349190_1Verordening tegenprestatie Participatiewet gemeente BellingweddenlregelingBellingwedde2014-12-23Gemeenteberichten StreekbladVerordening tegenprestatie Participatiewet gemeente BellingweddeArtikel 8a, eerste lid, onderdeel b, van de Participatiewet.gemeenteraadalgemeen2014-10-23De tekst in dit document is vrij van auteursrecht en databankrecht2015-01-012018-01-01OnbekendOnbekendGeenGeenDe raad van de gemeente Bellingwedde; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 16 september 2014; gelet op artikel 8a, eerste lid, onderdeel b, van de Participatiewet;gezien het advies van de Wmo-raad;overwegende dat door het verrichten van een tegenprestatie eenieder die een beroep doet op de bijstandsvoorziening en daarmee op de solidariteit binnen de samenleving, iets terug kan doen voor deze samenleving en tevens kan leiden tot langdurige maatschappelijke activering en stijging op grond van de participatieladder;Besluit:vast te stellen de “Verordening tegenprestatie Participatiewet gemeente Bellingwedde”Hoofdstuk1 Algemene bepalingenArtikel1.BegrippenIn deze verordening wordt verstaan onder:-grote afstand tot de arbeidsmarkt: deelname aan de arbeidsmarkt is redelijkerwijs niet mogelijk binnen een jaar;-korte afstand tot de arbeidsmarkt: deelname aan de arbeidsmarkt is redelijkerwijs mogelijk binnen een jaar;-mantelzorg: langdurige zorg die niet in het kader van een hulpverlenend beroep wordt geboden aan een hulpbehoevende door personen uit diens directe omgeving, waarbij zorgverlening rechtstreeks voortvloeit uit de sociale relatie en de gebruikelijke zorg van huisgenoten voor elkaar overstijgt.-belanghebbende: iemand met een Wwb-, IOAW- of IOAZ-uitkering.Hoofdstuk2 BeleidArtikel2.Nadere beleidsregelsHet college kan nadere beleidsregels stellen ten aanzien van de tegenprestatie.Artikel3.Inhoud van een tegenprestatie1.Het college kan onbeloonde maatschappelijk nuttige werkzaamheden, die additioneel van aard zijn, inzetten als tegenprestatie voor zover die werkzaamheden:

naar zijn aard niet zijn gericht op toeleiding tot de arbeidsmarkt;d

niet zijn bedoeld als re-integratie instrument;

worden verricht naast of in aanvulling op reguliere arbeid in de organisatie waarin ze worden verricht; en

niet leiden tot verdringing.

Artikel4.Het opdragen van een tegenprestatie1.Het college kan een belanghebbende met een grote afstand tot de arbeidsmarkt een tegenprestatie opdragen.2.Het college kan een belanghebbende met een korte afstand tot de arbeidsmarkt uitsluitend een tegenprestatie opdragen indien bijzondere omstandigheden dat rechtvaardigen.3.Bij het opdragen van een tegenprestatie houdt het college rekening met de volgende factoren:

de tegenprestatie kan naar vermogen worden verricht door een belanghebbende;

de persoonlijke situatie en individuele omstandigheden van een belanghebbende;

de persoonlijke wensen en kwaliteiten van een belanghebbende;

of de belanghebbende al maatschappelijke activiteiten of vrijwilligerswerk verricht.

Artikel5.Duur en omvang van een tegenprestatie1.De tegenprestatie wordt opgedragen voor de maximale duur van twee maanden.2.De tegenprestatie wordt opgedragen voor maximaal zestien uren per week.3.De tegenprestatie kan binnen een periode van twaalf maanden slechts vier maal worden opgedragen.4.Op verzoek van de belanghebbende kan worden afgeweken van hetgeen in lid 1, 2 en 3 is gesteld. Artikel6.MantelzorgHet college draagt geen tegenprestatie op indien een belanghebbende mantelzorg verricht voor zover het verrichten van mantelzorg naar het oordeel van het college redelijkerwijs noodzakelijk is.Artikel7.Geen werkzaamheden voorhandenHet college draagt geen tegenprestatie op indien geen werkzaamheden voorhanden zijn die kunnen worden ingezet als tegenprestatie.Hoofdstuk3 SlotbepalingenArtikel8.VerslagleggingHet college zendt tweejaarlijks aan de gemeenteraad een verslag over de doeltreffendheid van de verordening. Het verslag bevat in ieder geval het oordeel van de Wmo/Wwb-raad.Artikel9.InwerkingtredingDeze verordening treedt in werking met ingang van 1 januari 2015.Artikel10.CiteertitelDeze verordening wordt aangehaald als: Verordening tegenprestatie Participatiewet gemeente Bellingwedde.Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Bellingwedde d.d. 23 oktober 2014.De voorzitter, De griffier,J.F. Snijder-Hazelhoff, P.D. NapAlgemene toelichting Verordening tegenprestatie Participatiewet gemeente BellingweddeHet college is bevoegd een belanghebbende te verplichten naar vermogen een tegenprestatie te verrichten, ook als die tegenprestatie niet direct samenhangt met arbeidsinschakeling. Een belanghebbende van achttien jaar of ouder doch jonger dan de pensioengerechtigde leeftijd is vanaf de dag van melding gehouden naar vermogen een tegenprestatie te verrichten. Dit is vastgelegd in artikel 9, eerste lid, onderdeel c, van de Participatiewet. De tegenprestatie bestaat uit de plicht om naar vermogen door het college opgedragen onbeloonde maatschappelijk nuttige werkzaamheden te verrichten, naast of in aanvulling op reguliere arbeid en die niet leiden tot verdringing op de arbeidsmarkt.Individuele omstandighedenHet college bepaalt aan de hand van de individuele omstandigheden en de voorhanden zijnde onbeloonde maatschappelijk nuttige werkzaamheden, de aard, de duur en de omvang van de aan een persoon op te leggen tegenprestatie. Hierbij moet het college de in deze verordening neergelegde criteria in acht nemen. Als het college een tegenprestatie vraagt van belanghebbende, moet het een duidelijke omschrijving geven van de te verrichten werkzaamheden. Het moet voor een belanghebbende immers duidelijk zijn welke tegenprestatie van hem verwacht wordt (zie Rechtbank Zeeland-West-Brabant 25-02-2013, nr. 12/3649, ECLI:NL:RBZWB:2013:BZ5171).Geen tegenprestatieIndien daarvoor dringende redenen - zoals zorgtaken - aanwezig zijn, kan het college in individuele gevallen tijdelijk ontheffing verlenen van de plicht tot het verrichten van een tegenprestatie (artikel 9, tweede lid, van de Participatiewet).De plicht tot tegenprestatie is niet van toepassing op een belanghebbende die volledig en duurzaam arbeidsongeschikt is als bedoeld in artikel 4 van de Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen (artikel 9, vijfde lid, van de Participatiewet). De plicht tot tegenprestatie is voorts niet van toepassing op een alleenstaande ouder die in het bezit is van een ontheffing als bedoeld in artikel 9a, eerste lid, van de Participatiewet (artikel 9, zevende lid, van de Participatiewet).AfstemmenNet als bij het niet nakomen van de arbeids- en re-integratieverplichting geldt voor het niet nakomen van de tegenprestatie dat de bijstand kan worden afgestemd overeenkomstig de gemeentelijke afstemmingsverordening.Bevoegdheid opdragen tegenprestatieDe bevoegdheid van het college om een belanghebbende te verplichten naar vermogen een tegenprestatie te verrichten geldt al sinds 1 januari 2012. De regering meent dat de tegenprestatie voor uitkeringsgerechtigden een gelegenheid is om te blijven participeren in de samenleving en om een sociaal netwerk, arbeidsritme en regelmaat te behouden. Dit zijn volgens de regering ook noodzakelijke voorwaarden om de kansen op de arbeidsmarkt te vergroten (TK 2013-2014, 33 801, nr. 3, p. 29).Tegenprestatie is geen re-integratieinstrument De plicht tot tegenprestatie heeft tot doel om maatschappelijk nuttige werkzaamheden te doen in de samenleving als tegenprestatie voor het ontvangen van een uitkering. Het opdragen van een tegenprestatie heeft niet primair tot doel de re-integratie van een belanghebbende te bevorderen, maar moet worden gezien als een nuttige bijdrage aan de samenleving (TK 2013-2014, 33 801, nr. 7, p. 4950). De tegenprestatie is daarom naar zijn aard niet gericht op toeleiding tot de arbeidsmarkt en is niet bedoeld als re-integratieinstrument. Voorts mag een tegenprestatie het accepteren van passende arbeid of van re-integratieinspanningen niet belemmeren. Immers, als uitgangspunt geldt werk boven uitkering.VerordeningsplichtDe Wet maatregelen Wwb legt de gemeenteraad de verplichting op om bij verordening regels vast te stellen over het opdragen van een tegenprestatie aan mensen met een bijstandsuitkering in de leeftijd van 18 jaar tot de pensioengerechtigde leeftijd. Deze verordeningsopdracht is neergelegd in artikel 8a, eerste lid, onderdeel b Participatiewet. Het is aan de gemeente om de duur, omvang en inhoud van de tegenprestatie te regelen (zie TK 2013-2014, 33 801, nr. 24, p. 6).Ontwikkelen beleid door collegeHet college heeft de opdracht beleid te ontwikkelen ten behoeve van het verrichten van een tegenprestatie en het uitvoeren ervan overeenkomstig de verordening tegenprestatie. Dit volgt uit artikel 7, eerste lid, onderdeel c, van de Participatiewet.Artikelsgewijze toelichting “Verordening tegenprestatie Participatiewet gemeente Bellingwedde”Artikel1.BegrippenBegrippen die al zijn omschreven in de Participatiewet, de Algemene wet bestuursrecht of de Gemeentewet worden niet afzonderlijk gedefinieerd in deze verordening. Deze zijn vanzelfsprekend van toepassing op deze verordening.Korte afstand tot de arbeidsmarktIn artikel 1 van deze verordening is een definitie opgenomen van het begrip 'korte afstand tot de arbeidsmarkt'. Onder een korte afstand tot de arbeidsmarkt wordt verstaan dat een persoon redelijkerwijs binnen een jaar geschikt is voor deelname aan de arbeidsmarkt. Dit begrip is van belang in verband met de mogelijkheid tot het opdragen van een tegenprestatie. Zie hierover artikel 4 van deze verordening.Grote afstand tot de arbeidsmarktIn artikel 1 van deze verordening is een definitie opgenomen van het begrip 'grote afstand tot de arbeidsmarkt'. Onder een grote afstand tot de arbeidsmarkt wordt verstaan dat een persoon redelijkerwijs niet binnen een jaar geschikt is voor deelname aan de arbeidsmarkt. Dit begrip is van belang in verband met de mogelijkheid tot het opdragen van een tegenprestatie. Zie hierover artikel 4 van deze verordening.MantelzorgIn artikel 1 van deze verordening is de definitie opgenomen van mantelzorg. Deze begripsbepaling is gebaseerd op het begrip zoals dat wordt gehanteerd in de Wet maatschappelijke ondersteuning (zie artikel 1, eerste lid, onderdeel b, van de Wet maatschappelijke ondersteuning). Onder mantelzorg wordt verstaan: langdurige zorg die niet in het kader van een hulpverlenend beroep wordt geboden aan een hulpbehoevende door personen uit diens directe omgeving, waarbij zorgverlening rechtstreeks voortvloeit uit de sociale relatie en de gebruikelijke zorg van huisgenoten voor elkaar overstijgt. Het begrip 'mantelzorg' is van belang omdat artikel 6 van deze verordening bepaalt dat het college geen tegenprestatie opdraagt indien een belanghebbende mantelzorg verricht voor zover het verrichten van mantelzorg naar het oordeel van het college redelijkerwijs noodzakelijk is.Uit kamerstukken met betrekking tot het begrip 'mantelzorg' zoals neergelegd in de Wet maatschappelijke ondersteuning volgt dat de vier belangrijkste kenmerken van mantelzorg zijn:• er is een bestaande sociale relatie tussen de zorgvrager en de zorgverlener;• mantelzorg wordt niet verricht in een georganiseerd verband;• het verrichten van mantelzorg is veelal geen bewuste keuze;• het verlenen van mantelzorg is nooit afdwingbaar.Deze kenmerken zijn ontleend aan diverse kamerstukken zoals TK 2004-2005, 30 169, nr. 1 (Notitie ”De mantelzorger in beeld”) en TK 2005-2006, 30 131, nr. C.Voor mantelzorg is vereist dat de verleende zorg de gebruikelijke zorg van huisgenoten voor elkaar overstijgt. Voor de uitvoering van de Wet maatschappelijke ondersteuning hanteren gemeenten veelal het protocol Gebruikelijke Zorg van het Centrum Indicatiestelling Zorg om vast te stellen of sprake is van gebruikelijke zorg. Voor de uitleg van wat onder gebruikelijke zorg kan worden aangesloten bij de definitie van gebruikelijke zorg in het protocol Gebruikelijke Zorg. Gebruikelijke zorg wordt in dat Protocol als volgt omschreven: de normale, dagelijkse zorg die partners of ouders en inwonende kinderen geacht worden elkaar onderling te bieden omdat ze als leefeenheid een gezamenlijk huishouden voeren en op die grond een gezamenlijke verantwoordelijkheid hebben voor het functioneren van dat huishouden.Artikel2.BeleidHet college heeft de bevoegdheid om nadere beleidsregels te stellen. Er is tevens een link met de verordening individuele inkomenstoeslag. Om in aanmerking te komen voor een individuele inkomenstoeslag moet een tegenprestatie naar vermogen in de vorm van een maatschappelijke bijdrage zijn verricht.Artikel3.Inhoud van een tegenprestatieHet college bepaalt aan de hand van de individuele omstandigheden en de voorhanden zijnde onbeloonde maatschappelijk nuttige werkzaamheden, de aard, de duur en de omvang van de aan een persoon op te leggen tegenprestatie. Hierbij moet het college de in deze verordening neergelegde criteria in acht nemen.Artikel 3 van deze verordening stelt voorwaarden ten aanzien van de inhoud van de tegenprestatie. Het college dient maatwerk toe te passen bij het opdragen van een tegenprestatie. Rekening moet worden gehouden met de individuele omstandigheden van belanghebbende, waaronder leeftijd, opleiding, werkervaring en andere relevante persoonlijke omstandigheden. De werkzaamheden worden immers opgedragen ‘naar vermogen’. Het is dus van belang dat belanghebbende ook in staat is de werkzaamheden te verrichten (zie Rechtbank Zeeland-West- Brabant 25-02-2013, nr. 12/3649, ECU:NL:RBZWB:2013:BZ5171).Als het college een tegenprestatie vraagt van belanghebbende, moet het een duidelijke omschrijving geven van de te verrichten werkzaamheden. Het moet voor een belanghebbende immers duidelijk zijn welke tegenprestatie van hem wordt verwacht (zie Rechtbank Zeeland-West-Brabant 25-02-2013, nr. 12/3649, ECLI:NL:RBZWB:2013:BZ5171).Additionele onbeloonde maatschappelijk nuttige werkzaamhedenIn artikel 3, eerste lid, van deze verordening is bepaald dat de tegenprestatie onbeloonde maatschappelijk nuttige werkzaamheden betreffen die additioneel van aard zijn. De maatschappelijk nuttige werkzaamheden in het kader van de tegenprestatie dienen zich te onderscheiden van werkzaamheden die door de reguliere arbeidsmarkt verricht worden. Het onderscheid tussen betaalde en onbetaalde werkzaamheden is afhankelijk van onder meer economische factoren en van keuzes die mede op basis daarvan door het bedrijfsleven en/of de overheid worden gemaakt (TK 2013-2014, 33 801, nr. 3, p. 30).Werkzaamheden die kunnen worden ingezetHet college kan onbeloonde maatschappelijk nuttige werkzaamheden, die additioneel van aard zijn, inzetten als tegenprestatie voor zover die werkzaamheden voldoen aan de in artikel 3, eerste lid, van deze verordening genoemde voorwaarden. Dit betekent dat de als tegenprestatie in te zetten werkzaamheid:naar zijn aard niet is gericht op toeleiding tot de arbeidsmarkt;niet is bedoeld als re-integratieinstrument;wordt verricht naast of in aanvulling op reguliere arbeid in de organisatie waarin deze worden verricht; en niet leidt tot verdringing.Deze voorwaarden zijn gebaseerd op de belangrijkste kenmerken van de tegenprestatie die volgen uit de parlementaire geschiedenis (zie TK 2010-2011, 32 815, nr. 3, p. 14).In een beleidsplan kan het college vastleggen welke werkzaamheden in ieder geval als tegenprestatie kunnen worden ingezet (artikel 3, tweede lid, van deze verordening). Deze werkzaamheden voldoen aan de in artikel 3, eerste lid, van deze verordening gestelde voorwaarden.Omdat de werkzaamheden additioneel zijn en niet mogen leiden tot verdringing op de arbeidsmarkt, kunnen veel werkzaamheden niet als tegenprestatie worden ingezet. De regering verwijst voor voorbeelden van werkzaamheden die kunnen worden ingezet als tegenprestatie naar het onderzoeksrapport van de Inspectie SZW "Voor wat hoort wat". Zie pagina 16 van deze verordening voor een overzicht van de in dat rapport genoemde voorbeelden. Volgens de auteurs van Grip op WWB van Kluwer Schulinck leiden verschillende voorbeelden van werkzaamheden waar naar wordt verwezen wel tot verdringing van reguliere arbeid. Zij adviseren daarom om terughoudend om te gaan met de lijst van voorbeelden. De voorbeelden van werkzaamheden betreft een lijst met keuzemogelijkheden die gemeenten kunnen afstemmen op de lokale omstandigheden. De volgende voorbeelden van werkzaamheden kunnen naar de visie van Kluwer Schulinck mogelijk geschikt zijn als tegenprestatie naar vermogen:• vrijwilligerswerkzaamheden bij een maatschappelijke organisatie;• sneeuwschuiven (bijvoorbeeld bij een bejaardenhuis);• bospaden schoonhouden (het vegen van bladeren);• verkeersborden schoonmaken;• meelopen bij een dierenambulance;• beheer van een kantine bij een sportvereniging;• additionele werkzaamheden bij een scouting;• additionele werkzaamheden bij het Leger des Heils;• taalmaatje voor nieuwkomers.Samenwerking met maatschappelijke organisaties:De gemeente kan voor het werven van maatschappelijk nuttige werkzaamheden samenwerken met maatschappelijke organisaties zoals: welzijnsinstellingen, vrijwilligerswerkorganisaties, buurthuizen en/of sportvoorzieningen. Om ervoor te zorgen dat voldoende maatschappelijk nuttige werkzaamheden voorhanden zijn, is het van belang dat contacten worden onderhouden met maatschappelijke organisaties. Een vrijwilligersvacaturebank bij een vrijwilligerscentrale kan een belangrijk hulpmiddel zijn om het aanbod van maatschappelijk nuttige werkzaamheden te bepalen. De gemeente kan ervoor kiezen uitsluitend werkzaamheden binnen de gemeentegrenzen als tegenprestatie in te zetten of werkzaamheden zowel binnen als buiten de gemeentegrenzen in te zetten. Zie hierover de toelichting bij artikel 7 van deze verordening.Tegenprestatie mag niet leiden tot verdringingDe tegenprestatie mag niet worden ingezet in het kader van de re-integratie. De tegenprestatie mag bovendien niet direct gericht zijn op toeleiding naar de arbeidsmarkt en is dan ook niet bedoeld als re-integratieinstrument. Het betreffen werkzaamheden die worden verricht naast of in aanvulling op reguliere arbeid en die niet mogen leiden tot verdringing op de arbeidsmarkt. Reguliere werkzaamheden kunnen daarom niet als tegenprestatie worden ingezet. De tegenprestatie mag het accepteren van passende arbeid of van re-integratie- inspanningen niet belemmeren. Het uitgangspunt werk boven uitkering staat voorop. Dit volgt uit artikel 9, eerste lid, onderdeel c, van de Participatiewet en de parlementaire geschiedenis (zie TK 2010-2011, 32 815, nr. 3, p. 14).Artikel4.Het opdragen van een tegenprestatieHet college heeft beleidsvrijheid om een tegenprestatie op te leggen. Het college bepaalt uiteindelijk of, en zo ja welke tegenprestatie wordt opgedragen. Tegen een besluit tot het opdragen van een tegenprestatie kan bezwaar en beroep worden aangetekend (TK 2013-2014, 33 801, nr. 7, p. 49).De gemeenteraad kiest er in deze verordening voor te bepalen dat het college een tegenprestatie in beginsel uitsluitend kan opdragen aan een belanghebbende die een grote afstand tot de arbeidsmarkt heeft. Dit impliceert dat aan belanghebbenden die een korte afstand tot de arbeidsmarkt hebben geen tegenprestatie wordt opgedragen, tenzij sprake is van bijzondere omstandigheden (zie hierover de toelichting bij artikel 4, tweede lid, onder de kop " Belanghebbende met een korte afstand tot de arbeidsmarkt"). Zie artikel 1 van deze verordening voor de begrippen korte en grote afstand tot de arbeidsmarkt.De gemeenteraad heeft hiervoor gekozen opdat personen met een korte afstand tot de arbeidsmarkt zich volledig kunnen richten op de arbeidsplicht en de re-integratieplicht, zoals het naar vermogen algemeen geaccepteerde arbeid verkrijgen. Bij personen met een korte afstand tot de arbeidsmarkt kan redelijkerwijs worden verwacht dat hun inspanningen eerder zullen leiden tot uitstroom. Daarom wordt in beginsel aan personen met een korte afstand tot de arbeidsmarkt geen tegenprestatie opgedragen. De tegenprestatie mag immers het accepteren van passende arbeid of van re-integratieinspanningen niet belemmeren aangezien werk boven uitkering als uitgangspunt geldt. Aan personen met een lange afstand tot de arbeidsmarkt kan het college wel een tegenprestatie opdragen.Belanghebbende met een korte afstand tot de arbeidsmarkt Artikel 4, tweede lid, van deze verordening bepaalt dat het college een belanghebbende met een korte afstand tot de arbeidsmarkt een tegenprestatie kan opdragen als bijzondere omstandigheden dat rechtvaardigen. Hierbij kan bijvoorbeeld gedacht worden aan de situatie waarin geen re-integratieactiviteiten worden verricht door belanghebbende en het verrichten van re- integratieactiviteiten op korte termijn redelijkerwijs niet kan worden verwacht. In dat geval bestaat er ruimte een tegenprestatie op te leggen.Geen tegenprestatieIndien daarvoor dringende redenen - zoals zorgtaken - aanwezig zijn, kan het college in individuele gevallen tijdelijk ontheffing verlenen van de plicht tot het verrichten van een tegenprestatie (artikel 9, tweede lid, van de Participatiewet).De verplichting tot het verrichten van een tegenprestatie is niet van toepassing op een belanghebbende die volledig en duurzaam arbeidsongeschikt is, als bedoeld in artikel 4 van de Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen (artikel 9, vijfde lid, van de Participatiewet)De verplichting tot tegenprestatie is niet van toepassing op een alleenstaande ouder die in het bezit is van een ontheffing als bedoeld in artikel 9a, eerste lid, van de Participatiewet (artikel 9, zevende lid, van de Participatiewet).Weigering tegenprestatieHet college dient bij weigering van belanghebbende om de tegenprestatie te verrichten, op basis van het individuele geval de hoogte en de duur van de op te leggen maatregel te bepalen (TK 2013-2014, 33 801, nr. 3, p. 29).Factoren opdragen tegenprestatieIn artikel 4, derde lid, van deze verordening is neergelegd met welke factoren het college rekening moet houden bij het opdragen van een tegenprestatie. Deze factoren worden hierna toegelicht.Factor: tegenprestatie 'naar vermogen'De werkzaamheden die als tegenprestatie ingezet worden, moeten naar vermogen door een belanghebbende verricht kunnen worden. De term 'naar vermogen' heeft betrekking op de mogelijkheden waarover een belanghebbende beschikt om deze werkzaamheden te verrichten. Immers, niet alle onbeloonde maatschappelijk nuttige werkzaamheden kunnen worden opgedragen aan elke uitkeringsgerechtigde (TK 2013-2014, 33 801, nr. 3, p. 30).Factor: persoonlijke situatie en individuele omstandigheden belanghebbendeBij het opdragen van de tegenprestatie houdt het college rekening met de persoonlijke situatie en individuele omstandigheden van een belanghebbende, waaronder leeftijd, opleiding en werkervaring (Rechtbank Zeeland-West-Brabant 25-02-2013, nr. 12/3649, ECLI:NL:RBZWB:2013:BZ5171). Hierbij wordt rekening gehouden met het fysieke en psychische vermogen van een belanghebbende. Bij het opdragen van de tegenprestatie dient het college maatwerk te leveren.Voorts wordt bij opdragen van een tegenprestatie rekening gehouden met praktische omstandigheden zoals reistijd, beschikbaarheid van kinderopvang en/of belanghebbende al maatschappelijke activiteiten verricht.Factor: persoonlijke wensen en kwaliteiten belanghebbende Bij het opdragen van de verplichting tot tegenprestatie houdt het college rekening met de persoonlijke wensen en kwaliteiten van belanghebbende. De regering vindt het immers belangrijk dat een belanghebbende invloed heeft op de keuze van de activiteiten (TK 2013-2014, 33 801, nr. 7, p. 47). Belanghebbende kan zelf ideeën aandragen voor de als tegenprestatie te verrichten werkzaamheden. Het college kan in beleidsregels bepalen wanneer een belanghebbende zijn keuze voor het verrichten van maatschappelijk nuttige activiteit kenbaar maakt aan het college.Het college beoordeelt de door belanghebbende zelf aangedragen ideeën en kan besluiten om het voorstel van belanghebbende over te nemen en die werkzaamheden in te zetten als tegenprestatie. Uiteraard moet die werkzaamheid voldoen aan het bepaalde bij of krachtens artikel 3 van deze verordening en moet die werkzaamheid beschikbaar zijn. Het college is niet gehouden te voldoen aan de wensen van een belanghebbende, maar moet deze wel in de beoordeling meenemen. Draagt belanghebbende geen ideeën aan, dan legt het college belanghebbende een lijst met keuzemogelijkheden voor van maatschappelijk nuttige werkzaamheden die voorhanden zijn. Als belanghebbende geen voorkeur kenbaar maakt of er geen keuzemogelijkheid is, legt het college een werkzaamheid op. Factor: maatschappelijke activiteiten en vrijwilligerswerk door belanghebbendeHet college houdt er bij het opdragen van de plicht tot tegenprestatie rekening met het eventuele gegeven dat een belanghebbende al maatschappelijk actief is (TK 2013-2014, 33 801, nr. 24, p. 6). Indien een belanghebbende al een maatschappelijke activiteit verricht, kan het college in bepaalde gevallen besluiten deze maatschappelijke activiteit aan te merken als tegenprestatie. Ook kan de omstandigheid dat een belanghebbende maatschappelijke activiteit verricht, ertoe leiden dat hiermee rekening wordt gehouden bij het vaststellen van de tegenprestatie, met name de duur en de omvang van de tegenprestatie. Een voorbeeld van maatschappelijke activiteiten zijn: de zorg voor een ouder of een gehandicapt kind. Het college beoordeelt de maatschappelijke activiteiten en houdt daarbij rekening met de duur en omvang.Dit geldt ook voor het verrichten van vrijwilligerswerk. Het college kan ook besluiten vrijwilligerswerk aanmerken als tegenprestatie. Hierbij moet wel rekening worden gehouden met de minimale en maximale duur van de tegenprestatie zoals neergelegd in artikel 5 van deze verordening. Hierbij kan ook de aard van het vrijwilligerswerk een rol spelen.Omdat vrijwilligerswerk veelzijdig van aard is, is geen begripsomschrijving opgenomen.[Redactionele opmerking: Onder vrijwilligerswerk wordt in het algemeen verstaan: werk dat in enig verband onverplicht en onbetaald wordt verricht, voor anderen of de samenleving (vergelijk TK 2005-2006, 30 334, nr. 1, p. 2).De VNG verwijst bij de begripsomschrijving vrijwilligerswerk naar de zogenaamde draaischijf van Movisie. Movisie heeft een draaischrijf ontwikkeld waaraan eengemeente aan de hand van acht onderdelen de definitie kan bepalen. Zie hiervoor: www.movisie.nl/draaischijf. ]Artikel5.Duur en omvang van een tegenprestatieHet college bepaalt aan de hand van de individuele omstandigheden en de voorhanden zijnde onbeloonde maatschappelijk nuttige werkzaamheden, de aard, de duur en de omvang van de aan een persoon op te leggen tegenprestatie. Hierbij moet het college de in deze verordening neergelegde criteria in acht nemen.Artikel 5 van deze verordening stelt voorwaarden ten aanzien van de duur en omvang van de tegenprestatie.Individuele omstandighedenHet college beoordeelt op basis van de individuele omstandigheden van een belanghebbende de omvang en de duur van de tegenprestatie. De omvang van de werkzaamheden en de duur in de tijd dienen in de regel beperkt te zijn. Dat betekent dat het college steeds een afweging maakt op basis van de situatie in welke mate een tegenprestatie verlangd kan worden (TK 2013-2014, 33 801, nr.30).Maximale duur tegenprestatie in dagenArtikel 5, eerste lid, regelt dat de tegenprestatie wordt ingezet voor een maximale duur. De tegenprestatie kan worden opgedragen voor de maximale duur van twee maanden. Uit het onderzoeksrapport "Voor wat hoort wat” blijkt dat bij ongeveer de helft van de gemeenten die de tegenprestatie uitvoeren de gemiddelde duur korter is dan een half jaar en bij iets minder dan de helft is de gemiddelde duur meer dan een half jaar. Het is van belang dat de duur beperkt is, blijkt uit jurisprudentie. Maximale duur tegenprestatie in urenArtikel 5 tweede lid, regelt dat de tegenprestatie wordt ingezet voor een maximaal aantal uren. Dit kan een maximum aantal uren per week zijn, maar de gemeenteraad kan er ook voor kiezen dat een maximum aantal uren voor het totaal van de werkzaamheden vooraf wordt bepaald. Uit jurisprudentie blijkt dat een aanbod van het college om voor 32 uur per week werkzaamheden te verrichten in ieder geval niet kan worden aangemerkt als een tegenprestatie (Rechtbank Zeeland-West-Brabant 25-02-2013, nr. 12/3649, ECLI:NL:RBZWB:2013:BZ5171). De auteurs van Grip op WWB van Kluwer Schulinck adviseren de tegenprestatie relatief gering in omvang en duur in te zetten. Ook kan worden gekozen om de tegenprestatie in te zetten op korte opdrachten. Juridisch veilig, maar dit levert mogelijk praktische problemen op om personen op (hele) korte termijn op te (kunnen) roepen.Artikel 5, derde lid, regelt dat het opdragen van een tegenprestatie binnen een periode van twaalf maanden slechts vier keer kan worden opgedragen.Het gaat hierbij om een aaneeArtikel 5, derde lid, regelt dat het opdragen van een tegenprestatie binnen een periode van twaalf maanden slechts vier keer kan worden opgedragen.Het gaat hierbij om een aaneengesloten periode van twaalf maanden. Deze bepaling waarborgt dat de tegenprestatie relatief gering wordt ingezet. De tegenprestatie dient immers niet in de weg te staan aan de re-integratie van een belanghebbende. Bovendien is het verstandig de tegenprestatie relatief gering in omvang en duur in te zetten om aan de veilige kant van de internationale bepalingen met betrekking tot het verbod op dwangarbeid en verplichte arbeid te blijven (artikel 4 EVRM). Artikel6.MantelzorgArtikel 6 van de verordening bepaalt dat geen tegenprestatie wordt opgedragen indien een belanghebbende mantelzorg verricht en het college het verrichten hiervan redelijkerwijze noodzakelijk vindt. De regering heeft deze mogelijkheid uitdrukkelijk benoemd in de nota van wijziging met betrekking tot de Wet maatregelen WWB (TK 2013-2014, 33 801, nr. 24, p. 6). Of sprake is van mantelzorg wordt getoetst aan de criteria van het begrip mantelzorg zoals neergelegd in artikel 1 van deze verordening. Verricht een belanghebbende mantelzorg in de zin van deze verordening en is het verrichten van mantelzorg volgens het college redelijkerwijs noodzakelijk, dan draagt het college een belanghebbende geen tegenprestatie op (artikel 6 van deze verordening).Artikel7, eerste lid, van deze verordening bepaalt dat geen tegenprestatie wordt opgedragen indien geen onbeloonde maatschappelijk nuttige werkzaamheden voorhanden zijn. In deze verordening kiest de gemeenteraad ervoor dat geen tegenprestatie wordt opgedragen indien geen maatschappelijk nuttige werkzaamheden (binnen de eigen gemeentegrenzen) voorhanden zijn. De Participatiewet verplicht gemeenten niet om buiten de eigen gemeentegrens een tegenprestatie te laten verrichten (TK 2013-2014, 33 801, nr. 7, p. 51Artikel8.Verslaglegging,behoeft geen nadere toelichting.Artikel9.InwerkingtredingDeze verordening treedt in werking met ingang van 1 januari 2015. Vanaf die datum is in artikel 8a, eerste lid, onderdeel b, van de Participatiewet de verordeningsopdracht voor de gemeenteraad neergelegd om regels in de verordening vast te stellen over het opdragen van een tegenprestatie.Artikel10.CiteertitelIn dit artikel is de citeertitel van deze verordening neergelegd.Voorbeelden maatschappelijke nuttige werkzaamhedenVoor voorbeelden van maatschappelijke nuttige werkzaamheden verwijst de regering naar het onderzoeksrapport "Voor wat hoort wat” van de Inspectie SZW. Deze zijn hierna weergegeven. De auteurs van Grip op WWB van Kluwer Schulinck menen dat veel van de genoemde werkzaamheden leiden tot verdringing en daarom niet als tegenprestatie kunnen worden ingezet. Er moet dus altijd goed worden beoordeeld of geen sprake is van verdringing.De regering geeft de volgende voorbeelden voor werkzaamheden die als tegenprestatie kunnen worden ingezet:• werkzaamheden bij een openluchtmuseum;• koffie/thee schenken in een verpleegtehuis, buurthuis of een bejaardentehuis;• sneeuwschuiven (bijvoorbeeld bij een bejaardentehuis);• meelopen met de dierenambulance;• afval langs wegen en in wijken verwijderen;• bospaden schoonhouden;• verkeersborden reinigen/schoonmaken;• opknappen, schoonmaken, onderhouden van speeltuinen of gemeentelijke terreinen;• taalmaatje voor nieuwkomers;• beheerder van een parkeerplaats of fietsenstalling (bijv. bij een station);• vervoer via kerken of ouderenorganisaties;• warme maaltijden bereiden en leveren;• de was doen;• strijken;• tijdelijke werkzaamheden rond een wijkcentrum;• helpen bij het oversteken van kinderen (scholen);• werkzaamheden in theaters;• praten met nabestaanden;• inzet bij (sport)evenementen;• daklozen die wekelijks mensen rond leiden door de stad;• gehandicapten begeleiden bij het zwemmen;• voorlezen op scholen;• moestuin aanleggen met leerlingen uit groep 5 of 6 basisschool;• additionele werkzaamheden bij het Leger of Leger des Heils;• schoonhouden van parkeerplaatsen bij het ziekenhuis;• boeken uitleen bij ziekenhuizen en verpleegtehuizen (met karretjes);• maneges schoon en netjes houden;• een functie vervullen in bijvoorbeeld een Wmo-raad;• deelname aan een hulpverleningstraject bij persoonlijke of psychische problemen;• werkzaamheden in bibliotheken;• bezoek aan eenzame ouderen;• werkzaamheden in bejaardentehuizen en buurthuizen;• boodschappen halen voor Wmo-clienten/hulpbehoevenden/ouderen;• inzet in de groenvoorziening waar de gemeente de handen vanaf heeft getrokken; • tuinonderhoud;• openbare groenperken schoonhouden;• administratie op orde brengen;• conciërge-achtige werkzaamheden;• mobiel beperkte inwoners helpen;• klus- en verhuisteams oprichten;• opzetten en geven cursussen;• zorgtaken zoals huiskamerdiensten, activiteitenbegeleiding;• helpen bij festivals;• ondersteunend werkstages bij (maatschappelijke) organisaties: administratief, creatief, verzorging;• ramen zetten;• wandelen en koffiedrinken met groepen bewoners;• lunch verzorgen op basisscholen;• werkzaamheden in dierenasiel;• receptionist of ontvangstdame/heer;• beheer kantines sportverenigingen;• wijkschouwen;• zwemvierdaagse, wijkfeesten, buurt BBQ, straat opknappen, opzetten buitenspeeldag;• spelletjesmiddagen, politiekcafe;• buurtpreventie;• buurtvaders;• meldpunt voor veiligheid in de wijk (signalering);• assistent beheerder buurthuizen;• klussenteam in de wijk;• ondersteunen bij wijkactiviteiten (halen/brengen);• organiseren activiteiten voor kinderen (in de wijk of stad);• simpele schoonmaakwerkzaamheden in de eigen wijk;• theekringen;• verkiezing organiseren (weerman/vrouw van de wijk);• multicultureel sportevenement met gehandicapten;• sportclinics in de wijken opzetten;• organiseren wandelingen/sportcursussen;• hulp bij reizen met openbaar vervoer;• bootonderhoud;• computermaatje;• energiecoaches;• formulierenbrigade;• medewerker in ruilwinkel, wereldwinkel;• websitebeheerder;• speelgoed schoonmaken en voorlezen bij kinderdagverblijf;• tekenwerkzaamheden architect;• werkzaamheden op zorgboerderij;• werknemersvaardigheden opdoen in niet commercieel bedrijf;• oppasdienst;• huiswerkbegeleiding;• mantelzorg/mantelzorgondersteuning;• in de zorg helpen;• helpen in de kerk/moskee;• recyclingbedrijf;• weidevogels tellen;• suppoost avondvierdaagse;• beweeg en dieetprogramma;• mailings voor gemeente verzorgen, nieuwsbrieven rondbrengen;• rolstoelbrigade;• fietsles geven;• klaar-overs;• werkervaring op doen via club van 1000;• helpen bij scouting;• enquêteur minimabeleid;• beheren fietsenstalling;• hulp in heemkundetuin;• bijspringen op schapenhouderij;• helpen bij landelijke horeca keten;• afvalkalenders inpakken voor gemeente;• kledingreparatie;• inpakwerk;• helpen op metaalafdeling;• hand en spandiensten op school.