CVDR162602_2Afstemmingsverordening WWB, IOAW en IOAZ 2012 gemeente Hellevoetsluis.nlregelingHellevoetsluis2017-11-07HellevoetsluisGroot-Hellevoet, 1 oktober 2012Afstemmingsverordening WWB, IOAW en IOAZ 2012 gemeente Hellevoetsluis.Onbekendartikel 8 lid 1 onderdelen b en h, artikel 9a lid 12 en artikel 18 lid 1, 2 en 3 van de Wet werk en bijstand, de artikelen 20 en 35 van de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers en de artikelen 20 en 35 van de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigengemeenteraadmaatschappelijke zorg en welzijn2012-09-13De tekst in dit document is vrij van auteursrecht en
databankrecht2012-10-012013-03-21Invoeging van een nieuw artikel20120524GeenAfstemmingsverordening WWB, IOAW en IOAZ 2012 gemeente Hellevoetsluis.Nummer: 22-03-12/11De raad der gemeente Hellevoetsluis;gehoord de commissie zorg, welzijn en onderwijs;gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 14 februari 2012,
nummer: 22-03-12/11;gelet op artikel 8 lid 1 onderdelen b en h, artikel 9a lid 12 en artikel 18
lid 1, 2 en 3 van de Wet werk en bijstand, de artikelen 20 en 35 van de Wet
inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze
werknemers en de artikelen 20 en 35 van de Wet inkomensvoorziening oudere en
gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen;besluit:Vast te stellen de navolgende Afstemmingsverordening WWB, IOAW en IOAZ
2012 gemeente Hellevoetsluis.1Algemene bepalingen1.Begrippen1.Alle begrippen die in deze verordening worden gebruikt en die niet
nader worden omschreven hebben dezelfde betekenis als in de Wet werk
en bijstand (WWB), de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk
arbeidsongeschikte werkloze werknemers (IOAW), de Wet
inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte
gewezen zelfstandigen (IOAZ), de Algemene wet bestuursrecht (Awb) en
de Gemeentewet.2.In deze verordening wordt verstaan onder:
het college: het college van burgemeester
en wethouders van Hellevoetsluis.
de raad: de gemeenteraad van
Hellevoetsluis.
uitkering: algemene bijstand op grond van
de WWB, alsmede een uitkering op grond van de IOAW en de
IOAZ.
bijstandsnorm: de toepasselijke
bijstandsnorm als bedoeld in artikel 5 onderdeel c WWB of,
voor zover sprake is van een IOAW of IOAZ uitkering, de
grondslag van de uitkering als bedoeld in artikel 5 IOAW
respectievelijk artikel 5 IOAZ.
benadelingsbedrag:
de uitkering die teveel of ten onrechte is verstrekt als
gevolg van het schenden van de inlichtingenplicht; en
de uitkering waarop eerder, langer of tot een hoger bedrag
een beroep wordt of is gedaan ten gevolge van
tekortschietend besef van verantwoordelijkheid voor de
voorziening in het bestaan.
2.Het besluit tot opleggen van een verlagingIn het besluit tot het opleggen van een verlaging worden in ieder geval
vermeld: de reden van de verlaging, de duur van de verlaging, het bedrag
waarmee de uitkering wordt verlaagd en, als dit van toepassing is, de
reden om af te wijken van de standaardverlaging.3.Afzien van verlaging1.Het college ziet af van het toepassen van een verlaging indien:
elke vorm van verwijtbaarheid ontbreekt; of
de gedraging meer dan een jaar voor constatering van die
gedraging door het college heeft plaatsgevonden, tenzij de
gedraging een schending van de inlichtingenplicht inhoudt en
als gevolg van die gedraging ten onrechte of teveel
uitkering is verleend. Een verlaging wegens schending van de
inlichtingenplicht wordt niet opgelegd na verloop van vijf
jaren nadat de betreffende gedraging heeft
plaatsgevonden.
2.Het college kan afzien van een verlaging indien het daarvoor
dringende redenen aanwezig acht.3.Indien het college afziet van een verlaging op grond van dringende
redenen, wordt een belanghebbende hiervan schriftelijk op de hoogte
gesteld.4.Ingangsdatum en tijdvak van een verlaging1.Een verlaging wordt toegepast met ingang van de dag volgend op de
datum waarop het besluit tot het toepassen van de verlaging aan een
belanghebbende is bekendgemaakt. Daarbij wordt uitgegaan van de op
dat tijdstip voor die belanghebbende geldende bijstandsnorm.2.Als verlaging overeenkomstig het eerste lid niet mogelijk is, omdat
de uitkering is beëindigd of ingetrokken, kan de verlaging met
terugwerkende kracht worden toegepast op de uitkering over de
periode waarop de gedraging betrekking heeft gehad dan wel de
uitkering over de periode waarin de gedraging heeft
plaatsgevonden.5.Berekeningsgrondslag1.Een verlaging wordt berekend over de bijstandsnorm.2.In afwijking van het eerste lid kan een verlaging ook worden
toegepast op de bijzondere bijstand indien:
aan belanghebbende bijzondere bijstand wordt verleend met
toepassing van artikel 12 WWB; of
de verwijtbare gedraging van belanghebbende in relatie met
zijn recht op bijzondere bijstand daartoe aanleiding
geeft.
3.Bij toepassing van het tweede lid, onderdeel a, moet in de
hoofdstukken 2 tot en met 4 ‘bijstandsnorm’ worden gelezen als
‘bijstandsnorm plus de op grond van artikel 12 WWB verleende
bijzondere bijstand’.4.Bij toepassing van het tweede lid, onderdeel b, moet in de
hoofdstukken 2 tot en met 4 ‘bijstandsnorm’ worden gelezen als ‘de
verleende bijzondere bijstand’2Niet nakomen van de verplichtingen met betrekking tot de
arbeidsinschakeling6.GedragingenGedragingen van een belanghebbende waardoor algemeen geaccepteerde
arbeid niet wordt behouden of één van de verplichtingen op grond van
artikel 9 WWB, artikel 9a WWB, artikel 55 WWB respectievelijk artikel 37
IOAW, artikel 38 IOAW, artikel 37 IOAZ en artikel 38 IOAZ niet of
onvoldoende worden nagekomen, worden onderscheiden in de volgende
categorieën:
Eerste categorie:
het zich niet tijdig laten registreren als werkzoekende
bij het UWV Werkbedrijf of het niet tijdig laten
verlengen van de registratie;
het niet dan wel niet tijdig voldoen aan een oproep om,
in verband met de inschakeling in de arbeid, op een
aangegeven plaats en tijd te verschijnen.
Tweede categorie:
het niet naar vermogen trachten algemeen geaccepteerde
arbeid te verkrijgen;
het niet of in onvoldoende mate meewerken aan een
onderzoek naar de mogelijkheden tot
arbeidsinschakeling;
het niet of onvoldoende gebruik maken van een door het
college aangeboden voorziening zoals bedoeld in artikel
9 lid 1 onderdeel b WWB en artikel 10 lid 1 WWB
respectievelijk artikel 36 lid 1 IOAW en artikel 37 lid
1 onderdeel e IOAW en artikel 36 lid 1 IOAZ en artikel
37 lid 1 onderdeel e IOAZ, voor zover dit niet
heeft geleid tot het geen doorgang vinden of
tot voortijdige beëindiging van die voorziening;
het niet meewerken aan het opstellen, uitvoeren en
evalueren van een plan van aanpak zoals bedoeld in
artikel 44a WWB, indien van toepassing.
het uit houding en gedrag ondubbelzinnig laten blijken
de verplichtingen zoals bedoeld in artikel 9 lid 1
onderdeel b WWB respectievelijk artikel 37 lid 1
onderdeel e IOAW en artikel 37 lid 1 onderdeel e IOAZ
niet te willen nakomen, wat heeft geleid tot het
intrekken van de ontheffing van de arbeidsplicht voor
een alleenstaande ouder zoals bedoeld in artikel 9a lid
1 WWB respectievelijk 38 lid 1 IOAW en artikel 38 lid 1
IOAZ.
het onvoldoende nakomen van de verplichtingen zoals
bedoeld in artikel 9 lid 1 WWB of artikel 55 WWB, voor
zover het gaat om een persoon jonger dan 27 jaar,
gedurende vier weken na de melding zoals bedoeld in
artikel 43 lid 4 en 5 WWB.
het niet of onvoldoende verrichten van een door het
college opgedragen tegenprestatie naar vermogen zoals
bedoeld in artikel 9 lid 1 onderdeel c WWB, artikel 37
lid 1 onderdeel f IOAW of artikel 37 lid 1 onderdeel f
IOAZ.
Derde categorie:
het niet aanvaarden van algemeen geaccepteerde
arbeid;
het door eigen toedoen niet behouden van algemeen
geaccepteerde arbeid;
het niet of onvoldoende gebruik maken van een door het
college aangeboden voorziening gericht op
arbeidsinschakeling zoals bedoeld in artikel 9 lid 1
onderdeel b WWB en artikel 10 lid 1 WWB respectievelijk
artikel 36 lid 1 IOAW en artikel 37 lid 1 onderdeel e
IOAW en artikel 36 lid 1 IOAZ en artikel 37 lid 1
onderdeel e IOAZ, voor zover dit heeft geleid tot het
geen doorgang vinden of tot voortijdige beëindiging van
die voorziening;
7.Hoogte en duur van een verlagingDe verlaging, bij gedragingen zoals bedoeld in artikel 6, wordt
vastgesteldop:
tien procent van de bijstandsnorm gedurende één maand bij
gedragingen van de eerste categorie;
twintig procent van de bijstandsnorm gedurende één maand bij
gedragingen van de tweede categorie;
honderd procent van de bijstandsnorm gedurende één maand bij
gedragingen van de derde categorie.
3Niet of onvoldoende nakomen van de inlichtingenplicht8.Te laat verstrekken van gegevens1.Indien een belanghebbende de inlichtingenplicht zoals bedoeld in
artikel 17 WWB respectievelijk artikel 13 IOAW of artikel 13 IOAZ
niet is nagekomen door informatie die van belang is voor de
verlening van de uitkering of de voortzetting daarvan niet binnen de
door het college daartoe gestelde termijn te verstrekken, maar wel
binnen de hersteltermijn zoals bedoeld in artikel 54 lid 2 WWB
respectievelijk artikel 17 lid 2 IOAW en artikel 17 lid 2 IOAZ,
wordt een verlaging opgelegd van vijf procent van de bijstandsnorm
gedurende één maand.2.Van het opleggen van een verlaging zoals bedoeld in het eerste lid
kan worden afgezien en worden volstaan met het geven van een
schriftelijke waarschuwing, tenzij het niet of niet behoorlijk
nakomen van de verplichting plaatsvindt binnen een periode van twee
jaar, te rekenen vanaf de datum waarop eerder aan belanghebbende een
schriftelijke waarschuwing is gegeven.9.Verstrekken van onjuiste of onvolledige inlichtingen zonder
gevolgen voor de bijstand1.Indien het niet of niet behoorlijk nakomen van de inlichtingenplicht
zoals bedoeld in artikel 17 WWB respectievelijk artikel 78s lid 3 en
4 WWB, artikel 13 van de IOAW of artikel 13 van de IOAZ niet heeft
geleid tot het ten onrechte of tot een te hoog bedrag verlenen van
uitkering, bedraagt de verlaging vijf procent van de bijstandsnorm
gedurende één maand.2.Van het opleggen van een verlaging bedoeld in het eerste lid kan
worden afgezien en worden volstaan met het geven van een
schriftelijke waarschuwing, tenzij het niet of niet behoorlijk
nakomen van de verplichting plaatsvindt binnen een periode van twee
jaar te rekenen vanaf de datum waarop eerder aan belanghebbende een
schriftelijke waarschuwing is gegeven. 10.Verstrekken van onjuiste of onvolledige inlichtingen met gevolgen
voor de bijstand1.Indien het niet of niet behoorlijk nakomen van de inlichtingenplicht
zoals bedoeld in artikel 17 WWB respectievelijk artikel 78s lid 3 en
4 WWB, artikel 13 van de IOAW of artikel 13 van de IOAZ heeft geleid
tot het ten onrechte of tot een te hoog bedrag verlenen van
uitkering, wordt de verlaging afgestemd op de hoogte van het
benadelingsbedrag.2.De verlaging wordt vastgesteld op:
tien procent van de bijstandsnorm gedurende één maand bij
een benadelingsbedrag tot en met € 1000,--;
twintig procent van de bijstandsnorm gedurende één maand bij
een benadelingsbedrag vanaf € 1000,--tot en met € 2000,--;
veertig procent van de bijstandsnorm gedurende één maand bij
een benadelingsbedrag vanaf € 2000,--tot en met € 4000,--;
honderd procent van de bijstandsnorm gedurende één maand bij
een benadelingsbedrag groter dan € 4000,--.
4Overige gedragingen die leiden tot een verlaging11.Tekortschietend besef van verantwoordelijkheid1.Een verlaging wegens tekortschietend besef van verantwoordelijkheid
voor de voorziening in het bestaan zoals bedoeld in artikel 18 lid 2
WWB, anders dan het niet behouden van algemeen geaccepteerde arbeid
als bedoeld in artikel 6 lid 3 onderdeel b van deze verordening,
wordt afgestemd op het benadelingsbedrag.2.De verlaging wordt vastgesteld op:
tien procent van de bijstandsnorm gedurende één maand bij
een benadelingsbedrag tot en met € 1000,--;
twintig procent van de bijstandsnorm gedurende één maand bij
een benadelingsbedrag vanaf € 1000,--tot en met € 2000,--;
veertig procent van de bijstandsnorm gedurende één maand bij
een benadelingsbedrag vanaf € 2000,--tot en met € 4000,--;
honderd procent van de bijstandsnorm gedurende één maand bij
een benadelingsbedrag groter dan € 4000,--.
12.Zeer ernstige misdragingenIndien een belanghebbende zich zeer ernstig misdraagt tegenover het
college of zijn ambtenaren, onder omstandigheden die rechtstreeks
verband houden met de uitvoering van de WWB, IOAW of IOAZ, wordt een
verlaging opgelegd van minimaal vijftig procent van de bijstandsnorm
gedurende een maand.5Samenloop en recidive13.Niet nakomen overige verplichtingen1.Indien een belanghebbende een of meerdere door het college opgelegde
verplichtingen als bedoeld in artikel 55 WWB niet of onvoldoende
nakomt, wordt een verlaging toegepast. De verlaging wordt toegepast
op:a.twintig procent van de bijstandsnorm bij het niet of onvoldoende
nakomen van verplichtingen die strekken tot
arbeidsinschakeling;b.twintig procent van de bijstandsnorm bij het niet of onvoldoende
nakomen van verplichtingen die verband houden met de aard en het
doel van een bepaalde vorm van bijstand;c.veertig procent van de bijstandsnorm bij het niet of onvoldoende
nakomen van verplichtingen die strekken tot vermindering van de
bijstand;d.honderd procent van de bijstandsnorm bij het niet of onvoldoende
nakomen van verplichtingen die strekken tot beeindiging van de
bijstand;14.Samenloop van gedragingen1.Indien sprake is van een gedraging die schending oplevert van
meerdere in deze verordening genoemde verplichtingen, wordt één
verlaging opgelegd. Voor het bepalen van de hoogte en duur van de
verlaging wordt uitgegaan van de gedraging waarop de hoogste
verlaging is gesteld.2.Indien sprake is van meerdere gedragingen die schending opleveren
van één of meerdere in deze verordening genoemde verplichtingen,
wordt voor iedere gedraging een afzonderlijke verlaging opgelegd.
Deze verlagingen worden gelijktijdig opgelegd, tenzij dit gelet op
de ernst van de gedraging, de mate van verwijtbaarheid en de
omstandigheden van de belanghebbende niet verantwoord is.15.Recidive1.Indien een belanghebbende zich binnen twaalf maanden na bekendmaking
van een besluit waarmee een verlaging is toegepast vanwege een
gedraging als bedoeld in artikel 6 lid 2 of 3, artikel 10 lid 1 of
artikel 11 lid 1 van deze verordening, opnieuw schuldig maakt aan
een verwijtbare gedraging zoals bedoeld in voornoemde artikelen,
wordt de duur van de verlaging verdubbeld.2.Indien een belanghebbende zich binnen twaalf maanden na bekendmaking
van een besluit waarmee een verlaging is toegepast vanwege een
gedraging als bedoeld in artikel 6 lid 1, artikel 8 lid 1, artikel 9
lid 1 of artikel 12 van deze verordening, opnieuw schuldig maakt aan
een verwijtbare gedraging zoals bedoeld in voornoemde artikelen,
wordt de hoogte van de verlaging verdubbeld.6Blijvende of tijdelijke weigering IOAW/IOAZ16.Samenloop bij weigeren uitkering IOAW/IOAZIndien het college de uitkering op grond van artikel 20 lid 1 IOAW of
artikel 20 lid 2 IOAZ blijvend of tijdelijk weigert en de gedraging die
tot deze weigering heeft geleid tevens op grond van deze verordening tot
een verlaging zou kunnen leiden, blijft een verlaging ter zake van die
gedraging achterwege.7Slotbepalingen17.HardheidsclausuleHet college kan in bijzondere gevallen ten gunste van de belanghebbende
afwijken van de bepalingen van deze verordening, indien toepassing van
de verordening tot onbillijkheden van overwegende aard leidt. In
gevallen waarin deze verordening niet voorziet beslist het college.18.Inwerkingtreding1.Deze verordening treedt in werking met ingang van 1 april 2012.2.De Afstemmings- & fraudeverordening Wet werk en bijstand 2006,
vastgesteld door de raad op 29 juni 2006, wordt gelijktijdig
ingetrokken.19.CiteertitelDeze verordening wordt aangehaald als: Afstemmingsverordening WWB, IOAW
en IOAZ 2012 gemeente Hellevoetsluis.Aldus besloten in de openbare raadsvergadering van 22 maart 2012.De raad voornoemd. De griffier, De voorzitter,H.J. van der Wel. C.A. Kleijwegt.Artikelsgewijze toelichting Afstemmingsverordening WWB, IOAW en IOAZ 2012
gemeente Hellevoetsluis1.BegrippenEr is voor gekozen om begrippen die al zijn omschreven in de WWB, IOAW,
IOAZ, Awb of de Gemeentewet niet afzonderlijk te definiëren in deze
verordening. Dit voorkomt dat in geval van wijziging van betreffende
definities in de betreffende wetten ook de verordening moet worden
gewijzigd.Onder de ‘bijstandsnorm’ (lid 2 onderdeel d) wordt in deze verordening
verstaan de in de situatie van belanghebbende geldende bijstandsnorm. Dit is
de toepasselijke norm, vermeerderd met toeslagen, en verminderd met
verlagingen, alles inclusief vakantietoeslag. Voor zover sprake is van een
uitkering op grond van de IOAW of de IOAZ wordt onder bijstandsnorm verstaan
de toepasselijke grondslag zoals bedoeld in artikel 5 IOAW en artikel 5
IOAZ.2.Het besluit tot opleggen van een verlagingHet verlagen van een uitkering op grond van deze verordening vindt plaats
door middel van een besluit. Tegen dit besluit kan een belanghebbende
bezwaar en beroep indienen. In artikel 2 van deze verordening is aangegeven
wat in het besluit in ieder geval moet worden vermeld. Deze eisen vloeien
rechtstreeks voort uit de Awb en dan met name uit het motiveringsvereiste.
Het motiveringsvereiste houdt onder andere in dat een besluit kenbaar is en
van een deugdelijke motivering is voorzien.3.Afzien van verlagingAfzien van verlagen (lid 1)Het afzien van het opleggen van een verlaging “indien elke vorm van
verwijtbaarheid” ontbreekt, is overgenomen uit artikel 18 lid 2 WWB
(respectievelijk artikel 20 lid 3 IOAW en artikel 20 lid 3 IOAZ). Aangenomen
moet worden dat hiervan uitsluitend sprake is bij evidente afwezigheid van
verwijtbaarheid (zie CRvB 24-07-2001, nr. 99/1857 NABW, LJN AD4887). Het is
aan het college te beoordelen of elke vorm van verwijtbaarheid ontbreekt aan
het betreffende gedrag. Is vanwege de afwezigheid van elke vorm van
verwijtbaarheid afgezien van een verlaging, dan is het nietmogelijk om bij toepassing van recidive deze gedraging mee te tellen
(zieartikel 14 van deze verordening). Is vanwege de afstemming op grond van
artikel 18 lid 1 WWB van een verlaging afgezien dan is daarin geen reden
gelegen om de betreffende gedraging buiten beschouwing te laten in geval van
recidive.Een andere reden om af te zien van het opleggen van een verlaging is dat de
gedraging te lang geleden heeft plaatsgevonden (verjaring). Omwille van de
effectiviteit (“lik op stuk”) is het nodig dat een verlaging spoedig nadat
de gedraging heeft plaatsgehad, wordt opgelegd. Om deze reden regelt artikel
3 lid 1 onderdeel b van deze verordening dat het college geen verlagingen
oplegt voor gedragingen die langer dan één jaar geleden hebben
plaatsgevonden. Dit heeft tevens als voordeel dat een uitkeringsgerechtigde
niet te lang in onzekerheid wordt gehouden over de vraag of de gemeente
overgaat tot het opleggen van een verlaging.Voor gedragingen die een schending van de informatieplicht inhouden en als
gevolg waarvan ten onrechte bijstand is verleend of een te hoog bedrag aan
bijstand is verleend, geldt in de verordening een verjaringstermijn van vijf
jaar.Afzien van verlagen in verband met dringende redenen (lid 2 en
3)In artikel 3 lid 2 van deze verordening is geregeld dat kan worden afzien
van het opleggen van een verlaging indien daarvoor dringende redenen
aanwezig zijn. De verordening stelt een algemene verplichting tot het
opleggen van een verlaging voorop. Uitzonderingen moeten echter mogelijk
zijn indien voor de belanghebbende onaanvaardbare consequenties zouden
optreden. Uit het woord "dringend" blijkt dat er wel iets heel bijzonders en
uitzonderlijks aan de hand moet zijn, wil een afwijking van het algemene
principe gerechtvaardigd zijn. Wat dringende redenen zijn, is afhankelijk
van de concrete situatie en kan dus niet op voorhand worden vastgelegd. Er
kan worden gedacht aan enerzijds een mindere mate van verwijtbaarheid ten
aanzien van de gedraging en anderzijds aan de financiële of sociale gevolgen
voor belanghebbende en/of diens gezin. Daarbij moet worden opgemerkt dat
ernstige financiële gevolgen op zichzelf geen reden zijn om van een
verlaging af te zien, aangezien dit inherent is aan het verlagen van een
uitkering. Het doen van een schriftelijke mededeling dat het college afziet van het
opleggen van een verlaging wegens dringende redenen is van belang in verband
met eventuele recidive (artikel 3 lid 3 van deze verordening). Het opleggen
van een verlaging bij recidive is geregeld in artikel 14 van deze
verordening.4.Ingangsdatum en tijdvak van een verlagingHet opleggen van een verlaging vindt plaats door het verlagen van de
uitkering. Verlaging van de uitkering kan in beginsel op twee manieren:
met terugwerkende kracht, door middel van een herziening van de
uitkering; of
door middel van verlaging van het uitkeringsbedrag in de
eerstvolgende maand(en).
Het verlagen van de uitkering die in de nabije toekomst wordt verstrekt, is
de gemakkelijkste methode. Dan hoeft namelijk niet te worden overgegaan tot
herziening van de uitkering en terugvordering van het te veel betaalde
bedrag. In de praktijk zal dit meestal inhouden dat een verlaging wordt
opgelegd met ingang van de eerste dag van de kalendermaand, die volgt op de
kalendermaand waarin het besluit bekend is gemaakt. Voor de berekening van
de hoogte van de verlaging moet worden uitgegaan van de voor die maand
geldende bijstandsnorm.Het is niet altijd mogelijk om een lopende uitkering af te stemmen. In die
gevallen dient de verlaging met terugwerkende kracht te worden toegepast
(zie lid 2). Het afstemmingsbesluit dat in dat geval wordt genomen, is een
bijzondere vorm van herziening van de uitkering. Het besluit leidt namelijk
tot teveel verstrekte uitkering. De uitkering die op grond van het
afstemmingsbesluit teveel is verstrekt kan met toepassing van artikel 58 lid
1 onderdeel a WWB, respectievelijk artikel 25 lid 1 IOAW en IOAZ, worden
teruggevorderd. Hierbij moet wel worden bedacht dat afstemming met
terugwerkende kracht niet altijd mogelijk is. Als alle uitkering over de
betreffende periode is ingetrokken en teruggevorderd, resteert er niets meer
om af te stemmen. Als de gedraging schending van de inlichtingenplicht
betreft kan aangifte worden gedaan bij het OM , ook als de vordering minder
bedraagt dan de aangiftegrens van € 10.000 (uitzondering 5 in de Aanwijzing
Sociale Zekerheidsfraude).5.BerekeningsgrondslagBijstandsnorm (lid 1)In artikel 5 lid 1 van deze verordening is het uitgangspunt vastgelegd dat
een verlaging wordt berekend over de bijstandsnorm. Onder de bijstandsnorm
wordt verstaan de wettelijke norm, inclusief gemeentelijke toeslag of
verlaging en inclusief vakantietoeslag. Bij een uitkering op grond van de
IOAW of de IOAZ wordt gekeken naar de grondslag als bedoeld in artikel 5
IOAW/IOAZ.Bijzondere bijstand (lid 2 en 3)In artikel 5 lid 2 onderdeel a van deze verordening is bepaald dat een
verlaging ook kan worden toegepast op de bijzondere bijstand indien aan een
belanghebbende bijzondere bijstand wordt verleend met toepassing van artikel
12 WWB. Personen tussen de 18 en 21 jaar ontvangen een lage jongerennorm,
die indien noodzakelijk wordt aangevuld door middel van aanvullende
bijzondere bijstand in de kosten van levensonderhoud. Als een verlaging
uitsluitend op de lage jongerennorm wordt opgelegd, zou dit leiden tot
rechtsongelijkheid ten opzichte van de 21-jarigen. Daarom is in het derde
lid, onderdeel a, geregeld dat de berekeningsgrondslag in dat geval bestaat
uit de bijstandsnorm + de verleende bijzondere bijstand op grond van artikel
12 WWB.Artikel 5 lid 2 onderdeel b van deze verordening maakt het mogelijk dat het
college in incidentele gevallen een verlaging oplegt over de bijzondere
bijstand. Er moet dan wel een verband bestaan tussen de gedraging van een
belanghebbende en zijn recht op bijzondere bijstand. Een verlaging kan
uitsluitend worden opgelegd indien daadwerkelijk bijzondere bijstand is
verstrekt.6.GedragingenDe artikelen 6 en 7 van deze verordening moeten in onderlinge samenhang
worden gelezen. De verwijtbare gedragingen die zijn genoemd in artikel 6,
zijn ondergebracht in categorieën. Aan die categorieën wordt in artikel 7
een gewicht is toegekend in de vorm van een verlagingspercentage. De
categorieën zijn gerangschikt naar toenemende zwaarte. Een gedraging wordt
ernstiger geacht naarmate de gedraging meer concrete gevolgen heeft voor het
niet verkrijgen of behouden van betaalde arbeid. Lid 2 onderdeel f: Inspanningen jongeren in eerste vier weken
na de meldingDe plicht tot arbeidsinschakeling geldt vanaf datum melding (zie artikel 9
lid 1 WWB). Specifiek voor personen jonger dan 27 jaar geldt dat zij worden
beoordeeld op hun inspanningen in de eerste vier weken na de melding
(artikel 43 lid 4 en 5 WWB). Is geen enkele inspanning verricht, dan bestaat
op grond van artikel 13 lid 2 onderdeel d WWB geen recht op bijstand. Zijn
er wel inspanningen verricht, maar naar het oordeel van het college
onvoldoende, dan kan het college de uitkering verlagen. Deze verlaging kan
in principe reeds worden toegepast op basis van de grondslagen zoals genoemd
in artikel 6 lid 2 van deze verordening. Een aparte grondslag is strikt
genomen niet noodzakelijk. Deze gedraging vanwege de herkenbaarheid toch
expliciet omschreven in de verordening. 7.Hoogte en duur van de verlagingZie de toelichting bij artikel 6.8.Te laat verstrekken van gegevensEerste lidIndien de belanghebbende de voor de verlening van uitkering van belang
zijnde gegevens of gevorderde bewijsstukken niet binnen de door het college
gestelde termijn heeft verstrekt, kan het college het recht op uitkering
opschorten (zie artikel 54 lid 2 WWB, artikel 17 lid 2 IOAW en artikel 17
lid 2 IOAZ). Het college geeft vervolgens een hersteltermijn waarbinnen de
belanghebbende het verzuim kan herstellen door alsnog de gegevens of
bewijsstukken te verstrekken. Indien de belanghebbende de gegevens of
bewijsstukken binnen deze termijn verstrekt, wordt een verlaging opgelegd op
grond van artikel 8 van deze verordening. Op grond van artikel 8 lid 2 kan
dan eerst een waarschuwing worden gegeven. Als de gegevens of bewijsstukken
buiten de hersteltermijn worden verstrekt, zal de uitkering worden
ingetrokken (zie artikel 54 lid 4 WWB).Tweede lidArtikel 8 lid 2 van deze verordening geeft de mogelijkheid in plaats van een
verlaging een waarschuwing te geven. De waarschuwing wordt schriftelijk
afgegeven en is vatbaar voor bezwaar en beroep. 9.Verstrekken van geen, onjuiste of onvolledige inlichtingen zonder
gevolgen voor de bijstandIn dit artikel wordt “nulfraude” geregeld. Dit is het verstrekken van
onjuiste of onvolledige inlichtingen zonder dat dit heeft geleid tot het ten
onrechte of tot een te hoog bedrag verlenen van uitkering. Een voorbeeld van
nulfraude is het niet opgeven van een vermogensbestanddeel waarbij de waarde
van het bestanddeel niet tot gevolg heeft dat de voor belanghebbende
geldende vermogensgrens wordt overschreden.Artikel 9 lid 2 van deze verordening geeft de mogelijkheid om in plaats van
een verlaging een waarschuwing te geven. De waarschuwing wordt schriftelijk
afgegeven en is vatbaar voor bezwaar en beroep.10.Verstrekken van geen, onjuiste of onvolledige inlichtingen met
gevolgen voor de bijstandOp grond van artikel 10 van deze verordening kan een verlaging worden
opgelegd voor een schending van de inlichtingenplicht die heeft geleid tot
het ten onrechte of tot een te hoog bedrag verlenen van uitkering. De ernst
van de gedraging komt tot uitdrukking in de hoogte van het
benadelingsbedrag. Dat is het door de gemeente te veel betaalde bedrag aan
uitkering. Als de verlagenswaardige gedraging ook een strafbaar feit
oplevert, dient het college hiervan proces verbaal op te maken en aangifte
te doen bij het Openbaar Ministerie (OM) indien het bedrag waarvoor is
gefraudeerd boven de aangiftegrens komt. In de Aanwijzing Sociale
Zekerheidsfraude wordt als aangiftegrens een benadelingsbedrag van €
10.000,-- gehanteerd. Bij fraudebedragen beneden de aangiftegrens zal het OM
in de regel geen strafvervolging inzetten. In een aantal gevallen kan echter
bij wijze van uitzondering ook strafvervolging plaatsvinden bij
fraudebedragen beneden de € 10.000,--. Op grond van de Aanwijzing Sociale
Zekerheidsfraude geldt de grens van € 10.000,-- voor strafrechtelijke
afdoening niet voor zaken tegen verdachten die geen uitkering (meer)
genieten. Het college kan dus ook bij een benadelingsbedrag beneden de
aangiftegrens aangifte doen bij het OM, indien er geen verlaging kan worden
toegepast. 11.Tekortschietend besef van verantwoordelijkheidAan de WWB ligt het beginsel ten grondslag dat eenieder in eerste instantie
in zijn eigen bestaan(skosten) dient te voorzien. Pas wanneer dat niet
mogelijk is, kan men een beroep doen op bijstand. Hoofdregel is dus dat
iedereen alles zal moeten doen en nalaten om een beroep op bijstand te
voorkomen. Leidt een gedraging ertoe dat belanghebbende eerder, langer of
voor een hoger bedrag is aangewezen op bijstand, dan is veelal sprake van
een tekortschietend besef van verantwoordelijkheid voor de voorziening in
het bestaan. Hiervan is in ieder geval sprake bij de volgende gedragingen
(als die er toe leiden dat belanghebbende eerder, langer of voor een hoger
bedrag is aangewezen op bijstand):
het te snel interen van vermogen;
het door eigen schuld verliezen van het recht op een uitkering;
het door eigen schuld te laat aanvragen van een voorliggende
voorziening.
Het door eigen toedoen niet behouden van algemeen geaccepteerde arbeid is
een gedraging die ook zou kunnen worden gekwalificeerd als een
tekortschietend besef van verantwoordelijkheid voor de voorziening in het
bestaan. Vanwege de samenhang met de arbeidsverplichtingen is er echter voor
gekozen deze gedraging onder te brengen in artikel 6 van deze verordening
(zie artikel 6 lid 3 onderdeel b).Op grond van artikel 11 van deze verordening kan een verlaging worden
opgelegd wegens het betonen van tekortschietend besef van
verantwoordelijkheid voor de voorziening in het bestaan. De ernst van de
gedraging komt tot uitdrukking in de hoogte van het benadelingsbedrag. Dat
is in dit geval het gedeelte van de uitkering waarop eerder, langer of tot
een hoger bedrag een beroep wordt gedaan; zie ook de begripsomschrijving in
artikel 1 lid 2 onderdeel e van deze verordening.12.Zeer ernstige misdragingenOnder de term ‘zeer ernstige misdragingen’ kunnen diverse vormen van
agressie worden verstaan, zij het dat er sprake moet zijn van
verwijtbaarheid en van gedrag dat in het normale menselijke verkeer in alle
gevallen als onacceptabel wordt beschouwd. Het college kan alleen een
verlaging opleggen indien er een verband bestaat tussen de ernstige
misdraging en (mogelijke) belemmeringen bij het vaststellen van het recht op
een uitkering. De WWB, maar ook de IOAW en IOAZ bevatten immers geen
afzonderlijke plicht tot het nalaten van zeer ernstige misdragingen. Het
recht op uitkering kan daarom alleen worden afgestemd wegens het zich zeer
ernstig misdragen als dit heeft plaatsgevonden bij het (niet) nakomen van
een (andere) aan de uitkering verbonden verplichting (zie bijvoorbeeld CRvB
06-07-2010, nr. 08/2025 WWB, LJN BN0660). Vandaar dat in artikel 12 van deze
verordening wordt bepaald dat de zeer ernstige misdragingen moeten hebben
plaatsgevonden onder omstandigheden die rechtstreeks verband houden met de
uitvoering van WWB, IOAW of IOAZ. Indien een belanghebbende zich zeer
ernstig misdraagt, geheel los van een (andere) aan de uitkering verbonden
verplichting - hij komt bijvoorbeeld uit eigen beweging stennis maken - dan
is binnen de WWB (respectievelijk IOAW en IOAZ) tegen deze gedraging geen
sanctie mogelijk.Een belanghebbende heeft ook een inlichtingenplicht jegens het UWV. Daarom
kan geconcludeerd worden dat ook zeer ernstige misdragingen jegens
(medewerkers van) het UWV, zouden kunnen leiden tot een verlaging van de
bijstand op grond van de afstemmingsverordening. Het zich zeer ernstig
misdragen jegens het college in de zin van artikel 18 lid 2 WWB omvat tevens
het zich misdragen jegens een medewerker van het re-integratiebureau, omdat
deze personen werken in opdracht van het college en de misdraging van
negatieve invloed is op de op belanghebbende uit hoofde van de WWB rustende
verplichting tot arbeidsinschakeling (zie Rechtbank Rotterdam 26-03-2008,
nr. 07/1478, LJN BC9884).Niet nakomen overige verplichtingenBij het opstellen van de Afstemmingsverordening begin 2012 is per abuis
verzuimd om het niet nakomen van nadere verplichtingen (artikel 55 WWB) op
te nemen in de verordening. Dit artikel is daarom alsnog opgenomen in de
verordening. Dit betekent concreet dat artikel 13: Niet nakomen overige
verplichtingen is ingevoegd, onder vernummering van de daaropvolgende
artikelen.De WWB geeft het college de bevoegdheid om belanghebbenden verplichtingen op
te leggen die volledig individueel bepaald zijn. Artikel 55 WWB biedt
daartoe de mogelijkheid en beperkt deze tot een drietal categorieën, te
weten: - verplichtingen die strekken tot arbeidsinschakeling;- verplichtingen die verband houden met de aard en het doel van een bepaalde
vorm van bijstand, of;- verplichtingen die strekken tot vermindering of beëindiging van de
bijstand. De hoogte van de verlaging is in deze verordening per categorie verschillend
vastgesteld. Omdat de verplichtingen die het college op grond van artikel 55
WWB kan opleggen een zeer individueel karakter hebben, kan het voor komen
dat de in de verordening vastgestelde verlaging niet is afgestemd op de
individuele omstandigheden van een belanghebbende. Het is dan ook van belang
dat het college altijd rekening houdt met de individualiseringsbepaling van
artikel 18 lid 1 WWB. Deze bepaling verplicht het college de bijstand af te
stemmen op de omstandigheden, mogelijkheden en middelen van een
belanghebbende. In individuele gevallen kan dus worden afgeweken van de in
dit artikel vastgestelde verlaging. 14.Samenloop van gedragingenDe regeling voor samenloop ziet op twee mogelijke situaties. Enerzijds de
situatie dat sprake is van één gedraging die schending van meerdere
verplichtingen oplevert; in dat geval dient uit te worden gegaan van de
verplichting waarop de hoogste verlaging van toepassing is (lid 1).
Anderzijds is de situatie geregeld waarin sprake is van verschillende
gedragingen (meerdaadse samenloop, lid 2). In het laatste geval moet voor
iedere afzonderlijke gedraging een verlaging worden opgelegd, tenzij dit
niet verantwoord is. Daarvoor moet altijd gekeken worden naar de individuele
omstandigheden. De verlaging wordt dan over meerdere maanden
uitgesmeerd.15.RecidiveIndien binnen twaalf maanden na een eerste verwijtbare gedraging wederom
sprake is van een verwijtbare gedraging, wordt de grotere mate van
verwijtbaarheid tot uitdrukking gebracht in een verdubbeling van de hoogte
of duur van de verlaging. Een verlaging kan nooit hoger zijn dan 100%.
Daarom is bij gedragingen waar relatief zware verlagingen voor gelden,
gekozen voor een verdubbeling van de duur van de maatregel in plaats van de
hoogte. Met de eerste verwijtbare gedraging wordt de eerste gedraging
bedoeld die aanleiding is geweest tot een verlaging, ook indien wegens
dringende redenen is afgezien van het opleggen van een verlaging. Is vanwege
de afwezigheid van elke vorm van verwijtbaarheid afgezien van een verlaging,
dan is het niet mogelijk om bij toepassing van recidive deze gedraging mee
te tellen. Voor het bepalen van de aanvang van de termijn van twaalf
maanden, geldt het tijdstip waarop het besluit waarmee de verlaging is
opgelegd is verzonden.Op basis van artikel 14 van deze verordening kan een recidiveverlaging
slechts één keer worden toegepast. Indien een belanghebbende na een tweede
verwijtbare gedraging wederom verwijtbaar gedrag vertoont, zal de hoogte en
de duur van de verlaging individueel moeten worden vastgesteld, waarbij
gekeken zal moeten worden naar de ernst van de gedraging, de mate van
verwijtbaarheid en de omstandigheden. 16.Samenloop bij weigeren uitkering IOAW/IOAZHet college is op grond van artikel 20 IOAZ respectievelijk artikel 20 IOAZ
bevoegd de uitkering blijvend of tijdelijk te weigeren als een
belanghebbende, kort gezegd, inkomen uit arbeid had kunnen verwerven, maar
dit nalaat. Dit is een discretionaire bevoegdheid van het college. De vraag
of een verlaging moet worden toegepast, zal pas aan de orde komen als het
college zich een oordeel heeft gevormd over de eventuele weigering van de
uitkering. Deze beoordeling gaat in beginsel voor. Pas als het college
concludeert dat van een weigering geen sprake is, kan op grond van deze
verordening een verlaging worden toegepast. Artikel 15 van deze verordening
is derhalve bedoeld om samenloop te voorkomen. 17.HardheidsclausuleDit artikel heeft betrekking op de hardheidsclausule en maakt het mogelijk
in het voordeel van de belanghebbende af te wijken van hetgeen in de
verordening is vastgelegd.18.InwerkingtredingDeze verordening treedt in werking met ingang van 1 april 2012. Hierbij is
aansluiting gezocht met de datum van inwerkingtreding van een aantal voor de
WWB van belang zijnde wetsvoorstellen, zoals het wetsvoorstel “Wijziging van
de Wet werk en bijstand en samenvoeging van die wet met de Wet investeren in
jongeren gericht op bevordering van deelname aan de arbeidsmarkt en
vergroting van de eigen verantwoordelijkheid van uitkeringsgerechtigden” (32
815).19.CiteertitelIn dit artikel is de citeertitel neergelegd van deze verordening.Algemene toelichting Afstemmingsverordening WWB, IOAW en IOAZ 2012
gemeente HellevoetsluisRechten en plichten in de WWBDe gemeenteraad heeft in de WWB een verantwoordelijkheid met betrekking tot de
invulling van de rechten en plichten van bijstandsgerechtigden. Mede gelet op de
rechtszekerheid van een bijstandsgerechtigde moet de gemeenteraad het eigen
gemeentelijk beleid vastleggen in een verordening. Rechten en plichten zijn twee
kanten van één medaille. Het recht op algemene bijstand is altijd verbonden aan
de plicht zich in te zetten om weer onafhankelijk te worden van de
uitkering.Artikel 18 lid 1 WWB spreekt over het afstemmen van de bijstand en de daaraan
verbonden verplichtingen op de omstandigheden, mogelijkheden en middelen van een
belanghebbende. In deze bepaling wordt benadrukt dat het vaststellen van de
hoogte van de uitkering en de daaraan verbonden verplichtingen voor
bijstandsgerechtigden maatwerk is. Daarbij moet recht worden gedaan aan de
individuele situatie en de persoonlijke omstandigheden van
bijstandsgerechtigden. Artikel 18 lid 2 WWB legt een directe koppeling tussen de
rechten en verplichtingen van uitkeringsgerechtigden: het recht op een uitkering
is altijd verbonden aan de plicht zich in te zetten om weer onafhankelijk te
worden van de uitkering. Dit betekent dat de vaststelling van de hoogte van de
uitkering niet alleen afhangt van de toepasselijke uitkeringsnorm en de
beschikbare middelen van de belanghebbende, maar ook van de mate waarin de
verplichtingen worden nagekomen.Wanneer het college tot het oordeel komt dat een bijstandsgerechtigde zijn
verplichtingen niet of in onvoldoende mate nakomt, verlaagt het de uitkering. Er
is dus geen sprake van een bevoegdheid, maar van een verplichting.
Alleen wanneer iedere vorm van verwijtbaarheid ontbreekt, ziet het college af
van een dergelijke verlaging. Het college moet niettemin bij de vaststelling van
de verlaging rekening houden met de persoonlijke omstandigheden en de
individueel vastgestelde verplichtingen. Het college kan dan ook van een
verlaging afzien indien het college daartoe zeer dringende reden aanwezig
acht.Is afgezien van een verlaging wegens het ontbreken van elke vorm van
verwijtbaarheid, dan is het niet mogelijk om bij toepassing van bepalingen ten
aanzien van recidive deze gedraging mee te tellen. Is vanwege de afstemming op
grond van artikel 18 lid 1 WWB van een verlaging afgezien dan is daarin geen
reden gelegen om de betreffende gedraging buiten beschouwing te laten in geval
van recidive.Wordt een verlaging voor een langere duur dan drie maanden opgelegd, dan zal het
college de verlaging aan een herbeoordeling moeten onderwerpen. Dat volgt uit
artikel 18 lid 3 WWB. Bij een dergelijke herbeoordeling hoeft niet opnieuw een
besluit te worden genomen, waarbij alle feiten en omstandigheden opnieuw tegen
het licht worden gehouden. Het heeft slechts als doel vast te stellen of
belanghebbende tussentijds (binnen de periode waarover de verlaging zich
uitstrekt) blijk heeft gegeven van een zodanige gedragsverandering of dat sprake
is van een zodanige wijziging van omstandigheden, dat aanleiding bestaat de
eerder opgelegde verlaging in zwaarte of duur bij te stellen (zie CRvB
19-04-2011, nr. 10/4882 WWB).Een verlaging krachtens de afstemmingsverordening moet niet gezien worden als
een strafrechtelijke sanctie. Indien een betreffende gedraging ook een strafbaar
feit oplevert, kan belanghebbende hier strafrechtelijk voor vervolgd worden.
Ondanks het feit dat de verlaging geen strafrechtelijke sanctie is, kunnen de
verlaging en de strafvervolging niet naast elkaar bestaan als sprake is van
hetzelfde rechtsfeit (bijvoorbeeld inlichtingenfraude). Het beginsel van ‘ne bis
in idem’ staat daaraan in de weg.Afstemmen in de IOAW en de IOAZSinds 1 juli 2010 heeft het college de mogelijkheid een IOAW of IOAZ uitkering
te verlagen of te weigeren indien een belanghebbende de aan het recht op
uitkering verbonden verplichtingen niet of onvoldoende nakomt (artikel 20 IOAW
en artikel 20 IOAZ). De gemeente moet het gemeentelijk beleid vastleggen in een
verordening (artikel 35 lid 1 onderdeel b IOAW en artikel 35 lid 1 onderdeel b
IOAZ).De verlaging van de uitkering komt in de plaats van het boeten- en
maatregelenregime, waarbij zij opgemerkt dat de mogelijkheid om een boete op te
leggen al per 1 januari 2010 was vervallen.