct na de melding om een aanvraag om
bijstand.
Tweede categorie
het niet naar vermogen proberen algemeen geaccepteerde
arbeid te verkrijgen voor zover dit voortvloeit uit een
niet-geüniformeerde verplichting;
het niet meewerken aan het verrichten van een
tegenprestatie als bedoeld in artikel 9, eerste lid,
onderdeel c van de wet.
het geheel niet nakomen van de verplichtingen, opgelegd
dhor het college gedurende de activeringsperiode van 4
weken direct na de melding om een aanvraag om
bijstand.
het niet door de belanghebbende, jonger dan 27 jdar
deelnemen aan het regulier onderwijs zoals bedoeld in
artikel 13, tweede lid onder c en d van de wet.
10:Hoogte en duur van de maatregel bij het schenden van de
niet-geüniformeerde verplichtingen
De maatregel bij gedragingen als bedoeld in artikel 9 worden
vastgesteld op:
30% van de bijstandsnorm gedurende 1 maand bij gedragingen van
de eerste categorie;
100% van de bijstandsnorm gedurende 1 maand bij gedragingen van
de tweede categorie.
Indien de belanghebbende zich binnen een periode van 12
maanden opnieuw schuldig maakt aan een verwijtbare
gedragingen van dezelfde of een hogere categorie:
Eerste categorie: bij eerste recidive 100% van
de bijstandsnorm gedurende 1 maand. Bij een tweede
recidive binnen 12 maanden na de eerste recidive
100% gedurende 2 maanden. Bij een derde of
volgende recidive binnen 12 maanden na het laatste
besluit is dit 100% gedurende 3 maanden.
Tweede categorie: bij de eerste recidive 100%
van de bijstandsnorm voor de duur van 2 maanden.
Bij de tweede en volgende recidive 100%van de
bijstandsnorm gedurende 3 maanden.
3:De geüniformeerde verplichtingen11:Het niet nakomen van de geüniformeerde verplichtingen met
betrekking tot de arbeidsinschakeling
In artikel 18, vierde lid van de wet zijn de zgn. geüniformeerde
arbeidsverplichtingen opgenomen. Dit zijn:
Het aanvaarden of behouden van algemeen geaccepteerde
arbeid;
Het voldoen aan een door het college opgelegde verplichting om
ingeschreven te staan bij een uitzendbureau;
Het naar vermogen verkrijgen van algemeen geaccepteerde arbeid
in een andere gemeente voordat men naar die andere gemeente
verhuist;
Het bereid zijn om te reizen over een afstand met een totale
reisduur van 3 uur per dag te reizen indien dit noodzakelijk is
voor het naar vermogen verkrijgen, aanvaarden of behouden van
algemeen geaccepteerde arbeid;
De bereidheid om te verhuizen naar een andere gemeente, indien
naar het oordeel van het college er geen andere mogelijkheden
zijn voor het verkrijgen, behouden of aanvaarden van algemeen
geaccepteerde arbeid mits de belanghebbende een
arbeidsovereenkomst van tenminste 1 jaar met een beloning die
tenminste gelijk is aan de voor de betrokkene geldende
bijstandsnorm kan aangaan.
Het verkrijgen en behouden van kennis en vaardigheden welke
noodzakelijk zijn voor het verkrijgen, aanvaarden of behouden
van algemeen geaccepteerde arbeid;
Het niet belemmeren van het naar vermogen verkrijgen, behouden
of aanvaarden van algemeen geaccepteerde arbeid door kleding,
gebrek aan persoonlijke verzorging of gedrag.
Het gebruik maken van door het college aangeboden voorzieningen,
waaronder begrepen sociale activering, gericht op
arbeidsinschakeling en mee te werken aan onderzoeken naar zijn
of haar mogelijkheden tot arbeidsinschakeling.
Overeenkomstig artikel 18, vijfde lid van de wet verlaagt het
college de uitkering met 100% gedurende één maand, indien de
betrokkene één van deze in het eerste lid genoemde
verplichtingen niet nakomt. In beginsel wordt deze maatregel in
één keer opgelegd, tenzij er naar het oordeel van het college
redenen zijn, overeenkomstig artikel 18, vijfde lid van de wet
deze maatregel over een periode van maximaal drie maanden te
spreiden.
Bij een recidive binnen 12 maanden na de bekendmaking van een
besluit zoals bedoeld in het tweede lid, bedraagt de maatregel
100% van de bijstandsnorm gedurende twee maanden.
Bij een recidive binnen 12 maanden na de bekendmaking van het
besluit, waarbij het college gebruik heeft gemaakt van haar
bevoegdheid zoals beschreven in het derde lid, bedraagt de
maatregel 100% van de bijstandsnorm gedurende drie maanden.
Bij elke volgende recidive binnen een periode van 12 maanden na
de bekendmaking van het laatste maatregelbesluit bedraagt de
maatregel 100% van de bijstandsnorm gedurende een periode van
drie maanden.
Het college kan op verzoek van de belanghebbende een maatregel
die wordt opgelegd wegens het schenden van de geüniformeerde
arbeidsverplichtingen herzien, indien uit houding en gedrag
ondubbelzinnig blijkt dat de belanghebbende de geüniformeerde
verplichtingen nakomt.
De minimale duur van de maatregel wegens het schenden van een
geüniformeerde verplichting is één maand. Herziening zoals
bedoeld in het zesde lid is daarom uitsluitend mogelijk indien
deze maatregel is opgelegd voor een periode langer dan 1
maand.
4:Overige gedragingen die leiden tot een maatregel12:Ongenoegzaam besef van verantwoordelijkheid
Indien een belanghebbende:
tijdens de bijstandsperiode
of in de periode van maximaal één jaar voorafgaande aan de
aanvraag om een uitkering,
een tekortschietend besef van verantwoordelijkheid voor de voorziening
in het bestaan heeft betoond en mede als gevolg van deze gedraging een
beroep op bijstand wordt gedaan, wordt bij de volgende gedragingen een
maatregel toegepast:
het verwijtbaar verliezen of weigeren van algemeen geaccepteerde
arbeid;
het door eigen schuld of toedoen geen recht (meer) hebben op een
voorliggende voorziening;
het verwijtbaar verliezen, niet behouden of niet verkrijgen van
inkomsten;
het te snel interen van vermogen.
De maatregel bedraagt 100% van de bijstandsnorm gedurende één
maand indien er sprake is van een gedraging zoals bedoeld onder
het eerste lid onder a tot en met c. Indien de belanghebbende
zich binnen een periode van 12 maanden opnieuw schuldig maakt
aan dezelfde gedraging dan wordt de maatregel verdubbeld.
Indien een voorliggende voorziening wegens verrekening van een
bestuurlijke boete in verband met herhaalde schending van de
inlichtingenplicht niet tot uitbetaling komt, wordt dit als
tekortschietend besef van verantwoordelijkheid aangemerkt en
wordt een maatregel opgelegd van 100% gedurende één maand.
Is er sprake van een gedraging zoals bedoeld in het eerste lid
onder d dan wordt de maatregel afgestemd op het bedrag dat naar
het oordeel van het college te snel is ingeteerd.
De maatregel als bedoeld in het vierde lid wordt op de volgende
wijze vastgesteld:
bij een te snel ingeteerd bedrag tot € 1.000,-: 20% van de
bijstandsnorm gedurende twee maanden;
bij een te snel ingeteerd bedrag van € 1000,- tot € 2000,-: 40%
van de bijstandsnorm gedurende twee maanden;
bij een te snel ingeteerd bedrag van € 2000,- tot € 4000,-:40%
van de bijstandsnorm gedurende zes maanden;
bij een te snel ingeteerd bedrag van € 4000,- tot € 10.000,-:
50% gedurende zes maanden; en
bij een te snel ingeteerd bedrag van € 10.000,- of meer 50%
gedurende twaalf maanden.
In het geval dat een belanghebbende zich binnen een periode van
twaalf maanden na vaststelling van de eerdere verwijtbare
gedraging opnieuw schuldig maakt aan een verwijtbare gedraging
zoals bedoeld in dit artikel, wordt de duur van de maatregel
verdubbeld.
13:InburgeringsplichtIn die gevallen dat er met de belanghebbende afspraken zijn gemaakt met
betrekking tot diens inburgeringsplicht en zijn die afspraken vastgelegd
in een re-integratietraject binnen de WWB of de Participatiewet, dan
wordt in die gevallen dat iemand zich niet houdt aan deze afspraken een
maatregel opgelegd die net zo hoog is als de bestuurlijke boete die
iemand om dezelfde reden krijgt opgelegd die geen uitkering van de
gemeente ontvangt. Deze boete is geregeld in de Verordening
Inburgering.14:Bijzondere verplichtingen op grond van 57 van de wet
In sommige gevallen kan het college de belanghebbenden de
verplichting opleggen direct van de uitkering vaste lasten door
te betalen of de bijstand in natura te verstrekken. Indien de
belanghebbenden hier niet of niet voldoende aan meewerkt dan
wordt een maatregel opgelegd van 30% van de bijstandsnorm
gedurende één maand.
De duur van deze maatregel wordt verdubbeld indien de betrokkene
binnen 12 maanden zich opnieuw schuldig maakt aan het schenden
van de verplichting genoemd in het eerste lid.
15:Zeer ernstige misdragingen
Als een belanghebbende zich zeer ernstig misdraagt tegenover
personen en instanties die zijn belast met de uitvoering van de
wet als bedoeld in artikel 9, zesde lid van die wet, wordt een
maatregel opgelegd van ten minste 30% van de bijstandsnorm
gedurende één maand.
Indien de belanghebbende zich binnen twaalf maanden na een
gedraging als bedoeld in het eerste lid opnieuw schuldig maakt
aan een dergelijke gedraging, wordt een verlaging toegepast van
ten minste 50% gedurende twee maanden. De hoogte van de
maatregel is in ieder geval niet lager dan de maatregel zoals
bedoeld in het eerste lid.
In die gevallen dat belanghebbende zich binnen een periode van
twaalf maanden na vaststelling van de vorige verwijtbare
gedraging zoals bedoeld in het eerste en tweede lid, voor een
derde of volgende keer schuldig maakt aan een dergelijke
verwijtbare gedraging, wordt minimaal de laatst opgelegde
maatregel verdubbeld. Daarbij wordt in eerste instantie de
hoogte van de maatregel verdubbeld. Is dit niet mogelijk dan
wordt de duur van de eerder opgelegde maatregel verdubbeld.
Het college biedt periodiek, maar ten minste eenmaal per vier
jaar, aan de gemeenteraad een handhavingsplan aan, met daarin
het te voeren beleid op het gebied van handhaving, bestrijding
van misbruik en oneigenlijk gebruik van de Participatiewet en de
te verwachten resultaten.
Jaarlijks rapporteert het college hierover aan de
gemeenteraad.
Het bedrag dat ten onrecht is uitgekeerd, vermeerderd met:
afgedragen premies en loonbelasting,
plus eventueel uitgekeerde langdurigheidstoeslagen of
individuele inkomenstoeslagen,
plus mogelijk verstrekte bijzondere bijstand
wordt volledig teruggevorderd of door een verlaging van de bijstandsnorm
volledig geïncasseerd.
Het college kan besluiten rente en kosten in rekening te
brengen.
Het college kan voor het handhavingsbeleid nadere regels
stellen.
6:Slotbepalingen17:Bevoegdheid collegeIn die gevallen waarin de verordening niet voorziet, beslist het
college.18:HardheidsclausuleDoor of namens het college van burgemeester en wethouders kan in
bijzondere gevallen ten gunste van de belanghebbende worden afgeweken
van de bepalingen van deze verordening, indien de toepassing hiervan
leidt tot onbillijkheden van overwegende aard.19:Overgangsrecht
Als dezelfde maatregelwaardige gedraging heeft plaatsgevonden
zowel vóór als op/of na de datum dat deze verordening is
ingegaan, worden besluiten, waaronder de beslissing op bezwaar,
genomen met toepassing van deze verordening.
Bij toepassing van het eerste lid wordt – voor zover van
toepassing – de hoogte van de maatregel in het voordeel van de
belanghebbende gematigd tot wat deze zou bedragen in de
maatregelenverordening Wet werk en bijstand 2013.
20:Ingangsdatum
Deze verordening gaat in op 1 januari 2015.
Op 1 januari 2015 vervalt de Maatregelenverordening Wet werk en
bijstand 2013.
21:CiteertitelDeze verordening wordt aangehaald als: de Maatregelenverordening
Participatiewet 2015.Aldus vastgesteld in de openbare raadsvergadering van 18 december
2014.mr. drs. G.A.A. Verkerk ,burgemeesterA.P. Oostdijk ,wnd.griffier.ToelichtingAlgemeenRechten en plichten in de
ParticipatiewetDe Participatiewet schrijft voor dat voor bepaalde onderwerpen de Raad
zelf regels moet maken. Die regels moet de Raad vastleggen in een
verordening. Zo moet de Raad voor een deel zelf bepalen wat er gebeurt
als iemand die een uitkering ontvangt zich niet houdt aan de regels die
in deze wetten staan.In deze maatregelenverordening staat welke maatregelen het college dan
neemt. Dat heet een maatregel opleggen. Houdt een uitkeringsgerechtigde
zich niet aan de regels, dan wordt de uitkering verlaagd.Dat de Raad deze regels in een verordening moet vaststellen staat in
artikel 8, eerste lid onder a van de Participatiewet.Rechten en plichten zijn twee kanten van één medaille. Het recht op een
uitkering is altijd verbonden aan de plicht zich in te zetten om zo snel
mogelijk weer onafhankelijk te worden van de uitkering. Belangrijk is
dan ook dat het college goed communiceert wat deze rechten en plichten
zijn, en wat de gevolgen zijn als iemand zich niet aan zijn
verplichtingen houdt.In artikel 18, eerste lid, van de Participatiewet staat dat het college
de bijstand en de daaraan verbonden verplichtingen op de omstandigheden,
mogelijkheden en middelen van een belanghebbende moet aanpassen. In deze
bepaling wordt benadrukt dat het vaststellen van de hoogte van de
uitkering en de daaraan verbonden verplichtingen maatwerk is. Het
college moet rekening houden met de individuele situatie en de
persoonlijke omstandigheden van bijstandsgerechtigden. Het tweede lid van artikel 18 van de Participatiewet legt een directe
koppeling tussen de rechten en plichten van uitkeringsgerechtigden: het
recht op een uitkering is altijd verbonden aan de plicht zich in te
zetten om weer onafhankelijk te worden van de uitkering. Dit betekent
dat de vaststelling van de hoogte van de uitkering niet alleen afhangt
van de toepasselijke uitkeringsnorm en de beschikbare middelen van de
bijstandsgerechtigde. Er moet ook rekening gehouden worden met het
nakomen van de verplichtingen. Dat betekent dat het college rekening
moet houden met de inzet van de uitkeringsgerechtigde om aan de
verplichtingen te voldoen.Wanneer het college tot het oordeel komt dat een bijstandsgerechtigde
zijn verplichtingen niet of in onvoldoende mate nakomt, verlaagt het de
uitkering. Er is geen sprake van een bevoegdheid, maar van een
verplichting. Alleen wanneer iedere vorm van verwijtbaarheid ontbreekt, ziet het
college af van een dergelijke verlaging. Het college moet niettemin bij
de vaststelling van de verlaging rekening houden met de persoonlijke
omstandigheden en de individueel vastgestelde verplichtingen. Het
college kan dan ook van een verlaging afzien als het college daartoe
zeer dringende reden aanwezig acht.Nieuwe verplichtingenIn de Participatiewet zijn in artikel 18, vierde lid, nieuwe
arbeidsverplichtingen opgenomen. Deze staan bekend als de geüniformeerde
arbeidsverplichtingen. Bij een schending van (één van) deze
verplichtingen geldt dat de bijstand in beginsel moet worden verlaagd
met honderd procent gedurende één tot drie maanden. In de verordening is
de duur van de verlaging bij een eerste overtreding vastgelegd op 1
maand (artikel 18, vijfde lid, van de Participatiewet).Als is afgezien van een verlaging wegens het ontbreken van elke vorm van
verwijtbaarheid, dan wordt dit niet aangemerkt als een maatregel. Met
andere woorden als (één van) deze verplichtingen opnieuw worden
geschonden dan wordt dit gezien als een eerste overtreding, en dus niet
als een herhaling (recidive) van de overtreding. Dit wordt beoordeeld
als een eerste schending van deze verplichtingen.Is vanwege een andere dringende reden (artikel 18, eerste lid, van de
Participatiewet) afgezien van het opleggen van een verlaging, dan is dit
geen reden gelegen om de betreffende gedraging buiten beschouwing te
laten. Als opnieuw de verplichtingen worden geschonden dan gelden wel de
regels met betrekking tot recidive.Als een maatregel wordt opgelegd voor een periode van drie of meer
maanden dan moet het college uiterlijk binnen drie maanden onderzoeken
of er redenen zijn om de maatregel te herzien. Het college onderzoekt
dan of de omstandigheden en/of het gedrag van de betrokkene hiertoe
aanleiding geven. Dit is geregeld in artikel 18, derde lid van de
Participatiewet.Dit geldt echter niet voor de nieuwe geüniformeerde
arbeidsverplichtingen (artikel 18, vierde lid, van de Participatiewet).
Daarvoor geldt artikel 18, elfde lid. De maatregel bij een schending van
de geüniformeerde arbeidsverplichtingen wordt alleen herzien als
betrokkene hier om vraagt. De maatregelen die worden opgelegd hebben als doel het gedrag van de
uitkeringsgerechtigde te veranderen. Dit heet een reparatoire
sanctie(maatregel). Er is echter één uitzondering. Dit is een maatregel
die wordt opgelegd als de betrokkene zich ernstig heeft misdragen. Deze
maatregel is duidelijk bedoeld als een straf. Dit heet een punitieve
sanctie.Als een gedraging die leidt tot een reparatoire sanctie gepaard gaat met
een strafbaar feit dan kan ook aangifte worden gedaan. Dit kan tegelijk
omdat de opgelegde maatregel niet als straf wordt aangemerkt.Regionale samenwerkingEr is sprake van een steeds verdergaande regionale samenwerking. Zo
werkt de gemeente samen met de Haaglanden gemeenten in de
werkgeversbenadering. Ook de uitvoeringsorganisatie Werkse! is gebaseerd
op een regionale samenwerking. De arbeidsmarkt gaat verder dan de grens
van de gemeente. Het is dan ook belangrijk dat de verschillende
gemeenten een zelfde uitstraling hebben richting alle werkgevers. Ook
wat betreft de op te leggen maatregelen indien cliënten (kandidaat
werknemers) hun re-integratie- en arbeidsverplichtingen niet of niet
voldoende nakomen. Deze maatregelverordening is dan ook in samenwerking
met de regiogemeenten (H4) tot stand gekomen.VereenvoudigingHet opleggen van een maatregel vergt zorgvuldigheid. Belangrijk is dat
de regelgeving voor de uitvoering (maar ook voor cliënten) eenvoudig is.
Binnen deze verordening is het aantal categorieën van maatregelwaardig
gedrag (binnen de re-integratie- en arbeidsverplichtingen) teruggebracht
van 4 naar 2.Tegelijk is voor wat betreft de hoogte van de maatregel ook gekozen voor
twee mogelijkheden, namelijk 30% en 100%. Deze maatregelverordening is
daarmee iets strenger dan de vorige verordening, maar past binnen de
bedoelingen van de overheid, om mensen ook middels meer maatregelen meer
te activeren. Bovendien is dit duidelijker naar de burger: zij weten op
deze wijze beter waar zij aan toe zijn. Schenden van de inlichtingenplichtDe bestuurlijke boete is per 1 januari 2013 opnieuw ingevoerd in de Wet
werk en bijstand (thans: Participatiewet), IOAW en IOAZ. Deze moet
worden opgelegd bij een schending van de inlichtingenplicht en komt in
de plaats van de verlaging van de bijstand.De Participatiewet verplicht in een verordening nadere regels te stellen
over de bevoegdheid de beslagvrije voet tijdelijk buiten werking te
stellen bij verrekening van de recidiveboete. De gemeente doet dit in de
verordening verrekening bestuurlijke boete bij recidive Participatiewet.
IOAW en IOAZ. Deze verordening wordt apart aangeboden en is uitsluitend
technisch aangepast.TOELICHTING PER ARTIKELHoofdstuk 1: Algemene bepalingenArtikel 1 BegripsomschrijvingNiet alle begrippen die in deze verordening staan behoeven een nadere
toelichting. In principe hebben zij dezelfde betekenis als die in de
Participatiewet. Een aantal begrippen is toch nader omschreven.IndividueleinkomenstoeslagDe individueleinkomenstoeslag is een onderdeel van de bijzondere
bijstand. Wanneer een uitkeringsgerechtigde geen uitkering voor
levensonderhoud ontvangt, kan iemand in uitzonderingsgevallen een
maatregel over de individuele inkomenstoeslag krijgen.TegenprestatieDe wet kent het begrip tegenprestatie. Dit zijn
onbeloonde, maatschappelijk nuttige werkzaamheden die het college een
uitkeringsgerechtigde kan opdragen. Dit is geregeld in artikel 9, eerste
lid, onderdeel c van de Participatiewet.Artikel 2 Een maatregel opleggenEen uitkering wordt in principe slechts tijdelijk verstrekt. Immers,
iedereen die een uitkering ontvangt moet zijn best doen om zo snel
mogelijk weer financieel zelfstandig te zijn (verantwoordelijk zijn voor
de voorziening in het bestaan). Aan het recht op een uitkering zijn dan ook verplichtingen verbonden.
Deze kunnen worden onderverdeeld in:
Het tonen van voldoende verantwoordelijkheidsbesef voor de
voorziening in het bestaan (artikel 18, tweede lid van de
Participatiewet.
De plicht om mee te werken aan
arbeidsinschakeling (artikel 9
Participatiewet).
Deze plicht bestaat uit twee delen:
De arbeidsplicht: de plicht om te proberen
werk te krijgen en aan te nemen. Hiertoe hoort ook het
inschrijven als werkzoekende bij het UWV WERKbedrijf, tenzij
iemand van die verplichting ontheven is.
De re-integratieplicht: de plicht gebruik te
maken van de re-integratiemogelijkheden van het college, en zich
houden aan de afspraken die hierover zijn gemaakt. Het college
houdt hierbij rekening met de persoonlijke situatie van een
uitkeringsgerechtigde.
De re-integratieverordening die elke gemeenteraad moet vaststellen, is
de juridische basis voor het opleggen van deze specifieke
verplichtingen. Deze verplichtingen staan in het besluit dat een
uitkeringsgerechtigde van het college ontvangt. Daarnaast staan er in de
Participatiewet nog enkele nieuwe verplichtingen, de zgn. geüniformeerde
arbeidsverplichtingen.Voor jongeren tot 27 jaar gelden op dit punt nog enkele specifieke
verplichtingen. Een van de verplichtingen is dat de jongere tijdens de
zoekperiode van vier weken de plicht heeft om aantoonbaar te zoeken naar
werk. Ook moet hij de mogelijkheden onderzoeken om een opleiding te
volgen in het reguliere onderwijs.
De medewerkingsplicht (artikel 17, tweede lid
Participatiewet).
Het college kan een uitkeringsgerechtigde medewerking vragen voor de
uitvoering van de wet, bijvoorbeeld doordat een
uitkeringsgerechtigde:
toestemming geeft voor een huisbezoek;
meewerkt aan een psychologisch of sociaal medisch
onderzoek.
Het meewerken aan een tegenprestatie.
Het college kan de uitkeringsgerechtigde opdragen als tegenprestatie
naar vermogen voor een uitkering bepaalde maatschappelijk nuttige
werkzaamheden te doen. Indien de uitkeringsgerechtigde dit krijgt
opgedragen is hij verplicht deze werkzaamheden naar behoren uit te
voeren. Het gemeentelijk beleid hieromtrent is vastgelegd in de
verordening tegenprestatie (art. 9, eerste lid onder c van de
Participatiewet).Artikel 18, tweede lid Participatiewet beschrijft een bijzondere
overtreding, namelijk de uitkeringsgerechtigde mag zich niet misdragen
tegenover het college en zijn medewerkers.De informatieplicht (artikel 17, eerste lid
WWB).Naast de eerder genoemde verplichtingen is er ook de informatieplicht.
Een uitkeringsgerechtigde is verplicht het college te informeren over
zaken die van invloed kunnen zijn op het re-integratieproces of het
recht op bijstand. Hij moet zo'n verandering binnen twee weken
doorgeven; hiervoor is een wijzigingsformulier beschikbaar. Ook digitaal
kunnen wijzigingen worden doorgegeven. Het schenden van de
informatieplicht valt echter niet meer onder deze maatregelverordening.
Met de invoering van de Fraudewet (1-1-2013) moet bij een overtreding
van de informatieplicht een boete worden opgelegd (en dus geen
maatregel). Tweede lidAls de uitkeringsgerechtigde zijn verplichtingen niet of niet in
voldoende mate nakomt dat legt het college een maatregel op. Het
opleggen van een maatregel is niet vrijblijvend. De wet schrijft voor
dat het college verplicht is een maatregel op te leggen.Derde lidHet college accepteert niet dat uitkeringsgerechtigden zich misdragen
tegenover het college of tegenover anderen die belast zijn met de
uitvoering van deze wet. In die gevallen legt zij een maatregel op. Meer
hierover staat in artikel 15 van deze verordening.Vierde lidHeeft iemand al eerder een maatregel gehad? Dan kan dat reden zijn om de
maatregel te verzwaren. Het college houdt hier dus rekening mee.Vijfde lidIn de maatregelenverordening staan standaardmaatregelen voor
verschillend gedrag. Het gaat hier om uitkeringsgerechtigden die zich
niet aan hun verplichtingen houden. Zo’n standaardmaatregel kan een
vaste (procentuele) verlaging van de bijstandsnorm zijn voor een vaste
periode.In dit derde lid staat de hoofdregel: het college houdt bij het opleggen
van een maatregel rekening met de persoonlijke situatie van een
uitkeringsgerechtigde. Daarbij moet zij rekening houden met de gevolgen
van de maatregel. Tegelijk mag het feit dat de betrokkene mogelijk
financiële problemen ondervindt niet de reden zijn om af te zien van een
maatregel.Het college kan van de hoogte en de duur van de standaardmaatregel
afwijken, als dat nodig is. Zij kan er voor kiezen om een zwaardere of
lichtere maatregel op te leggen.Bij het vaststellen of een uitkeringsgerechtigde een maatregel krijgt
opgelegd, doorloopt het college twee stappen:
vaststellen van de ernst van het gedrag;
vaststellen van de omstandigheden van een
uitkeringsgerechtigde.
Hoe ernstig het maatregelwaardig gedrag is, bepaalt de hoogte en de duur
van de maatregel. Bij de geüniformeerde verplichtingen wordt niet meer
getoetst aan de mate van verwijtbaarheid. Persoonlijke omstandigheden kunnen van invloed zijn op de hoogte van een
maatregel. Een minder zware maatregel kan een uitkeringsgerechtigde
bijvoorbeeld krijgen:
als er bijzondere financiële omstandigheden zijn, zoals hoge
woonlasten of andere vaste lasten, of uitgaven waarvoor geen
financiële tegemoetkoming is;
bij sociale omstandigheden, zoals: gezinnen met ten laste
komende kinderen.
Zesde lidVoor de niet-geüniformeerde verplichtingen gelden nog de oude
bepalingen. In deze gevallen toets de gemeente wel op de mate van
verwijtbaarheid, de ernst van het feit en de omstandigheden waarin de
betrokkene verkeert.Artikel 3 Een maatregel berekenenEerste lidHet college legt een maatregel op over de bijstandsnorm. De
bijstandsnorm is het bedrag dat een uitkeringsgerechtigde ontvangt. Dit
bedrag is gebaseerd op iemands leefsituatie. Bijvoorbeeld: de leeftijd
van een uitkeringsgerechtigde, of er kinderen zijn, of iemand samenwoont
of niet. Het college legt de maatregel op over de bijstandsnorm
inclusief het vakantiegeld. In het kader van de overgangsregeling voor
lopende zaken kan dit zijn inclusief de gemeentelijke toeslag of
verlaging (tot 1-7-2015). Een maatregel is een bepaald percentage van de
bijstandsnorm. Een maatregel wordt altijd opgelegd voor een bepaalde
tijd.In een enkel geval wordt de maatregel vastgesteld op basis van het
benadelingsbedrag. Dat is het bedrag dat een
uitkeringsgerechtigde ten onrechte aan bijstand heeft ontvangen. Het kan
ook het bedrag zijn dat het college aan bijstand moet betalen doordat de
uitkeringsgerechtigde door eigen toedoen geen gebruik kan maken van een
voorliggende voorziening. De hoogte van de maatregel hangt af van het
benadelingsbedrag.Tweede lidDoorgaans legt het college een maatregel op in de toekomst, namelijk
nadat het besluit is genomen om een maatregel op te leggen. Kan dat
niet, bijvoorbeeld doordat een uitkeringsgerechtigde zijn uitkering al
heeft ontvangen of geen uitkering meer ontvangt? Dan kan het college een
maatregel ook met terugwerkende kracht opleggen, dus in het
verleden.Derde lidDe basis voor de maatregel is de bijstandsnorm die geldt in de periode
waarover de maatregel wordt opgelegd. Soms kan het college een maatregel
opleggen op basis van artikel 12 van de wet. Dit is een apart artikel
waarmee het college in sommige gevallen uitwonende jongeren van 18 tot
21 jaar een aanvulling kan geven op hun inkomen. Legt het college alleen
over de lage uitkeringsnorm voor jongeren een maatregel op, dan zou dit
oneerlijk zijn tegenover uitkeringsgerechtigden die ouder zijn 21 jaar.
Met deze verordening kan het college ook een maatregel opleggen op de
extra aanvulling voor deze jongeren.In heel bijzondere gevallen kan het college een maatregel opleggen op de
individuele inkomenstoeslag (artikel 36 Participatiewet). Dit is een
vorm van bijzondere bijstand. Bijzondere bijstand is
een soort gemeentelijk fonds waarop uitkeringsgerechtigden een beroep
kunnen doen. Bijvoorbeeld als iemand door persoonlijke bijzondere
omstandigheden extra kosten moeten maken en zij deze kosten niet kunnen
betalen.Een bijzondere situatie doet zich bijvoorbeeld voor als iemand zich bij
het aanvragen hiervan ernstig misdraagt. Artikel 4 Besluit bij opgelegde maatregelDe maatregel om de uitkering te verlagen, legt het college op met een
besluit. Wanneer het college een maatregel over een lopende uitkering
oplegt, dan is de basis daarvoor artikel 45 van de Participatiewet,
samen met artikel 18, tweede lid van de Participatiewet. Legt het
college een maatregel op met terugwerkende kracht, dan is de basis
daarvoor artikel 54, derde lid van de Participatiewet. Het college
bekijkt dan opnieuw het recht op een uitkering.Is de uitkeringsgerechtigde het niet eens met de maatregel, dan kan hij
bezwaar maken. Een onafhankelijke commissie bekijkt het besluit dan
nogmaals. Deze commissie adviseert vervolgens het college, dat dan
opnieuw een besluit neemt. Is de uitkeringsgerechtigde het ook hier niet
mee eens, dan kan hij in beroep gaan bij de rechtbank.Het college moet een uitkeringsgerechtigde altijd informeren over een
besluit. Deze eisen staan in de Algemene wet bestuursrecht (Awb). Zij
moet het besluit ook altijd toelichten en uitleggen aan een
uitkeringsgerechtigde.Artikel 5 De belanghebbende horenVoordat het college de beschikking opstelt, moet zij de
uitkeringsgerechtigde soms vragen om zijn kant van het verhaal te
vertellen (‘hem horen’). Dat heet hoorplicht. Dit
staat in artikel 4:7 van de Awb.In het tweede lid staan een aantal uitzonderingen op deze hoorplicht. De
uitzonderingen onder a en b staan ook in de Awb. Vaak zijn er meer
redenen om iemand niet te horen. Dan gaat het vaak om het niet
verschijnen op een oproep. Het is mogelijk dat een cliënt geen gebruik wil maken van de
mogelijkheid om zijn kant van het verhaal te vertellen. Ziet de cliënt
hier vanaf, dan zal het college op grond van deze verordening een
besluit nemen.Artikel 6 Maatregel toch niet opleggenIn dit artikel staat wanneer het college geen maatregel oplegt.Eerste lidHet college legt geen maatregel op, als een uitkeringsgerechtigde niets
verweten wordt. Een andere reden is dat het gedrag te lang geleden heeft
plaatsgevonden (dat heet verjaring). De maatregel
moet namelijk wel effectief zijn (‘lik op stuk’), daarom legt het
college een maatregel zo snel mogelijk op nadat het gedrag plaatsvond.
Onder b staat daarom dat het opleggen van een maatregel moet worden
opgelegd binnen één jaar nadat de het college erachter is gekomen dat er
sprake is van maatregelwaardig gedrag.In de oude verordening stond bij alle maatregelen het college rekening
moest houden met de mate van verwijtbaarheid. Het is wel, maar niet
helemaal verwijtbaar. In deze nieuwe wet kan dit alleen maar bij de
oude, niet-geüniformeerde verplichtingen. Dat staat ook in deze
verordening. Voor de nieuwe, zgn. geüniformeerde verplichtingen geldt dat dit niet
meer kan. We houden dan alleen nog maar rekening met of er überhaupt
sprake is van verwijtbaarheid. Een mogelijke verminderde verwijtbaarheid
wordt niet getoetst.Tweede lidHet college hoeft geen maatregel op te leggen wanneer er ‘dringende
redenen’ zijn. Wat dat betekent, hangt van de situatie af.Derde en vierde lidHet college laat een uitkeringsgerechtigde per brief weten dat hij geen
maatregel krijgt, als er sprake is van dringende redenen. Dat is
belangrijk, als de uitkeringsgerechtigde het gedrag herhaalt dat
aanleiding gaf tot het overwegen van de maatregel
(recidive).Het college moet zo goed mogelijk informeren over de verplichtingen die
bij de bijstand horen. Uitkeringsgerechtigden moeten persoonlijk en op
maat geïnformeerd worden.Let op. Om te voorkomen dat een uitkeringsgerechtigde het gedrag
herhaalt, wordt de gematigde maatregel wel officieel gezien als een
echte maatregel. Artikel 7 Hoe de maatregel wordt opgelegdWat houdt de maatregel in en wanneer wordt hij opgelegd?Eerste lidDe maatregel houdt in het tijdelijk verlagen van de uitkering. Dit kan
op twee manieren. Het college verlaagt het uitkeringsbedrag
in de eerstvolgende maand of maanden, of
met terugwerkende kracht, dus in het verleden, door de uitkering
opnieuw te bekijken en te beoordelen.
Het in de toekomst verlagen van de uitkering is de gemakkelijkste
manier. Het college hoeft de bijstand dan niet opnieuw te bekijken en te
beoordelen om vervolgens het bedrag van de maatregel terug te eisen. Het
college legt de maatregel zo snel mogelijk op (‘lik op stuk’). Een
uitkeringsgerechtigde krijgt zo snel mogelijk na het verwijtbare gedrag
bericht van het college. Dat kan alleen als het college de uitkering
over (dat deel van) de maand nog niet heeft betaald. Wanneer zij de
uitkering al heeft betaald, moet een uitkeringsgerechtigde (een deel
van) het geld van die uitkering terugbetalen. Dat is niet handig en
moeilijk uit te voeren. Het college lost dit op door de maatregel dan op
te leggen vanaf de eerste dag van de volgende maand.Tweede en derde lidHet college kan beslissen om de maatregel op te leggen op de bijzondere
bijstand die iemand ontvangt op grond van artikel 12 van de wet. Dit
geldt bijna alleen voor zelfstandig wonende jongeren. Wanneer een
maatregel wordt opgelegd op de bijzondere bijstand, is deze net zo hoog
en duurt deze net zo lang als de maatregel op de algemene bijstand.Vierde lidSoms merkt het college maatregelwaardig gedrag pas op nadat de uitkering
is gestopt of ingetrokken. Dan kan het college achteraf een maatregel
opleggen.Vijfde lidSoms is er op het moment dat iemand een aanvraag indient al sprake van
maatregelwaardig gedrag. Bijvoorbeeld omdat iemand uit eigen beweging
zijn werk heeft opgezegd. In die gevallen kan de gemeente al direct bij
de start van de uitkering een maatregel opleggenZesde lidSoms kan het college een maatregel niet uitvoeren omdat een uitkering is
gestopt. Zij kan de maatregel dan alsnog opleggen. Dat kan wanneer een
uitkeringsgerechtigde binnen een jaar opnieuw bijstand ontvangt. Hij
ontvangt dan een brief waarin staat dat hij alsnog een maatregel
opgelegd kan krijgen. Het daadwerkelijke besluit voor zo’n maatregel
neemt het college pas wanneer een uitkeringsgerechtigde opnieuw bijstand
aanvraagt.Zevende lidSoms kan het college een maatregel niet uitvoeren omdat het bedrag aan
bijstand te laag is. Bijvoorbeeld wanneer de uitkering een aanvulling is
op andere inkomsten, zoals alimentatie. Het college kan dan besluiten om
de maatregel over verschillende maanden te verdelen. Hiermee voorkomt
zij dat er rechtsongelijkheid ontstaat.Achtste lidHet college kan soms een maatregel voor langer dan drie maanden
opleggen. Zij moet de maatregel dan na die drie maanden opnieuw
beoordelen. Dat staat in artikel 18, derde lid Participatiewet. Een
officieel besluit is daarbij niet nodig. Het college hoeft niet alle
feiten en omstandigheden opnieuw te bekijken, maar alleen of het
redelijk is dat de maatregel voortduurt. Daarbij kan zij rekening houden
met de persoonlijke omstandigheden van een uitkeringsgerechtigde, maar
ook of diegene zich wel aan zijn verplichtingen houdt.Artikel 8 Samenloop van gedragingenEen uitkeringsgerechtigde kan op min of meer hetzelfde moment op
verschillende manieren de regels overtreden. Dan geldt de regeling voor
samenloop. Overtreedt een uitkeringsgerechtigde tegelijk verschillende
regels of verplichtingen door hetzelfde gedrag? Dan geldt het gedrag
waarvoor de zwaarste maatregel geldtHoofdstuk 2: De niet-geüniformeerde verplichtingenArtikel 9: Het niet nakomen van de niet-geüniformeerde
verplichtingen met betrekking tot de arbeidsinschakeling en
tegenprestatie.De wet heeft een aantal verplichtingen vastgesteld waaraan de betrokkene
moet voldoen. Deze verplichtingen inclusief de wettelijk vastgestelde
maatregel (de zgn. geüniformeerde arbeidsverplichtingen) zijn beschreven
in artikel 11 van deze verordening. Dit artikel betreft de overige
verplichtingen. De verplichtingen in dit artikel zijn de zgn.
niet-geüniformeerde verplichtingen welke deels zijn afgeleid uit de wet
en deels door de gemeente zelf worden opgelegd.Werkt een uitkeringsgerechtigde niet of niet genoeg mee aan het aan het
werk gaan of blijven? Het (maatregelwaardig) gedrag dat daarbij hoort,
verdeelt de Raad in twee categorieën. De zwaarte van het gedrag bepaalt
in welke categorie een uitkeringsgerechtigde valt. Hoe meer het gedrag
bijdraagt aan het niet aan het werk gaan of blijven, hoe zwaarder de
categorie.Bij het opleggen van verplichtingen en maatregelen houdt het college zo
veel mogelijk rekening met de persoonlijke situatie van een
uitkeringsgerechtigde.Categorie 1, Deze categorie omvat de volgende verplichtingen:
de formele, officiële verplichting voor uitkeringsgerechtigden
om zich in te schrijven als werkzoekende bij het UWV
WERKbedrijf. En ook om de inschrijving op tijd te
verlengen.
een uitkeringsgerechtigde moet meewerken aan een onderzoek om
zijn / haar mogelijkheden te onderzoeken om (weer) aan het werk
te gaan.
een uitkeringsgerechtigde moet zich ook houden aan de regels
over ziek- en betermelding. Het college en de
re-integratiepartners informeren een uitkeringsgerechtigde op
verschillende momenten over deze regels. Het niet komen opdagen
bij afspraken valt onder categorie 1.
voor jongeren geldt als specifieke bepaling dat een Plan van
Aanpak wordt opgemaakt. Cliënt moet meewerken aan het opstellen
hiervan. Maar ook het evalueren en het uitvoeren van het
plan.
voor personen tot 27 jaar geldt sinds 1 januari 2012 een
‘zoekperiode’ van vier weken. Dit houdt in dat hij pas na vier
weken aanspraak kan maken op ondersteuning en/of een uitkering ;
het college registreert daarom de datum van melding. Tijdens
deze zoekperiode moet de jongere:
aantoonbaar op zoek gaan naar werk;
aantoonbaar onderzoeken wat zijn mogelijkheden zijn voor
het volgen van onderwijs.
Heeft de jongere zich in deze zoekperiode niet ingespannen, dan wordt de
aanvraag om een uitkering niet in behandeling genomen en start een
nieuwe zoekperiode.. Heeft de jongeren bijna alles , maar onvoldoende
gedaan, dan kan wel een uitkering worden verstrekt, maar met een
maatregel.
een cliënt moet zijn best doen om aan het werk te gaan. Doet hij
dat niet voldoende? Dit is gedrag dat past binnen deze
categorie.
het onvoldoende of onbehoorlijk meewerken aan de door het
college opgedragen tegenprestatie wordt gerekend tot deze,
eerste categorie.
uitkeringsgerechtigden moeten op tijd op een afspraak komen.
Bijvoorbeeld om te zien of de bijstand nog van toepassing is, of
om te zien of hij genoeg doet om (weer) aan het werk te gaan.
Dit geldt voor alle afspraken of oproepen die het college en
haar partners doen voor het uitvoeren van deze wet. Komt een
uitkeringsgerechtigde niet op een afspraak? Dan is dit
maatregelwaardig gedrag dat valt onder categorie 1.
Dit geldt ook voor afspraken die het college maakt met de cliënt om op
een bepaald moment contact op te nemen met de gemeente. Dit kan
mondeling aan de balie, maar ook schriftelijk of telefonisch. Ook dit
soort gevallen wordt aangemerkt als een vorm van “het niet nakomen van
afspraken”. Het verwijtbaar niet voldoen aan deze afspraken wordt gezien
als maatregelwaardig gedrag binnen categorie 1.
artikel 9, eerste lid onder b schrijft voor dat de betrokkene
gebruik moet maken van voorzieningen die door het college worden
aangeboden, zoals sociale activering, onderzoek naar de
mogelijkheden van arbeidsinschakeling of scholing. Doet de
cliënt dit niet dan is er sprake van maatregelwaardig gedrag
volgens categorie 1.
het college kan ook als bijzondere verplichting opleggen dat de
cliënt zich onder medische behandeling stelt. Dit is geregeld in
artikel 55 van de wet.
bij uitkeringsaanvragen geldt een inspanningsperiode van 4
weken. Gedurende deze inspanningsperiode, direct na de aanvraag
wordt de aanvrager enkele specifieke verplichtingen opgelegd.
Deze verplichtingen zijn afgestemd op de individuele
omstandigheden en de mogelijkheden van de aanvrager. De
verplichtingen zijn gericht op een zo snel mogelijke
werkaanvaarding en/of het vergroten van de mogelijkheden tot
participatie. Immers, vanaf het moment dat een belanghebbende
zich heeft gemeld om een uitkering aan te vragen zijn direct
alle verplichtingen op hem van toepassing.
de verplichtingen legt het college (in samenspraak met de
belanghebbende) vast in een overeenkomst die door beide partijen
(ten minste voor gezien) wordt ondertekend. De verplichtingen
die worden opgelegd zijn een onderdeel van de in de wet
opgenomen meewerkingsplicht en de re-integratieplicht. Het
onvoldoende nakomen van deze verplichtingen wordt gerekend tot
deze eerste categorie.
Categorie 2In categorie 1 werd bij een aantal verplichtingen gesproken over het
onvoldoende nakomen van de verplichting. In categorie 2 worden enkele
gedragingen benoemd waarin de betrokkene geheel niet zijn verplichtingen
nakomt. Dit zijn:
het niet proberen algemeen geaccepteerd werk te vinden (voor
zover dit niet past in artikel 11);
het geheel niet voldoen aan het verrichten van een
tegenprestatie.;
direct na de melding om een aanvraag krijgt de betrokkene een
aantal specifieke verplichtingen opgelegd. Deze verplichtingen
zijn primair gericht op een zo snel mogelijke
arbeidsinschakeling, zoals het inschrijven bij een of meerdere
uitzendbureaus , het bijwerken van het CV, het verrichten van
een aantal sollicitaties etc. Als de betrokkene hierin
onvoldoende doet, dan is de eerste categorie van toepassing.
Doet de betrokkene niets, dan is er sprake van de tweede
categorie.
in principe heeft de jongere geen recht op een uitkering als hij
regulier onderwijs kan volgen. Toch zijn er situaties dat de
jongere verwijtbaar niet deelneemt aan het onderwijs, terwijl
het niet wenselijk is om de jongeren een uitkering te weigeren.
In deze situaties legt het college dan een maatregel op.
Artikel 10 Hoogte en duur van de maatregel bij het schenden van de
niet- geüniformeerde verplichtingenIn artikel 9 is beschreven dat de gemeente nog maar twee categorieën
heeft van maatregelwaardig gedrag bij de zgn. niet-geüniformeerde
verplichtingen. De standaard maatregel is als volgt vastgesteld:
voor gedragingen vallend in de eerste categorie is dit 30% van
de bijstandsnorm;
voor gedragingen zoals bedoeld in de tweede categorie is dit
100% van de bijstandsnorm.
Niet in alle gevallen hebben maatregelen het gewenste effect. Soms gaat
de betrokkene door met het maatregelwaardig gedrag, of doet hij het na
korte tijd weer. Dan is er sprake van recidive. In die gevallen wordt
opnieuw, maar dan wel een zwaardere maatregel opgelegd.Voor gedragingen uit de eerste categorie is dit 100% gedurende één
maand. Voor gedragingen in de tweede categorie is dit 100% gedurende 2
maanden.Is er daarna weer sprake van recidive? Dan wordt de maatregel weer
zwaarder. Oplopend tot 3 maanden 100% van de bijstandsnorm.Hoofdstuk 3: De geüniformeerde verplichtingen Artikel 11 Het niet nakomen van de geüniformeerde verplichtingen
met betrekking tot de arbeidsinschakeling.De regering heeft er voor gekozen een aantal verplichtingen, met de
bijbehorende maatregel op te nemen in de wet. Deze staan in artikel 18,
vierde lid van de wet. Deze verplichtingen, die de geüniformeerde
verplichtingen worden genoemd, zijn deels bekend, maar deels ook
nieuw.Deze verplichtingen hebben allemaal te maken met de arbeids- en
re-integratieplicht. Deze verplichtingen betreffen:
het behouden en aanvaarden van werk,
het ingeschreven staan bij een uitzendbureau,
als men gaat verhuizen naar een andere gemeente eerst proberen
werk te vinden in de nieuwe gemeente,
voor het verkrijgen van werk wordt een reistijd van 3 uur per
dag acceptabel geacht,
bereid te zijn te verhuizen naar een andere gemeente als iemand
daar werk kan krijgen,
het behouden van kennis en vaardigheden,
je zodanig te kleden en te gedragen zodat dit geen belemmering
is voor het verkrijgen van werk,
het gebruik maken van een voorziening.
Tweede lidAls de uitkeringsgerechtigde één van deze verplichting niet nakomt dan
moet het college een maatregel opleggen. De hoogte van de maatregel is
100% van de uitkeringsnorm gedurende 1 maand. Dit staat in artikel 18,
vijfde lid van de wet. Het is mogelijk deze maatregel te spreiden over
een periode van drie maanden. Dit doen we alleen als er zwaarwegende
redenen zijn om de maatregel niet in 1 keer uit te voeren.Derde tot en met vijfde lidOok in deze gevallen is het mogelijk dat de uitkeringsgerechtigde blijft
volhouden in zijn maatregelwaardig gedrag. In het derde tot en met het
vijfde lid staat hoe het college in deze gevallen handelt. Ook deze
bepalingen komen uit de wet (artikel 18, lid 6 tot en met 8 van de
Participatiewet).Zesde en zevende lidDe uitkeringsgerechtigde die op basis van dit artikel een maatregel
kreeg, kan als hij ondubbelzinnig aantoont, en laat blijken uit zijn
houding en gedrag daarna wel de geüniformeerde arbeidsverplichtingen na
te komen, kan het college verzoeken de maatregel te herzien. Het college
is bereid hier aan te voldoen. In het zevende lid is vastgelegd dat het
college dat niet doet in de eerste maand van de opgelegde maatregel. Dat
betekent dat een herzieningsverzoek pas aan de orde zal zijn bij een
recidive.Hoofdstuk 4: Overige gedragingen die leiden tot een
maatregelArtikel 12 Ongenoegzaam besef van verantwoordelijkheidAls een uitkeringsgerechtigde of een gezin een uitkering krijgt, moet
duidelijk zijn dat hij voldoende verantwoordelijkheidsbesef toont. Maar
ook voordat een uitkering wordt moet iemand voldoende
verantwoordelijkheidsbesef hebben. hebben getoond. Dat dit niet
voldoende is, kan onder meer blijken uit:
geen of een te late aanvraag doen voor een andere uitkering of
regeling die extra of hoge kosten vergoedt (voorliggende
voorziening);
onverantwoordelijk omgaan met spaargeld;
het verwijtbaar verliezen, niet behouden of niet verkrijgen van
inkomsten, zoals het eisen van de maximale alimentatie.
Als een uitkeringsgerechtigde onvoldoende besef heeft van zijn eigen
verantwoordelijkheid voor de kosten van bestaan, en daarmee de kosten
van zijn bestaan afwendt op de bijstand dan is er sprake van
maatregelwaardig gedrag.Tweede lidDoet de betrokkene eerder een beroep op bijstand, omdat hij door eigen
toedoen geen gebruik kan maken van een voorliggende voorziening, dan
wordt een maatregel opgelegd van 100% van de norm gedurende 1 maand. De
betrokkene doet dan immers eerder dan nodig een aanvraag om bijstand.
Indien binnen een periode van 12 maanden belanghebbende dezelfde
weer/nog niet nakomt wordt de maatregel verdubbeld.Derde lidDe fraudewet verplicht gemeenten en veel andere uitvoeringsorganisatie
bij fraude een bestuurlijke boete op te leggen. Als de betrokkene om die
reden onvoldoende geld heeft, en om die reden een beroep doet op
bijstand, wordt dit ook aangemerkt als een ongenoegzaam besef van
verantwoordelijkheid. Ook in deze gevallen worden een maatregel opgelegd
van 100% gedurende 1 maand.Vierde en Vijfde lidIn sommige gevallenweet iemand met spaargeld dat hij in de nabije
toekomst een beroep zal moeten doen op een uitkering. Betrokkene moet
dit zo lang mogelijk uitstellen. De gemeente hanteert hiervoor bepaalde
regels. Maakt de betrokkene zijn geld toch eerder op, en is dit naar het
oordeel van de gemeente op een onverantwoorde manier gebeurd, dan legt
de gemeente een maatregel op. De hoogte van de maatregel is gebaseerd op
het bedrag dat de betrokkene naar het oordeel van het college te snel
heeft ingeteerd.Zesde lidOok bij deze maatregel geldt een recidivebepaling. Als de betrokkene
binnen een periode van 12 maanden opnieuw het zelfde maatregelwaardig
gedrag laat zien, dan wordt een zwaardere maatregel opgelegd.Artikel 13: InburgeringsplichtEen uitkeringsgerechtigde is soms volgens de wet niet officieel
inburgeringsplichtig, maar inburgeringsbehoeftig. Dat
betekent dat een uitkeringsgerechtigde niet verplicht is om in te
burgeren. Is iemand niet inburgeringsplichtig, maar
inburgeringsbehoeftig, en zijn hier duidelijke afspraken over gemaakt in
het re-integratieplan, dan is de uitkeringsgerechtigde toch verplicht
zich aan de afspraken te houden. Houdt hij zich daar niet aan? Dan
krijgt hij een maatregel opgelegd.Om rechtsongelijkheid te voorkomen wordt met deze verordening de op te
leggen maatregel net zo hoog als de boete bij mensen die
inburgeringsplichtig zijn, maar geen uitkering ontvangen. De maatregel
is in dit geval geen percentage van de uitkering, maar een vast bedrag.
De hoogte van de boete regelt de gemeente in een andere
verordening.Artikel 14: Bijzondere verplichting op grond van artikel 57
ParticipatiewetIn artikel 57 van de wet staat dat wanneer een uitkeringsgerechtigde of
een gezin een uitkering ontvangt, het college hem kan verplichten om mee
te doen aan budgetbeheer. Het college kan ook namens een
uitkeringsgerechtigde bepaalde betalingen (bijvoorbeeld voor de vaste
lasten) doen, als zij denkt dat hij dat zelf niet kan. Als een
uitkeringsgerechtigde of gezin weigert mee te werken, kan het college
een maatregel opleggen.De hoogte van de maatregel is 30% gedurende 1 maand. In het tweede lid van dit artikel staat een bepaling voor het geval de
betrokkene binnen 12 maanden weer niet meewerkt.Artikel 15 Zeer ernstige misdragingenEerste lidHet college verstaat onder zeer ernstige misdragingen
diverse soorten agressief gedrag. Het moet gaan om verwijtbaar gedrag of
opzet, en gedrag dat normaal gesproken als onacceptabel gezien
wordt.Het college kan een maatregel opleggen, als er een verband is tussen het
ernstige gedrag en eventuele belemmering bij het uitvoeren van de wet.
Daarom staat er in dit artikel dat het zeer ernstige gedrag rechtstreeks
verband moeten houden met de uitvoering van de wet.Artikel 9, zesde lid van de wet heeft het over ‘het zich jegens het met
de uitvoering van de wet belaste personen en instanties. Dit gaat verder
dan onder de WWB. Toen gold deze bepaling alleen voor (zeer) agressief
gedrag tegenover medewerkers van het college (de
gemeente) .Stelt het college een maatregel vast wanneer een uitkeringsgerechtigde
of een van zijn gezinsleden zich ernstig heeft misdragen? Dan moet zij
daarbij rekening houden met de ernst van de gedraging, de mate van
verwijtbaarheid en de persoonlijke omstandigheden van een
uitkeringsgerechtigde of het gezin.Voor het vaststellen van de ernst van het gedrag is een indeling
gemaakt, waarbij 1 het minst ernstig is en 6 het ernstigst:
verbaal geweld (schelden);
discriminatie;
intimidatie (uitoefenen van psychische druk, dreigen);
zaakgericht fysiek geweld (vernielingen, kapot maken van
spullen);
mensgericht fysiek geweld (slaan, schoppen);
een combinatie van deze agressievormen.
Om te zien hoe verwijtbaar het gedrag is, kijkt het college naar de
omstandigheden op het moment van het gedrag. Het is belangrijk om een
onderscheid te maken tussen ‘instrumenteel geweld’ en
‘frustratiegeweld’. Instrumenteel geweld is wanneer
een uitkeringsgerechtigde het geweld met opzet gebruikt om een bepaald
doel te bereiken, bijvoorbeeld een uitkering ontvangen.
Frustratiegeweld is geweld dat een
uitkeringsgerechtigde gebruikt door onmacht, ontevredenheid,
onduidelijkheid en dergelijke. De mate van verwijtbaarheid bij
instrumenteel geweld is groter is dan bij frustratiegeweld.Het opleggen van een maatregel staat los van het doen van aangifte bij
de politie. Het college legt een maatregel op, en de functionaris tegen
wie de agressie zich richtte, kan aangifte doen bij de politie.Het opleggen van een maatregel in deze situaties kan samengaan met een
toegangsverbod voor gebouwen van de gemeente.De maatregel bedraagt in deze gevallen ten minste 30% van de
uitkeringsnorm.Tweede en derde lidIn lid twee en drie staat welke maatregel een uitkeringsgerechtigde
krijgt wanneer hij zich binnen twaalf maanden opnieuw ernstig
misdraagt.Hoofdstuk 5: HandhavingsbeleidArtikel 16: HandhavingsbeleidIn artikel 8 van de wet staat dat de gemeenteraad verplicht is om in een
verordening regels vast te stellen om te voorkomen dat een
uitkeringsgerechtigde of gezin ten onrechte bijstand ontvangt. Dit kan
met een aparte verordening. De gemeenteraad van Delft heeft deze regels
opgenomen in deze maatregelenverordening, omdat die ook al over
maatregelen bij fraude spreekt.In de verordening staat dat het college bij fraude het totale
benadelingsbedrag opeist van een uitkeringsgerechtigde.Het vierde en vijfde lid gaan over eventueel nieuw beleid en nieuwe
regels. In de toekomst kan het college bij fraudevorderingen rente en
kosten berekenen. Een fraudevordering is geld dat een
uitkeringsgerechtigde moet terugbetalen omdat hij ten onrechte bijstand
heeft ontvangen. Het college zal hier later regels voor opstellen.Artikel 17 en 18:In uitzonderlijke gevallen kan het college(of een ambtenaar die daarvoor
een mandaat heeft) een afwijkend besluit nemen.Artikel 19: OvergangsrechtDeze maatregelenverordening is anders dan de vorige. Bijvoorbeeld de
hoogte van de maatregel. Voor een aantal gedragingen is de zwaarte van
de maatregel aangepast. Bovendien zijn er nieuwe verplichtingen waar de
uitkeringsgerechtigde zich aan moet houden.Daarom moet het college goed bekijken welke regel van toepassing is.
Bovendien moet zij verwarring proberen te voorkomen. Het moment van
verwijtbaar gedrag is leidend bij de vraag welke regels van toepassing
zijn.Eerste lidBegon het maatregelwaardige gedrag vὸὸr het ingaan van deze verordening
en bestond het nog toen deze verordening inging? Dan geldt voor het
eerste besluit en voor een beslissing op bezwaar dat het college deze
toetst aan deze nieuwe verordening.Tweede lidOm de rechtszekerheid te borgen, staat in het tweede lid dat het college
in sommige gevallen een vergelijking tussen de oude en de nieuwe
verordening moet maken. Een uitkeringsgerechtigde mag immers niet de
dupe zijn van zwaardere regels in de nieuwe verordening, als hij niet
eerder van de nieuwe regels op de hoogte was. Het college moet daarom de
hoogte van de maatregel verminderen tot het bedrag of percentage dat
staat in de oude verordening. Dit geldt alleen wanneer een
uitkeringsgerechtigde voor het maatregelwaardige gedrag onder de nieuwe
verordening een hogere maatregel zou krijgen.Artikel 20 en 21:Deze artikelen behoeven geen nadere toelichting