CVDR104754_1Beleidsregels langdurigheidstoeslag 2007nlregelingKerkrade2017-09-19KerkradeZuid-Limburger 21-11-2007Beleidsregels langdurigheidstoeslag 2007Wet werk en bijstand, artikel 36college van burgemeester en wethoudersmaatschappelijke zorg en welzijn2007-09-30De tekst in dit document is vrij van auteursrecht en
databankrecht2007-11-222006-01-012009-01-01nieuwe regeling07n00712geenOp grond van de overgangsregeling zoals omvat in artikel 36 lid 6 zijn deze beleidsregels slechts in bepaalde gevallen van toepassing. Voor de andere gevallen wordt verwezen naar de door het college daterende 1 juli 2009 vastgestelde verordening en beleidsregels langdurigheidstoeslag 2009.BELEIDSREGELS LANGDURIGHEIDSTOESLAG 2007 GEMEENTE KERKRADEDe langdurigheidstoeslag is opgenomen in de op 1 januari 2004 inwerking
getreden Wet werk en bijstand (WWB). Wie 5 jaar aaneengesloten een
inkomen op bijstandsniveau heeft gehad, heeft als aan de voorwaarden is
voldaan, recht op deze toeslag. Naar aanleiding van de wijziging van artikel 36, eerste lid onder b van
de WWB per 1 september 2006 en een aantal uitspraken van de Centrale
Raad van Beroep moet de wijze waarop het recht op langdurigheidstoeslag
door de Gemeente Kerkrade wordt beoordeeld, worden aangepast. Vóór 1 september 2006 moest op grond van artikel 36, lid 1 onderdeel b
WWB. zelfs een zeer gering inkomen, wat volledig gekort werd op de WWB,
verplicht worden uitgelegd als een indicatie voor een duurzaam
perspectief op de arbeidsmarkt. Dit leidde tot een schrijnende
uitvoeringspraktijk. De regering heeft het daarom wenselijk gevonden deze bepaling per 1
september 2006 te wijzigen met terugwerkende kracht tot 1 januari 2006.
Met de wijziging wordt beoogd gemeente de bevoegdheid te geven om af te
wijken van de bepalingen in artikel 36, eerste lid onderdeel b, indien
de inkomsten uit arbeid gedurende een zo korte periode en/of tot een
zodanig laag bedrag zijn ontvangen, dat daarvan in redelijkheid niet
gezegd kan worden dat de betrokkene ‘arbeidsperspectief’ heeft. In de
memorie van Toelichting op de wetswijziging geeft de staatssecretaris
aan dat de gemeenten er verstandig aandoen om beleidsregels op te
stellen. Deze nota is bewust op de uitvoeringspraktijk geschreven. Dit met name
in het hoofdstuk 2 (doelgroep) bij leeftijd 2.2, duur 2.3 bijstandsnorm
2.4.1 en in het hoofdstuk 3 (uitvoering) bij aanvraag 3.1 Er is beleid geformuleerd (2.4.2) dat invulling geeft aan de gegeven
bevoegdheid inzake geringe inkomsten en/of geringe duur. Hierbij is
aangesloten bij perioden en/of bedragen die ook al in de WWB worden
gebruikt. Door aan te sluiten bij de vrijlatingsbepalingen van de WWB
kan het beste beargumenteerd worden dat klanten die per periode van 12
maanden niet in staat zijn meer te verdienen dan het bedrag genoemd in
artikel 31 lid 2 onder k WWB jo. artikel 7 onder h Regeling WWB (de vrij
te laten onkostenvergoeding voor vrijwilligerswerk zonder dat er sprake
is van een voorziening gericht op arbeidsinschakeling) op de peildatum
geen arbeidsmarktperspectief hebben. Behalve de wetswijziging zijn er nog een aantal belangrijke uitspraken
geweest van de Centrale Raad van Beroep. Deze uitspraken gaan over de
situatie dat aanvragers geheel en gedeeltelijk arbeidsongeschikt zijn en
in afwijking van de wettekst van artikel 36 lid 4 WWB toch recht behoren
te hebben op de langdurigheidstoeslag. De staatssecretaris heeft
aangekondigd op termijn een wetswijziging voor te bereiden rekening
houdend met deze uitspraken. In de Verzamelbrief van november 2006 is
wel aangegeven dat het kabinet de uitspraak van de CRvB volgt en de
kring van rechthebbenden wordt uitgebreid met deze groep. (2.4.2 en
onder 2.8) 1Positionering langdurigheidstoeslagVanaf 1 januari 2004 draagt de gemeente zorg voor de uitvoering van de
langdurigheidstoeslag als bedoeld in artikel 36 van de Wet werk en
bijstand (WWB). In dit hoofdstuk komen de volgende aspecten aan de orde:
- de achtergrond en de doelstelling van de langdurigheidstoeslag; - de
positie van de gemeente in de verstrekking van deze toeslag; - de
langdurigheidstoeslag en de bijzondere bijstand. Achtergrond en doelstellingDe WWB gaat ervan uit dat de bijstandsnorm met of zonder verhoging of
verlaging toereikend is voor de voorziening in de algemeen noodzakelijke
kosten van het bestaan. Elke toeslag op dit sociaal minimum kan een
belemmering vormen voor reïntegratie en is vanaf de invoering van de WWB
niet meer mogelijk. Een uitzondering op deze regel vormt de
langdurigheidstoeslag. Deze toeslag is in het leven geroepen om
personen, die geen perspectief hebben op arbeid en dus ook geen uitzicht
op verhoging van hun inkomen door werk, een vergelijkbare
inkomenspositie te bieden met personen van 65 jaar en ouder.
Uitkeringsgerechtigden van 65 jaar en ouder ontvangen maandelijks immers
een hogere uitkeringsnorm dan personen jonger dan 65 jaar. Evenals de hogere norm voor personen van 65 jaar en ouder is de
langdurigheidstoeslag niet gerelateerd aan bepaalde kosten. Wel wordt
hij in afwijking tot de 65- plussers niet maandelijks maar jaarlijks
uitbetaald. Met de verstrekking van de langdurigheidstoeslag wordt
bereikt dat er op het moment van uitbetaling ruimte ontstaat binnen het
budget waardoor hogere kosten kunnen worden voldaan, bijvoorbeeld
vervangingsuitgaven. Voor alle duidelijkheid; de langdurigheidstoeslag valt noch onder het
begrip algemene bijstand en noch onder het begrip bijzondere bijstand.
De toeslag bestaat afzonderlijk naast de algemene bijstand en bijzonder
bijstand en komt ten laste van het I-deel. Niet alle artikelen van de
WWB zijn dan ook van toepassing op de langdurigheidstoeslag. In artikel
36 lid 6 WWB worden de van toepassing zijnde artikelen genoemd. Positie gemeenteDe positie van de gemeente bij het verstrekken van de
langdurigheidstoeslag is vergelijkbaar met die bij het verstrekken van
algemene bijstand. In artikel 36 lid 1 Wwb staat het volgende: “ het
bestuur verleent op aanvraag een langdurigheidstoeslag.” Dit is dwingend
door de wetgever bepaald en er is in principe geen beleidsruimte bij de
uitvoering. Inkomenspolitiek is immers voorbehouden aan het Rijk. De
voorwaarden arbeidsperspectief en de verplichting om algemeen
geaccepteerde arbeid te verkrijgen en aanvaarden dienen wel door de
gemeente nader te worden ingevuld. De langdurigheidstoeslag en bijzondere bijstandEen persoon die noodzakelijke bestaanskosten heeft, die voortkomen uit
bijzondere individuele omstandigheden en waarin de algemene bijstand
niet voorziet, kan in aanmerking komen voor bijzondere bijstand. De
omstandigheden van het individu bepalen welke kosten in aanmerking komen
voor bijzondere bijstand. Voor kosten van duurzame gebruiksgoederen
geldt dat het sociaal minimum toereikend wordt geacht om
vervangingsuitgaven te doen. Men dient voor deze kosten geld te
reserveren. De verstrekking van de langdurigheidstoeslag kan gevolgen hebben voor de
verstrekking van de bijzondere bijstand. Het besteedbaar inkomen is door
toekenning van de langdurigheidstoeslag immers hoger dan dat van
personen die niet in aanmerking komen voor de toeslag. De gemeenten zijn
vrij in de bepaling of en in hoeverre de verstrekte toeslag de
draagkracht voor de bijzondere bijstand beïnvloedt. 2De doelgroep van de langdurigheidstoeslagInleidingIn artikel 36 WWB wordt de doelgroep genoemd die in aanmerking komt voor
de langdurigheidstoeslag. De volgende aspecten zijn belangrijk in de
beoordeling of iemand tot die doelgroep behoort en dus een toeslag moet
worden verleend: · leeftijd (2.2); · duur (2.3); · inkomen (2.4); · vermogen (2.5); · arbeidsperspectief (2.6); · verplichting om algemeen geaccepteerde arbeid te verkrijgen en
aanvaarden (2.7); · afwijkende criteria voor personen met een
arbeidsongeschiktheidsuitkering (2.8). In dit hoofdstuk wordt bij inkomen (2.4) de wetswijziging (ingaande 1
september 2006) uitgewerkt in beleidsregels. Verder komen bovengenoemde
aspecten uitgebreid aan de orde. Eerst wordt het relevante wetsartikel
aangehaald. Daarna wordt de inhoud van het artikel verklaard en naar de
praktijk vertaald. Omdat de langdurigheidstoeslag ook open staat voor
andere minima dan die bij de gemeente bekend zijn, komt als laatste de
tracering van de doelgroep aan de orde. LeeftijdRelevant wetsartikel: Artikel 36 lid 1 WWB “Het bestuur verleent op
aanvraag een langdurigheidstoeslag aan een persoon van 23 jaar of ouder
doch jonger dan 65 jaar ….” Hieruit is op te maken dat uitsluitend personen tussen de 23 en 65 jaar
aanspraak kunnen maken op de toeslag. Het feit dat beneden de leeftijd
van 23 jaar er geen recht bestaat op een langdurigheidstoeslag houdt
verband met de zogenaamde referteperiode van zestig maanden. Deze
periode kan pas vanaf de 18-jarige leeftijd worden opgebouwd. De
verklaring voor het uitsluiten van de groep 65-plusssers zit in het feit
dat voor hen reeds een hogere uitkeringsnorm geldt. De
langdurigheidstoeslag is namelijk gebaseerd op het verschil tussen de
uitkeringsnormen van personen van jonger dan 65 en ouder dan 65 jaar. Als er sprake is van partners en een van de partners voldoet niet aan de
gestelde (leeftijds)vereisten voor toekenning van een
langdurigheidstoeslag betekent dit dat er in het geheel geen aanspraak
bestaat op een langdurigheidstoeslag (uitspraak CRvB 8/8/2006, nrs.
06/3157 WWB). Dit betekent dat aanvragen van (echt)paren waar één
partner 65+ is of één partner -23 is moeten worden afgewezen. Indien één
partner uitgesloten is van recht op bijstand (artikel 24 WWB) kan aan de
wel rechthebbende partner een langdurigheidstoeslag worden toegekend
naar de norm van alleenstaande (ouder). DuurRelevant wetsartikel: Artikel 36 lid 1 onder a WWB “…..gedurende een
ononderbroken periode van zestig maanden….” Door het kabinet wordt het normbedrag ter voorziening in de algemeen
noodzakelijke kosten van het bestaan niet meer toereikend geacht bij
personen die langer dan zestig maanden aangewezen zijn geweest op een
inkomen op bijstandsniveau en bij wie het arbeidsperspectief ontbreekt
(zie 2.6). Deze personen komen in aanmerking voor een toeslag op de
reguliere uitkering. Een onderbreking van deze periode door bijvoorbeeld
aanvaarding van arbeid veroorzaakt meestal een verbetering in financiële
positie en van het arbeidsmarktperspectief van de klant. Pas na een
ononderbroken termijn van zestig maanden is een langdurigheidstoeslag
weer aan de orde. Bij onderbrekingen van de periode van zestig maanden, bijvoorbeeld
kortdurend verblijf in buitenland waarbij geen inkomsten zijn genoten,
kan langdurigheidstoeslag worden verstrekt als in voldoende mate is
getracht algemeen geaccepteerde arbeid te verkrijgen en te aanvaarden. Als men buiten de peildatum in detentie heeft gezeten maar overigens wel
aan de voorwaarden heeft voldaan komt men wel in aanmerking voor
langdurigheidstoeslag. Verificatie van de termijn kan door middel van raadpleging van het eigen
geautomatiseerde uitkeringssysteem of een verklaring van het UWV of de
SVB. InkomenBij de beoordeling of een persoon in aanmerking komt voor een toeslag
hebben drie aspecten betrekking op inkomen. Deze zijn: 1. Bijstandsnorm 2. Inkomsten uit of in verband met arbeid 3. Inkomen uit langdurigheidstoeslag BijstandsnormRelevant wetsartikel: Artikel 36 lid 1 onder a WWB “…. een inkomen heeft
dat niet hoger is dan de bijstandsnorm..” Het inkomen van de persoon die de toeslag aanvraagt mag niet meer
bedragen dan de bijstandsnorm. Voor het begrip bijstandsnorm wordt
verwezen naar de WWB paragraaf 3.2; ”… op de belanghebbende van
toepassing zijnde norm, vermeerderd of verminderd met de op grond van
paragraaf 3.3, door het bestuur vastgestelde verhoging of
verlaging.” In gevallen waarbij het inkomen middels een andere uitkering dan de
bijstandsuitkering wordt verkregen, moet een vergelijking plaatsvinden
tussen het inkomen en de in die situatie toepasbare bijstandsnorm.
Daarbij hanteren wij in Kerkrade ook strikt de bijstandsnorm. Ook de
CRvB is deze mening toegedaan. Inkomsten uit of in verband met arbeid Relevant wetsartikel: In artikel 36 lid 1 onder b WWB staat (wetswijziging ingaande 1
september 2006) : “gedurende de in onderdeel a bedoelde periode geen
inkomsten uit of in verband met arbeid heeft ontvangen of ten aanzien
van wie het college van oordeel is dat, gelet op de zeer geringe hoogte
van de inkomsten uit of in verband met arbeid in die periode en de zeer
geringe duur van deze arbeid, in redelijkheid niet gesproken kan worden
van een feitelijke aanwezigheid van arbeidsmarktperspectief”. De gemeente Kerkrade kiest er voor in deze aansluiting te zoeken bij het
bedrag genoemd artikel 31 lid 2 onder k jo. artikel 7 onder h Regeling
WWB. Dit is het bedrag dat zonder verrekening met de WWB kan worden
ontvangen voor vrijwilligerswerk, als dat vrijwilligerswerk niet
bijdraagt aan hun arbeidsinschakeling. Artikel 1 Naar het oordeel van de gemeente Kerkrade is er geen sprake van
arbeidsmarktperspectief indien de in artikel 36, lid 1 onder b
bedoelde inkomsten uit of in verband met arbeid in de periode van
zestig maanden per periode van 12 maanden het bedrag zoals genoemd in artikel 31 lid 2 onder k WWB jo.
artikel 7 onder h Regeling WWB (de vrij te laten onkostenvergoeding
voor vrijwilligerswerk zonder dat er sprake is van een voorziening
gericht op arbeidsinschakeling) zoals dat geldt per 1 januari van
het jaar waarop de aanvraag langdurigheidstoeslag betrekking heeft
niet overstijgt en wordt de langdurigheidstoeslag indien aan de
overige voorwaarden is voldaan, toegekend. Het definiëren van de ‘zeer geringe duur’ is niet noodzakelijk.
Indien in een periode van zestig maanden per 12 maanden slechts het
refertebedrag is verdiend, is de duur van de periode waarin de
inkomsten zijn ontvangen relatief gezien altijd ‘zeer gering’.
Personen die een inkomen hebben uit arbeid of in verband met arbeid,
zoals WW, ZW of WAO/WIA met minder dan 80% arbeidsongeschiktheid,
behoren in principe niet tot de doelgroep. Van hen werd aangenomen dat
zij nog arbeidsperspectief hadden en dus niet aan de eisen voor
toekenning van de langdurigheidstoeslag voldeden. Ook personen die een
aanvullende uitkering op deze inkomsten ontvingen, kwamen niet in
aanmerking voor de toeslag. De CRvB heeft echter uitgesproken dat het zonder meer aanwezig achten
van een reëel arbeidsmarktperspectief bij personen die in de
referte-periode inkomen in verband met arbeid ontvingen, bestaande uit
een gedeeltelijke WAO/WIA-uitkering niet aanvaardbaar is. Niet is
gebleken dat het voor gedeeltelijk arbeidsongeschikte personen
eenvoudiger is om daadwerkelijk arbeid te verwerven dan voor personen
ten aanzien van wie geen gedeeltelijke arbeidsongeschiktheid is
vastgesteld. De CRvB meent dat deze mensen wel recht hebben op de
toeslag. De consequentie van deze uitspraak is dat iedere gedeeltelijke
WAO/WIA’er zonder inkomsten uit arbeid die voldoet aan de overige
voorwaarden recht heeft op langdurigheidstoeslag. (uit Verzamelbrief SZW
november 2006). In de praktijk kan de gemeente tegen het probleem aanlopen dat iemand
binnen de termijn van zestig maanden verschillende samenlevingsvormen
heeft gehad. Bijvoorbeeld: Een persoon heeft samengewoond met een partner
met inkomsten uit arbeid in aanvulling op de uitkering en is ten
tijde van de aanvraag weer alleenstaande. De gemeente kan kijken of
de aanvrager inkomsten uit of in verband met arbeid heeft genoten.
Inkomsten uit of in verband met arbeid beïnvloedt het
arbeidsmarktperspec-tief in positieve zin. In de situatie van het
voorbeeld is het arbeidsmarktperspectief van de aanvrager hetzelfde
is gebleven. Hij heeft immers niet gewerkt. De ex-partner is geen
bijstandspartij meer en vraagt de toeslag niet aan. LET OP: De inkomsten van de ex-partner zijn wel van invloed op de
voorwaarde van een minimuminkomen gedurende 60 maanden. Lagen de
inkomsten hoger dan de bijstandsnorm is een toeslag niet aan de orde
op grond van art. 36 lid 1 onder a WWB.Kortom: Is men op de peildatum gehuwd c.q. ongehuwd samenwonend en
heeft één partner geen recht op langdurigheidstoeslag, dan hebben
beiden geen recht. Is men op de peildatum gehuwd en zit één partner op dat moment
in detentie, dan komt de achterblijvende partner in aanmerking voor
een langdurigheidstoeslag naar de norm van een alleenstaande
(ouder). Is men op de peildatum ongehuwd of alleenstaande ouder, dan is
alleen de situatie van deze persoon belangrijk.Samenhang langdurigheidstoeslag en premiebeleid en
inkomstenvrijlatingHet is van belang dat de in de WWB voorkomende instrumenten
langdurigheidstoeslag, en premies en inkomensvrijlating in hun
onderlinge samenhang op inzetbaarheid worden beoordeeld. Het is aan de
gemeente om maatwerk te leveren en dus in het individuele geval de
juiste instrumentkeuze te maken. Zo kunnen belanghebbenden die in staat
moeten worden geacht inkomsten uit arbeid te verwerven in sommige
gevallen aanspraak maken op een premie en verkrijgen ze daardoor extra
financiële middelen. Voor diegenen die (nog) geen
arbeidsmarktperspectief hebben, voorziet de WWB in een
langdurigheidstoeslag. Artikel 31 lid 2 onder o WWB bepaalt dat de gemeente de bevoegdheid
krijgt inkomsten uit arbeid vrij te laten, mits niet langer dan zes
maanden, als dit naar oordeel van het van het bestuur bijdraagt aan de
arbeidsinschakeling. Deze groep kan alleen aanspraak maken op de
langdurigheidstoeslag indien het totaal van deze inkomsten gedurende een
heel jaar lager zijn geweest dan het bedrag genoemd artikel 31 lid 2
onder k jo. artikel 7 onder h Regeling WWB. Alleenstaande ouders met kinderen jonger dan vijf jaar mogen de aan
arbeid en zorg gerelateerde heffingskortingen volledig behouden als zij
inkomsten uit parttime arbeid ontvangen. Deze heffingskortingen worden
dus niet meegerekend bij het vaststellen van de bijstandsuitkering. De
inkomsten uit arbeid worden wel volledig in mindering gebracht op de
uitkering. Als er sprake is van (meer dan geringe) inkomsten uit arbeid
komen zij dus niet in aanmerking voor de langdurigheidstoeslag. Artikel 2 De gemeente Kerkrade heeft premiebeleid vastgesteld. De premie
vrijwilligerswerk varieert van € 0 per jaar bij werkzaamheden van
maximaal 6 uur per week tot € 540 per jaar bij werkzaamheden van 16
uur per week of meer. Deze premie wordt niet meegenomen in de
bepaling van de hoogte van het inkomen. Het zou ontmoedigend werken
op de doelgroep als hun inspanningen deel te nemen aan de
maatschappij zouden leiden tot het verlies van de
langdurigheidstoeslag. Inkomen uit langdurigheidstoeslag Relevant wetsartikel: In artikel 36 lid 2 WWB staat: “ Bij vaststelling van het inkomen,
bedoeld in het eerste lid onderdeel a, wordt een eerder verstrekte
langdurigheidstoeslag buiten beschouwing gelaten.” Om te voorkomen dat de reeds verstrekte toeslag (bijvoorbeeld een
toeslag in 2006) invloed heeft op een volgend te verstrekken toeslag, is
dit lid in artikel 36 opgenomen.Vermogen In artikel 36 lid 1 onder a WWB staat vermeld dat de vermogensgrenzen
van artikel 34 WWB overeenkomstig van toepassing zijn. Dit betekent dat
het hebben van een vermogen boven de vermogensgrens leidt tot afwijzing
van de langdurigheidstoeslag. In de situatie dat een aanvrager in de
referte-periode heeft moeten interen (middels 1 ½ keer de norm) wordt de
aanvraag eveneens afgewezen. Arbeidsmarktperspectief Dit aspect van de toeslag wordt niet expliciet in artikel 36 WWB
genoemd, maar uit de Memorie van Toelichting (MvT) blijkt de relevantie
van dit begrip: “Het ontbreken van arbeidsmarktperspectief is van
essentiële betekenis; het vormt de rechtvaardigingsgrond voor een
afwijkende regeling voor de specifieke doelgroep. Het maken van het
juiste onderscheid tussen uitkeringsgerechtigden met en zonder
arbeidsmarktperspectief vraagt om specifieke aandacht van de uitvoering.
Bij aanwezigheid van arbeidsmarktperspectief zou de
langdurigheidstoeslag een ongewenste bonus vormen op een langdurig
verblijf in de uitkering en een onaanvaardbare bijdrage leveren aan de
armoedeval. Met andere woorden: de beoordeling of iemand nog
arbeidsmarktperspectief heeft is één van de belangrijkste voorwaarden
van de langdurigheidstoeslag. Volgens de MvT moet het arbeidsmarktperspectief elk jaar opnieuw
beoordeeld worden. Het is geen vanzelfsprekendheid dat als er bij de
beoordeling van de vorige aanvraag om de toeslag sprake was van een
ontbrekend arbeidsmarktperspectief, het jaar daarop ook zo is. De
gemeente heeft dus de taak te beoordelen of er sprake is van het
ontbreken van arbeidsmarktperspectief. Dit in samenhang met de onder
punt 2.7 genoemde verplichting om algemeen geaccepteerde arbeid te
verkrijgen en aanvaarden. Concreet wordt er dus gesteld dat als iemand al zestig maanden geen
arbeid heeft verricht dit een indicatie is voor het ontbreken van
arbeidsmarktperspectief. Verder kan het feit dat in een onderzoek is
vastgesteld dat een persoon geen arbeidsmarktmogelijkheden meer heeft
een indicatie zijn voor het ontbreken van arbeidsmarktperspectief. Bij
de beoordeling of iemand tot de doelgroep behoort, wordt er namelijk
onderzoek gedaan naar de gezondheid en belastbaarheid van de persoon. Naast het arbeidsmarktperspectief moet de gemeente voor elke klant de
verplichting om algemeen geaccepteerde arbeid te verkrijgen en
aanvaarden beoordelen. Hierover meer in de volgende paragraaf. Verplichting om algemeen geaccepteerde arbeid te verkrijgen en
aanvaardenRelevant wetsartikel: Artikel 36 lid 1 onder c WWB: “ ….gedurende in het onderdeel a bedoelde
periode naar het oordeel van het bestuur voldoende heeft getracht
algemeen geaccepteerde arbeid te verkrijgen en aanvaarden….” In beginsel is iedere persoon van 18 jaar of ouder maar wel jonger dan
65 jaar, die een uitkering ingevolge de WWB / IOAW en IOAZ ontvangt,
verplicht om naar vermogen algemeen geaccepteerde arbeid te verkrijgen
en te aanvaarden en te houden. Categoriale ontheffingen van de
verplichting tot arbeidsinschakeling, zoals in de Abw voor alleenstaande
ouders en personen van 57 ½ en ouder, zijn als gevolg van de WWB niet
meer mogelijk. Bij de beoordeling of iemand voor een langdurigheidstoeslag in
aanmerking komt, moet dus worden bekeken of iemand voldoende heeft
voldaan aan de voorwaarde om algemeen geaccepteerde arbeid te verkrijgen
en aanvaarden. Dit kan aan de hand van de onderzoeken die reeds zijn
verricht in het kader van de doelmatigheid van de uitkering
(heronderzoeken). Daarnaast kan het wel of niet verlagen van de uitkering een leidraad
zijn voor de beoordeling van het recht op de toeslag. Uiteraard moet de
verlaging dan betrekking hebben op een verlaging wegens het niet voldoen
aan de voorwaarde om algemeen geaccepteerde arbeid te verkrijgen en
aanvaarden. Een persoon kan een toeslag ontvangen als er gedurende
zestig maanden aan deze voorwaarde is voldaan. Bij personen die in de
referte-periode in een andere gemeente hebben gewoond, moet bij die
andere gemeente(n) worden geïnformeerd of er maatregelen zijn opgelegd. Artikel 3De Gemeente Kerkrade heeft besloten dat indien in de
referte-periode op grond van * de Afstemmingsverordening dan wel op grond * het Maatregelenbesluit Abw, Ioaw en Ioaz een verlaging is opgelegd wegens onvoldoende naleving van de
arbeidsverplichting, er geen recht bestaat op langdurigheidstoeslag.
Voor personen met een WAO/WIA, WAJONG of WAZ-uitkering van het UWV
gelden deze arbeidsvoorwaarden ook. Bij deze groep is het voor de
gemeente niet eenvoudig te achterhalen of aan deze voorwaarde is
voldaan. Ook in deze gevallen kan wel of niet verlagen van de uitkering
wegens het niet voldoen aan de voorwaarde om algemeen geaccepteerde
arbeid te verkrijgen en aanvaarden een leidraad zijn voor de beoordeling
van het recht op de toeslag. Een verklaring van het UWV hierover kan duidelijkheid scheppen. Met het
UWV zijn hieromtrent afspraken gemaakt.
De gemeente vraagt per aanvraag of collectief per
e-mail, volgens voorgeschreven model, informatie op
bij het UWV. De informatie dient een opgave te zijn
van het wel of niet verlagen c.q. weigeren van de
uitkering over de afgelopen vijf jaar. Zie bijlage
1.
Bij niet-uitkeringsgerechtigden speelt een ander probleem. Zij zijn door
geen enkele instantie beoordeeld op arbeidsmogelijkheden voor de
arbeidsmarkt. De gemeente zal in die gevallen een oordeel moeten vormen
over de mogelijkheden van de aanvrager en of er wordt voldaan aan de
voorwaarden van de langdurigheidstoeslag. Deze situatie zal zich niet
vaak voordoen maar is wel mogelijk. Te denken valt aan bijvoorbeeld
iemand met alimentatie op minimumniveau. Personen met een ANW-uitkering hebben evenmin verplichting om algemeen
geaccepteerde arbeid te verkrijgen en aanvaarden. Bij deze groep zal de
gemeente dus ook een eigen oordeel moeten vellen over de
arbeidsmogelijkheden van de aanvrager. En evenals bij de
UWV-uitkeringsgerechtigden zal per e-mail informatie worden opgevraagd.
In dit geval bij de SVB.
Gelet op het aantal te verwachten aanvragen van
personen met een ANW-uitkering en de groep
niet-uitkeringsgerechtigden wordt uit het oogpunt
van efficiëntie een eenvoudige gedragslijn
gehanteerd. Individuele beoordeling zal aan de hand van de
aanvraag dienen te geschieden m.b.t. het voldoen aan
de verplichting om algemeen geaccepteerde arbeid te
verkrijgen en aanvaarden. Rekening wordt gehouden
met een inschrijving als werkzoekende bij het
Centrum voor Werk en Inkomen (CWI) en het aantonen
van sollicitatie activiteiten. De beoordeling van de voorwaarde om algemeen
geaccepteerde arbeid te verkrijgen, aanvaarden en te
behouden voor Anw-ers zal van toepassing zijn, nadat
men bij de eerste toekenning van de
langdurigheidstoeslag hiervan schriftelijk in kennis
is gesteld. Men dient zich derhalve o.a. in te
schrijven bij het CWI.
Aparte doelgroep arbeidsongeschiktenZoals reeds eerder is aangegeven, behoren personen met een inkomen in
verband met arbeid niet tot de doelgroep. Een uitzondering hierop vormen
personen van 23 jaar en ouder met een arbeidsongeschiktheidspercentage
van 80 – 100 %, die een WAO / WIA uitkering ontvangen. Zij kunnen onder
voorwaarden (artikel 36 lid 4 ) in aanmerking komen voor een
langdurigheidstoeslag. Deze voorwaarden zijn onder meer de volgende: 1.
Recht op een uitkering op grond van: · Wet op de arbeidsongeschiktheidsverzekering of; · Wet arbeidsongeschiktheidsverzekering zelfstandigen of; · Wet arbeidsongeschiktheidsvoorzieningen jonggehandicapten. 2. De uitkering dient berekend te zijn op een arbeidsongeschiktheid van
ten minste 80 procent. 3. Bij de laatste arbeidsongeschiktheidsbeoordeling is afgezien van het
arbeidsdeskundig onderzoek. Bij de hierboven genoemde groep kan het voorkomen dat mensen geen
arbeidsperspectief hebben maar wel (in het verleden) een
arbeidsdeskundig onderzoek hebben gekregen. Daarom heeft de
staatssecretaris aangegeven dat als het UWV nadien tot de eindconclusie
is gekomen dat de belanghebbende geen resterende verdiencapaciteit
heeft, er wèl recht bestaat op langdurigheidstoeslag. 2.9.1Tracering van de doelgroep1Bestand
Uitvoeringsinstituut werknemersverzekeringen en Sociale
Verzekeringsbank Het UWV moet zelf zorgen voor de reïntegratie van het eigen
klantenbestand. Een gedeelte van hun bestand kan in aanmerking komen
voor een langdurigheidstoeslag via de gemeente, te weten personen
met een WAO/WIA-, Waz- en Wajong-uitkering met een
arbeidsongeschiktheidspercentage van 80 – 100% (zie voor de andere
voorwaarden 2.8). Deze doelgroep is voorgelicht door het UWV.
Omtrent de gegevensuitwisseling zijn landelijk afspraken gemaakt.
Voor personen met een ANW-uitkering is de Sociale Verzekeringsbank
(SVB) de uitkeringsinstantie. Voor de beoordeling van aanvragen om
toeslag vanuit deze groep zijn eveneens landelijk met de SVB
afspraken gemaakt over gegevensuitwisseling.Voorlichting Naast de bovengenoemde groepen, is er nog een groep die aanspraak kan
maken op een langdurigheidstoeslag. Het gaat om personen die een inkomen
ontvangen anders dan hierboven aangegeven, bijvoorbeeld personen die
uitsluitend alimentatie ontvangen op minimumniveau. Door middel van
voorlichting in het Stadsjournaal en op de website kan ook deze groep
bereikt worden. 3AanvraagElke aanvraag om langdurigheidstoeslag moet individueel getoetst
worden. Dit uiteraard in overeenstemming met de voorwaarden van
artikel 36 WWB en de Algemene wet bestuursrecht (Awb). In artikel 35 lid 6 WWB staan de overige artikelen van de WWB
genoemd die van toepassing zijn op de langdurigheidstoeslag. Immers
door de aparte positie die de langdurigheidstoeslag inneemt binnen
de WWB, zij niet alle artikelen van de WWB van toepassing op de
toeslag. De artikelen van de WWB die van toepassing zijn op de aanvraag zijn
de volgende: · Artikel 13 1e lid onder a en 3e lid (uitsluiting bijstand) · Artikel 40 (woonplaats en adresgegevens) · Artikel 54 (onjuiste gegevens en voldoende medewerking) · Artikel 63 (inlichtingenverplichting werkgever) Daarnaast valt de langdurigheidstoeslag onder de werking van artikel
17 2e, 3e en 4e lid WWB omdat daarin sprake is van “voor de
uitvoering van deze wet”. Ter beperking van de uitvoeringskosten wordt zo efficiënt mogelijk
gewerkt. Daarbij wordt gebruik gemaakt van gestandaardiseerde
aanvraag- en inlichtingenformulieren. Deze zijn ontwikkeld binnen de
gemeente en behoren tot het standaardpakket voor de uitvoering. Deze formulieren zijn voor bijstandsgerechtigden korter dan voor
niet bijstandsgerechtigden. Dit omdat wij bij bijstandsgerechtigden
al over veel zo niet alle gegevens beschikken. Volgens artikel 36, eerste lid, WWB wordt de langdurigheidstoeslag
op aanvraag verleend. De wetgever heeft echter geen nadere beperking
willen stellen voor het tijdstip waarop een aanvraag gedaan dient te
worden. Volgens artikel 36, derde lid, WWB is de ingangsdatum de
(peil)datum waarop de periode van zestig maanden is bereikt.
Hierdoor ontstaat het eerstvolgende recht op een
langdurigheidstoeslag telkens 12 maanden na bovengenoemde peildatum.
Het is daarmee dus mogelijk dat een belanghebbende binnen een
periode van 12 maanden (of zelfs gelijktijdig) meerdere aanvragen
doet welke alle voor toekenning in aanmerking komen, zolang de datum
waartegen wordt toegekend maar steeds 12 maanden later is dan een
eerdere datum waartegen is toegekend. Dit betekent dat indien in
augustus 2006 een langdurigheidstoeslag wordt aangevraagd, en deze
per peildatum 1 januari 2005 wordt toegekend omdat per die datum aan
alle voorwaarden voor de toeslag is voldaan, er per 1 januari 2006
weer recht op een langdurigheidstoeslag ontstaat – uiteraard indien
per die datum aan alle voorwaarden wordt voldaan. Zo kan dus in 2006
zowel een langdurigheidstoeslag over het jaar 2004 als over de jaren
2005 en 2006 toegekend en uitbetaald worden. Ter voorkoming van fiscale problemen wordt geadviseerd duidelijk in
zowel de beschikking als in de uitbetaling tot uitdrukking te laten
komen dat de langdurigheidstoeslagen diverse perioden betreffen.
Daarmee wordt voorkomen dat deze fiscaal worden belast vanwege het
feit dat het geen uitbetaling betreft van een fiscaal onbelast
bedrag dat betrekking lijkt te hebben op één periode.UitkeringIn deze paragraaf komen de volgende aspecten van de
langdurigheidstoeslag aan de orde: 1. de hoogte van de toeslag 2. de wijze van betaling 3. de fiscale aspecten van de toeslag 4. beslag 5. terugvordering 6.
verhaal Hoogte van de toeslagDe hoogte van de langdurigheidstoeslag bedraagt (per 1 januari 2007)
voor: · Gehuwden € 478 per jaar · Alleenstaande ouder € 430 per jaar · Alleenstaande € 336 per jaar Genoemde bedragen kunnen jaarlijks – conform artikel 39, lid 2 WWB –
gewijzigd worden. 3.2.2Wijze van betaling De langdurigheidstoeslag is bedoeld om personen die geen perspectief
op arbeid hebben, een vergelijkbare inkomenspositie te bieden met
personen van 65 jaar en ouder. In plaats van verhoging van de maandelijkse uitkeringsnorm ( zoals
de 65-plussers), vindt de betaling van de langdurigheidstoeslag
eenmaal per jaar plaats. Met het bedrag ineens kunnen cliënten
bijvoorbeeld vervangingsuitgaven doen. Fiscale aspectenOvereenkomstig artikel 3:142 van de Wet op de Inkomstenbelasting
wordt de langdurigheidstoeslag in één belastingvrij bedrag
uitbetaald. De toeslag is derhalve onbelast.BeslagUit artikel 36 WWB lid 6 blijkt dat artikel 46 1e, 2e, 4e en 5e lid
WWB overeenkomstig van toepassing is. Hieruit volgt dat de
langdurigheidstoeslag vatbaar is voor beslag. De toeslag valt dus
onder de beslagregels die ook voor de algemene bijstand gelden.
TerugvorderingIn artikel 36 lid 6 WWB staat dat paragraaf 6.4 terugvordering
(artikelen 58,59 en 60) van de WWB overeenkomstig van toepassing is
op de langdurigheidstoeslag. VerhaalIn artikel 36 lid 6 WWB staat dat paragraaf 6.5 terugvordering
(artikelen 61 en 62) van de WWB overeenkomstig van toepassing is op
de langdurigheidstoeslag. VerlagingDe gemeente is op grond van artikel 8 WWB verplicht een beleid vast
te stellen op het gebied van verlaging van de uitkering. In de
afstemmingsverordening heeft de gemeente vastgelegd op welke wijze
de uitkering wordt verlaagd wegens het onvoldoend betoond besef van
verantwoordelijkheid of het niet nakomen van verplichtingen. Een
goed en consequent beleid vereenvoudigt de uitvoering van de
langdurigheidstoeslag. Dan kan immers gesteld worden dat als er geen
verlaging is opgelegd, de persoon voldoende getracht heeft werk te
verkrijgen en te aanvaarden. Artikel 4 De langdurigheidstoeslag kan verlaagd worden (artikel 36 lid 6
WWB). In artikel 3 van de Afstemmingsverordening is echter
bepaald dat een maatregel alleen wordt toegepast op de
bijstandsnorm en slechts in incidentele situaties op de
bijzondere bijstand. Langdurigheidstoeslag is noch algemene noch
bijzondere bijstand. Hetgeen impliceert dat een verlaging van de
Langdurigheidstoeslag niet aan de orde is. OvergangsregelingDe aanpassing van artikel 36 WWB betekent dat wij in het verleden
aanvragen hebben moeten afwijzen die nu wij nu kunnen toekennen. Indertijd genomen besluiten zijn natuurlijk onherroepelijk geworden.
Deze besluiten hoeven daarom niet herzien te worden. Maar aangezien
er geen bepaling in de wet is opgenomen aangaande de beperking van
het aanvragen met terugwerkende kracht staat het mensen vrij opnieuw
een aanvraag in te dienen over een op basis van de oude wetgeving
afgewezen periode. Deze aanvragen zullen dan opnieuw beoordeeld
moeten worden. Bij deze nieuwe beoordeling moeten alle feiten
opnieuw bekeken worden. Belangrijk daarbij is het gegeven dat de
onderhavige wetswijziging NIET als nieuw feit mag worden gezien.
Hetgeen betekent dat de uitkomst van het nieuwe onderzoek in de
regel geen andere zal zijn dan voordien. Het heeft feitelijk dus
geen zin wanneer mensen een nieuwe aanvraag indienen. Advies Wij adviseren daarom aan de inwoners van de gemeente Kerkrade
kenbaar te maken dat het indienen van een nieuwe aanvraag
Langdurigheidstoeslag over een eerder afgewezen periode mogelijk
is. Men moet zich echter realiseren dat de uitkomsten van een
nieuw onderzoek niet tot een ander besluit dan het eerder
genomen hoeft te leiden. Samenvatting voorstellen1(voorwaardencriterium)Naar het oordeel van de gemeente Kerkrade is er geen sprake van
arbeidsmarktperspectief indien de in artikel 36, lid 1 onder b bedoelde
inkomsten uit of in verband met arbeid in de periode van zestig maanden per periode van 12 maanden het bedrag zoals genoemd in artikel 31 lid 2 onder k WWB jo. artikel 7
onder h Regeling WWB (de vrij te laten onkostenvergoeding voor
vrijwilligerswerk zonder dat er sprake is van een voorziening gericht op
arbeidsinschakeling) zoals dat geldt per 1 januari van het jaar waarop
de aanvraag langdurigheidstoeslag betrekking heeft niet overstijgt en
wordt de langdurigheidstoeslag indien aan de overige voorwaarden is
voldaan, toegekend. Het definiëren van de ‘zeer geringe duur’ is niet noodzakelijk. Indien
in een periode van zestig maanden per 12 maanden slechts het
refertebedrag is verdiend, is de duur van de periode waarin de inkomsten
zijn ontvangen relatief gezien altijd ‘zeer gering’. 2(voorwaardencriterium)De gemeente Kerkrade heeft premiebeleid vastgesteld. De premie
vrijwilligerswerk varieert van € 0,-- per jaar bij werkzaamheden van
maximaal 6 uur per week tot € 540,-- per jaar bij werkzaamheden van 16 uur per week of meer. Deze premie wordt niet meegenomen in de
bepaling van de hoogte van het inkomen. Het zou ontmoedigend werken op
de doelgroep als hun inspanningen deel te nemen aan de maatschappij
zouden leiden tot het verlies van de langdurigheidstoeslag.3(voorwaardencriterium)De gemeente Kerkrade heeft besloten dat indien in de referte-periode op
grond van * de Afstemmingsverordening dan wel op grond * het Maatregelenbesluit Awb, Ioaw en Ioazeen verlaging is opgelegd wegens onvoldoende naleving van de
arbeidsverplichting, er geen recht bestaat op
langdurigheidstoeslag.4(voorwaardencriterium)De langdurigheidstoeslag kan verlaagd worden (artikel 36 lid 6 WWB). In
artikel 3 van de Afstemmingsverordening is echter bepaald dat een
maatregel alleen wordt toegepast op de bijstandsnorm en slechts in
incidentele situaties op de bijzondere bijstand. Langdurigheidstoeslag
is noch algemene noch bijzondere bijstand. Hetgeen impliceert dat een
verlaging van de Langdurigheidstoeslag niet aan de orde is. AdviesWij adviseren daarom aan de inwoners van de gemeente Kerkrade
kenbaar te maken dat het indienen van een nieuwe aanvraag
Langdurigheidstoeslag over een eerder afgewezen periode mogelijk is.
Men moet zich echter realiseren dat de uitkomsten van een nieuw
onderzoek niet tot een ander besluit dan het eerder genomen hoeft te
leiden. Aldus vastgesteld door het college van burgemeester en wethouders van
Kerkrade in zijn vergadering van 30 september 2007.De burgemeester, de secretaris,J.J.M. Som, mr. C.M. Kuikman1 Procedure opvragen gegevens bij UWV De standaardgegevensset kan worden opgevraagd door een mail te sturen naar het
UWV (gsa@uwv.nl). · Als onderwerp van de mail moet worden vermeld: ‘LDT; beoordeling
langdurigheidstoeslag WWB’ · Het gegevensverzoek moet de volgende tekst bevatten: In verband met de aanvraag voor een langdurigheidstoeslag vragen wij op grond
van artikel 64 eerste lid onderdeel b WWB de standaardgegevensset op over de
periode [periode] betreffende onderstaande persoon: o Naam : [naam] o BSN : [BSN/Sofi-nummer] o Geb. datum : [geboortedatum] · Het standaardgegevensverzoek dient in een WORD-document naar UWV gemaild te
worden. Dit WORD-document dient aan dezelfde eisen te voldoen als een brief die
per post wordt verstuurd. Dit houdt ook in dat het officiële logo van de
gemeente op de brief moet staan. · De naam, telefoon- en faxnummers van de gemeentelijke contactpersoon en het
postadres van de gemeente dienen vermeld te zijn. De staandaardgegevensset kan bij het UWV ook per post worden opgevraagd. Het
postadres is: UWV Afdeling GSA Postbus 8300 1005 CA Amsterdam Bovenstaande tekst over de standaardgegevenset van UWVen SVB is gebaseerd op
punt 7 van de bijlage bij de Verzamelbrief januari 2004 en punt 6 van de bijlage
bij de Verzamelbrief juni 2004 en bijgewerkt naar aanleiding van punt 7 van de
Verzamelbrief april 2007 van de staatssecretaris van SZW.