CVDR305610_1Afstemmingsverordening Wwb, Ioaw en Ioaz 2013nlregelingZevenaar2013-11-01ZevenaarLiemers Lantaren, 17 oktober
2013Afstemmingsverordening Wwb, Ioaw en Ioaz 2013Wwb, IOAW en IOAZgemeenteraadmaatschappelijke zorg en welzijn2013-09-25De tekst in dit document is vrij van auteursrecht en
databankrecht2013-11-012018-01-01Nieuwe regeling13-049GeenAfstemmingsverordening Wwb, Ioaw en Ioaz 20131Algemene bepalingen1.Begrippen
In deze verordening wordt verstaan onder:
de Wwb: de Wet werk en bijstand;
de Awb: de Algemene Wet
bestuursrecht;
de Ioaw: de Wet inkomensvoorziening
oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers;
de Ioaz: de Wet inkomensvoorziening
oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen;
de Wet Suwi: de Wet structuur
uitvoeringsorganisatie werk en inkomen;
verlaging: verlaging van de
bijstandsnorm of de grondslag;
de uitkeringsnorm:
de bijstandsnorm op grond van de Wwb,
inclusief gemeentelijke toeslagen en verlagingen en vakantietoeslag, dan wel de grondslag
op grond van de Ioaw en de Ioaz;
de uitkering:
algemene bijstand op grond van de Wwb, alsmede een
uitkering op grond van de Ioaw en de Ioaz;
re-integratietraject: door de
gemeente aangeboden voorziening gericht op
arbeidsinschakeling, waaronder begrepen sociale activering;
tekortschietend besef van verantwoordelijkheid
in de voorziening van het bestaan:
het verrichten van handelingen door belanghebbende dan wel
het nalaten daarvan waardoor eerder een beroep op uitkering wordt gedaan dan wel de
uitkeringsverstrekking langer voortduurt;
belanghebbende: de alleenstaande, de
alleenstaande ouder of ieder van de meerderjarige rechthebbende gezinsleden hier te lande die in zodanige
omstandigheden verkeren of dreigen te geraken dat zij recht hebben op een uitkering.
het college: het college van
burgemeester en wethouders;
de raad: de gemeenteraad.
voor zover er begrippen in deze verordening niet nader worden
omschreven, hebben deze dezelfde betekenis als in de Wet werk en bijstand, de wet
inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikt werkloze werknemers, de Wet
inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen, de
Algemene bestuurswet en de Gemeentewet.
2.Het toepassen van een verlaging1.Wanneer belanghebbende naar het oordeel van het college de
verplichtingen die de Wwb, de Ioaw, de Ioaz en de Wet Suwi aan het
recht op uitkering verbinden niet of niet voldoende nakomt,
waaronder begrepen het zich jegens het college zeer ernstig
misdragen, dan wel indien de belanghebbende naar het oordeel van het
college tekortschietend besef van verantwoordelijkheid betoont voor
de voorziening in het bestaan wordt overeenkomstig deze verordening
een verlaging opgelegd.2.Een verlaging wordt afgestemd op de ernst van de gedraging, de mate
waarin de belanghebbende de gedraging kan worden verweten en de
omstandigheden waarin hij verkeert.3.Berekeningsgrondslag1.Een verlaging wordt berekend over de uitkeringsnorm. 2.In afwijking van het eerste lid kan een verlaging ook worden
toegepast op de bijzondere bijstand indien aan belanghebbende
bijzondere bijstand wordt verleend met toepassing van artikel 12
Wwb; 3.Bij toepassing van het tweede lid moet in de hoofdstukken 2 en 3
‘uitkeringsnorm’ worden gelezen als ‘uitkeringsnorm’ plus de op
grond van artikel 12 Wwb verleende bijzondere bijstand’;4.De verlaging kan niet meer bedragen dan de uitkering waarop
belanghebbende recht zou hebben gehad gedurende de periode waarop de
verlaging betrekking heeft, indien er geen grond voor verlaging zou
zijn geweest. 4.Het besluit tot opleggen van een verlagingIn het besluit tot toepassen van een verlaging worden in ieder geval
vermeld:
de reden van de verlaging;
de duur van de verlaging;
het percentage dan wel het bedrag van de verlaging waarmee de
uitkering wordt verlaagd;
indien van toepassing, de reden om af te wijken van een
standaardverlaging.
5.Schriftelijke waarschuwingBij elke verwijtbare gedraging genoemd in deze verordening kan worden
afgezien van hettoepassen van de verlaging. Er kan worden volstaan met het geven van een
schriftelijkewaarschuwing, tenzij het niet of niet behoorlijk nakomen van de
verplichting plaatsvindt binnen eenperiode van een jaar te rekenen vanaf de datum waarop eerder aan de
belanghebbende eenschriftelijke waarschuwing bekend is gemaakt.6.RecidiveDe duur van de verlaging, zoals omschreven in deze verordening, wordt
verdubbeld indien debelanghebbende binnen twaalf maanden na bekendmaking van een besluit
waarbij een verlaging isopgelegd, zich opnieuw schuldig maakt aan dezelfde of hogere verwijtbare
gedraging.Met een besluit waarmee een verlaging is opgelegd wordt gelijkgesteld
het besluit om daarvan af tezien op grond van dringende redenen, zoals bedoeld in artikel 8 lid 2
van deze verordening.7.Horen van belanghebbende
Voordat een verlaging wordt toegepast wordt de belanghebbende
eerst in de gelegenheid gesteld zijn zienswijze naar voren te brengen.
Het horen van belanghebbende kan achterwege worden gelaten
indien:
de vereiste spoed zich daartegen verzet;
de belanghebbende reeds eerder in de gelegenheid is
gesteld zijn zienswijze naar voren te brengen en zich sindsdien geen nieuwe feiten of
omstandigheden hebben voorgedaan;
de belanghebbende niet heeft voldaan aan een verzoek van
het college of van een derde aan wie het college met toepassing van artikel 7 van de Wwb
of artikel 34 van zowel de Ioaw en Ioaz werkzaamheden in het kader van deze wetten heeft
uitbesteed, om binnen een gestelde termijn inlichtingen te verstrekken als bedoeld in
artikel 17 van de Wwb, de Ioaw en ioaz.
het college het horen niet nodig acht voor het
vaststellen van de ernst van de gedraging of de mate van verwijtbaarheid.
8.Afzien van verlaging
Het college ziet af van het toepassen van een verlaging
indien:
elke vorm van verwijtbaarheid ontbreekt; of
de gedraging meer dan een jaar voor constatering van die
gedraging door het college heeft plaatsgevonden.
Het college kan afzien van een verlaging indien het daarvoor
dringende redenen aanwezig acht.
Indien het college afziet van een verlaging op grond van
dringende redenen, wordt een
belanghebbende hiervan schriftelijk op de hoogte gesteld. 9.Ingangsdatum en tijdvak van een verlaging1.Een verlaging wordt toegepast op de uitkering respectievelijk de
bijzondere bijstand die is verleend met toepassing van artikel 12
Wwb over de kalendermaand volgend op de maand waarin het besluit tot
het toepassen van de verlaging aan een belanghebbende is
bekendgemaakt. Daarbij wordt uitgegaan van de op dat tijdstip voor
die belanghebbende geldende bijstandsnorm. 2.In afwijking van het eerste lid kan de verlaging met terugwerkende
kracht worden toegepast, voor zover de uitkering nog niet is
uitbetaald.3.Als verlaging overeenkomstig het eerste lid niet mogelijk is, omdat
de uitkering is beëindigd of ingetrokken, kan de verlaging met
terugwerkende kracht worden toegepast op de uitkering over de
periode waarin de gedraging heeft plaatsgevonden. Het recht op
uitkering wordt over deze kalendermaand herzien of ingetrokken en
als gevolg daarvan wordt de ten onrechte verstrekte of tot een te
hoog bedrag aan verstrekte uitkering teruggevorderd.10.Samenloop van gedragingenIndien een belanghebbende zich in één kalendermaand schuldig maakt aan
verschillendegedragingen die het niet nakomen van een verplichting als genoemd in
artikel 2, eerste lid,inhouden, wordt voor het bepalen van de hoogte en duur van de verlaging
uitgegaan van degedraging waarop de zwaarste verlaging is gesteld.2Niet nakomen van de verplichtingen met betrekking tot de
arbeidsinschakeling11.GedragingenGedragingen van een belanghebbende waardoor algemeen geaccepteerde
arbeid niet wordt behouden of één van de verplichtingen op grond van
artikel 9 Wwb, artikel 9a Wwb, artikel 55 Wwb, respectievelijk artikel
37 Ioaw, artikel 38 Ioaw, artikel 37 Ioaz en artikel 38 Ioaz niet of
onvoldoende worden nagekomen, worden onderscheiden in de volgende
categorieën: 1.Eerste categorie: Bij de volgende gedraging wordt de uitkering gedurende één maand met 10%
van de uitkeringsnorm verlaagd:
het zich niet tijdig laten registreren als werkzoekende bij het
UWV Werkbedrijf of het niet tijdig verlengen van de
registratie.
Tweede categorie
Bij de volgende gedragingen wordt de uitkering gedurende één maand met
30% van de uitkeringsnorm verlaagd:
het niet naar vermogen trachten algemeen geaccepteerde arbeid te
verkrijgen;
het niet of in onvoldoende mate meewerken aan een onderzoek naar
de mogelijkheden tot arbeidsinschakeling, dan wel aan een onderzoek naar de
geschiktheid voor scholing of opleiding.
Derde categorie
Bij de volgende gedragingen wordt de uitkering gedurende één maand met
50% van de uitkeringsnorm verlaagd:
het niet of onvoldoende gebruik maken van een door het college
aangeboden voorziening zoals bedoeld in artikel 9 lid 1 onderdeel b Wwb en artikel 10
lid 1 Wwb, respectievelijk artikel 36 lid 1 Ioaw en artikel 37 lid 1 onderdeel e Ioaz en
artikel 36 lid 1 Ioaz en artikel 37 lid 1 onderdeel e Ioaz, voor zover dit niet
heeft geleid tot het geen doorgang vinden of tot voortijdige beëindiging van die voorziening;
het niet meewerken aan het opstellen, uitvoeren en evalueren van
een plan van aanpak zoals bedoeld in artikel 44a Wwb, indien van toepassing.
het uit houding en gedrag ondubbelzinnig laten blijken de
verplichtingen zoals bedoeld in artikel 9 lid 1 onderdeel b Wwb respectievelijk artikel 37 lid
1 onderdeel e Ioaw en artikel 37 lid 1 onderdeel e Ioaz niet te willen nakomen, wat heeft geleid
tot het intrekken van de ontheffing van de arbeidsplicht voor een alleenstaande ouder
zoals bedoeld in artikel 9a lid 1 Wwb respectievelijk 38 lid 1 Ioaw en artikel 38 lid 1
Ioaz.
het onvoldoende nakomen van de verplichtingen zoals bedoeld in
artikel 9 lid 1 Wwb of artikel 55 Wwb, voor zover het gaat om een persoon jonger dan
27 jaar, gedurende vier weken na de melding zoals bedoeld in artikel 43 lid 4 en 5 Wwb.
het niet of onvoldoende verrichten van een door het college
opgedragen tegenprestatie naar vermogen zoals bedoeld in artikel 9 lid 1 onderdeel c Wwb,
artikel 37 lid 1 onderdeel f Ioaw of artikel 37 lid 1 onderdeel f Ioaz.
Vierde categorie:
Bij de volgende gedragingen wordt de uitkering gedurende één maand met
100% van de uitkeringsnorm verlaagd:
het niet aanvaarden van algemeen geaccepteerde arbeid;
het door eigen toedoen niet behouden van algemeen geaccepteerde
arbeid;
het niet of onvoldoende gebruik maken van een door het college
aangeboden voorziening gericht op arbeidsinschakeling zoals bedoeld in artikel 9 lid 1
onderdeel b Wwb en artikel 10 lid 1 Wwb respectievelijk artikel 36 lid 1 Ioaw en artikel 37
lid 1 onderdeel e Ioaz en artikel 36 lid 1 Ioaz en artikel 37 lid 1 onderdeel e Ioaz, voor zover
dit heeft geleid tot het geen doorgang vinden of tot voortijdige beëindiging van die
voorziening.
12.Belanghebbende jonger dan 27 jaarOnder de gedragingen, bedoeld in artikel 10 wordt niet begrepen houding
en gedragingen van een belanghebbende jonger dan 27 jaar waaruit
ondubbelzinnig blijkt dat hij de verplichtingen, bedoeld in artikel 9,
eerste lid van de Wwb niet wil nakomen. 3.Overige gedragingen die leiden tot een verlaging13.Tekortschietend besef van verantwoordelijkheidOnverminderd artikel 2, tweede lid, wordt, indien een belanghebbende een
tekortschietend besef van verantwoordelijkheid voor de voorziening in
het bestaan heeft betoond, anders dan door gedragingen als bedoeld in
artikel 9 Wwb en artikel 37 Ioaw en Ioaz, de uitkering verlaagd:a.met 100% van de uitkeringsnorm gedurende één maand, indien
belanghebbende verwijtbaar geen of geen volledig recht heeft op een uitkering krachtens een
sociale verzekering of daarmee naar aard en doel overeenkomende buitenlandse regeling of private
verzekering, dan wel het verwijtbaar verliezen van een zodanig recht;b.met 10% van de uitkeringsnorm per maand gedurende de periode waarop
belanghebbende niet op uitkering zou zijn aangewezen indien hij op verantwoorde wijze de
middelen waarover hij beschikte of redelijkerwijze kon beschikken zou hebben aangewend;c.met 50% van de uitkeringsnorm gedurende twee maanden, indien een
voorliggende voorziening in verband met verrekening van de recidiveboete niet tot uitbetaling
komt.14.Zeer ernstige misdragingenIndien een belanghebbende zich zeer ernstig misdraagt tegenover het
college of zijn ambtenaren, onder omstandigheden die rechtstreeks
verband houden met de uitvoering van de Wwb, Ioaw of Ioaz, wordt
onverminderd artikel 2, tweede lid, een verlaging opgelegd van 100% van
de uitkeringsnorm gedurende één maand. 15.Niet nakomen van overige verplichtingen1.Indien belanghebbende één van de overige aan de uitkering verbonden
verplichtingen schendt, wordt, onverminderd het bepaalde in artikel 2, tweede lid, een
verlaging toegepast van 20% van de uitkeringsnorm gedurende één maand;2.In afwijking van het eerste lid wordt de bijstand geweigerd, indien de
belanghebbende geen medewerking verleent aan het stellen van zekerheid als bedoeld in
artikel 48, derde lid, Wwb.16.Belanghebbende jonger dan 27 jaarOnder de gedragingen van artikel 14, eerste lid, wordt niet begrepen
houding en gedragingen vaneen belanghebbende jonger dan 27 jaar waaruit blijkt dat hij de
verplichtingen, bedoeld in artikel 55Wwb niet wil nakomen.4Slotbepalingen17.HardheidsclausuleBurgemeester en wethouders kunnen in bijzondere gevallen ten gunste van
de belanghebbendeafwijken van de bepalingen van deze verordening, indien toepassing van
de verordening totonbillijkheden van overwegende aard leidt.18.UitvoeringDe uitvoering van de Afstemmingsverordening ligt bij het college.19.CiteertitelDeze verordening wordt aangehaald als: “Afstemmingsverordening Wwb, Ioaw
en Ioaz 2013”.20.IntrekkingDe geldende “Afstemmingsverordening Wwb, Ioaw en de Ioaz”, die met
ingang van 1 januari 2012 in werking is getreden, wordt ingetrokken met
ingang van 1 november 2013.21.InwerkingtredingDeze verordening treedt in werking met ingang van 1 november 2013.Algemene toelichting Afstemmingsverordening Wwb, Ioaw en Ioaz
2013Rechten en plichten in de WwbDe gemeenteraad heeft in de Wwb een verantwoordelijkheid met betrekking tot de
invulling van de rechten en plichten van bijstandsgerechtigden. Mede gelet op de
rechtszekerheid van een bijstandsgerechtigde moet de gemeenteraad het eigen
gemeentelijk beleid vastleggen in een verordening. Rechten en plichten zijn twee kanten van één medaille. Het recht op algemene
bijstand is altijd verbonden aan de plicht zich in te zetten om weer
onafhankelijk te worden van de uitkering. Artikel 18 lid 1 Wwb spreekt over het afstemmen van de bijstand en de daaraan
verbonden verplichtingen op de omstandigheden, mogelijkheden en middelen van een
belanghebbende. In deze bepaling wordt benadrukt dat het vaststellen van de
hoogte van de uitkering en de daaraan verbonden verplichtingen voor
bijstandsgerechtigden maatwerk is. Daarbij moet recht worden gedaan aan de
individuele situatie en de persoonlijke omstandigheden van
bijstandsgerechtigden. Artikel 18 lid 2 Wwb legt een directe koppeling tussen de
rechten en verplichtingen van uitkeringsgerechtigden: het recht op een uitkering
is altijd verbonden aan de plicht zich in te zetten om weer onafhankelijk te
worden van de uitkering. Dit betekent dat de vaststelling van de hoogte van de
uitkering niet alleen afhangt van de toepasselijke uitkeringsnorm en de
beschikbare middelen van de belanghebbende, maar ook van de mate waarin de
verplichtingen worden nagekomen. Wanneer het college tot het oordeel komt dat een bijstandsgerechtigde zijn
verplichtingen niet of in onvoldoende mate nakomt, verlaagt het de uitkering. Er
is dus geen sprake van een bevoegdheid, maar van een verplichting. Alleen
wanneer iedere vorm van verwijtbaarheid ontbreekt, ziet het college af van een
dergelijke verlaging. Het college moet niettemin bij de vaststelling van de
verlaging rekening houden met de persoonlijke omstandigheden en de individueel
vastgestelde verplichtingen. Het college kan dan ook van een verlaging afzien
indien het college daartoe zeer dringende reden aanwezig acht. Is afgezien van een verlaging wegens het ontbreken van elke vorm van
verwijtbaarheid, dan is het niet mogelijk om bij toepassing van bepalingen ten
aanzien van recidive deze gedraging mee te tellen. Is vanwege de afstemming op
grond van artikel 18 lid 1 Wwb van een verlaging afgezien dan is daarin geen
reden gelegen om de betreffende gedraging buiten beschouwing te laten in geval
van recidive. Wordt een verlaging voor een langere duur dan drie maanden opgelegd, dan zal het
college de verlaging aan een herbeoordeling moeten onderwerpen. Dat volgt uit
artikel 18 lid 3 Wwb. Bij een dergelijke herbeoordeling hoeft niet opnieuw een
besluit te worden genomen, waarbij alle feiten en omstandigheden opnieuw tegen
het licht worden gehouden. Het heeft slechts als doel vast te stellen of
belanghebbende tussentijds (binnen de periode waarover de verlaging zich
uitstrekt) blijk heeft gegeven van een zodanige gedragsverandering of dat sprake
is van een zodanige wijziging van omstandigheden, dat aanleiding bestaat de
eerder opgelegde verlaging in zwaarte of duur bij te stellen (zie CRvB
19-04-2011, nr. 10/4882 WWB). Een verlaging krachtens de afstemmingsverordening
moet niet gezien worden als een strafrechtelijke sanctie. Afstemmen in de Ioaw en de IoawSinds 1 juli 2010 heeft het college de mogelijkheid een Ioaw of Ioaz uitkering
te verlagen of te weigeren indien een belanghebbende de aan het recht op
uitkering verbonden verplichtingen niet of onvoldoende nakomt (artikel 20 Ioaw
en artikel 20 Ioaz). De gemeente moet het gemeentelijk beleid vastleggen in een
verordening (artikel 35 lid 1 onderdeel b Ioaw en artikel 35 lid 1 onderdeel b
Ioaz). Schenden van de inlichtingenplicht De bestuurlijke boete is per 1 januari 2013 opnieuw ingevoerd in de Wwb, Ioaw en
Ioaz. Deze moet worden opgelegd bij een schending van de inlichtingenplicht en
komt in de plaats van de verlaging van de bijstand.Artikelsgewijze toelichting Afstemmingsverordening Wwb, Ioaw en Ioaz
20131.Begrippen Eerste lid1.Begrippen Eerste lidEen groot aantal begrippen in deze verordeningen worden hier nader
verklaard. Tweede lid Voor zover er begrippen in deze verordeningen niet in het eerste lid zijn
omschreven, hebben deze dezelfde betekenis als de omschrijving in de Wwb,
Ioaw, Ioaz, de Awb en de gemeentewet. 2.Het toepassen van een verlagingEerste lidDe Wwb, Ioaw en de Ioaz verbinden aan het recht op een uitkering de volgende
verplichtingen:Het tonen van voldoende besef van verantwoordelijkheid voor de
voorziening in het bestaan ( bijv. artikel 18, tweede lid, Wwb).De plicht tot arbeidsinschakeling (artikel 9 en artikel 9a Wwb en
artikel 37 van zowel de Ioaw alsde Ioaz). Deze plicht bestaat uit twee soorten verplichtingen:·de plicht om naar vermogen algemeen geaccepteerde arbeid te verkrijgen en
deze teaanvaarden; en·de plicht gebruik te maken van een door het college aangeboden voorziening
gericht opondersteuning bij arbeidsinschakeling.Het re-integratie- en activeringsbeleid vormen de basis voor het toepassen
van de specifieke re-integratieverplichtingen. Deze verplichtingen worden in
een besluit vastgelegd.Artikel 18, tweede lid, Wwb, noemt als een gedraging die in ieder geval een
schending van demedewerkingsplicht inhoudt: ‘het zich jegens het college zeer ernstig
misdragen’.Daarnaast dient er een verlaging te worden toegepast wanneer er ongenoegzaam
besef van verantwoordelijkheid is getoond voor de voorziening in het
bestaan. Tweede lidIn de Afstemmingsverordening zijn voor allerlei gedragingen die een
schending van een verplichtingbetekenen, standaardverlagingen vastgesteld in de vorm van een vaste
(percentuele) verlaging vande uitkeringsnorm.In het tweede lid is de volgende hoofdregel neergelegd: het college dient
een op te leggenverlaging af te stemmen op de individuele omstandigheden van de
belanghebbende en de matevan verwijtbaarheid. Deze bepaling brengt met zich mee dat het college bij
elke op te leggenverlaging zal moeten nagaan of gelet op de individuele omstandigheden van de
betrokkenbelanghebbende afwijking van de hoogte en de duur van de voorgeschreven
standaardverlaginggeboden is. Afwijking van de standaardverlaging kan zowel een verzwaring als
een matigingbetekenen.Dit betekent dat het college bij het beoordelen of een verlaging moet worden
toegepast er sprake is van verwijtbaar gedrag, en zo ja dan moeten de
volgende drie stappen worden doorlopen:Stap 1: vaststellen van de ernst van de gedraging.Stap 2: vaststellen van de verwijtbaarheid.Stap 3: vaststellen van de omstandigheden van de belanghebbende.De ernst van de gedraging komt tot uitdrukking in het standaardpercentage
(artikelen 10, 12, 13 en 14 van deze verordening) waarmee de uitkering wordt
verlaagd.Matiging van de toegepaste verlaging wegens persoonlijke omstandigheden kan
bijvoorbeeld in devolgende gevallen aan de orde zijn:uitzonderlijke financiële omstandigheden van de belanghebbende, zoals
extreem hoge woonlasten of andere vaste lasten of uitgaven van bijzondere
aard waarvoor geen financiële tegemoetkomingmogelijk is;bijzondere sociale omstandigheden.3.BerekeningsgrondslagEerste lidIn artikel 3 lid 1 van deze verordening is het uitgangspunt vastgelegd dat
een verlaging wordt berekend over de uitkeringsnorm. Onder de uitkeringsnorm
wordt verstaan de wettelijke norm, inclusief gemeentelijke toeslag of
verlaging en inclusief vakantietoeslag. Bij een uitkering op grond van de
Ioaw of de Ioaz wordt gekeken naar de grondslag als bedoeld in artikel 5
Ioaw / Ioaz. Tweede en derde
lidIn artikel 3 lid 2 van deze verordening is bepaald dat een verlaging ook kan
worden toegepast op de bijzondere bijstand indien aan een belanghebbende
bijzondere bijstand wordt verleend met toepassing van artikel 12 Wwb.
Personen tussen de 18 en 21 jaar ontvangen een lage jongerennorm, die indien
noodzakelijk wordt aangevuld door middel van aanvullende bijzondere bijstand
in de kosten van levensonderhoud. Als een verlaging uitsluitend op de lage
jongerennorm wordt opgelegd, zou dit leiden tot rechtsongelijkheid ten
opzichte van de 21-jarigen. Daarom is in het derde lid, onderdeel a,
geregeld dat de berekeningsgrondslag in dat geval bestaat uit de
bijstandsnorm +/+ de verleende bijzondere bijstand op grond van artikel 12
Wwb. 4.Het besluit tot opleggen van een verlagingHet verlagen van een uitkering op grond van deze verordening vindt plaats
door middel van een besluit. Tegen dit besluit kan een belanghebbende
bezwaar en beroep indienen. In artikel 4 van deze verordening is aangegeven
wat in het besluit in ieder geval moet worden vermeld. Deze eisen vloeien
rechtstreeks voort uit de Awb en dan met name uit het motiveringsvereiste.
Het motiveringsvereiste houdt onder andere in dat een besluit kenbaar is en
van een deugdelijke motivering is voorzien.5Schriftelijke waarschuwingDe verlaging wordt afgestemd op de omstandigheden van de belanghebbende.
Indien daartoe eendringende reden aanwezig is, kan het college afzien van de verlaging.Daarnaast houdt het college rekening met de ernst van de gedraging in
relatie tot de verlaging. Hetcollege kan, indien het van mening is dat dit meer in verhouding staat met
de ernst van degedraging, besluiten geen verlaging toe te passen, maar te volstaan met een
waarschuwing.Een schriftelijke waarschuwing is geen verlaging. Dit wil zeggen dat bij
herhaling van de gedragingin principe een verlaging wordt toegepast.6.RecidiveIndien binnen twaalf maanden na een eerste verwijtbare gedraging wederom
sprake is van een verwijtbare gedraging, wordt de grotere mate van
verwijtbaarheid tot uitdrukking gebracht in een verdubbeling van de duur van
de verlaging. Een verlaging kan nooit hoger zijn dan 100%. Daarom is bij
gedragingen waar relatief zware verlagingen voor gelden, gekozen voor een
verdubbeling van de duur van de maatregel in plaats van de hoogte. Met de
eerste verwijtbare gedraging wordt de eerste gedraging bedoeld die
aanleiding is geweest tot een verlaging, ook indien wegens dringende redenen
is afgezien van het opleggen van een verlaging. Is vanwege de afwezigheid
van elke vorm van verwijtbaarheid afgezien van een verlaging, dan is het
niet mogelijk om bij toepassing van recidive deze gedraging mee te tellen.
Voor het bepalen van de aanvang van de termijn van twaalf maanden, geldt het
tijdstip waarop het besluit waarmee de verlaging is opgelegd is verzonden.
7.Horen van belanghebbendeEerste lidOp grond van artikel 4.1.2. van de Awb is in een aantal gevallen het horen
van de belanghebbende verplicht bij de voorbereiding van het besluit. Deze
hoorplicht geldt echter niet bij de voorbereiding van beschikkingen die
betrekking hebben op een financiële aanspraak (artikel 4:12 Awb). Wanneer
betrokkene geen gebruik maakt van het aangeboden hoorrecht, vindt het
besluit plaats zonder dat betrokkene wordt gehoord. Tweede lidHet tweede lid bevat een aantal uitzonderingen op deze hoorplicht. De
onderdelen a en b staan ook genoemd in artikel 4:11 Awb. 8.Afzien van verlagingEerste lidHet afzien van het opleggen van een verlaging “indien elke vorm van
verwijtbaarheid” ontbreekt, is overgenomen uit artikel 18 lid 2 Wwb
(respectievelijk artikel 20 lid 3 Ioaw en artikel 20 lid 3 Ioaz). Aangenomen
moet worden dat hiervan uitsluitend sprake is bij evidente afwezigheid van
verwijtbaarheid (zie CRvB 24-07-2001, nr. 99/1857 NABW, LJN AD4887). Het is
aan het college te beoordelen of elke vorm van verwijtbaarheid ontbreekt aan
het betreffende gedrag. Is vanwege de afwezigheid van elke vorm van
verwijtbaarheid afgezien van een verlaging, dan is het niet mogelijk om bij
toepassing van recidive deze gedraging mee te tellen (zie artikel 6 van deze
verordening). Is vanwege de afstemming op grond van artikel 18 lid 1 Wwb van
een verlaging afgezien dan is daarin geen reden gelegen om de betreffende
gedraging buiten beschouwing te laten in geval van recidive. Een andere reden om af te zien van het opleggen van een verlaging is dat de
gedraging te lang geleden heeft plaatsgevonden (verjaring). Omwille van de
effectiviteit (“lik op stuk”) is het nodig dat een verlaging spoedig nadat
de gedraging heeft plaatsgehad, wordt opgelegd. Om deze reden regelt artikel
7 lid 1 onderdeel b van deze verordening dat het college geen verlagingen
oplegt voor gedragingen die langer dan één jaar geleden hebben
plaatsgevonden. Dit heeft tevens als voordeel dat een uitkeringsgerechtigde
niet te lang in onzekerheid wordt gehouden over de vraag of de gemeente
overgaat tot het opleggen van een verlaging. Tweede en derde lidIn artikel 7 lid 2 van deze verordening is geregeld dat kan worden afzien
van het opleggen van een verlaging indien daarvoor dringende redenen
aanwezig zijn. De verordening stelt een algemene verplichting tot het
opleggen van een verlaging voorop. Uitzonderingen moeten echter mogelijk
zijn indien voor de belanghebbende onaanvaardbare consequenties zouden
optreden. Uit het woord "dringend" blijkt dat er wel iets heel bijzonders en
uitzonderlijks aan de hand moet zijn, wil een afwijking van het algemene
principe gerechtvaardigd zijn. Wat dringende redenen zijn, is afhankelijk
van de concrete situatie en kan dus niet op voorhand worden vastgelegd. Er
kan worden gedacht aan enerzijds een mindere mate van verwijtbaarheid ten
aanzien van de gedraging en anderzijds aan de financiële of sociale gevolgen
voor belanghebbende en/of diens gezin. Daarbij moet worden opgemerkt dat
ernstige financiële gevolgen op zichzelf geen reden zijn om van een
verlaging af te zien, aangezien dit inherent is aan het verlagen van een
uitkering. Het doen van een schriftelijke mededeling dat het college afziet van het
opleggen van een verlaging wegens dringende redenen is van belang in verband
met eventuele recidive (artikel 7 lid 3 van deze verordening). Het opleggen
van een verlaging bij recidive is geregeld in artikel 6 van deze
verordening.9.Ingangsdatum en tijdvlak van de verlagingHet opleggen van een verlaging vindt plaats door het verlagen van de
uitkering. Verlaging van de uitkering kan in beginsel op twee manieren:
met terugwerkende kracht, door middel van een herziening van de
uitkering; of
door middel van verlaging van het uitkeringsbedrag in de
eerstvolgende maand(en).
Het verlagen van de uitkering die in de nabije toekomst wordt verstrekt, is
de gemakkelijkste methode. Dan hoeft namelijk niet te worden overgegaan tot
herziening van de uitkering en terugvordering van het te veel betaalde
bedrag. In de praktijk zal dit meestal inhouden dat een verlaging wordt
opgelegd met ingang van de eerste dag van de kalendermaand, die volgt op de
kalendermaand waarin het besluit bekend is gemaakt. Voor de berekening van
de hoogte van de verlaging moet worden uitgegaan van de voor die maand
geldende bijstandsnorm. Wanneer een uitkeringsbedrag nog niet (volledig) aan de bijstandsgerechtigde
is uitbetaald, kan deverlaging van de uitkering worden verrekend met het bedrag dat nog moet
worden uitbetaald. Ditkan zich onder andere voordoen wanneer de aanvraag om een uitkering een
gevolg is vanverwijtbare werkloosheid. In zo’n geval wordt op grond van het 2e
lid de verlaging vanaf de ingangsdatum van uitkering toegepastHet is niet altijd mogelijk om een lopende uitkering af te stemmen. In die
gevallen dient de verlaging met terugwerkende kracht te worden toegepast
(zie lid 3). Het afstemmingsbesluit dat in dat geval wordt genomen, is een
bijzondere vorm van herziening van de uitkering. Het besluit leidt namelijk
tot teveel verstrekte uitkering. De uitkering die op grond van het
afstemmingsbesluit teveel is verstrekt kan met toepassing van artikel 58 lid
2 onderdeel a Wwb, respectievelijk artikel 25 lid 2 Ioaw en Ioaz, worden
teruggevorderd. Hierbij moet wel worden bedacht dat afstemming met
terugwerkende kracht niet altijd mogelijk is. Als de gehele uitkering over
de betreffende periode is ingetrokken en teruggevorderd, resteert er niets
meer om af te stemmen. 10.Samenloop van gedragingenDe regeling voor de samenloop van gedragingen heeft betrekking op
verschillende gedragingenvan een belanghebbende die in een kalendermaand plaatsvinden. Indien hiervan
sprake is, dandient voor het toepassen van de verlaging te worden uitgegaan van de
gedraging waarop dezwaarste verlaging van toepassing is.11.GedragingenDe verwijtbare gedragingen die zijn genoemd in artikel 10, zijn
ondergebracht in 4 categorieën. Aan die categorieën wordt een gewicht
toegekend in de vorm van een verlagingspercentage. De categorieën zijn
gerangschikt naar toenemende zwaarte. Een gedraging wordt ernstiger geacht
naarmate de gedraging meer concrete gevolgen heeft voor het niet verkrijgen
of behouden van betaalde arbeid. Eerste lid: Eerste categorieDe eerste categorie betreft de formele verplichting om zich als werkzoekende
in te schrijven bij hetUWV WERKbedrijf en ingeschreven te blijven staan. Er is gekozen voor een
verlaging van 10%gedurende één maand, omdat het hier gaat om een administratieve verplichting
welke niet directgevolgen heeft voor de uitstroomverplichting.Tweede lid: Tweede categorieDe tweede categorie betreft de verplichting tot een actieve opstelling
gericht op de arbeidsmarkt, deeigen verantwoordelijkheid van de belanghebbende om bijvoorbeeld voldoende
te solliciteren, tevoldoen aan een oproep. Er is gekozen voor een verlaging van 30% gedurende
één maand, omdathet hier gaat om een mentaliteitsverandering met betrekking tot de
medewerkingsverplichting.Derde lid: Derde categorieIn de derde categorie gaat het om gedragingen die direct een aanleiding
vormen tot een beroep opuitkering of het zonder noodzaak langer voortduren daarvan. Voorbeelden van
deze categorie zijnnegatieve gedragingen bij sollicitaties en onvoldoende meewerken aan het
opgestelde plan vanaanpak voor jongeren tot 27 jaar waarin ook sociale activering verplicht kan
worden gesteld. Er is gekozen voor een verlaging van 50% gedurende één
maand, omdat het hier gaat om eennegatieve houding van belanghebbende en het opwerpen van belemmeringen ten
aanzien van hetaanvaarden van arbeid c.q. re-integratietraject en om gedragingen die de
kansen op arbeidsinschakeling verminderen.Lid 3 onderdeel d: Inspanningen jongeren in eerste vier weken na de melding
De plicht tot arbeidsinschakeling geldt vanaf datum melding (zie artikel 9
lid 1 Wwb). Specifiek voor personen jonger dan 27 jaar geldt dat zij worden
beoordeeld op hun inspanningen in de eerste vier weken na de melding
(artikel 43 lid 4 en 5 Wwb), de zogenaamde zoektijd. Is geen enkele
inspanning verricht, dan bestaat op grond van artikel 13 lid 2 onderdeel d
Wwb geen recht op bijstand. Zijn er wel inspanningen verricht, maar naar het
oordeel van het college onvoldoende, dan kan het college de uitkering
verlagen. Vierde lid: Vierde categorieDe vierde categorie betreft het niet aanvaarden van algemeen geaccepteerde
arbeid dan wel hetdoor eigen toedoen -voorafgaand aan de aanvraag- niet behouden van algemeen
geaccepteerdearbeid dan wel het niet behouden van deeltijdarbeid tijdens de bijstand en
van het niet doorgaanvan een re-integratietraject. Er is gekozen voor een verlaging van 100%
gedurende één maand,omdat door het eigen toedoen van belanghebbende uitkering moet worden
verstrekt terwijl ermogelijkheden dan wel kansen aanwezig zijn om uit te stromen naar de
arbeidsmarkt. Dan een door de gemeente noodzakelijk geacht
re-integratietraject door toedoen van belanghebbende niet is
doorgegaan.12.Belanghebbende jonger dan 27 jaarIndien uit de houding en gedragingen van een belanghebbende jonger dan 27
jaar ondubbelzinnigblijkt dat hij de verplichtingen bedoeld in artikel 9, eerste lid, of
artikel 55 van de wet niet wilnakomen, dan verbindt de wet daar zelf gevolgen aan. De bijstand wordt
geweigerd (art. 13,tweede lid, onderdeel d, Wwb). Een dergelijke gedraging valt dus niet onder
het afstemmingsbeleidvan de gemeente.13.Tekortschietend besef van verantwoordelijkheidOnderdeel aAan de WWB ligt het beginsel ten grondslag dat eenieder in eerste instantie
in zijn eigen bestaan(skosten) dient te voorzien. Pas wanneer dat niet
mogelijk is, kan men een beroep doen op bijstand. Hoofdregel is dus dat
iedereen alles zal moeten doen en nalaten om een beroep op bijstand te
voorkomen. Leidt een gedraging ertoe dat belanghebbende eerder, langer of
voor een hoger bedrag is aangewezen op bijstand, dan is veelal sprake van
een tekortschietend besef van verantwoordelijkheid voor de voorziening in
het bestaan. Hiervan is in ieder geval sprake bij de volgende gedragingen
(als die er toe leiden dat belanghebbende eerder, langer of voor een hoger
bedrag is aangewezen op bijstand): • het te snel interen van vermogen; • het door eigen schuld verliezen van het recht op een uitkering; • het door eigen schuld te laat aanvragen van een voorliggende
voorziening;• wanneer door verrekening van de recidiveboete de uitbetaling van een
andere sociale zekerheidsuitkering niet tot uitbetaling komt;• het niet nakomen van de verplichting tot instellen van een
alimentatievordering;• onvoldoende of geen inzet getoond om een uitkeringsaanvraag te
voorkomen.Het door eigen toedoen niet behouden van algemeen geaccepteerde arbeid is
een gedraging die ook zou kunnen worden gekwalificeerd als een
tekortschietend besef van verantwoordelijkheid voor de voorziening in het
bestaan. Vanwege de samenhang met de arbeidsverplichtingen is er echter voor
gekozen deze gedraging onder te brengen in artikel 10 van deze verordening
(zie artikel 10 lid 4 onderdeel b). Onderdeel bVoor wat betreft het op reguliere wijze interen van het vermogen wordt
uitgegaan van een bedragdat gelijk is aan anderhalf maal de van toepassing zijnde
bijstandsuitkering. Eventuele inkomstendienen hierop in mindering te worden gebracht. Verder dient rekening te
worden gehouden met eeneventuele noodzaak tot (her)inrichting. Wanneer de noodzaak hiervoor
aanwezig is mag een bedrag van anderhalf maal het bedrag dat hiervoor wordt
genoemd in de Nibudnormen, worden meegenomen voor deze (her)inrichting. De
verlaging bedraagt 10% per maand gedurende de periode dat betrokkene eerder
is aangewezen op bijstandsverlening.Onderdeel cDe Ioaw, Ioaz, maar ook de Ziektewet, Wao, Aow en Ww, kennen een afwijkende
regeling ten opzichte van de Wwb als het gaat om verrekening van de
recidiveboete. Er ligt een verplichting om de recidiveboete gedurende
maximaal vijf jaar te verrekenen met de uitkering zonder inachtneming van de
beslavrije voet. Uitkeringsgerechtigden die door volledige verrekening van
de recidiveboete geen inkomen hebben, kunnen zonodig een beroep doen op de
Wwb. De desbetreffende wet wordt dan niet meer als een passende voorliggende
voorziening aangemerkt. Wanneer in zo geval een beroep wordt gedaan op een
Wwb-uitkering dient een maatregel te worden opgelegd van 50% gedurende twee
maanden wegens tekortschietend besef van verantwoordelijkheid voor de
voorziening in het bestaand (artikel 18, lid 2 Wwb). 14.Zeer ernstige misdragingenDe toelichting bij artikel 18, tweede lid, Wwb stelt dat het zich zeer
ernstig misdragen eenbijzondere vorm is van het niet nakomen van aan de uitkering bevonden
verplichtingen. DeCentrale Raad van Beroep (CRvB) heeft geoordeeld dat de Wwb geen
afzonderlijke plicht bevat tothet nalaten van zeer ernstige misdraging. Het recht op bijstand kan daarom
alleen wordenafgestemd wegens het zich zeer ernstig misdragen als dit “zeer ernstig
misdragen” heeftplaatsgevonden bij het (niet) nakomen van een (andere) aan de bijstand
verbonden verplichting.De Rechtbank Rotterdam heeft een uitspraak gedaan waarin wordt gesteld dat
de bijstand verlaagdzou kunnen worden als belanghebbende zich zeer ernstig misdraagt jegens
medewerkers van het:UWV, omdat belanghebbende hier ook de inlichtingenplicht heeft;re-integratiebedrijf, omdat deze personen werken in opdracht van het
college en de misdragingvan negatieve invloed is op de, op belanghebbende op grond van de Wwb
rustende,verplichting tot arbeidsinschakeling.Onder de term ‘zeer ernstige misdragingen’ kunnen diverse vormen van
agressie worden verstaan,zij het dat er sprake moet zijn van verwijtbaarheid en van gedrag dat in het
normale menselijkeverkeer in alle gevallen als onacceptabel kan worden beschouwd.Gemeenten kunnen alleen een verlaging toepassen indien er een verband
bestaat tussen deernstige misdraging en (mogelijke) belemmeringen voor de gemeente bij het
vaststellen van hetrecht op een uitkering. Vandaar dat in dit artikel wordt bepaald dat de zeer
ernstige misdragingenmoeten hebben plaatsgevonden onder omstandigheden die rechtstreeks verband
houden met deuitvoering van Wwb.Wat betreft het vaststellen van de ernst van de gedraging, kunnen de
volgende vormen vanagressief gedrag in een oplopende (steeds ernstiger) reeks worden
onderscheiden:verbaal geweld (schelden), bedreigingen;discriminatie;intimidatie (uitoefenen van psychische druk);zaakgericht fysiek geweld (vernielingen);mensgericht fysiek geweld;combinatie van agressievormen.Voor het bepalen van verwijtbaarheid van de misdraging zal gekeken moeten
worden naar deomstandigheden waaronder de misdraging heeft plaatsgevonden.In dit verband is het relevant een onderscheid te maken tussen instrumenteel
geweld enfrustratiegeweld. Van instrumenteel geweld is sprake als iemand het
toepassen van geweld bewustgebruikt om een bepaald doel te bereiken (bijvoorbeeld het verkrijgen van
een uitkering).Agressie die ontstaat door onmacht, ontevredenheid, onduidelijkheid en
dergelijke kan wordenaangeduid met frustratieagressie. Het zal duidelijk zijn dat de mate van
verwijtbaarheid bijinstrumenteel geweld in beginsel groter is dan bij frustratiegeweld. Het
toepassen van een verlagingstaat geheel los van het doen van aangifte bij de politie. Het college legt
een verlaging op, terwijl defunctionaris tegen wie de agressie zich richtte aangifte kan doen bij de
politie.15.Niet nakomen van overige verplichtingenEerste lidAan de bijstand kunnen aanvullende verplichtingen worden gekoppeld.
Specifiek moet dan wordengedacht aan:artikel 55 Wwb: artikel 55 Wwb: het college kan vanaf de dag van melding als
bedoeld in artikel 44, tweede lid, Wwb verplichtingen opleggen die strekken
tot arbeidsinschakeling, dan wel die verband houden met aard en doel van een
bepaalde vorm van bijstand en die strekken tot zijn vermindering of
beëindiging. Een verplichting kan, op advies van een arts, inhouden het zich
onderwerpen aan een noodzakelijke behandeling van medische aard. Wanneer dit
zich voordoet bij een jongeren tot 27 jaar binnen de zogenaamde zoektijd,
binnen 4 weken na de datum van melding voor het verkrijgen van de uitkering,
wordt er een verlaging opgelegd op grond van artikel 10, lid 3 onderdeel
d.·artikel 56, eerste lid, Wwb: Het instellen van een verzoek tot toekenning
van een uitkering totlevensonderhoud voor kinderen verschuldigd krachtens Boek 1 van het
Burgerlijk Wetboek (alimentatie) kan door het college als verplichting aan
de bijstand worden verbonden, indien de belanghebbende hierop aanspraak
heeft;·Bijstandsbesluit zelfstandigen: Het college kan aan bijstandsverlening op
grond van het Bbzverplichtingen verbinden gericht op een doelmatige bedrijfs- of
beroepsuitoefening.De verlaging die wordt toegepast bedraagt 20% van de uitkeringsnorm
gedurende één maand.Tweede lidWanneer betrokkene weigert medewerking te verlenen aan het stellen van
zekerheid, zoals staat vermeld in artikel 48, lid 3 Wwb, wordt in afwijking
van het 1e lid, de uitkering geweigerd. 16.Belanghebbende jonger dan 27 jaarZie toelichting bij artikel 11.17.HardheidsclausuleOm de mogelijkheid te hebben om in zeer uitzonderlijke gevallen in het
voordeel van debelanghebbende af te wijken van de bepalingen van deze verordening is er een
hardheidsclausuleopgenomen.Indien hiervan gebruik wordt gemaakt, moet dit gemotiveerd worden
toegelicht.18.UitvoeringDe uitvoering van de Wwb, Ioaw en Ioaz en de uitvoering van de
Afstemmingsverordening ligt bij het college. 19.CiteertitelIn dit artikel is de citeertitel neergelegd van deze verordening.20.IntrekkingIn dit artikel is de intrekking van de nu geldende Afstemmingsverordening
Wwb, Ioaw en Ioaz opgenomen.21.InwerkingtredingIn dit artikel is de inwerkingtreding van deze verordening opgenomen.