CVDR2392_1Verordening op de uitgangspunten voor het financieel beleid, alsmede voor het financieel beheer en voor de inrichting van de financiële organisatie van de gemeente Hardenberg (artikel 212 Gemeentewet)nlregelingHardenberg2017-11-14HardenbergGemeenteblad, 2008, nr. 1Financiële verordening gemeente HardenbergGemeentewet, art. 212gemeenteraadfinanciën en economie2007-01-30De tekst in dit document is vrij van auteursrecht en
databankrecht2008-01-242017-11-15art. 1OnbekendGeenGeenFINANCIËLE VERORDENING GEMEENTE HARDENBERGDe raad van de gemeente Hardenberg;Gelezen het initiatiefvoorstel van de werkgroep financiële verordeningen
d.d. 22 april, nr. 2004/RKWA/69796 en het daarop uitgebrachte advies van
het college d.d. 18 mei 2004;Gelet op artikel 212 van de Gemeentewet;Besluit vast te stellen de volgende verordening:Verordening op de uitgangspunten voor het financieel beleid,
alsmede voor het financieel beheer en voor de inrichting van de
financiële organisatie van de gemeente Hardenberg (artikel 212
Gemeentewet).1.DefinitiesIn deze verordening wordt verstaan onder:a. dienst:iedere organisatorische eenheid binnen de gemeentelijke organisatie die
als zodanig een eigen rechtstreekse verantwoordelijkheid aan het college
heeft.b. administratie:het systematisch verzamelen, vastleggen, verwerken en verstrekken van
informatie ten behoeve van het besturen, het functioneren en het
beheersen van (onderdelen van) de organisatie van de gemeente Hardenberg
en ten behoeve van de verantwoording die daarover moet worden
afgelegd.c. financiële administratie:het onderdeel van de administratie dat omvat het systematisch maken en
verwerken van aantekeningen betreffende de financiële gegevens van
(onderdelen van) de organisatie van de gemeente Hardenberg, teneinde te
komen tot een goed inzicht in:
de financieel-economische positie;
het financiële beheer ;
de uitvoering van de begroting;
het afwikkelen van vorderingen en schulden;
alsmede tot het afleggen van rekening en verantwoording
daarover.
d. administratieve organisatie:het stelsel van organisatorische maatregelen gericht op het tot stand
brengen en het in stand houden van de goede werking van de bestuurlijke
en ambtelijke informatieverzorging ten behoeve van de verantwoordelijke
leiding.e. financieel beheer :het uitoefenen van bestuur over en toezicht op het beheer van middelen
en het uitoefenen rechten van de gemeente Hardenberg.f. rechtmatigheidontvangsten en bestedingen vinden plaats in overeenstemming met geldende
wet- en regelgeving.g. doelmatigheidhet realiseren van bepaalde prestaties met een zo beperkt mogelijke
inzet van middelen.h. doeltreffendheidde mate waarin de beoogde maatschappelijke effecten van het beleid ook
daadwerkelijk worden behaald.1.Begroting en verantwoording2.Programmabegroting1.De raad stelt in ieder geval bij de aanvang van de nieuwe
raadsperiode een programma-indeling vast.2.De programmabegroting wordt opgezet aan de hand van de volgende
vragen:
Wat willen we?
Wat gaan we doen?
Wat mag het kosten?
3.Het college stelt per programma indicatoren voor met betrekking tot
de beoogde maatschappelijke effecten en de kwalitatieve en
kwantitatieve doelstellingen.4.De raad stelt de indicatoren, bedoeld in het derde lid, vast.5.Het college draagt zorg voor het verzamelen en vastleggen van
gegevens over de gerealiseerde kwalitatieve en kwantitatieve
doelstellingen en maatschappelijke effecten, opdat de doelmatigheid
en doeltreffendheid van het beleid zoals vastgesteld door de raad,
kunnen worden getoetst. 3.Producten1.Bij iedere begroting en jaarstukken wordt een overzicht gegeven van
de toedeling van de producten aan de programma's.2.De onderverdeling van de programma's in producten staat voor de
raadsperiode vast, tenzij er dringende redenen zijn tot wijzigen.
Wijzigingen worden bij de begroting expliciet vermeld. 4.Kaders begroting1.Het college biedt uiterlijk 1 juni van het begrotingsjaar een
voorjaarsnota aan over de kaders voor het volgende begrotingsjaar en
de drie opvolgende jaren. In deze voorjaarsnota worden de
bevindingen betrokken uit de jaarstukken als bedoeld in artikel 5.
Het college meldt bij de aanbieding van de voorjaarsnota de
significante wijzigingen in de lopende begroting.2.De raad stelt deze nota uiterlijk 30 juni vast.3.De raad bepaalt aan de hand van de uitvoering van de programma's of
de beleidsdoelen van de programma's voor het lopende jaar
bijstelling behoeven. 5.Tussentijdse rapportage en informatie1.Het college informeert de raad door middel van twee tussentijdse
rapportages over de realisatie van de begroting, namelijk in de
voor- en de najaarsnota.2.De inrichting van deze tussentijdse rapportages sluit aan bij de
programma-indeling van de begroting.3.De rapportages gaan in op afwijkingen, zowel wat betreft de lasten,
de kwalitatieve en kwantitatieve doelstellingen en indien daar
aanleiding voor is de maatschappelijke effecten. 6.Jaarstukken1.Het college legt verantwoording af over de uitvoering van de
programma's In de verantwoording geeft het college aan:
wat is bereikt;
welke goederen en diensten zijn geleverd;
wat de kosten zijn;
hoe de resultaten zich verhouden tot de in de begroting
gestelde doelen.
2.De raad bepaalt aan de hand van de uitvoering van de programma's of
de beleidsdoelen van de programma's voor het lopende jaar
bijstelling behoeven.7.Interne controleHet college draagt ten behoeve van het getrouwe beeld en de
rechtmatigheid van de jaarrekening zorg voor de jaarlijkse interne
toetsing van de getrouwheid van de informatieverstrekking en de
rechtmatigheid van de beheershandelingen. Bij afwijkingen neemt het
college maatregelen tot herstel. 2.Financiële positie8.Financiële positie1.Het college draagt er zorg voor dat al het beleid waartoe de raad
heeft besloten in de uiteenzetting van de financiële positie en de
meerjarenramingen is opgenomen.2.Het totaalbedrag aan verleende garanties en waarborgen worden bij de
uiteenzetting van de financiële positie expliciet vermeld.3.De raad autoriseert met het vaststellen van de programmabegroting
tevens de kredieten voor vervangingsinvesteringen en die voor nieuw
beleid, voor zover dit politiek geaccepteerd is. 9.Waardering & afschrijving vaste
activa1.Het college biedt jaarlijks gelijktijdig met de in artikel 3 genoemde
voorjaarsnota de (bijgestelde) nota aan.De raad stelt de nota investerings-, waarderings- en afschrijvingsbeleid
vast. 10.Reserves en voorzieningen1.Het college biedt jaarlijks gelijktijdig met de in artikel 3
genoemde voorjaarsnota de (bijgestelde) nota reserves en
voorzieningen aan.2.De raad stelt deze nota uiterlijk 30 juni vast. 11.Kostprijsberekening1.Voor het bepalen van de geraamde kostprijs van producten van de
gemeente Hardenberg wordt een systeem van kostentoerekening
gehanteerd. Bij de kostentoerekening worden naast de directe kosten
alleen die indirecte kosten betrokken, die rechtstreeks samenhangen
met de door de gemeente geleverde producten.2.Bij de indirecte kosten worden betrokken de bijdragen aan reserves
voor de noodzakelijke vervanging van de betrokken activa, de
kapitaallasten van de in gebruik zijnde activa en voor rioolrechten,
reinigingsrechten en afvalstoffenheffing de compensabele BTW.3.De omslagrente voor de rentetoerekening van de kapitaallasten wordt
bepaald door het rentetotaal van de uitstaande leningen en de bij
begroting vastgestelde gecalculeerde rente over het eigen vermogen
en voorzieningen. 12.FinancieringsfunctieHiervoor wordt verwezen naar het door de raad op 12 december 2001
vastgestelde treasurystatuut. 3.Paragrafen13.Bij de begroting verstrekt het college in de betreffende paragrafen de
informatie als bedoeld in de artikelen 10-16 van het Besluit begroting
en verantwoording provincies en gemeenten. 4.Financiële organisatie en administratie14.Administratie1.De administratie is zodanig van opzet en werking, dat zij in ieder
geval dienstbaar is voor:
het sturen en het beheersen van activiteiten en processen in de
gemeente;
het verstrekken van informatie over ontwikkelingen in de omvang
van activa met economisch nut, activa met maatschappelijk nut,
voorraden, vorderingen en schulden, enzovoorts.;
het verschaffen van informatie aan de budgethouders en voor het
maken van kostencalculaties;
het bevorderen van de rechtmatigheid, de doelmatigheid en de
doeltreffendheid van het gevoerde bestuur in relatie tot de
gestelde beleidsdoelen, de begroting en ter zake geldende wet-
en regelgeving;
het afleggen van verantwoording over de rechtmatigheid, de
doelmatigheid en de doeltreffendheid van het gevoerde bestuur in
relatie tot de gestelde beleidsdoelen, de begroting en ter zake
geldende wet- en regelgeving;
de controle van de registratie van gegevens als zodanig en van
de daaraan ontleende informatie alsmede voor de controle op de
rechtmatigheid, de doelmatigheid en de doeltreffendheid van het
gevoerde bestuur in relatie tot de gestelde beleidsdoelen.
15.Financiële administratieHet college draagt er zorg voor dat:
de inrichting en de werking van de financiële administratie
voldoet aan het Besluit begroting en verantwoording provincies
en gemeenten en andere relevante wet- en regelgeving;
de vereiste informatie verstrekt wordt aan het rijk, de
provincie en de Europese Unie, alsmede aan andere instellingen
die specifieke verantwoordingsverplichtingen opleggen aan
gemeenten.
16.Financiële organisatieHet college draagt de zorg voor en legt (in een besluit) vast:
een eenduidige indeling van de gemeentelijke financiële
organisatie;
een adequate scheiding van taken, functies, bevoegdheden,
verantwoordelijkheden, zodat aan de eisen van interne controle
wordt voldaan en de betrouwbaarheid van de verstrekte informatie
aan beleids- en beheersorganen is gewaarborgd;
de verlening van mandaten en volmachten voor het aangaan van
verplichtingen ten laste van de toegekende budgetten en
investeringskredieten.
17.Aanbesteding en inkoopHet college draagt zorg voor en legt (in een besluit) vast de interne
regels (protocol) voor de inkoop en aanbesteding van werken en diensten.
De regels waarborgen dat wordt gehandeld in overeenstemming met de
regels terzake van de Europese Unie.18.Subsidieverstrekking en steunverleningHet college draagt zorg voor en legt (in een besluit) vast de interne
regels (protocol) voor de toekenning van steunverlening aan
ondernemingen en subsidies. De regels waarborgen dat wordt gehandeld in
overeenstemming met de regels terzake van de Europese Unie en de
subsidieverordening van de gemeente Hardenberg. 5.Slotbepalingen17.InwerkingtredingDeze verordening treedt direct in werking.18.CiteertitelDeze verordening kan worden aangehaald onder de naam “Financiële
verordening gemeente Hardenberg”.Aldus vastgesteld in de openbare vergaderingvan de raad van de gemeente Hardenberg van 24 juni 2004.De raad voornoemd,De voorzitter, De griffier.Toelichting verordening ex artikel 212 Gemeentewet
gemeente HardenbergHet doel van het artikel 212 Gemeentewet is dat de raad de uitgangspunten
vastlegt voor de uitvoering van de financiële functie.
Artikel 2121. De raad stelt bij verordening de uitgangspunten voor het
financiële beleid, alsmede voor het financiële beheer en de
inrichting van de financiële organisatie vast. Deze
verordening waarborgt dat aan de eisen van rechtmatigheid,
verantwoording en controle wordt voldaan.2. De verordening bevat in ieder geval:a. regels voor waardering en afschrijving van activa;b. grondslagen voor de berekening van de door het
gemeentebestuur in rekening te brengen prijzen en van
tarieven voor rechten als bedoeld in artikel 229b, alsmede,
voor zover deze wordt geheven, voor de heffing bedoeld in
artikel 15.33 van de Wet milieubeheer;c. regels inzake de algemene doelstellingen en de te
hanteren richtlijnen en limieten van de
financieringsfunctie, alsmede inzake de administratieve
organisatie van de financieringsfunctie, daaronder begrepen
taken en bevoegdheden, de verantwoordingsrelaties en de
bijbehorende informatievoorziening.
Financiële functieDe financiële functie omvat alle directe en indirecte activiteiten en processen
ter uitvoering van de onderwerpen die zijn opgenomen in het Besluit begroting en
verantwoording provincies en gemeenten. De kernonderwerpen in het besluit zijn
de begroting en rekening, de paragrafen en de financiële positie en in relatie
daarmee de balans. Het zijn onderwerpen waarbij vooral de raad een centrale rol
vervult. De begroting betreft immers het vaststellen van de beschikbare gelden
en de programma's die daarmee gerealiseerd moeten worden. Om de financiële
positie te beoordelen, moet de vraag beantwoord worden of de financiën van de
gemeenten op, met name, de langere termijn gezond zijn. De begroting en de
financiële positie en hangen nauw samen. Zo kan de begroting sluitend zijn,
terwijl de meerjarige financiële positie kwetsbaar is. Andersom kan de
financiële positie gezond zijn en de rekening een tekort laten zien. De raad zal
de begroting steeds in relatie moeten bezien met de financiële positie. De
begroting en de financiële positie zijn in onderlinge samenhang van belang voor
het inzicht in de gemeentelijke financiën. De paragrafen gaan over onderwerpen die van invloed zijn op de begroting en de
financiële positie en waarbij sprake is van bestuurlijke en financiële
risicofactoren.Hieronder worden de begrippen financieel beleid, financieel beheer en financiële
organisatie toegelicht. Financieel beleid Het financieel beleid omvat de uitgangspunten voor de financiële functie. In de
eerste plaats zijn dat de algemene de uitgangspunten en doelen voor uitoefening,
organisatie en werking van de financiële functie en de daarbij behorende
informatievoorziening. Ten tweede gaat het specifiek om uitgangspunten die de
budgettaire ruimte beïnvloeden. Artikel 212 noemt in dat verband drie
onderwerpen: de doelstellingen, richtlijnen en limieten voor de
financieringsfunctie; de regels voor de waardering en afschrijving van activa;
en de grondslagen voor de berekening van de tarieven, heffingen en prijzen die
gemeenten heffen.Financieel beheer Het financieel beheer omvat de activiteiten die moeten bewerkstelligen dat de
uitvoering van de begroting volgens de gestelde plannen en doelen en binnen de
gestelde kaders plaatsvinden en dat de financiële positie daarmee in
overeenstemming is. Die activiteiten dienen er voor te zorgen dat de financiële
situatie onder controle is. Zeker voor de begroting hangen de activiteiten nauw
samen met de cyclus van planning & control. Het gaat daarbij niet alleen om
de financiële aspecten, maar evenzeer om de programmatische: welke maatschappelijke effecten worden beoogd en welke prestaties moeten
daarvoor geleverd worden? Financiële organisatie De financiële organisatie ondersteunt het financieel beheer. Het gaat daarbij
ten eerste om de verdeling van taken, verantwoordelijkheden en bevoegdheden van
de raad, het college en de ambtelijke organisatie. Ten tweede gaat het om de inrichting en het onderhoud van de (administratieve)
systemen die de activiteiten en processen van het financieel beheer
ondersteunen. Deze systemen ondersteunen niet alleen de geldstromen (wat mag het
kosten), maar evenzeer de prestaties (output). Tot de systemen behoren ook
management controlsystemen binnen de ambtelijke organisatie, tussen de
ambtelijke organisatie en het college en tussen het college en de raad. Ontwikkelingen financiële functie en dualisme De laatste jaren is de betekenis van de financiële functie veranderd. Er is
sprake van een verschuiving van een administratief-technische naar een bredere
en bestuurlijke functie. Onderstaande elementen krijgen daardoor meer gewicht: • de bestuurlijke planning & control van de raad en het college; • de informatievoorziening aan het college en de raad; • de (financiële aspecten van de) programma's die de gemeente nastreeft en de
plaats en functie daarin van de begroting en de jaarstukken; • de meerjarige financiële positie; • het beheersen van het begrotingsevenwicht, mede door het onderkennen en
beheersen van risico's De nieuwe ontwikkelingen zijn terug te vinden in het Besluit begroting en
verantwoording provincies en gemeenten. Dit besluit geeft de algemene regels die
de wetgever voor de financiële functie stelt. De verordening is in hoge mate
gebaseerd op (de uitgangspunten voor) het besluit. De verordening is dus een
vertaling van het besluit naar de eigen gemeentelijke situatie en inzichten. Het dualisme brengt een scheiding van taken, verantwoordelijkheden en
bevoegdheden tussen de raad en het college. De raad heeft een kaderstellende en
controlerende functie, het college een uitvoerende functie. De
begrotingsuitvoering, het bewaken van de financiële positie en de rechtmatige,
doeltreffende en doelmatige besteding zijn daarmee grotendeels taken van het
college geworden. Dat geldt ook voor het inrichten van de ambtelijke organisatie
en voor de administratieve systemen die noodzakelijk zijn voor een goede
uitoefening van de financiële functie. Wel moet het college daarbij de kaders in
acht nemen die de raad stelt. De verordening artikel 212 Gemeentewet geeft
daarom in belangrijke mate de taakverdeling tussen de raad en het college aan. Inhoud verordening ex artikel 212 Gemeentewet De verordening heeft een aantal structuurkenmerken. Allereerst regelt de verordening de relatie tussen de raad en het college. Taken
van de raad en van het college komen beide aan de orde. De verordening regelt
niet – inherent aan het dualisme - de relatie tussen het college en de
ambtelijke organisatie. Het college zal dat nu zelf moeten doen, waarbij de
verordening als basis dient. Het tweede kenmerk is dat de verordening aansluit bij de opzet van het Besluit
begroting en verantwoording provincies en gemeenten, met name de onderdelen
begroting en de financiële positie. Dit zijn afzonderlijke hoofdstukken in de
verordening. Onderdelen van de financiële organisatie die een directe relatie
hebben met de begroting en de financiële positie komen in deze hoofdstukken aan
de orde. Het derde kenmerk is de duale taakverdeling tussen de raad en het college. In de
hoofdstukken komen het onderscheid in kaderstelling, uitvoering, verantwoording
en controle naar voren. Het vierde kenmerk is dat de verordening vooral voor de begroting belangrijke
elementen van planning en control vermeldt, zowel voor de raad als voor het
college. In titel 1 (begroting en verantwoording) stelt de raad de kaders voor
de uitvoering van de begroting. Hij doet dit door het vaststellen van de
programmabegroting en de beantwoording van de 3-w-vragen. Het college voert
vervolgens de begroting uit en zorgt voor de beheersing van deze uitvoering.
Vervolgens rapporteert het college aan de raad aan de hand van de bekende drie
w-vragen. In titel 2 (financiële positie) komen investeringen, reserves en
voorzieningen, activering en afschrijving, financiering en kostprijsberekening
aan de orde, onderwerpen die (in)direct van invloed zijn op de financiële
positie van gemeenten. De artikelen in dit hoofdstuk voldoen aan het voorschrift
dat de verordening in ieder geval regels stelt voor de kostprijsberekeningen, de
waardering van activa en de treasuryfunctie (zie artikel 212, tweede lid).
Gekozen is om in ieder geval tot de evaluatie te werken met een nota
“investerings-, waarderings- en afschrijvingsbeleid”. Ten aanzien van de
treasuryfunctie wordt gewezen op het bestaande treasurystatuut. In titel 3 (paragrafen) wordt een direct verband gelegd tussen het
Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten. Het college draagt
ten aanzien van de verplichte paragrafen (lokale heffingen, weerstandsvermogen,
onderhoud kapitaalgoederen, financiering, bedrijfsvoering, verbonden partijen,
grondbeleid) zorg voor verstrekking van deze wettelijke informatie. Er is niet
gekozen voor het vastleggen van de verplichting om periodiek nota's uit te
brengen ten aanzien van deze paragrafen. Uiteraard staat het de raad vrij om in
bijzondere gevallen op dit gebied een nota van het college te vragen. Titel 4 (financiële organisatie en administratie) voldoet aan het
voorschrift dat de raad in de verordening regels voor de inrichting van de
financiële organisatie vaststelt. De raad moet er op aankunnen dat de aansturing
van de ambtelijke organisatie en de taken, verantwoordelijkheden en bevoegdheden
van en binnen de ambtelijke organisatie goed zijn vastgelegd. De uitvoering is
aan het college.