CVDR315020_1Kostentoedelingsverordening Amstel, Gooi en Vecht 2014nlregelingWaterschap Amstel, Gooi en Vecht2018-11-21Waterschap Amstel, Gooi en VechtWeekmedia, 30-10-2013Kostentoedelingsverordening Amstel, Gooi en Vecht 2014Waterschapswetalgemeen bestuurfinanciën en economie2013-10-10De tekst in dit document is vrij van auteursrecht en
databankrecht2014-01-012019-01-01nieuwe regelingBBV 13.0431BelastingenGeenKostentoedelingsverordening Amstel, Gooi en Vecht 2014HET ALGEMEEN BESTUUR VAN HET HOOGHEEMRAADSCHAP AMSTEL, GOOI EN VECHT;gelezenhet voorstel van het dagelijks bestuur van 24 september 2013;gelet opartikel 120 van de Waterschapswet (Stb 2007, nr. 208);BESLUIT vast te stellen de volgende Kostentoedelingsverordening Amstel, Gooi en
Vecht 2014:1BegripsbepalingenIn deze verordening wordt verstaan onder:
kosten: de kosten van de kostendrager watersysteembeheer, zoals
opgenomen in de begroting van het Hoogheemraadschap Amstel, Gooi en
Vecht, voor zover die gedekt worden door middel van de
watersysteemheffing;
AGV-gebied: het gebied dat is aangegeven op Kaart nr. 1, bedoeld in
artikel 3, lid 1 van het Reglement van Bestuur, waarin de zorg voor
het watersysteem is opgedragen aan het Hoogheemraadschap Amstel,
Gooi en Vecht;
ingezetenen: degenen die blijkens de gemeentelijke
basisadministratie persoonsgegevens bij het begin van het
kalenderjaar woonplaats hebben in het AGV-gebied en die aldaar het
gebruik hebben van woonruimte;
overig ongebouwd: degenen die krachtens eigendom, bezit of beperkt
recht het genot hebben van ongebouwde onroerende zaken die geen
natuurterreinen zijn in het AGV-gebied;
natuurterreinen: degenen die krachtens eigendom, bezit of beperkt
recht in het AGV-gebied het genot hebben van natuurterreinen;
gebouwd: degenen die krachtens eigendom, bezit of beperkt recht het
genot hebben van gebouwde onroerende zaken in het AGV-gebied;
woonruimte: een ruimte die blijkens zijn inrichting bestemd is om
als een afzonderlijk geheel te voorzien in woongelegenheid en
waarvan de delen blijkens de inrichting van die ruimte niet bestemd
zijn om afzonderlijk in gebruik te worden gegeven;
verharde wegen: openbare verharde wegen, inclusief de berm en het
deel van het perceel dat dienstbaar is aan de weg.
2Kostentoedeling watersysteembeheer1.De kosten voor het watersysteembeheer worden als volgt toegedeeld:
60% aan de ingezetenen;
4,681% aan overig ongebouwd;
0,013% aan natuurterreinen;
35,306% aan gebouwd.
2.De waarde van de onroerende zaken bedoeld in het vorige artikellid,
onderdelen b, c en d, wordt bepaald naar de waarde die de onroerende
zaken op de waardepeildatum hebben naar de staat en hoedanigheid waarin
zij op die datum verkeren.3.De waardepeildatum is 1 januari 2012.3Kosten van heffing en invordering De kosten van heffing en invordering van de watersysteemheffing, zoals
opgenomen in de begroting van enig belastingjaar, worden in afwijking van
artikel 2 rechtstreeks toegerekend aan de betrokken categorieën naar rato
van de voor elk van de genoemde categorieën te maken kosten.4Tariefdifferentiatie voor verharde openbare wegenVoor verharde openbare wegen wordt een tariefdifferentiatie als bedoeld in
artikel 122, lid 3, onderdeel b van de Waterschapswet, toegepast. Het tarief
na toepassing van de tariefdifferentiatie is 100% hoger dan het tarief dat,
naar uit de Verordening Watersysteemheffing Amstel, Gooi en Vecht blijkt,
voor ongebouwde onroerende zaken, niet zijnde natuurterreinen, geldt.5CiteertitelDeze verordening kan worden aangehaald als "Kostentoedelingsverordening
Amstel, Gooi en Vecht 2014".6Overgangsregeling en inwerkingtreding
De Kostentoedelingsverordening Amstel, Gooi en Vecht 2014 treedt in
werking en geldt met ingang van 1 januari 2014.
De ‘Kostentoedelingsverordening Amstel, Gooi en Vecht 2009’,
vastgesteld bij besluit van het Algemeen Bestuur van 2 oktober 2008,
wordt ingetrokken per 1 januari 2014, met dien verstande dat zij van
toepassing blijft op de belastingjaren waarvoor zij heeft
gegolden.
Amsterdam, 10 oktober 2013Het algemeen bestuur,J.de Bondt,DijkgraafDrs H.J. Kelderman,SecretarisToelichting op de Kostentoedelingsverordening Amstel, Gooi en Vecht 2014
AlgemeenInleidingDit is de vijfde Kostentoedelingsverordening van het Hoogheemraadschap Amstel,
Gooi en Vecht (AGV). De eerste verordening werd van kracht op 1 januari 1997, bij het ontstaan van
AGV. Van de regelgevende provincies (in het geval van AGV Noord-Holland, Utrecht
en Zuid-Holland) konden provinciale staten in het Reglement van Bestuur
uitgangspunten vaststellen, die voor het waterschap leidend waren bij de
kosten-toedeling. Gebaseerd op deze uitgangspunten werd in de eerste
Kostentoedelingsverordening – zoals destijds bij vrijwel alle waterschappen
gebruikelijk was – de zogeheten methode-Oldambt gehanteerd. Deze methode keek
heel specifiek naar de verschillende behoeftes per gebied op het terrein van het
waterbeheer. Er werd per waterschapstaak een kostentoedeling bepaald, wat
resulteerde in een groot aantal verschillende tarieven.De regelgevende provincies hebben in december 2000 hun uitgangspunten voor de
kostentoedeling gewijzigd en de bij de taken behorende gebieden (door het maken
van zogeheten takencombinaties) anders gedefinieerd. De tweede
Kostentoedelingsverordening is daarmee in overeenstemming gebracht, hetgeen
leidde tot het fors terugbrengen van het aantal verschillende tarieven.In december 2004 zijn de uitgangspunten voor de kostentoedeling opnieuw
gewijzigd door de regelgevende provincies. Daarbij zijn de uitgangspunten voor
takencombinatie 2 in overeenstemming gebracht met die van takencombinatie 1. Dat
wil zeggen: het aandeel van de categorie ingezetenen wordt bepaald naar
aanleiding van de bevolkingsdichtheid in het gebied en dat van de categorieën
gebouwd en ongebouwd wordt bepaald op basis van de onderlinge
waardeverhoudingen. Hiermee werd de methode-Delfland geïntroduceerd.Na jarenlange discussies is de wetgeving voor de waterschappen – vooral de
Waterschapswet – aanzienlijk veranderd. Dit gebeurde in de Wet Modernisering
Waterschapsbestel die op 14 juni 2007 in het Staatsblad verscheen en van kracht
werd op 1 januari 2008. Deze wet had op meerdere vlakken invloed op de
waterschappen, met name op het gebied van de taakstelling van het algemeen
bestuur, de verkiezingen en samenstelling van dit bestuur, de financiële
voorschriften en de belastingheffing. Dit laatste betekende ook dat deze
belastingheffing eenvoudiger en transparanter werd. De provincies konden geen
uitgangpunten meer stellen voor de kostentoedeling een voor zover nodig werden
de voorschriften vastgelegd in een Algemene Maatregel van Bestuur: het
Waterschapsbesluit. Dit leidde tot een nieuwe Kostentoedelingsverordening, die
van kracht werd op 1 januari 2009. Het aantal tarieven in de watersysteemheffing
werd teruggebracht tot vier, één per categorie. Er werd geen gebruik gemaakt van
de wettelijke mogelijkheid tot tariefdifferentiatie.De werking van de Wet Modernisering Waterschapsbestel is geëvalueerd en dit
leidde opnieuw tot discussies met het doel om de belastingheffing opnieuw aan te
passen. Dit moest enerzijds leiden tot verdere vereenvoudiging en anderzijds
moesten vermeende fouten uit de regelgeving gehaald worden. De Unie van
Waterschappen heeft hiertoe voorstellen gedaan aan het Kabinet Rutte I, maar
door de val van dit kabinet heeft dit niet tot nieuwe wetgeving geleid. Wel moet
de Kostentoedelingsverordening volgens artikel 120 van de Waterschapswet
minimaal eens in de vijf jaar herzien worden. Het resultaat van deze herziening
is de onderhavige Kostentoedelingsverordening 2014. Op 23 mei 2013 heeft het
algemeen bestuur van AGV een aantal keuzes gemaakt, die verwerkt zijn in deze
verordening. Dit leidt ertoe dat de verordening inhoudelijk niet veel is
gewijzigd, met één notoire uitzondering: er is voor gekozen om gebruik te maken
van de mogelijkheid tot tariefdifferentiatie binnen de categorie overig
ongebouwd. Verharde wegen (en aanhorigheden) betalen een tarief dat 100% hoger
ligt dan de rest van de categorie overig ongebouwd. Dit is de maximale
beleidsvrijheid die AGV op dit punt heeft: voor waterschappen die reeds eerder
een tariefdifferentiatie kenden voor verharde wegen is het wettelijk mogelijk
gemaakt om het tarief maximaal 400% hoger vast te stellen, maar die mogelijkheid
geldt dus niet voor AGV.De Kostentoedelingsverordening is de basis voor de Verordening
Watersysteemheffing en deze twee verordeningen samen maken het heffen van
watersysteemheffing mogelijk.1. Wettelijke basisIn artikel 120, lid 1, van de Waterschapswet is bepaald dat het algemeen bestuur
van elk waterschap ten behoeve van de watersysteemheffing een
kostentoedelingsverordening moet vaststellen. Hierin wordt voor elk van de
categorieën van heffingplichtigen (ingezetenen, gebouwd, natuurterreinen en
overig ongebouwd) de toedeling van het kostendeel opgenomen. Hoe hoog deze
kosten zijn vloeit voort uit de begroting. Het waterschap kan in deze verordening bepalen dat de kosten van heffing en
invordering en/of de kosten van de verkiezing van de leden van het algemeen
bestuur rechtstreeks worden toegerekend aan de betrokken categorieën van
heffingplichtigen. Het algemeen bestuur van AGV heeft op 3 april 2008 besloten
om dit toe te passen voor de kosten van heffing en invordering met het oog op
een billijke belastingheffing (zoals bedoeld door de wetgever toen deze
mogelijkheid in 1999 in de Waterschapwet werd opgenomen). Op 23 mei 2013 heeft
het algemeen bestuur besloten om dit niet te wijzigen.Het waterschap kan volgens artikel 122 van de Waterschapswet ook gebruik maken
van de mogelijkheid om tarieven te differentiëren. Een eventuele tariefdifferentiatie moet in de
Kostentoedelingsverordening worden geregeld. Op 23 mei 2013 heeft het algemeen
bestuur van AGV besloten om een tarief vast te stellen dat 100% hoger ligt voor
verharde wegen binnen de categorie overig ongebouwd. De Kostentoedelingsverordening moet door gedeputeerde staten van de provincie(s)
worden goedgekeurd en wordt ten minste eenmaal in de vijf jaren herzien (artikel
120, lid 5, van de Waterschapswet). De verordening moet ook ter inzage worden
gelegd. 2. Kostentoedelingsmethode Delfland wettelijk voorgeschrevenIn artikel 117 van de Waterschapswet is bepaald dat er vier categorieën
belastingplichtigen voor de watersysteemheffing zijn: de ingezetenen; degenen
die “krachtens eigendom, bezit of beperkt recht het genot hebben van ongebouwde
onroerende zaken, niet zijnde natuurterreinen” (overig ongebouwd); degenen die
“krachtens eigendom, bezit of beperkt recht het genot hebben van
natuurterreinen” (natuurterreinen) en degenen die “krachtens eigendom, bezit of
beperkt recht het genot hebben van gebouwde onroerende zaken” (gebouwd).De wijze waarop de kostentoedeling plaats vindt, is vastgelegd in artikel 120,
lid 2, van de Waterschapswet. De toedeling van het kostendeel aan de categorie
ingezetenen wordt bepaald aan de hand van de gemiddelde inwonerdichtheid per
vierkante kilometer in het gebied van het waterschap. De toedeling van kosten
aan de overige drie categorieën (gebouwd, natuurterreinen en overig ongebouwd)
gebeurt aan de hand van de waarde van de onroerende zaken in het economische
verkeer. Deze wijze van kostentoedeling staat bekend als de methode Delfland.
AGV past deze methode reeds sinds 1 januari 2005 toe. 3. Toedelen van kosten aan de categorie ingezetenen De eerste stap in het toedelingsproces is de toedeling van kosten aan de
categorie ingezetenen. Dit gebeurt aan de hand van de gemiddelde
inwonerdichtheid per vierkante kilometer in het gebied van het waterschap. De
toedeling is als volgt:
bij een gemiddeld aantal inwoners van 500 of minder, bedraagt het
toedelingspercentage minimaal 20% en maximaal 30%;
bij een gemiddeld aantal inwoners van meer dan 500 maar niet meer dan
1000, bedraagt het toedelingspercentage minimaal 31% en maximaal 40%;
bij een gemiddeld aantal inwoners van meer dan 1000, bedraagt het
toedelingspercentage minimaal 41% en maximaal 50%.
Het binnen de bandbreedtes bepalen van het exacte ingezetenenaandeel behoort tot
de bestuurlijke vrijheid van het waterschap. Het algemeen bestuur van een waterschap kan de zojuist genoemde maximale
kostentoedelingspercentages met 10% verhogen. Dit is via een amendement (TK
30601, nr. 18) in artikel 120, lid 3, van de Waterschapswet geregeld. In dit
amendement wordt aangegeven dat verhoging in bijzondere omstandigheden kan
plaatsvinden. Als voorbeeld worden daarbij twee situaties genoemd, te weten de
situatie waarin in het gebied van het waterschap een relatief groot aantal
natuurterreinen voorkomt en de situatie waarin in het gebied van het waterschap
sprake is van een zeer grote inwonerdichtheid. De wet zegt in geen van beide
gevallen wat hieronder moet worden verstaan. Er kan echter worden aangesloten
bij het objectief fiscaal criterium ‘in betekenende mate’.
Dit staat voor 25% of meer. Toepassing van dit criterium leidt er in
bovenstaande voorbeelden dus toe dat voor een eventuele ophoging van het
ingezetenenaandeel kan worden gekozen als 25% of meer van het gebied van het
waterschap uit natuurterreinen bestaat of als het gemiddelde inwoneraantal 1250
(125% x 1000 inwoners) of meer bedraagt. Maar ook andere overwegingen kunnen een
rol spelen. Inmiddels is gebleken dat de waterschappen een vrij grote autonomie hebben bij
het bepalen van het kostendeel van de ingezetenen. In een uitspraak van 28 juli
2010, LJN: BN2669, heeft de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State
(hierna: de Afdeling) het bestaan van de zojuist genoemde bestuurlijke vrijheid
bevestigd en verduidelijkt. De Afdeling heeft in deze uitspraak vastgesteld dat
in de Waterschapswet geen beperkende voorwaarden zijn verbonden aan de aan de
waterschappen toegekende bevoegdheid om het kostenaandeel voor de ingezetenen
met maximaal 10% extra te verhogen. De Afdeling kent dan ook geen betekenis toe
aan de genoemde ‘bijzondere omstandigheden’ en gaat ook aan de voorbeelden die
in de wetsgeschiedenis zijn genoemd, voorbij. Desondanks kan AGV bij deze
voorbeelden aansluiten. De inwonerdichtheid in het AGV-gebied ligt op 1830 per
vierkante kilometer, ruim boven de eerder genoemde 1250. Dit is voor het
algemeen bestuur van AGV aanleiding om de maximale bestuurlijke vrijheid in deze
te blijven benutten en het percentage dat door de ingezetenen moet worden
opgebracht vast te stellen op 60%. Aan deze keuze liggen ook andere overwegingen ten grondslag. Van oudsher lag er
bij de waterschappen een sterke nadruk op de specifieke belangen van degenen die
in de toenmalige omslagen betrokken werden. Dit is goed verklaarbaar uit de
ontstaansgeschiedenis van de waterschappen en was bovendien goed verdedigbaar in
een tijd waarin er vele kleine waterschapjes bestonden die zich uitsluitend met
het waterkwantiteitsbeheer binnen hun beheersgebied bezig hielden. Wat een
waterschap deed was duidelijk en wie daar belang bij had was dat ook.In de loop van de 20e eeuw werd het steeds duidelijker dat een
efficiënt waterbeheer dat tegemoet kwam aan de moderne eisen en opvattingen op
dit gebied een behoorlijke schaalvergroting en modernisering vereiste. Vooral
vanaf de jaren zeventig is het aantal waterschappen dan ook in snel tempo
afgenomen en de omvang van de waterschappen even snel toegenomen. Deze
ontwikkeling is nog steeds gaande. Een andere ontwikkeling is die naar een
taakverbreding van de waterschappen. Niet alleen werd er steeds meer gekeken
naar de samenhang tussen waterkwantiteit en waterkwaliteit, resulterend in het
onstaan van grote all-in waterschappen, maar ook was er toenemende aandacht voor
zaken als milieu, stedelijk waterbeheer, samenwerking met andere overheden enz.
Bij deze ontwikkeling hoorde een toenemend besef dat er ook een groot algemeen
belang is bij een goede uitvoering van de taken door de waterschappen. Voor de
inwoners van het beheersgebied van een waterschap wordt dit belang gekenmerkt
door de mogelijkheid om te kunnen wonen, werken en recreëren in het gebied.
Daarom werd halverwege de jaren negentig de categorie ingezetenen als
belastingcategorie ingevoerd. Binnen AGV heerst al geruime tijd de opvatting dat er nog prominentere aandacht
zou moeten zijn voor het algemeen belang bij het werk van het waterschap. De Wet
Modernisering Waterschapsbestel komt ten dele tegemoet aan deze opvatting.
Binnen de watersysteemheffing wordt dit uitgedrukt in een nadruk op de dragers
van de algemene belangen, de ingezetenen.De toegenomen nadruk op het algemeen belang wordt ook weerspiegeld in het
toegenomen belang van het stedelijk waterbeheer. De activiteiten op het gebied
van stedelijk waterbeheer zijn nauwelijks terug te leiden tot specifieke
taakbelangen en moeten vooral in het algemeen belang geplaatst worden. Ook dit
hangt samen met de keuze voor een hoog percentage voor de ingezetenen. In het
AGV-gebied bevindt zich veel stedelijk gebied en dus is het belang van stedelijk
waterbeheer groot. 4. Toedelen van de resterende kosten aan de specifieke
categorieënNu het aandeel van de ingezetenen in de kostentoedeling is bepaald op 60%, wordt
de resterende 40% van de kosten van de uitoefening van de taak
watersysteembeheer aan de categorieën natuurterreinen, overig ongebouwd en
gebouwd toegedeeld. Deze toedeling vindt op grond van het bepaalde in artikel
120, lid 4 van de Waterschapswet, plaats op basis van de waarde van de
onroerende zaken in het economische verkeer. In het Waterschapsbesluit zijn met
betrekking tot de waardebepaling nadere regels gesteld. De onderlinge
waardeverhouding tussen de categorieën is bepalend voor de kostentoedeling.De waarde van de onroerende zaken moet worden bepaald naar de hoedanigheid en de
staat van de onroerende zaken op de waardepeildatum. In artikel 6.10, lid 1, van
het Waterschapsbesluit is dit voor natuurterreinen en overig ongebouwd
uitdrukkelijk bepaald. Voor gebouwde onroerende zaken bevat het
Waterschapsbesluit een dergelijke expliciete regeling niet. Dit is ook niet
nodig, omdat voor de waardebepaling van deze categorie wordt aangesloten bij de
WOZ-gegevens en in de Wet WOZ al geldt dat de waarde naar de hoedanigheid en de
staat van de onroerende zaken op de waardepeildatum moet worden bepaald. In artikel 6.11, lid 1, van het Waterschapsbesluit is bepaald dat de
waardepeildatum maximaal twee jaar voor het begin van het eerste kalenderjaar
ligt waarop de kostentoedelingsverordening betrekking heeft. Er moet nu dus een
keuze worden gemaakt tussen 1 januari 2012 en 1 januari 2013 als
waardepeildatum. Uit praktische overwegingen is daarbij voor 1 januari 2012
gekozen. De gegevens met waardepeildatum 1 januari 2013 zijn meestal nog niet
beschikbaar. Zo komen de WOZ-waarden die naar de waardepeildatum 1 januari 2013
zijn vastgesteld pas in de eerste acht weken van 2014 beschikbaar. Dit is met
het oog op de vaststelling en goedkeuring van deze Kostentoedelingsverordening
te laat. Dit geldt ook voor de waardegegevens van landbouwgronden die via de
Dienst Landelijk Gebied van het ministerie van Economische Zaken beschikbaar
komen. De waardepeildatum ten behoeve van de kostentoedeling is daarom
vastgesteld op 1 januari 2012.In het proces van kostentoedeling wordt geen rekening gehouden met wijzigingen
die zich in de staat of de hoedanigheid van de onroerende zaken hebben
voorgedaan of nog zullen voordoen tussen de waardepeildatum (in dit geval
1-1-2012) en het begin van het eerste belastingjaar waarop de
Kostentoedelingsverordening betrekking heeft (1-1-2014). Zo zullen bouwpercelen
die na de waardepeildatum zijn bebouwd, voor de kostentoedeling als ongebouwde
onroerende zaken worden aangemerkt en zal landbouwgrond die na de
waardepeildatum is omgevormd tot natuur of tot bouwgrond, nog wel als
landbouwgrond in de waardebepaling worden meegenomen.5. NatuurterreinenNatuurterreinen vormen voor de kostentoedeling en de belastingheffing een aparte
categorie. Volgens artikel 116, onderdeel c, van de Waterschapswet is een
natuurterrein een ongebouwde onroerende zaak, waarvan de inrichting en het
beheer geheel of nagenoeg geheel en duurzaam is afgestemd op het behoud en de
ontwikkeling van natuur. De feitelijke situatie (en niet de toekomstige situatie
of een situatie volgens het bestemmingsplan) bepaalt dus of er sprake is van een
natuurterrein. Bossen, al dan niet bedrijfsmatig geëxploiteerd, en open wateren
worden ook als natuurterreinen aangemerkt. Voorwaarde is wel dat deze objecten
een oppervlakte van ten minste één hectare hebben. Bij open wateren gaat het nadrukkelijk niet om vaarwegen, maar om open water met
een weids karakter. In het beheersgebied van AGV bevinden zich meerdere van
dergelijke plassen, b.v. de Loosdrechtse-, Vinkeveensche en Ankeveensche Plassen
en het Naardermeer. 6. De watersysteemtaakDe watersysteemtaak wordt in artikel 1, lid 2, van de Waterschapswet genoemd en
omvat de taken van het waterschap op het gebied van het waterkeringsbeheer, het
waterkwantiteitsbeheer en het kwaliteitsbeheer van oppervlaktewateren, voor
zover laatstgenoemde activiteiten niet vallen onder het transporteren en/of
behandelen van afvalwater. De zorg voor het watersysteem is een samenhangende taak die AGV in het gehele
waterschapsgebied uitoefent. Onder het waterschapsgebied moet het reglementaire
gebied worden verstaan, dus het gebied afgebakend door de buitengrenzen van het
waterschap, inclusief buitendijkse gebieden. Dit gebied is aangegeven op de
provinciale kaart bij het Reglement van Bestuur. Omdat de watersysteemtaak in
het gehele waterschapsgebied wordt uitgeoefend, komen gebieden zonder enig
belang niet voor.7. Relatie met de begroting van het waterschapIn het traject van belastingheffing (kostentoedeling – tariefbepaling –
aanslagvervaardiging – heffing en invordering) zijn de kosten van de
watersysteemtaak bepalend. Deze kosten worden in de begroting van AGV geraamd en
in de jaarverslaggeving verantwoord. De begrote kosten bepalen uiteindelijk het
bedrag dat aan belasting moet worden geheven. Om inzicht te krijgen in de lasten
voor de belastingplichtigen, vormt een specificatie van de bedragen die
uiteindelijk tot lasten van de belastingplichtigen leiden, een apart onderdeel
van de begroting (de begroting naar kostendragers). Een en ander is vastgelegd
in de verslaggevingsvoorschriften van het Waterschapsbesluit. Het gaat in deze
verordening om de kostendrager watersysteembeheer. Ook op grond van de verslaggevingsvoorschriften wordt in de begroting naar
kostendragers voor iedere taak allereerst op basis van de netto-kosten, het
bedrag voor onvoorzien, de bedragen die voor kwijtschelding en oninbaar worden
geraamd, verwachte dividenden en overige algemene opbrengsten een saldo
berekend, het resultaat. Daarna wordt aangegeven hoe het begrote resultaat zal
worden gedekt of bestemd. Eerst wordt bepaald hoeveel er aan de
egalisatiereserve wordt onttrokken of gedoteerd, waarmee het bedrag ontstaat dat
het waterschap door middel van belastingheffing zal moeten ontvangen. Dit
laatste bedrag is voor de kostendrager watersysteemheffing het startpunt voor de
kostentoedeling. Vervolgens begint de werking van deze
Kostentoedelingsverordening, uiteraard met inbegrip van de rechtstreekse
toekenning van kosten voor heffing en invordering, vermeld in artikel 3.8. Tariefdifferentiatie voor verharde wegenIn artikel 122 van de Waterschapswet wordt de mogelijkheid aangeboden om de
tarieven in een aantal gevallen lager of hoger vast te stellen, de
tariefdifferentiatie. De wetgever heeft nadrukkelijk aangegeven dat de
waterschappen met betrekking tot de tariefdifferentiatie een bestuurlijke
vrijheid hebben. Het algemeen bestuur van het waterschap is – anders dan bij de
vroegere omslagklassen - met andere woorden niet tot het differentiëren van
tarieven verplicht (Memorie van Toelichting, TK 30601, nr. 3, blz. 26). Het uitgangspunt dat in artikel 121, lid 1, onderdelen b, c en d, van de
Waterschapswet is neergelegd, is dat het tarief van de belasting per
heffingsmaatstaf voor elke onderscheiden categorie gelijk is. De regeling van de
tariefdifferentiatie brengt hierin verandering. Als voor het differentiëren van
tarieven wordt gekozen, is binnen de betreffende belastingcategorie sprake van
tarieven die naar gelang de situatie hoger of lager kunnen zijn vastgesteld. De
situaties waarin tariefdifferentiatie mogelijk is, zijn limitatief genoemd in
artikel 122 van de Waterschapswet. Het algemeen bestuur van AGV onderschrijft het hierboven genoemde uitgangspunt
en erkent de noodzaak van terughoudendheid bij de toepassing van
tariefdifferentiatie. AGV is voorstander van eenvoud en transparantie in de
belastingheffing. Toch ziet het algemeen bestuur aanleiding en noodzaak om over
te gaan tot het vaststellen van een 100% hoger tarief voor verharde wegen binnen
de categorie overig ongebouwd. Bij wegen is sprake van verharde oppervlakten,
die een hogere piekafvoer kunnen veroorzaken, waardoor een relatief grote
capaciteit van het watersysteem kan worden gevraagd. Voor wegen geldt daarnaast
dat deze één van de belangrijkste bronnen van diffuse verontreiniging vormen.
Wegen doorsnijden het gehele AGV-gebied, waardoor zich gemakkelijker cumulaties
kunnen voordoen. Daarnaast wordt het kostenaandeel van de categorie overig
ongebouwd bepaald door de economische waarde. In het AGV-gebied is de
oppervlakte aan verharde wegen sterk toegenomen ten opzichte van vijf jaar
geleden. Dit veroorzaakt voor een belangrijk deel dat de categorie overig
ongebouwd een groter deel van de kosten die het waterschap maakt voor het
watersysteem voor haar rekening krijgt.ArtikelsgewijsArtikel 1 BegripsbepalingenIn artikel 1 zijn enkele begrippen, die in de verordening vaker voorkomen, nader
gedefinieerd. In onderdeel a wordt een omschrijving van het begrip kosten gegeven. De kosten
die in de kostentoedeling een rol spelen zijn de netto-kosten die in de
begroting van het waterschap zijn opgenomen en die met behulp van de
watersysteemheffing worden gedekt.In onderdeel b wordt het gebied van AGV omschreven als het gebied dat is
aangegeven op de bij het Reglement van Bestuur behorende kaart waarin AGV belast
is met de zorg voor het watersysteem. Het gaat om de buitenste grenzen van het
waterschapsgebied.In de onderdelen c tot en met f wordt een omschrijving gegeven van de
categorieën ingezetenen, overig ongebouwd, natuurterreinen en gebouwd. Dit zijn
de belastingplichtige categorieën. Voor de omschrijvingen is aangesloten bij
artikel 116, onder a en artikel 117 onder b t/m d van de Waterschapswet.Om als ingezetene aangemerkt te worden, moet de persoon in het AGV-gebied
woonplaats hebben én er gebruik hebben van woonruimte. Van een ingezetene is
slechts sprake als aan beide voorwaarden is voldaan.Als de Wet basisregistratie personen (Wet van 3 juli 2013, Stb. 2013, 315) en de
Aanpassingswet basisregistratie personen (Wet van 10 juli 2013, Stb. 2013, 316)
in werking treden, wordt bij onderdeel c “gemeentelijke basisadministratie
persoonsgegevens” vervangen door: “basisregistratie personen”.In de onderdelen d, e en f wordt steeds het begrip ‘zakelijk gerechtigden’
gebruikt als omschrijving voor degenen die krachtens eigendom, bezit of beperkt
recht het genot hebben van onroerende zaken in het gebied van het waterschap en
om die reden belastingplichtig zijn. De beperkte rechten die tot belastingplicht
leiden, zijn:• appartementsrecht;• erfpachtrecht;• recht van opstal;• recht van vruchtgebruik;• recht van beklemming;• recht van gebruik en bewoning;• de beklemde meier en• het beperkt recht in de zin van artikel 5, lid 3, onderdeel b, van de
Belemmeringenwet privaatrecht. Op grond van artikel 119, lid 1, van de Waterschapswet moet voor het bepalen van
de belastingplichtige van de basisregistratie kadaster worden uitgegaan:
belastingplichtig is degene die bij het begin van het jaar als rechthebbende in
deze basisregistratie is vermeld, tenzij het tegendeel blijkt. Als er sprake is
van meer dan één beperkt recht, kan de rangorde worden vastgesteld volgens artikel 119, lid 2
en 3.In onderdeel g wordt omschreven wat woonruimte is, wat van belang is voor het
bepalen van de categorie ingezetenen. De omschrijving komt overeen met de
omschrijving in artikel 116 onder b van de Waterschapswet. De wet koppelt dit
aan de inschrijving in de Gemeentelijke Basisadministratie Persoonsgegevens aan
het begin van het kalenderjaar. Zoals blijkt uit het arrest van de Hoge Raad van
26 juni 1996, Belastingblad 1996, blz. 431, is van een woonruimte sprake als de
ruimte over zelfstandige voorzieningen (keuken, douche, sanitair) beschikt. De
gebruiker van de ruimte mag dus niet meer dan bijkomstig afhankelijk zijn van
voorzieningen elders in het gebouw. In onderdeel h wordt omschreven wat onder ‘verharde wegen’ wordt verstaan.
Behalve het daadwerkelijk verharde wegdek horen daar ook aanhorigheden bij als
bermen, obstakelvrije zones, tussenbermen enz.Artikel 2 Kostentoedeling watersysteembeheerIn artikel 2 is aangegeven op welke wijze de kosten van de taakuitoefening over
de vier belastingcategorieën worden verdeeld. Artikel 2 vormt daarmee het
kernartikel van de verordening. De kostentoedeling gebeurt in twee stappen. In de eerste stap wordt het
kostenaandeel van de categorie ingezetenen bepaald en in de tweede stap worden
de resterende kosten van de taakuitoefening over de categorieën overig
ongebouwd, natuurterreinen en gebouwd verdeeld.Stap 1 kostentoedelingsproces: Toedelen van kosten aan de categorie
ingezetenen.De eerste stap in het kostentoedelingsproces is het toedelen van kosten aan de
categorie ingezetenen. Dit gebeurt op basis van de gemiddelde inwonerdichtheid
in het gebied van het waterschap. Voor het bepalen van de gemiddelde
inwonerdichtheid wordt uitgegaan van het totaal aantal inwoners en de totale
oppervlakte (buitenste grenzen) van het AGV-gebied. Op de bepaling van het kostenaandeel van de categorie ingezetenen is uitgebreid
ingegaan in het algemene deel van deze toelichting onder 3. Onder verwijzing
hiernaar kan gemeld worden dat het algemeen bestuur, met gebruikmaking van de
gegeven bestuurlijke ruimte, het kostenpercentage voor de ingezetenen heeft
vastgesteld op 60%.Stap 2 kostentoedelingsproces: Toedelen van de resterende kosten aan
de specifieke categorieënNadat is bepaald welk aandeel in de kosten van het watersysteembeheer aan de
ingezetenen wordt toegedeeld, vindt in stap 2 de toedeling van de resterende
kosten (dus 40%) van de taakuitoefening aan de categorieën overig ongebouwd,
natuurterreinen en gebouwd plaats. Dit gebeurt op basis van hun onderlinge
waardeverhouding. In verband hiermee moet de waarde in het economische verkeer
van deze categorieën worden bepaald. In het Waterschapsbesluit is aangegeven hoe
die waardebepaling in zijn werk moet gaan en welke regels daarbij gelden. Waardebepaling categorie overig ongebouwdDeze categorie valt in het kader van de kostentoedeling uiteen in vijf
‘subcategorieën’ (groepen) van typen grondgebruik, te weten:
Agrarische gronden;
Openbare landwegen, inclusief kunstwerken;
Banen voor openbaar vervoer per rail, inclusief kunstwerken;
Bouwpercelen
Overige ongebouwde onroerende zaken.
Op grond van het Waterschapsbesluit is een onderverdeling in groepen
noodzakelijk, omdat tussen de groepen zowel de wijze van waardebepaling als de
waarde per hectare verschilt. Van elke groep moet de waarde worden bepaald. Dit
gebeurt globaal, wat in dit geval betekent dat het waterschap niet van elk
individueel object dat tot de betreffende groep behoort een exacte waarde hoeft
te bepalen, maar dat kan worden volstaan met het bepalen van de waarde van het
geheel van de onroerende zaken van de betreffende groep. Het product van de
opper-vlakte in hectares en de gemiddelde waarde per hectare vormt dan de waarde
van de betreffende subcategorie. De optelsom van de waarden van de
subcategorieën is de totale waarde van de categorie overig ongebouwd. 1)Waardebepaling ‘subcategorie’ agrarische grondenOnder agrarische grond wordt volgens artikel 6.1, onder a, van het
Waterschapsbesluit verstaan de ten behoeve van de landbouw als bedoeld in
artikel 312 van Boek 7 van het Burgerlijk Wetboek, bedrijfsmatig geëxploiteerde
cultuurgrond, voor zover deze niet de ondergrond vormen van gebouwde
eigendommen. De ondergrond van glasopstanden (kassen) behoort tezamen met de
glasopstand zelf tot een gebouwde onroerende zaak. Natte veenweidegebieden
behoren ook tot de categorie agrarische gronden. Bossen behoren er niet toe en
worden op grond van artikel 116, onder c, van de Waterschapswet tot de categorie
natuurterreinen gerekend. De gemiddelde waarde per hectare van de agrarische gronden wordt bepaald op
basis van of afgeleid uit verkooptransacties van deze gronden in het AGV-gebied.
In artikel 6.5, lid 2, van het Waterschapsbesluit is vastgelegd dat de waarde
wordt bepaald op de waarde die aan de gronden moet worden toegekend indien de
volle en onbezwaarde eigendom daarvan zou kunnen worden overgedragen en de
gronden als agrarische gronden in gebruik zouden blijven. Dit betekent dat
transacties waarbij geen marktconforme prijs tot stand is gekomen (dit kan bij
transacties in de familiesfeer het geval zijn), niet in de berekeningen mogen
worden betrokken. Verder moet het waardedrukkende effect bij de waardebepaling
van gronden die zijn bezwaard met beperkte rechten of die worden verpacht, niet
worden meegerekend. Uit de toelichting bij het Waterschapsbesluit blijkt dat de
onderzoeksgegevens van de Dienst Landelijk Gebied (DLG) van het Ministerie van
Economische Zaken een goede basis voor de waardebepaling van agrarische gronden
ten behoeve van de kostentoedeling vormen. Deze dienst rapporteert jaarlijks
over de gemiddelde prijzen van agrarische gronden en splitst dat uit per regio.
De gegevens van de DLG die van toepassing zijn op het AGV-gebied zijn door AGV
voor de waardebepaling gebruikt.
Waardebepaling ‘subcategorie’ openbare landwegen, inclusief kunstwerken
en
Banen voor openbaar vervoer per rail, inclusief kunstwerken
Omdat de wijze waarop de waarde van deze twee subcategorieën moet worden bepaald
aan elkaar gelijk is, worden ze hier gezamenlijk besproken.Bij de waardebepaling van openbare landwegen en banen voor openbaar vervoer per
rail worden behalve de landwegen en spoorbanen zelf ook verkeersvoorzieningen en
kunstwerken betrokken. Voorbeelden van kunstwerken zijn bruggen, viaducten en
tunnels. Bij verkeersvoorzieningen moet worden gedacht aan grond die dienstbaar
is aan het verkeer over de weg (grond die een bijdrage levert aan de
verkeerskundige functionaliteit van de weg), zoals tussenbermen, geluidswerende
voorzieningen, obstakelvrije zones, bermsloten, e.d. De gemiddelde waarde per
hectare wordt volgens het Waterschapsbesluit gesteld op de vervangingswaarde.
Dit is het bedrag dat met de herbouw van een identiek vervangend object gepaard
zou gaan, waarbij ook rekening moet worden gehouden met een correctiefactor voor
technische en functionele veroudering. Om te voorkomen dat de waterschappen van
geval tot geval steeds zelf de correctiefactor zouden moeten bepalen, is deze
factor in het Waterschapsbesluit zelf vastgelegd en wel op 25%. Zoals vrijwel
alle waterschappen heeft AGV voor de waardebepaling van openbare wegen en
spoorwegen gebruik gemaakt van de Taxatiewijzer, opgesteld door Tauw en
uitgegeven door de Unie van Waterschappen. AGV moest bij de vervangingswaarde
van het spoorwegnet nog de vervangingswaarde van de losliggende metro- en
trambanen, inclusief kunstwerken, optellen. Er wordt immers gesproken over
“openbaar vervoer per rail”. Voor zover de trambanen in de openbare weg liggen
worden zij niet apart meegenomen. Voor deze vervangingswaarde is informatie
gevraagd bij de gemeente Amsterdam, waarbij de waarde in andere gemeenten ook is
meegenomen.4)Waardebepaling ‘subcategorie’ bouwpercelenBouwpercelen zijn ongebouwde, al dan niet bouwrijp gemaakte percelen, waarop
gebouwd mag worden (artikel 6.1, onder b, Waterschapsbesluit). Bouwpercelen zijn
voor de belastingheffing weliswaar ongebouwde onroerende zaken, maar er wordt
wel een WOZ-waarde voor bepaald op voet van de Wet WOZ. Zo is de gemiddelde
waarde per hectare voor deze subcategorie bepaald. 5)Waardebepaling ‘subcategorie’ overige ongebouwde onroerende zakenDe subcategorie overige ongebouwde onroerende zaken is een restcategorie waartoe
onder meer volkstuinen, begraafplaatsen, openbare parken en plantsoenen en
recreatie- en sportterreinen behoren, voor zover zij althans niet op grond van
artikel 118, lid 2, van de Waterschapswet deel uitmaken van een gebouwd
eigendom. De gemiddelde waarde per hectare wordt, om redenen van eenvoud, in het
Waterschapsbesluit gelijk gesteld aan de gemiddelde waarde per hectare van de
agrarische gronden in het gebied van het waterschap. Waardebepaling categorie natuurterreinenIn het kader van de kostentoedeling moet ook een waarde worden vastgesteld voor
de categorie natuurterreinen. Natuurterreinen zijn in artikel 116, onderdeel c,
van de Waterschapswet gedefinieerd als ongebouwde onroerende zaken waarvan de
inrichting en het beheer geheel of nagenoeg geheel en duurzaam zijn afgestemd op
het behoud of de ontwikkeling van natuur. Tot de categorie natuurterreinen
behoren onder meer heidevelden, moerassen en zandverstuivingen. Ook
(productie)bossen en open wateren met een oppervlakte van tenminste één hectare
behoren tot deze categorie. Bij open wateren moet worden gedacht aan meren,
plassen en daarmee vergelijkbare wateren met een open en weids karakter.
Stadsparken, plantsoenen, e.d. worden vanwege hun recreatieve functie niet als
een natuurgebied aangemerkt. De gemiddelde waarde per hectare van
natuurterreinen wordt op basis van het Waterschapsbesluit gesteld op 20% van de
gemiddelde waarde per hectare van de agrarische gronden in het AGV-gebied. Over de vraag wat wel en wat niet als een natuurterrein in de zin van de
Waterschapswet moet worden aangemerkt, bestaan in de praktijk in een aantal
gevallen verschillen van inzicht tussen waterschappen en grondeigenaren. De
verschillen van inzicht concentreren zich voornamelijk rond graslanden en akkers
die in de praktijk (mede) agrarisch worden gebruikt, of waar agrarische
beheermaatregelen worden ingezet. Ook AGV heeft deze verschillen van inzicht met
grondeigenaren. De hamvraag is in deze gevallen veelal of de inrichting en het
beheer van het betreffende perceel geheel of nagenoeg geheel is afgestemd op het
behoud of de ontwikkeling van natuur. Om hierover duidelijkheid te krijgen,
voeren de Unie van Waterschappen en het Bosschap in gezamenlijk overleg een
aantal landelijke voorbeeldzaken. Bij het opstellen van de
Kostentoedelingsverordening zijn nog niet alle rechtbanken tot een beslissing
gekomen. De lijn die uit de tot op dat moment gedane uitspraken kan worden
opgemaakt, is dat de inrichting en het beheer slechts beperkt (dit is: voor
minder dan 10%) mogen zijn afgestemd op andere doelstellingen dan het behoud of
de ontwikkeling van natuur. Waardebepaling categorie gebouwde onroerende zakenVoor het bepalen van de waarde van de gebouwde onroerende zaken moet worden
aangesloten bij de waarden, zoals die voor deze objecten in het kader van de Wet
WOZ door de gemeenten zijn vastgesteld. Wat onder een gebouwd object moet worden
verstaan, is in artikel 118, lid 1 en 2, van de Waterschapswet geregeld. Op
grond van deze regels wordt een samenstel van ongebouwde en gebouwde onroerende
zaken als één gebouwde onroerende zaak aangemerkt. In het kader van de
belastingheffing zijn deze gegevens bekend.WaardepeildatumOp de waardepeildatum is uitgebreid ingegaan in het algemene deel van deze
toelichting onder 4. Hier kan met een verwijzing daarnaar worden volstaan.Drie decimalenDe kostentoedelingspercentages voor de categorieën overig ongebouwd,
natuurterreinen en gebouwd zijn bepaald op drie decimalen. Op zichzelf is dat
eigenlijk niet wenselijk, aangezien de kostentoedeling een globaal karakter
heeft. Er wordt immers niet op perceel- of objectniveau gekeken, maar er wordt
gekeken naar geaggregeerde grootheden. Dit globale karakter is niet te herkennen
in percentages bepaald op drie decimalen. Er is echter wel een goede, praktische
reden om hiervoor te kiezen. De kostentoedelingspercentages worden namelijk
vastgesteld op grond van de waarde in het economisch verkeer. De waarde van
natuurterreinen is in het Waterschapsbesluit bepaald op 20% van de waarde van
agrarische grond. De waarde van de agrarische grond is weer veel lager dan de
waarde van vooral wegen. De waarde van overig ongebouwd blijkt in de praktijk
voor het grootste deel (ca. 90%) bepaald te worden door de waarde van wegen en
spoorwegen. Dit leidt tot een dermate laag kostenaandeel voor de categorie
natuurterreinen dat weergave op drie decimalen nodig is om dit percentage naar
behoren te kunnen bepalen. Artikel 3 Kosten van heffing en invordering Het waterschap kan er voor kiezen om kosten van heffing en invordering van de
watersysteemheffing (de zogeheten perceptiekosten) en kosten van de verkiezing
van de leden van het algemeen bestuur rechtstreeks aan de betrokken categorieën
toe te rekenen, maar is hiertoe niet verplicht. Het waterschap kan er ook voor
kiezen om alleen de kosten van heffing en invordering óf alleen
verkiezingskosten rechtstreeks toe te rekenen. Met het oog op een billijke
belastingheffing heeft het algemeen bestuur van AGV op 3 april 2008 besloten om
deze kosten (maar niet de kosten voor de verkiezingen) rechtstreeks aan de
betrokken categorieën te (blijven) toewijzen. Op 23 mei 2013 heeft het algemeen
bestuur besloten om aan dit besluit vast te houden. Artikel 4 Tariefdifferentiatie voor verharde openbare wegenHet algemeen bestuur van een waterschap kan in een aantal gevallen besluiten om
de belastingtarieven zoals die voor de categorieën natuurterreinen, overig
ongebouwd en gebouwd zijn vastgesteld, te differentiëren. Dat wil zeggen: hoger
of lager vast te stellen. De bevoegdheid om tarieven te differentiëren is een
facultatieve bevoegdheid van het algemeen bestuur. De gevallen waarin
tariefdifferentiatie is toegestaan, zijn in de Waterschapswet (artikel 122)
limitatief genoemd. Ook de mate waarin tarieven gedifferentieerd kunnen worden,
is in de wet geregeld. In artikel 122, lid 3, onder c is geregeld dat waterschappen die vóór 1 juli
2012 al een tariefdifferentiatie voor openbare landwegen kenden voor deze wegen
een tot 400% hoger tarief mogen vaststellen. Dat is voor AGV niet van
toepassing. Daarom geldt voor AGV de beperking die in hetzelfde artikellid onder
b wordt gesteld: er mag voor openbare landwegen een tarief worden vastgesteld
dat maximaal 100% hoger is dan het tarief voor de categorie overig ongebouwd. Op
23 mei 2013 heeft het algemeen bestuur van AGV besloten het tarief voor verharde
openbare wegen met 100% te verhogen. In het algemene deel van deze toelichting
onder 8 wordt nader op deze tariefdifferentiatie en de motivatie daarvoor
ingegaan.Artikel 5 CiteertitelIn dit artikel wordt de verordening voorzien van een citeertitel. Deze
verordening kan worden aangehaald als Kostentoedelingsverordening Amstel, Gooi
en Vecht 2014. Artikel 6 Overgangsgregeling en inwerkingtredingLid 1Deze Kostentoedelingsverordening Amstel, Gooi en Vecht 2014 wordt voor het eerst
toegepast op het belastingjaar dat op 1 januari 2014 aanvangt. Lid 2Dit lid bepaalt dat de oude verordening wordt ingetrokken met ingang van het
belastingjaar dat aanvangt op 1 januari 2014. De ingetrokken verordening blijft gelden voor de belastingjaren
die daaraan vooraf gingen.